Op zoek naar een bijbel
HET volgende stond in het Hamburgse Abendblaatt van 16 mei 1957: „Ik wilde een exemplaar van het ’Boek der Boeken’ kopen. Een bijbel. Een Luthervertaling. Ik ging een Hamburgse boekwinkel met drie etalageramen binnen en zag dat er zich binnen zes glazen vitrines bevonden. Ongeveer 3000 boeken met glimmende ruggen wierpen me als het ware een welkom toe. Ditzelfde was te zien op de beleefde gezichten van de vijf vrouwelijke en drie mannelijke winkelbedienden en op dat van de caissière. ’Wat kan ik voor u doen?’ werd mij gevraagd. ’Ik wil graag een bijbel hebben,’ was mijn antwoord, ’een gewone bijbel.’
● De jongedame keek me verbaasd aan alsof ik naar zure haring had gevraagd. Vervolgens kreeg ze een kleur, toverde een droevige glimlach op haar gezicht en stelde me voor het bij hun concurrent te proberen. Dat deed ik. Deze winkel had vier etalages en acht vitrines. Er stonden ongeveer 4000 boeken in keurige rijen op de planken. Een paar lusteloze diepliggende ogen bekeken me met een gereserveerde oplettendheid. De lange en magere winkelbediende aan wie ze toebehoorden vroeg argeloos: ’Wat kan ik voor u doen?’ ’Ik wil graag een bijbel hebben,’ zei ik heel eenvoudig, ’een doodgewone bijbel.’ De man ontdekte plotseling dat hij iets in zijn keel had, hij hoestte hard en lang. Toen glimlachte hij dapper en bracht zijn spijt tot uitdrukking. Als ik me de moeite wilde geven om naar een van de andere zaken te gaan dan zou ik misschien . . .
● Ik nam me die moeite. Het beloofde veel, in de etalage lag namelijk de best-seller, Die bibel hat doch recht [De bijbel heeft, toch gelijk]. Hier zou ik slagen! M’n vraag naar een bijbel veroorzaakte een lichte deining. ’Er wordt nooit naar bijbels gevraagd,’ stamelde de bediende. Waarom ze daarop bloosde — zelfs tot achter haar oren — zal ik nooit te weten komen. Ik was al bijna bij de deur toen ze naar me toe kwam om me te vertellen waar ik zeker een bijbel zou kunnen krijgen.
● Onderweg ging ik nog drie boekwinkels binnen. Stuk voor stuk hadden ze een half dozijn Franse en Amerikaanse best-sellers. Maar niet één bijbel, het Boek der Boeken, zelfs niet ergens in een vergeten hoekje. Wie mijn verhaal niet gelooft moet het zelf maar eens proberen en dan zal hij het wel bemerken. Het kost je niets. Wanneer het niet zo’n ernstige achtergrond zou hebben zou men er bijna om kunnen lachen.”