Lela Congregation in Kaksakin Jeova
“Nga fwa fwakak Em nu sin ma lik; in masrlon congregation nga fwa on a kaksakin kom.”—HIBRU 2:12.
1, 2. Efu ku congregation el yok sripe, a mea kunokon se meet lun ma inge?
KE LUSEN pal ke me sramsram lun metu, met puspus elos insemwomwokin asrouki mwo a moul misla yurin u lun met ke sou lalos. Tusruktu, Baibel el akkalemye sie pa u lun met su oasr met puspus fwin fwalu nufon ke pal inge elos engankin asrouki su mwo emeet a moul misla. U inge pa congregation lun met Kristian. Kom fwin wi ke sie sou su fototo a sang kasru nu sin sie sin sie ku tia, kom ku a kom fwa aksaokye ma God el orala ke akwuk nukewa lun congregation. Aok, fwin kom wi tari ke sie congregation lun Met Lo lun Jeova, kom ku in sang me akpayeye ke asrouki mwomwo su kom insemwomwokin a ke oiyen misla su oasr yurum.
2 Congregation el tia sie social group mukena. El tia sie u ke sie mura ku sie club su met puspus su tuku ka oasr oiyen moul su oana sie ku oasr ma lungse lalos in wi ke sports ku me akengan elos tukeni nu sie ka in oru ma inge. Tusruktu, akwuk nukewa ke congregation el orek in sang kaksak nu sin Jeova God. Akwuk inge orek fwinne in pal meeta, oana buk lun Sam el akkalemye yok ka. In Sam 35:18, kut ku in ridi: “Nga fwa sot kulo nu sum in mwalil [congregation, NW] lulap; nga fwa kaksakin kom in masrlon met puspus.” Sam 107:31, 32 el akkeye kut pa: “O ke met in kaksakin Jeova ke lungkulang lal, a ke orekma sakuruk lal nu sin tulik nutin met. Lela elos in ouyepa akfulatye in un [congregation lun, NW] met.”
3. In fwal nu ke ma Poul el simusla, mea congregation el oru?
3 Met sap Poul su sie met Kristian el akkalemye yok ke sie pa kunokon yok sripe lun congregation ke pal se el sramsramkin “Loom sin God, su congregation lun God moul, su sru a pelung nu ke ma paye.” (1 Timote 3:15, NW) Ke congregation fuka Poul el sramsramkin? Ke inkanek puspus fuka Baibel el orekmakin kas inge “congregation”? A mea ma inge ku in oru nu ke moul a me fwinsrak lasr? In etu ke me top nu ka, lela kut in tuni meet ke inkanek puspus ke orekmakinyen kas inge “congregation” ke Kas lun God.
4. Ke oiya fuka kas inge “congregation” el orekmakinyuk pal nukewa ke ma Simusla ke Kas Hibru?
4 Kas Hibru su lungasyukla pal nukewa oana “congregation” el tuku ke kas inge “in tukeni nu sie” ku “esani met nu sie.” (Duteronomi 4:10; 9:10) Met sim lun sam el orekmakin “congregation” ke el sramsramkin lipufan puspus in kosrao, a ma inge ku in orekmakinyuk pa nu ke sie u lun met koluk. (Sam 26:5; 89:5-7) Tusruktu, pal nukewa ma Simusla ke kas Hibru el orekmakin ma inge nu sin met Israel. God el akkalemye la Jekob el fwa ekla sie “mwalil lun mutanfwalu [congregation lun met puspus,” NW],” a ma inge sikyak. (Genesis 28:3; 35:11; 48:4) Met Israel elos pangonyuk, ku sulosolla, in ekla sie “mwalil [congregation, NW] lun Jeova,” ku “u [congregation, NW] lun God paye.”—Oekyuk 20:4; Niemaia 13:1; Josua 8:35; 1 Samuel 17:47; Maika 2:5.
