Delinquenten in vogelland
Door Ontwaakt!-correspondent op de Britse Eilanden
DE EUROPESE spreeuw, met zijn iriserende, glanzend-zwarte verenkleed, is een onbedwingbare vogel. Hij maakt voortdurend allerlei geluiden. Weliswaar zal hij bij het minste alarm de vlucht nemen, maar al gauw haast hij zich weer terug en stapt dan luchtig en parmantig rond om te laten zien dat hij zich er niets van heeft aangetrokken!
Velen houden niet van deze vechtlustige vogels, en daar hebben zij hun reden voor. Ze hebben de gewoonte om in zwermen neer te strijken als de kippen worden gevoerd, en er dan lustig op los te stelen. Sommigen beweren dat zij door de rauwe kreten van deze vogels ’s nachts uit de slaap worden gehouden. Spreeuwen kunnen ook heel wat schade aan de oogst toebrengen.
Te Kinver, in Engeland, kwamen ’s avonds ongeveer twee miljoen van deze vogels een lariksplantage van vier hectare binnenvliegen om er de nacht door te brengen. Voordat ze waren verdreven, hadden ze 30.000 vijftien-jaar-oude lariksen vernield.
Bessen, vruchten, maïs en andere gewassen hebben veel onder de aanvallen van de spreeuwen te lijden. Een boer klaagde: „Een miljoen vogels van een veld af te houden is hetzelfde als te proberen de regen tegen te houden. Ik heb dit jaar ƒ 7000 aan wapens en munitie uitgegeven en alles wat ik bereikt heb is, dat ik de vogels naar de velden van mijn buren heb gejaagd.”
Spreeuwen leven graag in de stad, waarschijnlijk omdat ze de warmte die door de grote gebouwen wordt afgegeven prettig vinden. In sommige streken trekken ze elke morgen van hun reusachtige gemeenschappelijke roestplaatsen in het centrum van de stad naar nabijgelegen plattelandsgebieden. Daar scharrelen ze hun kostje op, maar ’s avonds komen ze weer terug naar hun stedelijke nachtverblijven.
In Washington, D. C., is het eens voorgekomen dat er in één enkel huizenblok meer dan 10.000 vogels de nacht doorbrachten en zodoende gebouwen en mensen bevuilden. Reeds in 1929, bij de installatie van president Hoover, maakten de autoriteiten zich zorgen over spreeuwen langs de route die de optocht zou nemen. Voor de installatie van president Kennedy in 1961 liet de installatiecommissie de bomen langs de optochtroute bespuiten met een stof die voor spreeuwen vermoedelijk hoogst onaangenaam is, hetgeen ongeveer ƒ 31.000 kostte.
Het is interessant om op te merken dat er in 1890 nog geen enkele spreeuw in de Verenigde Staten was. Dat jaar besloot een rijke Newyorker de Amerikanen kennis te laten maken met elke vogel die in de toneelstukken van Shakespeare wordt genoemd, en daarom werden er zestig spreeuwen uit Engeland in Central Park losgelaten. Thans zijn er honderden miljoenen, want de spreeuwen hebben zich van de ene kust tot de andere verbreid. In Vancouver werd de eerste in 1946 waargenomen. Tegen het einde van de jaren vijftig kwamen ze met duizenden op de hulstbosjes in de staat Oregon af.
Om de land- en tuinbouwgewassen en de stadsgebouwen tegen deze invasies te beschermen, heeft men alle mogelijke pogingen gedaan om de spreeuwen te verdrijven, doch vrijwel geen van deze pogingen had succes. Van alles hebben de autoriteiten geprobeerd: vuurwerk, imitatieslangen van rubber, met gas gevulde ballonnen, schrikdraden, zakken met viesruikende chemicaliën, rammelaars, houten ratels, tegen elkaar slaande bekkens, supersone geluiden, ultraviolette stralen, zoeklichten, kalmeringsmiddelen en nog heel veel andere dingen.
In Australië liet de gemeenteraad van Melbourne een reusachtige namaakuil met flikkerende ogen aanbrengen op de siergevel van het stadhuis, een geliefkoosde plaats voor vogels om de nacht door te brengen. Met welk gevolg? De spreeuwen gingen er eenvoudig bovenop zitten!
Hoewel spreeuwen schadelijke delinquenten zijn, aarzelen de autoriteiten de raad te geven ze uit te roeien. Spreeuwen eten namelijk heel wat insekten, zoals de in Amerika zo schadelijke Japanse kever. Men is van mening dat het feit dat spreeuwen eraan meehelpen insektenplagen te beteugelen, van veel meer waarde is dan de last die ze bezorgen.
Miljoenen mensen houden bovendien van spreeuwen. Vooral stedelingen vinden het heel amusant te zien hoe zwermen spreeuwen zich — haast als één vogel zwenkend en manoeuvrerend — in snelle en spectaculaire vlucht verplaatsen. Veel mensen luisteren bovendien met bewondering naar de talrijke gevarieerde geluiden en wijsjes die ze voortbrengen.
Spreeuwen hebben werkelijk een verbazingwekkend imitatietalent. Men zegt dat ze 44 verschillende vogels kunnen imiteren! Doch buiten dat kunnen ze het blaffen van een hond en het miauwen van een kat nadoen. Men heeft ze leren praten en liedjes leren fluiten. Sommige mensen vangen spreeuwen en houden ze als lievelingsdieren, zoals anderen papegaaien of parkieten houden. Ze kunnen voor boeiende ontspanning zorgen.
Hoewel spreeuwen op sommige plaatsen slechts als delinquenten worden beschouwd, hebben ze toch ook hun goede eigenschappen. Spreeuwen zijn inderdaad merkwaardige vogels.