Watchtower AZA-EBE NỌN RIBHI INTANẸT
Watchtower
AZA-EBE NỌN RIBHI INTANẸT
Esan
  • BAIBO
  • EBE KẸKẸ
  • IKOLO OGA
  • nwt Romans 1:1-16:27
  • Rom

Ividio iribhọ.

Hei van. Mhan bha sabọ re ọne ividio man.

  • Rom
  • Ebenọnkhiale Ọsi Agbọn Ọsọgbọn
Ebenọnkhiale Ọsi Agbọn Ọsọgbọn
Rom

EBE NAN GBẸN JI IBHOKHAN ROM

1 Imẹn nin Pọl nin igbọn nọnsi Jesu Kristi, imẹn gbẹn ọne ebe nan. A tie mẹn nin mẹn ha yi odibo, a da yẹ zẹ imẹn nin mẹn dọ wewe ọta nọn mhẹn nọn na obọ Osẹnobulua vae. 2 Ọne ọta nọn mhẹn nan, ọle Osẹnobulua tẹmhọnlẹn bhi Ebenọnkhiale rẹ na obọ ene akhasẹ. 3 Ọne ọta nọn mhẹn nan rẹtẹ Ọmọn nọnsọle. Ulin-uwa ọsi Devid ọne Ọmọn na vae. 4 Ọkpakinọn, ọ khia bhi ẹlo ghe, Ọmọn nọnsi Osẹnobulua ọle khin, ranmhude Osẹnobulua re ahu ẹlinmhin nọn khiale nọnsọle rẹ riọ ọle kpanọ bhi uu—ehe, ọle hi Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan. 5 ỌIe hi ọnọn rẹkpa mhan rẹ miẹn ifuẹkẹ nọn khua bhi obọ Osẹnobulua. Ọle yẹ zẹ imẹn nin mẹn ha yi odibo, beji mẹn ha da rẹkpa ẹbho ne iyi ibhokhan Ju rẹ hẹnmhọn nin Osẹnobulua, mhọn urẹọbhọ da ọle, yẹ mun ekpẹn nin elin nọnsọle. 6 Ibha yẹ deba ene iyi ibhokhan Ju nan tiele ne dọ ha rẹkhan Jesu. 7 Ibha rebhe ne ribhi Rom, nin Osẹnobulua hoẹmhọnlẹn yẹ tie ne dọ ha yi ene khiale, ibha mẹn gbẹn ọne ebe nan je:

Mẹn bhii nin Osẹnobulua nin Aba mhan bi Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan mhọn ifuẹkẹ nọn khua da bha, yẹ re ọfure nin bha.

8 Emhin ọhẹnhẹn nin mẹn ha ka ta, ọle hi ghe, mẹn khuẹnmhẹn Osẹnobulua bhi elin nọnsi Jesu Kristi, ranmhude urẹọbhọ nin bha mhọnlẹn. Ọrebhe bhi otọ agbọn rebhe wo tẹmhọn urẹọbhọ nọnsẹbha. 9 Osẹnobulua nin mẹn re ọkhọ rebhe ga, yẹ wewe ọta nọn mhẹn rẹji Ọmọn nọnsọle, lẹnmhin ghe, ẹghe rebhe mẹn rẹ nan erọnmhọn ji bha. 10 Mẹn ki wo ha bhii Osẹnobulua nin mẹn miẹn isẹhoa rẹ dọ fẹ ibha ghe, sade iho nọnsọle nọn. 11 Ẹlo bha wo ha nyan mẹn. Mẹn guanọ nin mẹn miẹn bha, beji mẹn ha da ta ọta izebhudu man bha, nọn ha mun urẹọbhọ nọnsẹbha ziẹn. 12 Mhan bhọ dẹ ko ziẹn egbe udu. Mẹn ha ziẹn urẹọbhọ nọnsẹbha, bha ki yẹ ziẹn urẹọbhọ nọnsẹmhẹn.

13 Ibhio, mẹn guanọ nin bha lẹn ghe, igba ne bunbun, mẹn rẹ wo muegbe nin mẹn rẹ dọ miẹn bha, beji mẹn ha da rẹkpa ẹbho rẹ kiẹn edibo bhi eji bha ye, beji mẹn yẹ lu bhi agbaẹbho nekẹle. Ọkpakinọn, ẹghe rebhe emhin rẹ ha de imẹn idobolo. 14 Mẹn mhọn ẹbho rebhe osa, rẹ sẹbhi ibhokhan Grik bi ene eriọbhe, ene wanlan bi ene iwanlan. 15 Bhiriọ, ọ wo ha hu mẹn bhi udu nin mẹn rẹ dọ ta ọne ọta nọn mhẹn man bha bhi Rom. 16 Ẹkhọle ilo mẹn nin mẹn rẹ ta ọne ọta nọn mhẹn. Bhi ọsi ẹmhọanta, ọle hi uwedẹ kpataki nin Osẹnobulua rẹ re umiẹnfan nin ọrebhe ne mhọn urẹọbhọ. Ibhokhan Ju ọle rẹ munhẹn, ọkuẹsẹ ibhokhan Grik egbe. 17 Ọne ọta nọn mhẹn Osẹnobulua rẹ re ikhiakhiale nọnsọle man ene mhọn urẹọbhọ. Ọnan da mun urẹọbhọ nọnsele ziẹn, beji a gbẹn bhi Ebenọnkhiale yọle: “Ọria nọn khiale dẹ miuhọnmhọn ranmhude urẹọbhọ nin ọle rẹman.”

18 Osẹnobulua wo ha na bhi okhun re ohu nọnsọle man bhi egbe ẹbho ne lu emhin ebe, ne yẹ ha gbe gue ẹmhọanta, 19 ranmhude, Osẹnobulua re emhin ne bunbun man ele nọn ha rẹkpa ele lẹn ọlẹn. 20 Arẹmiẹn mhan idaghe Osẹnobulua, mhan dẹ sabọ daghe ikpẹ esili nesọle bhi uwedẹ nin ọle rẹ man ọne agbọn nan. Mhan dẹ sabọ lẹn unan ọria nin ọle khin, sade mhan fẹ emhin nin ọle manlẹn ghe. Ene emhin nan rẹman ghe, ọle hi Osẹnobulua, sẹyẹ, ọle mhọn ahu nọn ida fo ghee. Ene eria nan imhọn ebe ha re ele yọle ghe, ele bha lẹn Osẹnobulua. 21 Arẹmiẹn ele lẹn Osẹnobulua, ele bha khuẹnmhẹn ọlẹn la re uyi nanlẹn. Ele da ha ria eria uhuki, ele da yẹ ji ọkhọle nọnsele gbin. 22 Arẹmiẹn ele riale ghe, eria ne wanlan ele khin, uhuki ele khin. 23 Nin ele rẹ ha re ogẹn ji Osẹnobulua nọn isabọ yu, ele da ha re uyi ji amanzẹ ọsi eria, ne ha yu yẹ wea. Ele da yẹ ha re uyi ji amanzẹ ọsi afianmhẹn, elanmhẹn ne mhọn oẹ enẹn bi elanmhẹn ne lẹnlẹn bhi otọ.

