„Van huis tot huis”

HANDELINGEN 20:20 luidt volgens de New World Translation: „Ik [heb] mij er niet van . . . weerhouden u al wat nuttig was, te vertellen en u in het openbaar en van huis tot huis te onderwijzen.” Sommige personen beweren dat de hierboven aangehaalde tekst gebrekkig is vertaald omdat de uitdrukking „van huis tot huis” erin voorkomt en dat men zich uitsluitend hiervan heeft bediend om de van-huis-tot-huis-activiteit van Jehovah’s getuigen te ondersteunen. Wat zijn de feiten?

In de Griekse tekst wordt het woord „huizen” (oikous) door het Griekse voorzetsel katá voorafgegaan, terwijl het in de vierde naamval staat en meervoudig is. Over het gebruik van dit voorzetsel katá met de vierde naamval zegt het boek A Greek Grammar for Schools and Colleges door Hadley en Allen op bladzijde 256 onder katá: „met de vierde naamvalsvorm . . . in distributieve uitdrukkingen: katá phyla per stam, elke stam afzonderlijk, katà dyo twee tegelijk, twee bij twee, kath’ hemeran dag aan dag.”

In het boek A Manual Grammar of the Greek New Testament, door de doctoren in de godgeleerdheid Dana en Mantey, wordt op bladzijde 107 onder het opschrift Katá gezegd: „3. Met de vierde naamvalsvorm: Langs, bij, volgens. Luk. 10:4, . . . ’Groet niemand langs de weg’. Ook in distributieve betekenis: Hand. 2:46 kat’ oikon, van huis tot huis; Luk. 2:41 kat’ etos, van jaar tot jaar; 1 Kor. 14:27, katà dyo, twee tegelijk. Zie ook Lukas 8:1; 13:32.”

Om nog een Griekse autoriteit aan te halen, in de Handbook to the Grammar of the Greek Testament, door de doctor in de godgeleerdheid S. G. Green (Herziening van de uitgave van 1912), wordt op de bladzijden 248, 249 onder katá gezegd: „β. Met de vierde naamvalsvorm. . . . 4. Van plaats of tijd, distributief, van het ene tot het andere. Markus xiii.8: seismoì katà tópous, aardbevingen in verscheidene plaatsen. Lukas viii.1: diódeue katà pólin, hij reisde van stad tot stad. Kat’ étos betekent dus elk jaar, Lukas ii.41; kat’ oikon, in verschillende huizen, Handelingen ii.46, v. 2:42; katà pan sábbaton, elke sabbat, Handelingen xv.21;” enzovoorts.

Wij zouden graag nog één autoriteit aanhalen, namelijk het boek A Greek-English Lexicon of the New Testament, dat door de theoloog J. H. Thayer is vertaald, herzien en bijgewerkt. Op bladzijde 327 van dit boek wordt onder het opschrift Katá gezegd: „II. Met de vierde naamvalsvorm: . . . 3. het duidt op verscheidene soorten van betrekking, verband, verhouding: a. Distributief, een reeks van dingen die elkaar opvolgen, te kennen gevend, a. met betrekking tot plaats katà polin, in elke stad, (stad voor stad, van stad tot stad), Lukas 8:1, 4; Handelingen 15:21; 20:23; Titus 1:5”, gevolgd door nog een aantal bewijsplaatsen. Er zou ongetwijfeld naar andere grammatica’s verwezen kunnen worden om het distributieve gebruik van het Griekse voorzetsel katá met de vierde naamvalsvorm, zoals in Handelingen 20:20 het geval is, te bevestigen.

De betreffende uitdrukking wordt niet alleen in de New World Translation met „van huis tot huis” weergegeven, maar ook in de volgende vertalingen: King James Version, American Standard Version, English Revised Version, Revised Standard Version van 1952, Holy Bible from the Peshitta, door G. M. Lamsa, de New Testament in an Improved Version, gebaseerd op aartsbisschop Newcombs nieuwe vertaling, de New Testament, door C. Williams, de Holy Bible, door monseigneur R. A. Knox, de New Testament, door F. A. Spencer, uitgegeven door CallanMcHugh en de Spaanse Moderna Version. Hetzelfde geldt voor de Englishmen’s Greek New Testament met een interlineaire letterlijke vertaling, waarin — anders dan in de Emphatic Diaglott — onder de uitdrukking kat’ oikous in Handelingen 20:20 de interlineaire vertaling „van huis tot huis” wordt gebruikt en A New Translation of the Bible, door de theoloog J. Moffatt, de Catholic Confraternity Translation of the New Testament, de New Testament in the Westminster Version, door de jezuïet C. Latty, de Riverside New Testament, door W. G. Ballantine en de vertaling van Lipman.

Het is in dit verband interessant te vernemen wat A. E. Bailey in Daily Life in Bible Times over Paulus’ bediening heeft te zeggen: „Paulus was gewoon om van zonsopgang tot 11 uur v.m. zijn ambacht uit te oefenen, . . . vervolgens predikte hij van 11 uur v.m. tot 4 uur n.m. in de zaal . . . en ten slotte ging hij van 4 uur n.m. tot diep in de nacht van huis tot huis om de mensen ertoe te bewegen zich tot het christendom te bekeren.”

Zou iemand willen beweren dat al deze Griekse grammatici, deze bijbelvertalers en deze geschiedkundige zonder uitzondering bevooroordeeld waren omdat zij zelf van huis tot huis evangelisatiewerk verrichtten? Dit is zeer onwaarschijnlijk! Dan kan ook niemand terecht beweren dat de bewoordingen die de New World Translation, in Handelingen 20:20 gebruikt, te wijten zijn aan het feit dat de getuigen van Jehovah hun bediening van huis tot huis verrichten. Zouden er echter toch nog mensen zijn die deze tekst als een uitzondering willen beschouwen, dan kunnen zij met het volste recht de vertolking accepteren die in de voetnoot van Handelingen 20:20 als tweede mogelijkheid wordt aangegeven, namelijk, „of, ’en in de particuliere huizen’”.