5. Kas Grik fuka el lungasyukla nu ke kas inge “congregation,” a ke oiya fuka kas inge ku in orekmakinyuk?
5 Kas Grik nu ka pa “ek·kle·siʹa, su ku in orekmakinyuk nu ke u lun metu fwinne tia u ke alu, in oana ke un met ku “mwalil” se su Demetrius el purakak ku orani in lainul Poul in an Efesus. (Orekma 19:32, 39, 41) Tusruktu Baibel el orekmakin ma inge pal nukewa nu ke congregation lun met Kristian. Kutu leng elos lungasla kas inge nu ke “surs,” tusruktu buk se inge The Imperial Bible-Dictionary (Dictionary ke Imperial Baibel) el simusla la “Testament sasu el tia . . . akkalemye ke loom paye su met Kristian elos tukeni nu sie ka in orek alu.” Tusruktu, in ma Simusla ke Kas Grik, kut ku in liye la kas inge “congregation” el orekmakinyuk nu ke inkanek akosr su tia oana sie.
Congregation Akmusrala lun God
6. Mea Devid a Jisus elos oru inmasrlon congregation?
6 In orekmakin kas lal Devid su oasr in Sam 22:22 nu sel Jisus, met sap Poul el simusla: “‘Nga fwa fwakak em nu sin ma lik; in maslon surs [congregation, NW] nga fwa on a kaksakin kom.’ Ke ma inge fwal nu sel [Jisus] in ma nu kemwa tu lan orekla oana ‘ma lel,’ tu el fwa met tol fulat su kulang a oaru in ma lun God.” (Hibru 2:12, 17) Devid el kaksakin God inmasrlon congregation lun met Israel in pal meeta. (Sam 40:9) Tusruktu, congregation fuka Poul el sramsramkin ke pal se el fwak la Jisus el kaksakin God “inmasrlon congregation”?
7. Ke inkanek fuka se meet ma Simusla ke Kas Grik orekmakin kas inge “congregation”?
7 Ma kut ridi tari in Hibru 2:12, 17 el yok sripe. El akkalemye la ke sie oiya, Kraist el wi ke congregation su el fwakak inen God ka nu sin met puspus wiyel. Su met puspus wiyel? Elos su wi ke u lun “fute lal Ebream,” met akmusrala nukewa wiyen Kraist, “met ipeis in pang in kosrao me.” (Hibru 2:16–3:1; Mattu 25:40) Paye la, kalme se meet ke “congregation” in ma Simusla ke Kas Grik pa met puspus su wi ke u lun met tuma lutlut akmusrala lun Kraist. Met 144,000 akmusrala nukewa inge elos orala “congregation lun mwuonse su simla tari elos in kosrao.”—Hibru 12:23.
8. Fuka Jisus el sa akkalemye ke akwuk in orala Kristian congregation meet liki ma inge orekla?
8 Jisus el akkalemye la “congregation” lun met Kristian inge fwa orekla. Yea se kutu meet liki mise lal, el fwak nu sin met sap lal: “Tu kom Piter, a fwin eot ku se inge Nga fwa musai congregation luk; a mutunpot lun Hedis fwa tia kutangla mao.” (Mattu 16:18, NW) Piter a Poul elos arlanu kalem ka la Jisus pa eot ku se su palyeyuk tari. Piter el simusla la elos su musaiyukla oana “eot moul” ke loom sin ngun su on fwin eot ku, su Kraist, a elos pa “met su ma lun God mukena, [in] fwakak mwo” lun El su panglolos.—1 Piter 2:4-9; Sam 118:22; Isaia 8:14; 1 Korint 10:1-4.