24 Bhiriọ, Osẹnobulua da re otọ nin ele rẹ ha lu emhin ebe nọn ri ele bhi ọkhọle. Ele da re ilọnmhọn okan riia egbe nọnsele a. 25 Ele da fikekegbe ẹmhọanta nọnsi Osẹnobulua, ye ha rẹọ bhi ohoghe. Nin ele rẹ ha ga Osẹnobulua nọn man emhin, ele da ha ga emhin nin ọle manlẹn. Osẹnobulua ogẹn khẹke rẹ sẹbhi ighegheghe. Isẹ. 26 Ọnan zẹle nin Osẹnobulua da re otọ nin ele rẹ ha lu ilọnmhọn okan nọn ghọn ele. Ene ikhuo bha yẹ ha ne ikpea nowẹ beji Osẹnobulua mhanmhanlẹn nọn dia, ele da ha lu ọnọn bha khẹke. 27 Iriọ yẹ nọn rẹji ene ikpea, ele bha yẹ ha ne ikhuo nowẹ beji Osẹnobulua mhanmhanlẹn nọn dia. Ele da fifi rẹkhan ikpea bii ele, ele da ko ha lu emhin okan. Ibhuohiẹn nin ele ha miẹn ranmhude emhin ebe nin ele lu dẹ khọ gbe.

28 Beji a miẹn ghe, ele bha ghe ọle uhọnmhọn-emhin nin ele rẹ lẹn Osẹnobulua, Osẹnobulua da re otọ nin ele rẹ ha ria eria ne imhẹn. Bhiriọ, ele da ha lu emhin ne bha khẹke. 29 Ebe imhẹn rebhe da vuọn ele obọ. Ele da ha lu ọkhọlọ, ele da ha mhọn ẹlobhiamhin, yẹ ha lu emhin ebe. Ele da ha mhọn oyadan,* ele da ha gbugbele, ele da ha khọnlẹn, ele da ha bha ohoghe, yẹ ne ẹbho lu eghian. Ele da ha ta ọta ike, 30 ele da ha riia ẹbho elin a bhi ikeke, ele da he Osẹnobulua. Ele da ha ghunmhun ihẹn, ele da ha tẹngbemun, ele da ha dẹgbọ, ele da ha mhanmhan emhin ebe, yẹ mhọn akan-ehọ da ene biẹ ele. 31 Ele imhọn ilẹn-otọ-emhin, ele ire obọ ọbhi emhanmhan, ele imhọn ahoẹmhọn-egbe, ele iyẹ tohan ọria. 32 Arẹmiẹn ene ẹbho nan lẹn uhi nọn khiale nọnsi Osẹnobulua, ghe, uu ẹbho ne lu emhin ne sẹ inian ha miẹn bhọ, ele da sẹyẹ ha lu ene emhin ebe nan, yẹ re obọ bhọ nin ẹbho ha lu ele.

2 Okpea, ọria nin uwẹ hi ki rẹ khin, uwẹ imhọn ọne ahu nin uwẹ rẹ bhuohiẹn gbe ọria nọn lu emhin nin uwẹ yẹ lu. Uwẹ ha lu iriọ, egbe ẹ uwẹ bhuohiẹn gbe. 2 Ọkpakinọn, mhan lẹnmhin ghe Osẹnobulua ha bhuohiẹn gbe ẹbho ne lu emhin ne sẹ iriọ, ibhuohiẹn nọn gbale nọn.

3 Uwẹ nọn bhuohiẹn gbe ẹbho ne lu emhin nin uwẹ yẹ lu, uwẹ be riale uwẹ dẹ sabọ re egbe nẹ bhi ibhuohiẹn nọnsi Osẹnobulua? 4 Osẹnobulua wo manman ha mhọn ifuẹkẹ bi itohan da uwẹ, yẹ ha ziẹngbe uwẹ. Ọnan bha be sẹ emhin soso bhi ẹlo nọnsẹ? La uwẹ bha be lẹn ghe, Osẹnobulua guanọ nin ọle rẹkpa uwẹ rẹ fidenọ? 5 Sokpan, ahamiẹn uwẹ wo bhi uhọnmhọn, nin uwẹ bha da ho nin uwẹ fidenọ, uwẹ dẹ miẹn ohu nọnsọle bhi egbe. Ọle dẹ re ọne ohu nan man bhi ukpẹdẹ nin ọle ha bhuohiẹn nọn gbale. 6 Ọle dẹ re ihaosa nin ọdeọde bhi emhin nin ele lu: 7 Ọle ki re iẹnlẹn ighegheghe nin ẹbho ne wo situa ha lu emhin esili. Uyi bi ekpẹn bi iẹnlẹn ighegheghe, ọle ene ẹbho nan wo ha khu ọi. 8 Bhi obọ nọnkẹle, ẹbho ne muan ẹmhọanta, ne bha miẹn ẹmhọanta ọbhi egbe, ne yẹ lu emhin ebe, dẹ miẹn ohu nọnsi Osẹnobulua bhi egbe. 9 Ọrebhe ne lu emhin ebe dẹ loya yẹ miẹn ọbalọ bhi egbe, ọne ọria ha rẹ ha yi obhokhan Ju la obhokhan Grik. 10 Ọkpakinọn, Osẹnobulua dẹ re uyi, ekpẹn bi ọfure nin ọrebhe ne lu emhin ne mhẹn. Egbe ibhokhan Ju a ha da ka munhẹn, ọkuẹsẹ ibhokhan Grik bhi egbe. 11 Osẹnobulua ibhuohiẹn eku.

12 Ẹbho ne iribhi odotọ uhi ha lu olukhọ, ele ki yu, arẹmiẹn ele iribhi odotọ uhi. Bhi obọ nọnkẹle, ẹbho ne ribhi odotọ uhi ha lu olukhọ, a ki re ọne uhi rẹ bhuohiẹn ele. 13 Ọ iyi ẹbho ne gheghe họn ọne uhi hi ẹbho ne khiale bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua, ene re ọle lu, ele hi ene khiale. 14 Ẹbho ne iyi ibhokhan Ju, ne imhọn uhi nọnsi Osẹnobulua ha re ọkhọ obọ ele lu emhin nin uhi tale, ele ki rẹman ghe ele mhọn uhi bhi ẹkẹ ọkhọle nọnsele. 15 Emhin nin ene ẹbho nan lu rẹman ghe, uhi ribhi ẹkẹ ọkhọle nọnsele. Ọkhọ-umueria nọnsele, ọle rẹkpa ele rẹ lẹn si ebi ele lu mhẹnmhin la ọ imhẹn. Ọne ọkhọle ki fu ele re la ọ ki ha gbe ele asan. 16 Inian emhin ha dia bhi ukpẹdẹ nin Osẹnobulua ha re Jesu Kristi rẹ bhuohiẹn emhin nin ẹbho lu bhi ẹkhokho. Ọnan deba ọne ọta nọn mhẹn nin mẹn wewe.

