Gevaren van rijkdom en armoede
SPREEKT de bijbel geringschattend over rijkdom en moedigt hij aan tot armoede? Veel mensen denken dit. Maar twee met elkaar verband houdende spreuken geven hier opheldering over.
In Spreuken 10:15 staat: „De waardevolle dingen van een rijke zijn zijn sterke stad. De ondergang van de geringen is hun armoede.” Vervolgens voegt 10 vers 16 hieraan toe: „De activiteit van de rechtvaardige leidt tot leven; de opbrengst van de goddeloze leidt tot zonde.” Merk op hoe deze twee teksten elkaar aanvullen.
10 Vers 15 toont aan dat rijkdom voordelen en dat armoede nadelen heeft. Rijkdom kan ertoe bijdragen dat iemand tegen enkele van de onzekerheden van het leven wordt beschermd. Iemand die arm is, kan evenwel extra problemen hebben omdat hij financieel niet in staat is aan onverwachte ontwikkelingen het hoofd te bieden. De bijbel is hierin realistisch. — Prediker 7:12.
10 Vers 15 kan echter ook worden opgevat als een aanduiding dat er zowel bij rijkdom als bij armoede een gevaar betrokken kan zijn. Menig rijk man stelt zijn vertrouwen volledig in zijn geld; hij beziet het als de enige bescherming die hij nodig heeft (Spreuken 18:11). Toch kan rijkdom hem niet helpen een goede naam bij God te krijgen of hem van blijvend geluk verzekeren. Rijkdom kan dat in werkelijkheid moeilijker maken. Dit blijkt wel uit Jezus’ illustratie van de rijke man die grotere voorraadschuren bouwde maar niet rijk was met betrekking tot God (Lukas 12:16-21; 18:24, 25). Aan de andere kant nemen veel arme mensen ten onrechte het standpunt in dat hun armoede hun toekomst hopeloos maakt.
Merk op hoe 10 vers 16 de kwestie afrondt. Of een rechtvaardig persoon in financieel opzicht nu veel heeft of weinig, zijn werk kan hem vreugde verschaffen. Hij laat niet toe dat het financiële gewin dat zijn arbeid oplevert, zijn goede positie voor het aangezicht van God aantast. De inspanningen die een rechtvaardige zich in het leven getroost, schenken hem behalve geluk in deze tijd veeleer de verzekering van eeuwig leven in de toekomst (Job 42:10-13). De goddeloze ontvangt evenwel geen voordelen, ook al verwerft hij veel geld. In plaats dat hij de beschermende waarde van geld beseft en in overeenstemming met Gods wil leeft, gebruikt hij zijn rijkdommen om een leven van zonde te kunnen leiden.