9. Ngea congregation lun God mutamwauk in orekla ku oakiyuki?
9 Ngea u lun “met su ma lun God mukena” inge mutamwauk in oakiyuki nu ke congregation lun met Kristian? Ma inge sikyak ke Pentecost 33 C.E. ke pal se God el okoila ngun mutal lal nu fwin met tuma lutlut nukewa su tukeni nu sie in an Jerusalem. Tok in len sa, Piter el oru sie me sramsram mwomwo nu sin sie u lun met Ju a met proselyte puspus. Oasr met puspus su long kas inge fwakisye insielos ke oiyen mise lun Kraist; elos auliyuk a elos baptaisla. Kut ku in liye ke ma simusla la oasr pusen met tausan tolu elos auliyuk a baptaisla, tia pat tokin ma inge elos wi ke congregation sasu su yokyokelik lun God. (Orekma 2:1-4, 14, 37-47) Congregation el yokyokelik meyen oasr met Ju puspus a met proselyte puspus su eis a lulalfongi ke ma paye la met Israel na paye in ikwe elos tila congregation lun God. A, met Kristian akmusrala su orekla “Israel lun God” elos ekla congregation paye lun God.—Galetia 6:16; Orekma 20:28.
10. Kain in fototo fuka oasr inmasrlon Jisus a congregation lun God?
10 Baibel el akkalemye pal nukewa ke ma tia oana sie inmasrlon Kraist a met akmusrala puspus, oana ke polo kas inge “ke Kraist a congregation.” Jisus pa Sifwen congregation lun met Kristian nukewa su akmusrala in ngun. Met sap Poul el simusla la God el “esalang [Jisus] lan sifwen ma nu kemwa nu ke congregation, su manol.” (Efesus 1:22, 23; 5:23, 32; Kolosse 1:18, 24) Ke pal inge, oasr met lula fwin fwalu sin met akmusrala su wi ke congregation inge su piselos supuseni. Tusruktu, kut ku in lulalfongi, la sifwelos, Jisus Kraist, el lungselos. Pulakin lal nu selos akkalemyeyuk in Efesus 5:25: “Kraist El ouyepa lungse surs [congregation, NW], a sifwana esalang ka.” El lungselos meyen elos moniyuk in sang nu sin God “me kise ke kaksak pal e nukewa kel, oinge fwako lun ngoasro, su fwakak el,” oana ke ma Jisus el oru ke pal se el oasr fwin fwalu.—Hibru 13:15.
“Congregation”—Kutupa Kalmen Kas Inge
11. Ma simusla ke Kas Grik el orekmakin kas inge “congregation” nu ke inkanek akluo fuka?
11 Oasr pal, Baibel el orekmakin kas inge “congregation” nu ke sie oiya, su tia orekmakinyuk nu ke u se inge nufon lun 144,000 met akmusrala su oasr ke “congregation lun God.” Ke sie me pupulyuk, met sap Poul el simusla nu sin sie u lun met Kristian: “Komwos in tia aktukulkulye met Ju, ku met Grik, ku congregation lun God.” (1 Korint 10:32) Kalem la, fwin sie met Kristian in an Korint el oru ma sufwal, ma inge ku in aktukulkulye kutu met. Ya orekma sufwal inge ku in aktukulkulye met Grik nukewa, met Ju nukewa, ku met akmusrala nukewa mutamwauk in len lal Poul nu ke pal inge? Mo. Ke fus se inge “congregation lun God” el orekmakinyuk nu sin met Kristian nukewa su moul ke pal sa. In fwal nu ke ma inge, sie met el ku in kaskaskin ke kolyuk lun God, el sang kasru, ku akinsemwomwoye congregation, kalme pa met Kristian nukewa su moul ke sie pal, yen nukewa. Ku kut ku in sramsramkin ke me insemwomwo a misla su oasr ke congregation lun God ke pal inge, kalme pa yurin u nukewa lun met lili Kristian.
12. Ke oiya aktolu fuka kas inge “congregation” el orekmakinyuk in Baibel?
12 Inkanek aktolu su kas inge “congregation” el orekmakinyuk nu ka in Baibel pa nu sin met Kristian nukewa su oasr ke sie an. Kut rid: “Na congregation su oasr in an Judia nu fon a an Galili a an Samaria elos mutamwauk in engankin sie pal in misla.” (Orekma 9:31, NW) Oasr u lun met Kristian su pus liki sie u su oasr in an lulap sa, tusruktu u nukewa lun met Kristian su oasr in an Judia, an Galili a an Samaria elos sramsramkinyuk oana “congregation.” In nunku ke pisen met su baptaisla ke len in Pentecost 33 C.E. a tia pat tokin ma inge, saap oasr u puspus su tukeni nu sie pal nukewa in an Jerusalem. (Orekma 2:41, 46, 47; 4:4; 6:1, 7) Herod Agrippa I el kol an Juda nu ke mise lal in yea 44 C.E., a ke 1 Tessalonika 2:14 el akkalemye la in yea 50 C.E., oasr congregation puspus in an Judia. Ke ma inge, ke kut ridi la Herod “el asroela paul in akkeokye kutu sin met in surs [congregation, NW],” ma inge ku in sramsramkin nu ke u puspus su oru tukeni lalos in an Jerusalem.—Orekma 12:1.
13. Mea inkanek akakosr su Baibel el orekmakin nu ke kas inge “congregation”?
13 Inkanek akakosr, su kas se inge “congregation” el orekmakinyuk nu ka pal nukewa pa ke el sramsramkinyuk nu ke met Kristian puspus su wi ke congregation sefwanna su oasr ke sie an, oana u su oasr ke sie loom. Poul el fwakak ke “congregation puspus lun an Galetia.” Oasr congregation su pus liki sie in an lulap inge lun an Rom. Poul el orekmakin ke pal luo kas se inge “congregation puspus” nu ke an Galetia, su congregation puspus oasr we in wekunang an Antiok, an Derbe, an Listra, a an Aikonium. Met matu, ku met liaung u elos sun tari me enenu nukewa lun Baibel nu sin sie met liaung, elos srusrngiyuki nu ke congregation puspus inge. (1 Korint 16:1; Galetia 1:2; Orekma 14:19-23) In fwal nu ke ma simusla, ma inge nukewa pa “congregation lun God.”—1 Korint 11:16; 2 Tessalonika 1:4.
14. Mea kut ku in fwak ke inkanek su “congregation” el orekmakinyuk nu ka ke kutu fus?
14 Ke kutu oiya, u puspus elos oru meeting nukewa lalos ke pisen met Kristian na supus su wi ka, a ku in orek ke sie loom sin met. Ne oinge, kas se inge “congregation” el ku in orekmakinyuk nu ke kain in u srisrik inge. Kutu congregation su kut etu ka pa kutu u su oasr in loom sel Akuila a Priska, Nimfas a Failimon. (Rom 16:3-5; Kolosse 4:15; Failimon 2) Ma inge el sropon me akkeye nu sin congregation puspus ke pal inge su supus pisen met su wi ka a saap elos oru tukeni lalos pal nukewa in sie loom sin met lili. Jeova el akilen congregation srisrik inge ke century se meet, a el oru pa ke pal inge, akinsemwomwoyelos ke inkanek lun ngun mutal lal.
Congregation Nukewa Kaksakin Jeova
15. Fuka orekma lun ngun mutal akkalemyeyuk ke kutu congregation in pal meeta?
15 Kut akkalemyeyuk tari ka la ke akpayeyen Sam 22:22, Jisus el kaksakin God inmasrlon congregation. (Hibru 2:12) Met tuma lutlut oaru nukewa lal elos oru pa. In century se meet ke pal se met Kristian paye elos akmusrala ke ngun mutal in ekla mwen puspus nutin God a ke ma inge elos ekla met lili wiyen Kraist, ngun mutal el mutamwauk in orekma yurolos ke kutupa inkanek ku oiya yok. Elos eis me sang sakuruk lun ngun in orek mwenmwen. Ngun el akkalemyeyuk pa ke inkanek yok in kaskaskin etauk ku lalmetmet, ke inkanek in akkeyela mas ku in palye, ku ke inkanek in kaskaskin kas puspus su elos tia etu.—1 Korint 12:4-11.
16. Mea sie niyen sun ke me sang mwomwo lun ngun?
16 Ke orekma in kaskaskin sie loa ku kas, Poul el fwak: “Nga fwa on ke ngun, a nga fwa on pa ke etauk luk.” (1 Korint 14:15) El akilen la yok sripe nu sin met puspus elos in ku in kalem ke kas lal tu elos in ku in lutiyuk. Niyen sun lal Poul pa in kaksakin Jeova in congregation. El kaifwe met lili puspus su oasr yurolos me sang lun ngun: “Suk pa tu komwos in yokelik in musaiyuk surs [congregation, NW].” (1 Korint 14:4, 5, 12, 23) Kalem la, Poul el nunku yok ke congregation puspus, el etu la ke kais sie congregation inge, oasr pal mwomwo lun met Kristian nukewa su wi ka in kaksakin God.
17. Ke congregation nukewa ke pal inge, mea kut ku in lulalfongi ka?
17 Jeova el srakna orekmakin congregation lal a el srakna sang kasru nu ke ma inge. El akinsemwomwoye u lun met Kristian akmusrala fwin fwalu ke pal inge. Ma inge ku in liyeyuk ke me mongo lun ngun su arlanu yok yurin met kulansap nukewa lun God. (Luk 12:42) El akinsemwomwoye u lun met lili nukewa fwin fwalu nufon. A el akinsemwomwoye congregation nukewa su oasr yen nukewa, su kut kaksakin ke Met Orekutla ke inkanek lun orekma lasr a me top puspus lasr su ku in akkeye met puspus. Ke congregation su kut ku in eis me lutlut a me akpa ka in kasre kut in sang kaksak nu sin God ke kutu pa pal, ke pal se su kut fwin wangin ke congregation lasr.
18, 19. Mea met Kristian paye nukewa su wi ke kutena congregation yen nukewa elos lungse in oru?
18 Esam la met sap Poul el kaifwe met Kristian nukewa su wi ke congregation in an Filippai, Macedonia: “A ma inge nga pre ka, tu komwos tingtingi nu ke fwokin sumwosmwos ma sin Jisus Kraist, nu ke ma mwolanu a kaksak lun God.” Wekunang nu ke ma inge pa orekma lalos in sramsram nu sin met puspus saye, nu sin met puspus su tia wi ke congregation lun met Kristian, ke lulalfongi lalos kel Jisus a fwinsrak mwolana lalos. (Filippai 1:9-11; 3:8-11) In fwal nu ke ma inge, Poul el kaifwe met lili Kristian nukewa wiyel: “A lela kut in kise nu sin God ke kaksak pal e nu kemwa kel [Jisus], oinge fwako lun ngoasro, su fwakak el.”—Hibru 13:15.
19 Ya kom koneak me insemwomwo in kaksakin Jeova “inmasrlon congregation,” oana ma Jisus el oru, a in orekmakin ngoasrom in kaksakin Jeova ye mutun met nukewa su soenna etu a kaksakin God ke pal inge? (Hibru 2:12; Rom 15:9-11) Nu ke kutu oiya, me top lasr sifwana nu ka ku in fwal nu ke oiya su kut pula ke kunokon lun congregation lasr ke akwuk lun God. Ke me lutlut toku, lela kut in akuteye la fuka Jeova el kol a orekmakin congregation a la mea kunokon lun ma inge nu ke moul lasr ke pal inge.
Ya Kom Esam?
• Ke inkanek fuka “congregation lun God,” su orekla sin met Kristian akmusrala, el oakiyuki?
• Mea pa inkanek tolu su Baibel el orekmakin ke kas se inge “congregation”?
• Ke congregation, mea Devid, Jisus, a met Kristian puspus in century se meet elos lungse in oru, a mea me srikasrak lalos ku in oru nu sesr?
[Picture on page 23]
Nu ke congregation fuka su Jisus el pelung mwo ka?
[Picture on page 25]
U puspus lun met Kristian su oru tukeni lalos oana “congregation puspus lun God”
[Picture on page 26]
Oana met Kristian in an Benin, kut ku in kaksakin Jeova inmasrlon met puspus su tukeni nu sie