17 Eso bhi ẹwẹ bha yọle ghe, ibhokhan Ju bha khin. Bha wo re udu tẹ uhi yẹ ha hio ranmhude ikolu nin bha bi Osẹnobulua ko mhọnlẹn. 18 Bha lẹn iho nọnsi Osẹnobulua, yẹ lẹn emhin ne gbale, ranmhude a man bha ebi Uhi tale. 19 Bha rẹọbhọ ghe, bha dẹ sabọ man ene ruẹlo odẹ, yẹ re ẹfua nin ene ribhi ebiuki. 20 Bha rẹọbhọ ghe bha dẹ sabọ dia ene iwanlan, yẹ man ene ibhokhan emhin, ranmhude bha lẹn otọ ẹmhọanta nọn ribhi ebe Uhi. 21 Uwẹ nọn man ẹbho nekẹle emhin, uwẹ be man egbe ẹ emhin? Uwẹ nọn taman ẹbho yọle: “Bha hẹi ra,” uwẹ be ra? 22 Uwẹ nọn taman ẹbho yọle: “Bha hẹi gboghẹ,” uwe be gboghẹ? Uwẹ nin ẹbọ sọnnọn, uwẹ be dọ ha do emhin ne bhi aluẹbọ? 23 Uwẹ nọn re uhi rẹ hio, uwẹ be gbobọrauhi yẹ re okan sin Osẹnobulua? 24 Beji a rẹ gbẹn ọlẹn ọbhi Ebenọnkhiale, “ene iyi ibhokhan Ju wo ha re unun ji elin nọnsi Osẹnobulua ranmhude ibha.”

25 Ahamiẹn uwẹ re obọ rẹkhan ebi uhi tale, ọle uruẹmhin nin uwẹ ruẹle ha da ha yi uhọnmhọn-emhin. Ahamiẹn uwẹ bha re obọ rẹkhan ebi uhi tale, ihoho uruẹmhin nin uwẹ ruẹle khin. 26 Bhiriọ, ahamiẹn ọria nọn bha ruẹ re obọ rẹkhan ebi Uhi tale, Osẹnobulua ki ha ghe ọle bii ọria nọn ruẹle. 27 Ahamiẹn uwẹ nọn ruẹle nọn yẹ lẹn ọne uhi, bha re obọ rẹkhan ọne Uhi, ọria nọn bha ruẹ nọn re obọ rẹkhan ọne uhi ki bhuohiẹn gbe uwẹ. 28 Nan rẹ ha yi obhokhan Ju ọsaje, ọ iyi ọsi ukinegbe. Sẹyẹ, uruẹmhin ọsaje iyi ọsi ikpakpa-egbe. 29 Nan rẹ ha yi Ju ọsaje, ọkhọle ọ ye. Sẹyẹ, uruẹmhin ọsaje, ọkhọle ọ ye. Ẹlinmhin nọn khiale, ọle rẹkpa ọria rẹ ruẹ bhi ọkhọle, ọ iyi uhi ọsi Mozis. Osẹnobulua hi ọnọn gẹn ọria nọn sẹ iriọ, ọ iyi eria.

3 Elele nela ki ribhọ nan rẹ ha yi obhokhan Ju la nan rẹ ruẹ? 2 Elele ne bunbun ribhọ. Ọhẹnhẹn nọn ribhọ ọle hi ghe, ibhokhan Ju Osẹnobulua mun uhọnmhunje nọnsọle ele bhi obọ. 3 Ahamiẹn eso bhi ẹwẹ ele imhọn urẹọbhọ kii? Ọnan ki be rẹman ghe, a ida sabọ mun udu nyan Osẹnobulua? 4 Hiehie. Aharẹmiẹn ghe, ẹbho rebhe kiẹn ọbhahoghe, Osẹnobulua dẹ yẹ ha yi Osẹ ọsi ẹmhọanta. Beji a rẹ gbẹn ọlẹn bhi Ebenọnkhiale yọle: “A dẹ kere ghe, ẹmhọanta uwẹ ta. A dẹ yẹ bhu nin uwẹ sade a re unun ji uwẹ.” 5 Beji a miẹn ghe emhin ebe nin mhan lu wo rẹman ghe Osẹnobulua khiale, ọ ibe yi emhin nọn bha gba nin ọle rẹ re oya nin mhan? (Ọne uwedẹ nan ẹbho eso rẹ ria eria.) 6 Eye, ọ yi emhin nọn imhẹn Osẹnobulua lu. Ahamiẹn emhin nọn imhẹn nọn, be ọle ha rẹ bhuohiẹn ọne agbọn nan yẹ?

7 Ahamiẹn ghe, ohoghe nin mẹn bhale re uyi ji Osẹnobulua yẹ rẹkpa ẹbho rẹ lẹn ghe Osẹ ọsi ẹmhọanta ọle khin, be ki zẹ nan da yọle ghe, ọluemhiebe mẹn khin? 8 Ọnan ha rẹ re imhan yọle: “Mhan dẹ ha lu emhin ebe, beji emhin esili ha da ha nabhọre.” Iriọ ẹbho eso yọle ghe mhan tale. Ẹbho ne ta ene ẹmhọn nan dẹ miẹn ibhuohiẹn nọn khẹke ele.

9 Idia nin mhan nin ibhokhan Ju ye ki be mhẹn nẹ? Hiehie! Ranmhude mhan ki ka tale fo ghe, ọluemhiebe mhan rebhe khin, mhan ha rẹ ha yi ibhokhan Ju la ibhokhan Grik. 10 Beji Ebenọnkhiale tale, “Ọria soso iribhọ nọn khiale; 11 ọria soso iribhọ nọn wanlan; ọria soso iribhọ nọn guanọ Osẹnobulua. 12 Ẹbho rebhe fikekegbe Osẹnobulua, ele rebhe kiẹn eria oya; a bha miẹn ọkpa bhi ẹwẹ ele nọn re ifuẹkẹ man.” 13 “Ọta nọnsele dẹ sabọ gbe ọria a;* ele wo ha re unun nọnsele hiẹ ẹbho. Obi ri ele bhi olanmhẹn.” 14 “Ihẹn bi ọkhọbhunun vuọn ele unun” 15 “Okhian manman kẹ ele rẹ gbugbele.” 16 “Nan rẹ riia emhin an, yẹ si iloya ji ẹbho, ọle emhin nin ele guẹ. 17 Sẹyẹ, ọfure iyẹẹ ele.” 18 “Ofẹn Osẹnobulua imun ele.”

19 Mhan lẹnmhin ghe, ẹbho ne ribhi odotọ Uhi, ele emhin rebhe nan gbẹn ọbhi Uhi rẹtẹ. Ebezẹle nan da gbẹn ọne Uhi, ọle hi nin ẹbho hẹi dọ ha yọle ele bha lẹn ebi Osẹnobulua guanọ. Sẹyẹ, beji Osẹnobulua ha da sabọ bhuohiẹn ọne agbọn nan. 20 Bhiriọ, Osẹnobulua ida tie ọria soso ọria nọn khiale ranmhude ọle re obọ rẹkhan ebi uhi tale. Uhi bhọ rẹkpa mhan rẹ lẹn ebi olukhọ gene khin.

21 Ejayenan nian, Osẹnobulua re ikhiakhiale nọnsọle man bhi uwedẹ ọbhebhe, nọn bha rẹtẹ ọne uhi. Ọne Uhi bi ene Akhasẹ bhọ ka ta ọnan bhi ọto. 22 Ọrebhe ne mhọn urẹọbhọ da Jesu Kristi, dẹ ha yi eria ne khiale bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua, ranmhude, abọkpa ẹbho rebhe khin bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua. 23 Ọrebhe bhi ọne agbọn nan lu khọ, bhiriọ, ele bha yẹ sabọ re uyi nọnsi Osẹnobulua man. 24 Ẹseọhẹ, ọle Osẹnobulua lu nin ele, nin ọle rẹ mhọn ifuẹkẹ nọn khua da ele yẹ tiele eria ne khiale. Izọese ọsi Jesu Kristi ọle rẹ lu ọnan. 25 Osẹnobulua da re Jesu rẹ zọese nin mhan, beji a ha da miẹn ọrebhe ne mhọn urẹọbhọ da izọese nin ọle re aranlẹn nọnsọle lu, ki sabọ kie deba Osẹnobulua ha mhọn ikolu. Osẹnobulua da lu ọnan, nin ọle rẹ re ikhiakhiale nọnsọle man. Ọle da wo re iziẹngbe ha rehunmhan olukhọ nan lu bhi ẹghe nọn gbera. 26 Ọle da yẹ re ikhiakhiale nọnsọle man bhi egbe nọnsẹmhan bhi ọne ẹghe nan, nin ọle rẹ tie ọrebhe ne mhọn urẹọbhọ da Jesu eria ne khiale.

27 Bhiriọ, emhin be ribhọ nọn ha re mhan ha dẹgbọ? Eye. Mhan dẹ be ha dẹgbọ ranmhude mhan re obọ rẹkhan ọne uhi? Eye. Mhan ha re obọ rẹkhan uhi ọsi urẹọbhọ ọkpa mhan ha da ha dẹgbọ. 28 Mhan lẹnmhin ghe, ọnọn mhọn urẹọbhọ, ọle Osẹnobulua ha tiọle ọria nọn khiale, ọ iyi ọnọn lu ebi ọne uhi tale. 29 La Osẹ ọsi ibhokhan Ju ọkpa Osẹnobulua be khin? Ọle ibe yẹ yi Osẹnobulua ọsi agbaẹbho nekẹle? Ehe, Osẹnobulua ọsi agbaẹbho nekẹle ọle yẹ khin. 30 Beji a miẹn ghe Osẹnobulua ọkpa sẹsẹ ọle ribhọ, ọle dẹ tie eria ne ruẹle ene khiale, sade ele mhọn urẹọbhọ, ọle ki yẹ tie eria ne bha ruẹ ene khiale, sade ele mhọn urẹọbhọ. 31 Mhan ki be yọle ọne uhi iyi emhin soso ranmhude mhan mhọn urẹọbhọ? Eye! Mhan re obọ rẹkhan uhi.

4 Be imhan ha ki miẹn ta rẹji Ebraham nin aba mhan nin ẹdẹlẹ? 2 Sade emhin nin Ebraham lu, ọle zẹle nan da tiọle ọria nọn khiale, ọle ha rẹ miẹn ebe ha re ọle ha dẹgbọ, ọkpakinọn, ọ ida ha yi bhi odalo Osẹnobulua. 3 Be Ebenọnkhiale tayẹ? Ọ yọle: “Ebraham da mhọn urẹọbhọ da Jehova,* a da tiọle ọria nọn khiale.” 4 Ọria ha wẹnna, nan da ha ọle osa, ọ iyi ẹsele* a lu nanlẹn, emhin nọn khẹke ọle nọn. 5 Bhi obọ nọnkẹle, ahamiẹn ọria nọn bha wẹnna mhọn urẹọbhọ da Osẹnobulua, Osẹnobulua ki tiọle ọria nọn khiale ranmhude urẹọbhọ nin ọle mhọn da ọle. Osẹnobulua hi ọnọn ha sabọ tie ọria nọn bha khia, ọnọn khiale. 6 Ọnan hi ebi Devid ha tẹmhọnlẹn ẹghe nin ọle rẹ yọle ghe, eghọnghọn ọsi ọria nin Osẹnobulua tiọle ọnọn khiale aharẹmiẹn ọle bha wẹnna bhọ. 7 Ọle da yọle: “Eghọnghọn hi ọsi ene eria nin Osẹnobulua rẹhunmhan emhin ebe nọnsele, yẹ gbe olukhọ nọnsele kua. 8 Eghọnghọn hi ọsi ọne ọria nin Jehova* ida tie ọle ẹzọ bhi olukhọ nin ọle lu.”

9 Ẹbho ne ruẹle ọkpa ha be miẹn ọne eghọnghọn nan, la ene bha ruẹ dẹ be yẹ miẹn ọlẹn? Mhan ka yọle ghe: “Urẹọbhọ nin Ebraham ha mhọnlẹn zẹle nan da tiọle ọria nọn khiale.” 10 Ẹghela a rẹ tiọle ọria nọn khiale? Ẹghe nin ọle rẹ ruẹ fo la ẹghe nin ọle bha sẹ rẹ ruẹ? Ẹghe nin ọle bha sẹ rẹ ruẹ nọn. 11 Osẹnobulua da taman ọlẹn nin ọle ruẹ. Ọnan da ha yi iyaman nọn rẹman ghe ọria nọn khiale ọle khin, ranmhude urẹọbhọ nin ọle ha mhọnlẹn ẹghe nin ọle bha sẹ rẹ ruẹ, beji ọle ha da ha yi aba ọsi ẹbho ne bha ruẹ ne mhọn urẹọbhọ. Bhiriọ, a ki ka ele ba ene khiale, aharẹmiẹn ele bha ruẹ. 12 Ọle da yẹ ha yi aba ọsi ene ruẹle. Sokpan, ọ iyi ọsi ene ruẹle ọkpa, ọle da yẹ ha yi aba ọsi ẹbho ne re egbe khọkhọ urẹọbhọ nọnsọle bhi ẹghe nin ọle bha sẹ rẹ ruẹ.

13 Ọ iyi ranmhude Ebraham la imọn nesọle re obọ rẹkhan uhi zẹle nan da ve nin Ebraham ghe, ọle dẹ le ọne otọ nan bhi uku. Urẹọbhọ nin ọle ha mhọnlẹn zẹle nan da tiọle ọria nọn khiale. 14 Ahamiẹn ghe, ene re obọ rẹkhan uhi ha le ọne uku, urẹọbhọ iyẹ da ha yi emhin soso. Sẹyẹ, ive nan ve nin Ebraham ki kiẹn ihoho. 15 Bhi ọsi ẹmhọanta, ọria ha gbobọrauhi, oya a rẹ nanlẹn le. Ahamiẹn uhi iribhọ, a igbobọrauhi.

16 Ọnan zẹle nan da miẹn ghe, ene mhọn urẹọbhọ, ele ha le ọne uku nan vele, ranmhude, ẹseọhẹ* nọn na obọ Osẹnobulua vae nọn, beji a da miẹn ghe imọn nesi Ebraham rebhe ki miẹn ọne ive—ene re obọ rẹkhan Uhi bi ene mhọn urẹọbhọ bọsi Ebraham nọn yi aba nọnsẹmhan rebhe. 17 (Beji a ka rẹ gbẹn ọlẹn bhi otọ yọle: “Mẹn dẹ re uwẹ kiẹn aba ọsi agbaẹbho ne bunbun.”) Osẹnobulua nọn re iẹnlẹn nin ene yulu, nọn yẹ tẹmhọn emhin ne bha sẹ sunu bọsi emhin ne sunu fo, ọle Ebraham mhọn urẹọbhọ da. 18 Arẹmiẹn Ebraham wanre gbera ọnọn ha sabọ biẹ ọmọn, ranmhude iruduba nan re nanlẹn, ọle da ha mhọn ọne urẹọbhọ ghe, ọle dẹ ha yi aba ọsi agbaẹbho ne bunbun beji Osẹnobulua ka taman ọlẹn, ẹghe nin Ọle rẹ yọle: “Inian imọn nesẹ ha rẹ bunbun.” 19 Ọle lẹnmhin ghe, ọle ki manman dọmanlẹn* (ranmhude ọle ki ha bu ikpe iyisẹn*). Ọle yẹ lẹn ghe, Sera wanre gbera ebe ha sabọ hanmhan ọmọn. Ọrẹyiriọ, urẹọbhọ nọnsọle bha wẹghẹ a. 20 Ranmhude ive nin Osẹnobulua ve nanlẹn, urẹọbhọ nọnsọle bha beghe. Ọle da dọ ha mhọn ahu ranmhude urẹọbhọ, yẹ ha re uyi ji Osẹnobulua. 21 Ọle da re ọkhọle rebhe rẹọbhọ ghe Osẹnobulua dẹ sabọ mun ive nin Ọle vele sẹ. 22 Ranmhude urẹọbhọ nin ọle ha mhọnlẹn, “Osẹnobulua da tiọle ọria nọn khiale.”

23 Ọkpakinọn, ọ iyi ọle ọkpa a ha mhọn bhi ọkhọle ẹghe nan rẹ gbẹn ọlẹn bhi Ebenọnkhiale yọle: “A da tiọle ọria nọn khiale.” 24 Ọ yẹ rẹtẹ mhan. A dẹ yẹ tie mhan ene khiale, ranmhude mhan mhọn urẹọbhọ da ọnọn riọ Jesu nin Ebeanlẹn mhan kpanọ bhi uu. 25 A da gbe Jesu a ranmhude olukhọ nọnsẹmhan. A da riọ ọle kpanọ bhi uu, beji a ha da sabọ tie mhan eria ne khiale.

5 Beji a ki miẹn ghe, a tie mhan eria ne khiale ranmhude urẹọbhọ nin mhan mhọnlẹn, bha ji mhan deba Osẹnobulua ha ribhi ọfure* rẹ na obọ Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan. 2 Urẹọbhọ nin mhan mhọn da Jesu, ọle re otọ nin mhan rẹ sabọ bu Osẹnobulua re, beji Ọle ha da mhọn ifuẹkẹ nọn khua da mhan. Mhan dẹ sabọ ha ghọnghọn,* ranmhude mhan mhọn ọne iruduba ghe, Osẹnobulua dẹ re uyi nin mhan. 3 Rẹ gbera ọnin, mhan dẹ sabọ ha ghọnghọn* sade mhan miẹn ọkakale bhi egbe, ranmhude mhan lẹnmhin ghe, ọne ọkakale dẹ rẹ mhan ha mhọn iziẹngbe. 4 Ọne iziẹngbe ki re ẹmhọn mhan ha ti Osẹnobulua bhọ, ọnan ki rẹ mhan ha mhọn ikhuaẹloghe. 5 Ọne ikhuaẹloghe nan ida hiẹ mhan, ranmhude Osẹnobulua re ẹlinmhin nọn khiale nin ọle re nin mhan rẹ rẹman mhan ghe, ọle hoẹmhọn mhan.

6 Bhi ọsi ẹmhọanta, Jesu da yu nin eria olukhọ bhi ẹghe nan rẹyi; ọle da yu nin mhan bhi ẹghe nin mhan sẹyẹ rẹ wẹghẹ. 7 A sabọ rẹ miẹn ọria nọn muegbe nin ọle rẹ yu nin ọria nọn mhẹn. Bhi obọ nọnkẹle, ọ dẹ manman nọghọ a kuẹ miẹn ọnọn ha yu nin ọria nan miẹn ghe ebe diale ọkpa ọ lu.* 8 Ọkpakinọn, Osẹnobulua da rẹman mhan ghe ọle hoẹmhọn mhan. Ẹghe nin mhan sẹyẹ rẹ ha yi eria olukhọ, ọle da je Kristi re nin ọle dọ yu nin mhan. 9 Beji a ki miẹn a tie mhan eria ne khiale ranmhude aranlẹn nọnsi Jesu, mhan ki manman lẹn ghe mhan dẹ sabọ re egbe nẹ bhi ohu nọnsi Osẹnobulua. 10 Bhi ẹghe nin mhan rẹ ha yi eghian nesi Osẹnobulua, Osẹnobulua da re uyumhin ọsi Ọmọn nọnsọle rẹ rẹkpa mhan kiẹn imọẹ nesọle. Ọnan re imhan manman rẹọbhọ ghe, iẹnlẹn nọnsi Jesu dẹ sabọ hinmhin mhan, beji a miẹn imọẹ nesi Osẹnobulua mhan ki khin nian. 11 Ọ iyi ọnin ọkpa. Ebi Osẹnobulua lu nin mhan rẹ na obọ Jesu Kristi wo rẹ mhan ha ghọnghọn, ranmhude rẹ na obọ ọle mhan da kie sabọ dọ deba Osẹnobulua ha mhọn ikolu.

12 Obọ okpea ọkpa olukhọ na vae bhi ọne agbọn nan. Ọne olukhọ da si uu re. Iriọ eria rebhe rẹ ha yu, ranmhude ele rebhe kiẹn eria olukhọ. 13 Olukhọ ribhi ọne agbọn nan fo ọkuẹsẹ a mun Uhi gbọ. Ọkpakinọn a ida sabọ yọle ghe, ọria lu olukhọ bhi ẹghe nin uhi bha rẹ ha ribhọ. 14 Ọrẹyiriọ, uu da le ọba nyan ọrebhe, rẹ na bhi ẹghe ọsi Adam rẹ dọ sẹbhi ẹghe ọsi Mozis. Ọ bhọ da le ọba nyan ẹbho rebhe ne bha lu khọlọ bhi uwedẹ nin Adam rẹ lu khọlọ. Arẹkhọkhọ ọsi ọnọn vade, ọle Adam ha khin.

15 Ẹsele nọn na obọ Osẹnobulua vae bha diabe olukhọ ọsi Adam. Ranmhude olukhọ ọsi Adam, ẹbho ne bunbun da ha yu. Ọkpakinọn, ranmhude ifuẹkẹ nọn khua nin Osẹnobulua mhọn da mhan bi ẹseọhẹ nin ọle re nin mhan, ẹbho ne bunbun da miẹn elele ne bunbun. Ọne ẹseọhẹ nin, ọle hi Jesu Kristi nọn mhọn itohan da mhan. 16 Uwedẹ ọbhebhe yẹ ribhọ nin ẹseọhẹ nọnsi Osẹnobulua rẹ dikẹ bhi olukhọ ọsi Adam. Ẹghe nan rẹ lu ọne olukhọ ọkpa nin fo, a da bhuohiẹn gbe imhan nin eria. Bhi obọ nọnkẹle, ẹghe nin Osẹnobulua rẹ re ọne ẹsele nin mhan, a da sabọ tie mhan ẹbho ne khiale, arẹmiẹn mhan lu olukhọ ne bunbun. 17 Beji a miẹn ghe, uu sabọ kiẹn ojie rẹ na obọ Adam, mhan wo manman rẹọbhọ ghe, eria nin Osẹnobulua mhọn ifuẹkẹ nọn khua da, yẹ tie ele eria ne khiale ranmhude ẹseọhẹ nin ọle re nin ele, dẹ miẹn iẹnlẹn. Ele dẹ yẹ ha yi ojie rẹ na obọ Jesu Kristi!

18 Ranmhude olukhọ ọkpa, a da bhuohiẹn gbe ẹbho rebhe. Sẹyẹ, ranmhude emhin esili ọkpa, a da sabọ tie unan ẹbho rebhe ẹbho ne khiale ne ha miẹn iẹnlẹn. 19 Beji akan-ehọ ọsi okpea ọkpa rẹ re ẹbho ne bunbun kiẹn eria olukhọ, iriọ okpea ọkpa nọn hẹnmhọn nin Osẹnobulua ha rẹ re ẹbho ne bunbun kiẹn eria ne khiale. 20 A da mun ọne Uhi gbọ nan rẹ rẹman ghe eria olukhọ mhan khin. Ọkpakinọn, beji olukhọ rẹ manman ha zegbere, iriọ Osẹnobulua rẹ kie manman ha re ifuẹkẹ man. 21 Bhiriọ, beji olukhọ rẹ kiẹn ojie yẹ ha si uu re, iriọ ifuẹkẹ nọn khua nọnsi Osẹnobulua yẹ rẹ kiẹn ojie, nọn zẹle nin Osẹnobulua da sabọ tie mhan eria ne khiale. Ranmhude ọnan, mhan dẹ miẹn iẹnlẹn ọsi ighegheghe rẹ na obọ Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan.

6 Mhan be re ọnan yọle nin mhan wo ha lu olukhọ, beji Osẹnobulua ha da manman ha mhọn ifuẹkẹ da mhan? 2 Hiehie! Beji a miẹn ghe mhan yu rẹji olukhọ, ọ bha yẹ khẹke nin mhan ha nyẹnlẹn bhi ẹkẹ olukhọ. 3 La ibha bha be lẹn ghe, mhan rebhe ne mianmẹn beji mhan ha da deba Jesu Kristi, yẹ mianmẹn rẹ deba ọle bhi uyumhin nin ọle yu? 4 Ẹghe nin mhan rẹ mianmẹn rẹ deba Jesu bhi uyumhin nin ọle yu, a da re mhan tọ ba ọle. Bhiriọ, beji ọne Aba rẹ re ahu nọnsọle rẹ riọ Jesu kpanọ bhi uu, mhan yẹ riọkpanọ dọ ha nyẹnlẹn iẹnlẹn ọsọgbọn. 5 Beji a miẹn mhan yu beji ọle rẹ yu, mhan dẹ yẹ riọkpanọ beji ọle rẹ riọkpanọ. Inian mhan rẹ deba ọle ha ribhi okugbe. 6 Mhan lẹnmhin ghe, a khan unan ọria nin mhan ka rẹ khin ba Jesu bhi okhun oran, beji a ha da miẹn olukhọ bha yẹ ha mhọn ahu bhi egbe mhan. Bhiriọ, mhan iyẹ da ha yi igbọn ọsi olukhọ, 7 ranmhude, ọria ha yu, a ki gbe olukhọ nesọle kua.

8 Beji a miẹn mhan deba Jesu yu, mhan rẹọbhọ ghe, mhan dẹ yẹ deba ọle ha nyẹnlẹn. 9 Mhan lẹnmhin ghe, beji a riọ Kristi kpanọ bhi uu, ọle iyẹ da kie yu. Uu iyẹ mhọn ahu bhi egbe ọle. 10 Ọle da yu nin ọle rẹ re olukhọ kie, osukpa ọle lu ọnan. Unyẹnmhin nin ọle ki nyẹnlẹn nian, iho nọnsi Osẹnobulua ọle re ọle lu. 11 Ọ yẹ khẹke nin bha ha ghe egbe bha bii eria ne yu bhi ẹmhọn olukhọ. Sẹyẹ, bha ki ha ghe egbe bha bii eria ne ki nyẹnlẹn beji ibha ha da ha lu iho nọnsi Osẹnobulua, yẹ ha rẹkhan Jesu Kristi.

12 Bhiriọ, bha hẹi yẹ ji olukhọ ha dia bha,* bha hẹi lu rẹkhan ebi egbe nọnsẹbha guanọ. 13 Bha hẹi yẹ ha mun egbe nọnsẹbha nin olukhọ rẹ lu emhin ne bha gba. Bha mun egbe nọnsẹbha nin Osẹnobulua bọsi ẹbho nan riọ kpanọ bhi uu. Bha ha yẹ mun egbe nọnsẹbha nanlẹn rẹ ha lu emhin ne mhẹn. 14 Beji a miẹn ghe, Osẹnobulua mhọn ifuẹkẹ nọn khua da bha, sẹyẹ bha iyẹ ribhi odotọ uhi, ọ bha khẹke nin olukhọ sẹyẹ ha dia bha.

15 Ẹmhọanta nọn ghe mhan iyẹ ribhi odotọ uhi. Ifuẹkẹ Osẹnobulua ki mhọn da mhan. Ọnan ki be re otọ nin mhan rẹ dọ ha lu emhin ebe? Eye! 16 Ibha bha be lẹn ghe, ọria nọn ki rẹ khin nin bha hẹnmhọn nan, ọle hi ebeanlẹn nọnsẹbha? Bha ha ji olukhọ ha dia bha, bha ki kiẹn igbọn nesi olukhọ. Uu bha ha miẹn bhọ. Bha ha kiẹn igbọn nesi Osẹnobulua yẹ ha hẹnmhọn nanlẹn, bha ki kiẹn eria ne khiale. 17 Mẹn khuẹnmhẹn Osẹnobulua ghe arẹmiẹn igbọn nesi olukhọ bha ka rẹ khin, bha da dọ re ọkhọle rebhe ha hẹnmhọn nanlẹn yẹ ha lu rẹkhan emhin nan man bha le. 18 Ranmhude a miẹn bha fan bhi obọ olukhọ, bha da dọ ha yi igbọn ọsi ikhiakhiale. 19 Ranmhude ọ bha gba nin bha, ọle zẹle nin mẹn da ha noo ene arẹkhọkhọ nan. Igbọn bha ka rẹ ha khin rẹji emhin ne bha khia bi emhin ebe. Ejayenan nian, ọkhẹke nin bha kiẹn igbọn ọsi ikhiakhiale bi emhin ne mhẹn. 20 Ẹghe nin bha rẹ ha yi igbọn ọsi olukhọ, ibha bha ha lu emhin ne khiale.

21 Be hi emhin nin bha ha lu bhi ẹghe nin bha rẹ ha yi igbọn ọsi olukhọ? Emhin nin ẹkhọ ele ki lo bha nian. Uu ọle emhin ne sẹ iriọ si rẹ. 22 Beji a ki miẹn ghe, a miẹn ibha fan bhi olukhọ, sẹyẹ bha kiẹn igbọn nesi Osẹnobulua, bha ha lu emhin ne khiale beji bha ha da miẹn iẹnlẹn ọsi ighegheghe. 23 Uu hi ihaosa nin eria miẹn bhi olukhọ. Iẹnlẹn ọsi ighegheghe rẹ na obọ Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan, ọle ẹsele nin Osẹnobulua rẹ nin mhan.

7 Ibhio, (ibha ne lẹn Uhi mẹn ki ne talọ nian,) ibha bha be lẹn ghe, ọria nọn ribhi agbọn, ọle ọkpa uhi mhọn ahu bhi egbe ọle? 2 Bhi ọsi ijiẹmhin, ahamiẹn okpea ribhi agbọn, okhuo ọle ki ha ribhi odotọ uhi nọnsọle; ọkpakinọn, ọne okpea ha yu, ọne okhuo iyẹ ribhi odotọ uhi ọsi ọdọ ọle. 3 Ahamiẹn ọne okhuo dọ bọ ọdọ ọbhebhe bhi ẹghe nin ọne okpea sẹyẹ rẹ ribhi agbọn, ọle ki kiẹn ọria nọn gboghẹ. Ọkpakinọn, ahamiẹn ọdọ ọle yu, ọle iyẹ ribhi odotọ uhi ọsi ọdọ ọle. Ahamiẹn ọle dọ bọ ọdọ ọbhebhe ẹghenin, ọle bha gboghẹ.

4 Iriọ yẹ nọn ibhio mẹn. Izọese nin Kristi re egbe nọnsọle lu, ne bha sibhi odotọ Uhi re, beji bha ha da sabọ dọ ha ribhi odotọ Kristi nan riọkpanọ bhi uu. Ejayenan nian, bha ki dẹ sabọ ha ga Osẹnobulua. 5 Ẹghe nin mhan rẹ ha nyẹnlẹn beji egbe nọnsẹmhan guanọ, Uhi da rẹkpa mhan rẹ lẹn ghe, ene emhin ne imhẹn nin egbe nọnsẹmhan guanọ, ele rẹ mhan lu olukhọ. Uu ene emhin nan sire. 6 Ejayenan nian, a ne mhan sibhi odotọ Uhi re, bhiriọ, mhan yu rẹji ebe rẹ mun mhan gba. Uwedẹ ọgbọn mhan ki rẹ ga Osẹnobulua. Ẹlinmhin nọnsọle ki dia mhan, ọ iyẹ yi ọne Uhi.

7 Mhan ki be re ọnan yọle ghe Uhi imhẹn? Hiehie! Bhi ọsi ẹmhọanta, sade Uhi iribhọ nọn, mẹn irẹ lẹn ebi olukhọ khin. Bhi ọsi ijiẹmhin, sade Uhi bha yọle: “Hẹi ji emhin ọsi ibo ẹ sa uwẹ bhi ẹlo,” mẹn irẹ lẹn ghe emhin ebe nọn. 8 Ranmhude uhi nọn sẹ inian ribhọ, olukhọ da re imẹn ha guanọ nin imẹn lu unan emhin ebe kẹkẹ. Sade ọne uhi nan iribhọ, olukhọ irẹ ha mhọn ahu bhi egbe imẹn. 9 Bhi ọsi ẹmhọanta, mẹn rẹ ha nyẹnlẹn ọkuẹsẹ a mun uhi gbọ. Ẹghe nan ki rẹ mun uhi gbọ, mẹn da wo dọ kere ghe ọria olukhọ mẹn khin. Bhiriọ, mẹn da yu. 10 Ọne uhi nọn rẹ khẹke nọn rẹ mẹn miẹn iẹnlẹn, da si uu ji mẹn. 11 Olukhọ da noo ọne uhi nan rẹ lẹlẹ imẹn ọbhi emhin ebe yẹ gbe mẹn an. 12 Ọrẹyiriọ, emhin nọn khiale Uhi ọsi Mozis khin. Adia kẹkẹ ne ribhi ẹkẹ ọle yẹ wo gba.

13 Ọnan ki be rẹman ghe emhin nọn mhẹn si uu ji mẹn? Hiehie! Olukhọ, ọle si uu ji mẹn. Ọne uhi mhẹnmhin. Ọle rẹman ghe, olukhọ si uu ji mẹn. Ọne uhi da rẹman ghe, olukhọ imhẹn hiehie. 14 Mhan lẹnmhin ghe, obọ Osẹnobulua ọne Uhi na vae. Ọkpakinọn, ọria efun mẹn khin, igbọn ọsi olukhọ mẹn khin. 15 Mẹn bha lẹn ebezẹle nin mẹn da re inian lu emhin. Ọ iyi ebi mẹn mhọn bhi ọkhọle nin mẹn lu, mẹn lu. Emhin ne iyẹẹ mẹn, ọle mẹn lu. 16 Mẹn rẹọbhọ ghe, ọne Uhi mhẹnmhin. Ọkpakinọn, emhin ne bha yẹe mẹn nin mẹn rẹ lu, ele mẹn sẹyẹ lu. 17 Bhiriọ, ọ iyi mẹn gene lu ene emhin nan. Olukhọ nọn ri mẹn bhi egbe, ọle lu ọle. 18 Mẹn lẹnmhin ghe ọria olukhọ mẹn khin. Ọ rẹ wo ha yẹẹ mẹn nin mẹn rẹ lu emhin nọn mhẹn, ọkpakinọn, ọ ifo mẹn rẹ lu ọle. 19 Mẹn isabọ lu emhin esili nin mẹn guanọ nin mẹn lu. Emhin ebe nin mẹn bha guanọ nin mẹn lu, ele mẹn lu. 20 Beji a miẹn ghe, emhin ebe ne bha yẹẹ mẹn, ele mẹn lu, ọnin rẹman ghe, ọ iyi mẹn lu ene emhin nan. Olukhọ nọn ri mẹn bhi egbe, ọle lu ọle.

21 Mẹn dọ kere ghe, ẹmhọanta ọnan khin: Ghe, ẹghe nọn ki rẹ khin nin mẹn rẹ guanọ nin mẹn lu emhin nọn mhẹn, mẹn ki kere ghe, emhin ebe mẹn ki lu. 22 Bhi ẹkẹ ọkhọle nọnsẹmhẹn, uhi nọnsi Osẹnobulua wo manman ti mẹn bhọ. 23 Ọkpakinọn, mẹn da kere ghe, uhi ọbhebhe ri mẹn bhi egbe, nọn ne uhi nọn ri mẹn bhi ẹkẹ ọkhọle ha dan. Ọne uhi nan hi olukhọ nọn ri mẹn bhi egbe, ọle wo ha dia mẹn. 24 Ohan egbe imẹn to mẹn an! Họ bhọ ha hinmhin mẹn bhi ọne egbe olukhọ nan nọn ho nọn si uu ji mẹn? 25 Osẹnobulua obulu nin ọle rẹ re Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan rẹ miẹn imẹn fan! Egbe nọnsẹmhẹn ha rẹ ha yi igbọn rẹji uhi ọsi olukhọ, igbọn rẹji uhi ọsi Osẹnobulua ọle ọkhọle nọnsẹmhẹn khin.

8 A ida bhuohiẹn gbe ene ribhi ibo ọsi Jesu Kristi. 2 Uhi ọsi ẹlinmhin nọn khiale nọn re iẹnlẹn nin bha ne rẹkhan Jesu Kristi, fan ibha fia bhi uhi ọsi olukhọ bi uu. 3 Uhi ọsi Mozis bha sabọ fan mhan fia bhi obọ olukhọ, ranmhude, eria olukhọ mhan khin. Ọkpakinọn, Osẹnobulua da je Ọmọn nọnsọle re bọsi ọria, nin ọle dọ yu ọbhi olukhọ nọnsẹmhan. Iriọ ọle rẹ bhuohiẹn gbe olukhọ, 4 beji a da miẹn emhin ne gbale nin ọne Uhi yọle nin mhan ha lu, mhan ki ha lu ọle. Ebi ẹlinmhin nọn khiale tale, ọle imhan lu, ọ iyi ebi efun egbe nọnsẹmhan guanọ. 5 Ene lu emhin nin egbe nọnsele guanọ, emhin nin egbe guanọ ele ria ẹmhọn ọlẹn. Sokpan, ene lu emhin nin ẹlinmhin nọn khiale guanọ, emhin ne rẹtẹ ẹlinmhin nọn khiale ele ria ẹmhọn ọlẹn. 6 Ọria ha denọ ọkhọle ọbhi ebi efun guanọ, ọle ki miẹn uu. Ọkpakinọn, ọria ha denọ ọkhọle ọbhi emhin ne yẹẹ ẹlinmhin nọn khiale, ọle ki miẹn iẹnlẹn bi ọfure. 7 Ọria ha denọ ọkhọle ọbhi emhin nin efun guanọ, ọle ki kiẹn oghian Osẹnobulua, ranmhude ọle ida ha lu ebi Osẹnobulua guanọ. Bhi ọsi ẹmhọanta, ọ bhọ ida fo ọle. 8 Bhiriọ, ene lu ebi egbe nọnsele guanọ ida sabọ lu emhin ne ti Osẹnobulua bhọ.

9 Ahamiẹn uwẹ mhọn ẹlinmhin nọnsi Osẹnobulua, uwẹ ki ha lu ebi ẹlinmhin nọn khiale guanọ, ọ iyi emhin ne yẹẹ efun. Ọkpakinọn, ọria nọn iria eria beji Kristi rẹ ria eria, ọne ọria iribhi ibo nọnsi Kristi. 10 Ahamiẹn uwẹ ribhi ibo nọnsi Kristi, ẹlinmhin nọn khiale ki re uwẹ ha nyẹnlẹn ranmhude uwẹ khiale, aharẹmiẹn egbe nọnsẹ yu ranmhude olukhọ. 11 Ẹlinmhin nọn khiale Osẹnobulua rẹ riọ Jesu kpanọ bhi uu. Ahamiẹn ghe ọne ẹlinmhin nin ne uwẹ, Osẹnobulua dẹ yẹ noo ọle rẹ re iẹnlẹn nin uwẹ.

12 Bhiriọ, ibhio mẹn, ọ bha yẹ khẹke nin mhan ha lu ebi efun guanọ. 13 Ahamiẹn bha lu emhin nin efun nọnsẹbha guanọ, bha ki yuno. Ahamiẹn ghe bha re obọ kie bhi emhin nin efun nọnsẹbha guanọ, yẹ ha lu emhin nin ẹlinmhin nọn khiale guanọ, bha ki miẹn iẹnlẹn. 14 Ọrebhe ne ji ẹlinmhin nọn khiale nọnsi Osẹnobulua ha dia ele, imọn nesi Osẹnobulua ele khin. 15 Ọ iyi ẹlinmhin nọn ha rẹ bha kiẹn igbọn la nọn ha gbo kie re ofẹn ha mun bha a re nin bha. Ẹlinmhin nọn rẹ bha kiẹn imọn nesi Osẹnobulua a re nin bha. Ọne ẹlinmhin nan zẹle nin mhan da tie Osẹnobulua: “Aba!”* 16 Ọne ẹlinmhin re mhan lẹn bhi ẹkẹ ọkhọle nọnsẹmhan ghe, imọn nesi Osẹnobulua mhan khin. 17 Ahamiẹn imọn mhan khin, ọnin rẹman ghe, imọn ne ha le uku mhan khin. Mhan ki deba Kristi le uku bhi obọ Osẹnobulua. Ọkpakinọn, mhan dẹ ka deba ọle loya, beji mhan ha da yẹ deba ọle miẹn uyi.

18 Emhin nọn hi ki rẹ khin nin mhan loya ọle nian, mẹn bha ghe ọle bii emhin soso sade mhan re ọle khọkhọ uyi nin mhan ha miẹn. 19 Ọne agbọn nan wo ha ziẹngbe khẹ ọne ẹghe nin Osẹnobulua ha rẹ re imọn nesọle man. 20 Ọne agbọn nan bha rẹ guanọ nin ọle ha ribhi idia nan ha da miẹn ghe ọle bha yẹ ha mhọn iruduba. Ọkpakinọn Osẹnobulua da mun ọlẹn ọbhi ọne idia nan. Ẹghe nin ọle rẹ lu ọnan, ọle da sẹyẹ re iruduba nin mhan, 21 ghe a dẹ miẹn ọne agbọn nan fan, bhi obọ olukhọ bi uu. Ele ki dọ ha yi eria nan fan fia bọsi imọn nesi Osẹnobulua. 22 Mhan lẹnmhin ghe, rẹ sẹbhi ẹlẹnan, ọne agbọn nan rebhe wo ko ha ribhi oya, yẹ ribhi ọbalọ. 23 Bhi ejayenan nian, mhan mhọn ẹlinmhin nọn khiale. Ukpọkhere ọnan khin bhi emhin nọn ha sẹ mhan bhi obọ. Ọrẹyiriọ, mhan sẹyẹ wo kiẹ-egbe beji mhan rẹ khẹ ọne ẹghe nan ha rẹ re mhan kiẹn imọn nesi Osẹnobulua sẹsẹsẹ. Bhi ọne ẹghe nin, a ki ne mhan sibhi ọne egbe nan re, rẹ na obọ izọese ọsi Jesu. 24 Ẹghe nan rẹ miẹn mhan fan, ọle a rẹ re ọne ikhuaẹloghe nan nin mhan. Ọkpakinọn, ọria ikhua ẹlo ghe emhin nọn sẹ ọle bhi obọ fo. Ahamiẹn emhin sẹ ọria obọ fo, ọle ida yẹ ha khuaẹloghe ọle. 25 Ọkpakinọn, ahamiẹn emhin nin mhan khẹ bha sẹ sẹ mhan bhi obọ, mhan ki wo ha ziẹngbe khẹ ọle.

26 Sẹyẹ, ẹlinmhin nọn khiale dẹ sabọ rẹkpa mhan sade mhan wẹghẹ. Mhan sabọ rẹ lẹn ghe ọkhẹke nin mhan nan erọnmhọn, ọkpakinọn mhan bha lẹn ebi mhan ha bhii Osẹnobulua le. Ọne ẹlinmhin dẹ sabọ bhii nin mhan sade mhan bha sabọ ta ebe kpokpo mhan bhi ọkhọle dagbare. 27 Osẹnobulua nọn fẹ ọkhọle ọsi ọria ghe, lẹn ebi ọne ẹlinmhin bhii ọle le, ranmhude ebe diẹn mun iho ọsi Osẹnobulua ọle ọ bhii nin ene khiale.

28 Mhan lẹnmhin ghe, Osẹnobulua hi ọnọn lu ọle nin iwẹnna obọ nesọle rebhe ha wẹnna kugbe, beji ọ ha da mhẹn nin ene hoẹmhọn ọlẹn. Ene ẹbho nan hi ene ọle zẹle ranmhude iho nọnsọle. 29 Enan hi ẹbho nin ọle ka ria ẹmhọn ọlẹn. Ọle da yẹ mhanmhan ọlẹn ọbhi otọ ghe ele dẹ diabe Ọmọn nọnsọle. Bhiriọ, Ọmọn nọnsọle ki ha yi ọmọndiọn bhi ẹwẹ ibhio ọle ne bunbun. 30 Ene ẹbho nan nin ọle ka zẹ ọbhi otọ, ele ọle tiele. Ọle da tie ele eria ne khiale. