Met Fwokpap Elos Fwa Usrui Fwalu
“Srike nunku ke pal se fwalu a fwa ikulyukla a akmwoyeyukla. . . . Ma inge fwa sikyak tia ke lututang, a ke sie pal loeloes ke pal fwasru, ke pal se oasr tari kosrao sasu a fwalu sasu.”—Jean-Marie Pelt, sie French environmental specialist el fwak.
KE SRIPEN met puspus elos asor yok ke ma puspus su sikyak fwin fwalu, elos lungse in liye ke pal se planet se inge a mu ikulyukla nu ke sie paredais. Aok, fwinsrak inge tia mwemwe se mukena lun met puspus ke century ak 21 inge. In pal somla, Baibel el mwulela ka la Paredais fwa sifwilpa folokunyukyak fwin fwalu. Kas lun Jisus inge “met fwokpap . . . elos fwa usrui fwalu” a “ma lungse lom in orek, oana in kosrao oinge fwin fwalu,” pa inge ma simusla su arulanu eteyuk in Baibel. (Matt. 5:5; 6:10) Tusruktu, ke pal inge, met puspus elos tia lulalfongi ke sie paredais fwin fwalu su a oasr met fwokpap su muta we. Nu sin met puspus su fwak mu elos met Kristian, elos tila lulalfongi ke sie Paredais.
Oasr sie magasin ke kas French su pangpang La Vie el akuteye la efu ku oasr met puspus, yokna elos su wi ke alu lun Catholic elos tila lulalfongi ke sie paredais—fwinne fwin fwalu ku in kosrao: “Tokin pal loeloes su paredais el me luti fukoko ke me luti nukemwa lun Catholic ke lusen century 19, me luti ke paredais inge el tila srumonyuk ke pal in pre a in sifwilpa nunku, ke me sramsram ke Sunday nukemwa, ke me lutlut nukemwa ke akwuk lun alu, a ke class nukemwa lun catechism.” Kas se inge paredais fwakyuk mu oasr ma se afwunye ma inge su oana “aunfong matoltol” su lumeyuk nu ke “ma sakuruk a me akfos.” Kutu sin met luti ke alu elos tia luti ma inge meyen ma inge “el akkalemye nunak puspus ke sie paredais fwin fwalu.”
Oasr sie mokul su pangpang Frédéric Lenoir, sie sociologist su oasr lutlut yok ke akwuk lun alu, el nunku mu nunak puspus ke sie paredais el ekla “petsa puspus su oasr yen nukemwa.” Jean Delumeau, sie met sim lun buk puspus su sramsramkin ke paredais, el nunku pa la me akpayeyen kas palu nukemwa lun Baibel el sie me pupulyuk mukena. El simusla: “Nu ke sie kusensiyuk, ‘Mea ma lula ke Paredais?’ Lulalfongi lun met Kristian el tafwela in sang me top pal nukemwa: Kulo nu ke sifwil moulyuk lun Met Molela ku Lango, sie len kut nukemwa fwa tukeni akesrui a muta nukemwa fwa liye ke fwinsrak lasr akpayeyuk.”
Ya me luti ke sie paredais fwin fwalu el srakna fwal ke pal inge? Mea e fwa sikyak ke fwalu ke pal fwasru? Ya liye ku fwinsrak ke pal fwasru el tia kalem, ku ya ma inge ku in liyeyuk kalem? Me lutlut puspus toko fwa sang me top nu ke kusensiyuk nukemwa inge.
[Picture Credit Line on page 2]
COVER: Emma Lee/Life File/Getty Images