JULY 13-19, 2026
INGOMA 127 Kumele Ngibe Ngumuntu Onjani?
Qeqetsha Umzwangedwa Wakho Ngezimiso EziseBhayibhilini
“Umuntu ngamunye uzazithwalela umthwalo wakhe.”—GAL. 6:5.
ESIZAKUFUNDA
Singawuqeqetsha njani umzwangedwa wethu ngezimiso eziseBhayibhilini?
1-2. (a) Yisiphi isipho uJehova asinika u-Adamu lo-Eva? (b) Kuyini okwakuzatshengisa ukuthi bayambonga uNkulunkulu?
INYAMAZANA azithwali nzima zicabanga ukuthi zenzeni kodwa ziphongulandela umthetho wemvelo ongaphakathi kwazo. Lemitshina elungiswa ngabantu isingahle isethwe ukuthi izasebenza njani. Kodwa thina asifanani lenyamazana lemitshina ngoba uNkulunkulu wasinika inkululeko yokuzikhethela. Siyenelisa ukuzenzela izinqumo lokuzikhethela esifuna ukukwenza. Lesi yisipho esihle kakhulu esisiphiwe nguJehova. IBhayibhili lisitshela ukuthi u-Adamu wayedalwe ngomfanekiso kaNkulunkulu. (Gen. 1:26, 27) Bobabili u-Adamu lo-Eva babesenelisa ukuzenzela izinqumo.
2 UJehova kazange anike u-Adamu lo-Eva imithetho eminenginengi. Wabatshela ukuthi babe labantwana, banakekele umhlaba lokuthi bamhloniphe bangeqi imingcele ayebafakele yona. (Gen. 1:28; 2:16, 17) Ngabe u-Adamu lo-Eva balalela, kwakuzakhanya ukuthi bayamthanda uJehova lokuthi bayayiqakathekisa inkululeko ayebaphe yona lakho konke ayebenzele khona.—Zaga. 23:15.
3. U-Adamu lo-Eva benzani ngenkululeko ababeyiphiwe?
3 U-Adamu lo-Eva abayisebenzisanga kuhle inkululeko ababeyiphiwe nguJehova ngoba bakhetha ukungamlaleli. Abakwenzayo kwatshengisa ukuthi babengamthandi uJehova lokuthi babengabongi. (Gen. 3:1-7) Sithwele nzima nje lamuhla kungenxa yabo.—Rom. 5:12.
4. (a) Yiwuphi umlandu umuntu ngamunye alawo (UGalathiya 6:5)? (b) Yisiphi esinye isipho esizaxoxa ngaso?
4 Impilo kayilula, zinengi izinqumo okumele sizenze kusa kwamalanga. (Bala uGalathiya 6:5.) Ezinye zakhona zilula kodwa ezinye zitshayisa ngekhanda. Manje kuyini okungasinceda ukuthi senze izinqumo ezithokozisa uJehova? Okokuqala okumele sikunanzelele yikuthi ngeke siphumelele singancediswanga nguJehova. (Zaga. 16:3; Jer. 10:23) Ngitsho loJesu ngokwakhe, lanxa wayephelele wayekwazi ukuthi kumele ancediswe nguJehova. (Heb. 5:7) Manje njengathi vele asikhulumi, njengoba silesono sikudinga kakhulu ukuncediswa nguNkulunkulu. Khathesi asixoxeni ngesinye isipho esisiphiwe nguNkulunkulu esingasinceda senze izinqumo ezinhle. Isipho leso ngumzwangedwa.
KUYINI UMZWANGEDWA?
5. (a) Kuyini umzwangedwa? (b) Umzwangedwa usinceda njani? (URoma 2:14, 15)
5 Umzwangedwa ngumuzwa esilawo ngaphakathi ositshela ukuthi into ethile iqondile kumbe ayiqondanga. Ngitsho lomuntu ongamkhonziyo uNkulunkulu ulawo umzwangedwa. (2 Khor. 4:2) Umzwangedwa unjengomahluleli ngoba ungasibeka icala nxa siphambanisile kumbe usikhulule nxa senze okulungileyo. (Bala uRoma 2:14, 15.) Umzwangedwa ungahle usikhuze ukuthi singenzi okubi. (1 Sam. 26:8-11) Ungaphinda usikhuthaze ukuthi senze okuqondileyo. Lanxa uJehova wasinika inkululeko yokuzikhethela akutsho ukuthi sizahlala sikhetha okumthokozisayo. Umzwangedwa yiwo osungasinceda ukuthi sehlukanise okuhle lokubi.
