Verkocht in slavernij

Door Ontwaakt!-correspondent in Afrika

OLAUDAH EQUIANO werd in 1745 geboren in wat nu oostelijk Nigeria is. Het leven in zijn dorp was typerend voor die tijd. Gezinnen werkten samen om maïs, katoen, yamswortel en bonen te verbouwen. De mannen hoedden rundvee en geiten. De vrouwen sponnen en weefden katoen.

Equiano’s vader was een voornaam stamoudste en rechter in de gemeenschap. Het was de bedoeling dat Equiano die positie op een dag zou erven. Dat is nooit gebeurd. Equiano werd als jongen ontvoerd en verkocht in slavernij.

Hij werd door de ene handelaar aan de andere doorverkocht en ontmoette pas Europeanen toen hij de kust bereikte. Jaren later beschreef hij zijn indrukken: „Het eerste wat mijn ogen ontwaarden toen ik aan de kust kwam, was de zee, en een slavenschip dat daar in afwachting van zijn lading voor anker lag. Ze vervulden me met verbazing, die snel in ontzetting omsloeg toen ik aan boord werd gebracht. Ik werd onmiddellijk door enkele leden van de bemanning betast en opgegooid om te kijken of ik gezond was en ik raakte er nu van overtuigd dat ik in een wereld van boze geesten was beland en dat zij me gingen doden.”

Om zich heen kijkend zag Equiano „een grote uiteenlopende menigte aaneengeketende zwarte mensen, die stuk voor stuk neerslachtigheid en verdriet uitstraalden”. Door vrees overmand viel hij flauw. Mede-Afrikanen brachten hem bij en probeerden hem te troosten. Equiano zegt: „Ik vroeg hun of wij niet zouden worden opgegeten door die blanke mannen.”

Equiano werd verscheept naar Barbados, vervolgens naar Virginia en later naar Engeland. Hij werd gekocht door een scheepskapitein en reisde veel. Hij leerde lezen en schrijven, kocht zich uiteindelijk vrij en speelde een prominente rol in de beweging tot afschaffing van de slavernij in Groot-Brittannië. In 1789 publiceerde hij zijn levensverhaal, een van de weinige verslagen (en mogelijk het beste) over de slavenhandel van de hand van een Afrikaans slachtoffer ervan.

Miljoenen andere Afrikanen waren niet zo fortuinlijk. Weggerukt van huis en familie werden zij onder uitermate wrede omstandigheden over de Atlantische Oceaan verscheept. Samen met de kinderen die zij kregen, werden zij als vee gekocht en verkocht en gedwongen onbetaald te zwoegen ter vermeerdering van de rijkdom van vreemden. De meesten waren rechteloos en konden gestraft, mishandeld of zelfs gedood worden als dat hun eigenaars beliefde. Voor de meeste van die verdrukten was de dood de enige bevrijding van slavernij.