Pissaanillit ajortut sunniisarpat?

„Silarsuaq ima paatsiveerusimaartigaaq soorlumi nukinnit tupinnartunit ajornartuulernermi aniffissaasinnaasut tamarmik sapinngisamik assersorniarneqartut.“ — Jean-Claude Souléry, tusagassiortoq.

’Inuit ima iliuusissaaleqilersimatigaat allaat ima eqqarsarnarsilluni ajorluinnartuminguna pissaanileqarnersoq.’ — Josef Barton, oqaluttuarisaanermi ilisimatooq.

2001-mi septemberip aqqarnani pinerliinerup amiilaarnangaartup inuppassuit pissutsinik itinerusumik eqqarsalersippai. Michael Prowse tuluit aviisianni Financial Times-imi allappoq: „Uumasoq sunaluunniit taama naakkittaatsigisumik iliuuseqarumananiluunniit iliuuseqarnavianngilaq.“ New York Times-imi allaaserisami pingaarnermi allassimavoq saassussinissamut piareersarneq qanoq pisariutigisimassanersoq eqqarsaatigiinnarnagu, „aammali eqqarsaatigissallugu pingaaruteqarpoq taamaaliorniaraanni akeqqersimaarneq qanoq sakkortusimatigissasoq. Akeqqersimaarneruvoq sorsunnissamik nunat assigiinngitsut isumaqatigiissutaannik annertuumik sumiginnaanerusoq, killeqanngitsoq isumaqatigiissutaasunillu tamanik sumiginnaasoq.“

Inuit assigiinngitsunik upperisallit isumaliutigaat nukinnik ajorluinnartunik sunniisoqarnersoq. Angut niuertoq Sarajevomeersoq Bosniemi naggueqatigiit uumissuinerannut isiginnittuusimasoq oqarpoq: „Bosniemi ukioq ataaseq sorsuttoqarnerani qularutigiunnaavippara Diaavulu nammineq tamakkununnga aqutsisuusoq. Ingasalluinnarpoq.“

Oqaluttuarisaanermi ilisimatooq Jean Delumeau Diaavulu upperineraa aperineqarami ima akivoq: „Pisut takusinnaallugit nalinnilu susoqartoq takoreersimallugu nukinnik ajortunik pissaanileqartoq qanoq miserratigisinnaavara. Sorsunnersuup aappaa inuit 40 millionit sinnerlugit inuunerannik naleqartoq; Auschwitzi toqoraaffiillu; Cambodjami inunnik toqoraanerit; Ceauşescup naalakkersuinera aattaqangaartoq naalliutsitsineqangaartorlu; silarsuarmi naalakkersuisorpassuit aaqqissuulluakkamik naalliutitsisartut. Amiilaarnartut killissaqanngillat. . . . Taamaattumik isumaqarpunga suliat taamaattut eqqortumik ’diaavulorpaluttunik’ taasinnaagivut, diaavulu nassulittut kukiffalittullu takorluugaanngitsoq, diaavululi anersaajusoq silarsuarmilu ajussutsimut pissutaasoq.“

Amerlasuut, Jean Delumeausut, oqaaseq „diaavulorpaluttoq“ inuiaqatigiinni ullutsinni pisartunut ajungaartunut tamanut atorumassavaat, ilaqutariit iluanni pisartuniit silarsuarmi tamarmi pisartunut. Nukiilli timitaqanngitsut ajortut amiilaarnartunut pisuuppat, imaluunniit aalajangersimasumik ajortumik pissaanileqarpa? Inuit nalinginnaasumik ajussusiannit ajornerusunik iliortitsisoqarpa? Saatani Diaavuloqarpa, taannalu ajortunut atuuttunut aallarniisuua?

[Suminngaanneernera]

Meeqqat: U.S. Coast Guardimit assiliaq