6. Kuyini okungenza umzwangedwa usilahlise?
6 Uhlupho olukhona yikuthi umzwangedwa lawo ungasilahlisa njengoba singabantu abalesono. Okunye okungaphambanisa umzwangedwa wethu yindawo lapho esakhulela khona, indlela esakhula ngayo lezifiso esilazo. IBhayibhili liyatsho ukuthi umzwangedwa ungaba buthakathaka, ungcole, kwezinye izikhathi utshe kumbe ube mubi. (1 Khor. 8:12; Tit. 1:15; 1 Thim. 4:2; Heb. 10:22) Umzwangedwa onjalo kungaba nzima ukuthi usiqondise kuhle ngoba phela uyabe usufana lewatshi elahle isikhathi. Yikho kuqakathekile ukuthi sihlale siwufundisa futhi siwuqeqetsha ukuze usebenze kuhle. (1 Phet. 3:16) Manje singakwenza njani lokho?
QEQETSHA UMZWANGEDWA
7-8. (a) Siwuqeqetsha njani umzwangedwa? (b) Kuzasinceda njani ukunanzelela izimiso eziseBhayibhilini? Nika umzekeliso (Khangela lomfanekiso.)
7 Singawuqeqetsha njani umzwangedwa? Kumele sikukhuthalele ukubala iBhayibhili ukuze sizwisise indlela uJehova acabanga ngayo. Ukuzwisisa imithetho yakhe kuzasinceda sibekwazi lokho athi kuqondile lalokho akubona kungaqondanga. Esihlokweni esidlulileyo sibonile ukuthi imithetho kulalapho ephelela khona, yikho kuqakathekile ukuthi sidinge lezimiso eziseBhayibhilini ngoba zona zizasinceda sibe lombono obanzi, simazi ngcono uJehova.—Isaya. 55:9.
8 Ake sithi ufuna ukuya kweyinye indawo kodwa awukwazi ukuthi uhamba njani, ubuzakwenzani? Mhlawumbe ubungasebenzisa imephu kumbe ucele omunye umuntu akulayele. Umuntu okulayelayo angakutshengisa indlela okumele uhambe ngayo aphinde akutshele lezinto ozazibona endleleni, kungaba yizihlahla, izakhiwo kumbe okunye nje okungakunceda ubone ukuthi usendleleni eyiyo. Kungaba njalo lalapho usebenzisa imephu. Usungabona umgwaqo okumele uhambe ngawo lezinye izinto ezitshiyeneyo ozahamba uzibona. Lathi singazifanisa lomuntu ophakathi kohambo. Inhloso yethu yikuthokozisa uJehova, singathi yikho lapho esifuna ukuya khona. IBhayibhili linjengemephu kumbe umuntu osilayela indlela. Izimiso ezikulo zinjengezinto ezitshiyeneyo esingahamba sizibona endleleni. Nxa singazinanzelela izimiso lezi futhi sizisebenzise sizaba leqiniso lokuthi sihamba endleleni eyiyo size siyefika lapho esiya khona.
Izimiso zifanana lezinto ezitshiyeneyo esingahamba sizibona ezitshengisa ukuthi sisendleleni eyiyo (Khangela indima 8))
9. Kuyini okunye okungasinceda siqeqetshe umzwangedwa wethu? (URoma 9:1)
9 Okunye okungenza umzwangedwa wethu usebenze kuhle ngumoya ongcwele esiwuphiwa nguNkulunkulu. (Bala uRoma 9:1.) Umoya ongcwele uyasinceda sizwisise imicabango kaNkulunkulu, usinike lamandla okwenza intando yakhe. (Flp. 2:13) Manje singawuthola njani?
10. Kumele senzeni ukuze sithole umoya ongcwele? (ULukha 11:10, 13)
10 Thandaza ucele umoya ongcwele. (Bala uLukha 11:10, 13.) UJehova uyafuna sibili ukusinika umoya wakhe ongcwele. (Joh. 3:34) Ubapha ngesihle bonke abamlalelayo. (Zaga. 1:23; Jak. 1:5) Manje kuyini okunye okungasinceda siwuqeqetshe kuhle umzwangedwa wethu?
11. (a) Kuyini okumele sikuqakathekise? (b) Kunceda ngani ukuba lomzwangedwa oqeqetshwe kuhle?
11 Zama ngamandla wonke ukuthokozisa uJehova. (Zaga. 8:34, 35) Nxa sikuqakathekisa ukuthokozisa uJehova, sizazimisela ukuqeqetsha umzwangedwa wethu. Umzwangedwa oqeqetshwe kuhle wenza sibone izinto ngendlela kaJehova, lokho besekusinceda ukuthi sibalekele ukwenza izinto ezingamdanisa. Kuqakathekile ukuba lomzwangedwa oqeqetshwe kuhle ngoba uzasinceda nxa sesiphakathi kwezimo ezingaqanjwanga eBhayibhilini. Phela kungadingeka senze izinqumo eziphathelane lezokuzilibazisa, umsebenzi esingawenza, imfundo kanye labangane. Manje kuyini okungasinceda senze okufunwa nguJehova endabeni ezinjengalezi?—2 Khor. 1:12.
12. Kuyini okungenza sikwazi ukuthi umzwangedwa wethu awusilahlisi? (U-Efesu 5:10)
12 Cabangisisa ngalokho okubala eLizwini likaNkulunkulu. (Hubo. 49:3) Nxa ubala iBhayibhili dinga izimiso lezifundo ezingakunceda uzwisise imicabango kaJehova. (Bala u-Efesu 5:10.) Kwesikwenza nsuku zonke, kuhle ukuhlala sisebenzisa izimiso eziseBhayibhilini ukuze sibe leqiniso lokuthi umzwangedwa wethu awusilahlisi. (Zaga. 2:4-9, 11-13) Izimiso lezo ziyasinqanda nxa sesilahleka ziqondise lomzwangedwa wethu ukuze usincedise sihlale sisendleleni eyiyo.—Heb. 5:14.
13. Kuyini okungamelanga sikwenze? Nika isibonelo.
13 Ungaqali ngokwenza isinqumo ungakadingi ukuthi uJehova uthini. Kumele sinanzelele singenzi njengama-Israyeli lawana ayesele koJuda ngemva kokubhujiswa kweJerusalema ngo-607 B.C.E. Athi kuJeremiya: “Kwangathi uJehova uNkulunkulu wakho angasitshela indlela okumele sihambe ngayo lalokho okumele sikwenze.” (Jer. 42:3-6) Abantu laba babesenza angani bafuna ukwazi ukuthi uJehova uthini bona bevele sebekhethile ababefuna ukukwenza. Abazange bamlalele uJehova, bazenzela okwabo futhi lokho kwabalethela inhlupho. (Jer. 42:19-22; 43:1, 2, 4) Kusegcekeni ukuthi kumele siqale sidinge izimiso eziseBhayibhilini singakenzi izinqumo besesisenza esikutshelwa nguJehova.
14. Kungani kumele sisebenzise izimiso eziseBhayibhilini nxa sisenza izinqumo?
14 Landela izimiso eziseBhayibhilini nxa usenza izinqumo. (Mat. 7:24-29; Jak. 1:23-25) Nxa singahlala sisenza izinqumo ezivumelana lezimiso eziseBhayibhilini siyabe sivumela umoya ongcwele ukuthi usincedise. Singenza njalo uJehova uzaqhubeka esinika umoya wakhe ongcwele. (Imiseb. 5:32) Kodwa singala ukukhokhelwa nguJehova siyabe siphikisana lomoya ongcwele futhi iBhayibhili lithi siyabe ‘siwudanisa.’ (Isaya. 63:10; Efe. 4:30; Imiseb. 7:51) Lokhu kungenza uJehova angasasiniki umoya wakhe. (Hubo. 51:11; 1 Thes. 5:19) Lapho-ke siyabe sesisenkingeni sibili ngoba phela umoya ongcwele yiwo osinika amandla okwenza intando kaNkulunkulu.—Efe. 3:16.
SINGAZITHOLA NJANI IZIMISO EZISEBHAYIBHILINI?
15-16. (a) Singazithola njani izimiso ezingasinceda? (b) Yiziphi izimiso eziseBhayibhilini ezinganceda umuntu atshiye ukubhema?
15 Sebenzisa amathuluzi okuchwayisisa. Ukuze senelise ukusebenzisa izimiso eziseBhayibhilini kumele sibekwazi ukuthi zitholakala njani. Ake sithi umuntu ofunda laye iBhayibhili kakuzwisisi ukuthi kungani kumele ayekele ukubhema. Engabe esithi: ‘Selokhu ngaba yimi angikaze ngitshayisane levesi ekhuluma ngokubhema, manje kubi ngani?’ Ungamncedisa njani ukuthi athole izimiso ezizamenza azwisise ukuthi uJehova uthini ngokubhema? Elinye ithuluzi ongalisebenzisa liBhuku Lokuchwayisisa LaboFakazi BakaJehova. Ungamtshengisa isihloko esithi “Igwayi Kanye Lokubhema,” angafika khonapho uzabona isihloko esithi “UNkulunkulu Uthini Ngokubhema?” esithethwe ku-Nqabayokulinda, kaJune 1, 2014. Yiziphi izimiso azazithola esihlokweni leso?
16 Nanzi ezinye zakhona. (1) Ungabi yisigqili sento engakubulala. (Rom. 6:16) (2) Ungenzi loba yini engaphambanisa impilo yakho. (2 Khor. 7:1) (3) UJehova ufuna simkhonze ngomphefumulo wethu wonke. (Mat. 22:37) (4) Ungenzi izinto ezilimaza abanye. (Mat. 22:39; 1 Khor. 10:24) (5) UJehova uyasinika amandla okwenza okulungileyo. (Flp. 4:13) Lanxa iBhayibhili lingatsho lutho ngokubhema, izimiso ezikulo zinganceda umfundi azwisise ukuthi uJehova uyibona njani indaba yakhona.
17. Abalungiselela umtshado bangazithola ngaphi izimiso ezingabanceda?
17 Abalungiselela umtshado bona-ke? Bangazithola ngaphi izimiso ezingabanceda benze izinqumo ezinhle? Bangazithola esihlokweni esithi “Imitshado Lamadili” esiseBhukwini Lokuchwayisisa. Nanzi ezinye zakhona. (1) Edilini labo akumelanga kwenziwe izinto ezingangcolisa ibizo likaJehova. (1 Khor. 10:31, 32) (2) Kumele bagqoke ngendlela elesithunzi. (1 Thim. 2:9; 1 Phet. 3:3, 4) (3) Akumelanga benzele imbonani kumbe babukise ngalokho abalakho njengokwenziwa ngabanye abantu. (Joh. 17:14; Jak. 1:27; 1 Joh. 2:15, 16) (4) Zonke izinto kumele zihleleke. (1 Khor. 14:40) (5) Akumelanga kuxokozele kumbe abantu banathe baze badakwe. (Gal. 5:21) (6) Khethani umuntu ozaba leqiniso lokuthi uhlelo lonke luhamba ngendlela ezadumisa uJehova.—Joh. 2:8, 9.
18-19. (a) Yiliphi elinye ithuluzi elingasinceda? (b) Yiziphi izimiso ezinganceda umKhristu akwazi ukuthi ayibone njani imikhosi etshiyeneyo? (Khangela ibhokisi elithi “Nanzelela Izimiso”)
18 Elinye ithuluzi elingasinceda nxa sichwayisisa libhuku elithi Imibhalo Engakunceda Ukhonze UJehova. Isihloko ngasinye esisebhukwini leli silemibuzo kanye lamavesi asinceda sicabange ngezimiso eziseBhayibhilini. Ngokwesibonelo, umKhristu angabe ezibuza ukuthi kuqondile yini ukuthakazelela umkhosi othile. Ukuze athole impendulo, angaya esihlokweni esithi “Imikhosi,” abesekhangela isihlokwana esithi “Imikhosi AmaKhristu Angayinanziyo.”
19 Ngaphansi kwesihlokwana lesi kulombuzo othi: “Kungani kungamelanga sinanze imikhosi esekelwe ezimfundisweni zenkolo yamanga? (1 Khor. 10:21; 2 Khor. 6:14-18; Efe. 5:10, 11).” Ngaphansi kombuzo lo kuqanjwe leminye imikhosi engamthokozisiyo uJehova. Ungehla kancane uzabona esinye isihloko esithi “Imikhosi Yelizwe,” esilezimiso ezinganceda umKhristu abone ukuthi kuqondile yini ukuthakazelela imikhosi ephathelane lezombusazwe, lezimpi kumbe eyokudumisa abantu. Siyayibonga kakhulu inhlanganiso kaJehova ngokusipha amathuluzi amahle kangaka okuqeqetsha imizwangedwa yethu!
QHUBEKA UQEQETSHA UMZWANGEDWA WAKHO
20. Kuzakhanya njani ukuthi siwuqeqetshe kuhle umzwangedwa?
20 Siyayiqakathekisa inkululeko yokuzikhethela esiyiphiwe nguJehova. Okungenza ukuthi siyisebenzise kuhle yikuba lomzwangedwa oqeqetshwe ngeBhayibhili. Umzwangedwa oqeqetshwe kuhle uzasinceda ukuthi senze izinqumo ezithokozisa uJehova lezivumelana lentando yakhe. Okunye okungenza ukuthi umzwangedwa wethu usebenze kuhle ngumoya ongcwele. Yikho kumele siqhubeke siwucela kuJehova futhi siwuvumela ukuthi usiqondise. Lezimiso eziseBhayibhilini ziyasinceda ukuthi senze izinqumo ezinhle. Nxa singazisebenzisa kuhle izipho lezi esiziphiwe nguJehova sizazibonela ngawethu ukuthi iLizwi likaNkulunkulu lilamandla sibili.—2 Thim. 3:16, 17; Heb. 4:12.
INGOMA 135 Isicelo Esivela KuJehova: “Hlakanipha Ndodana”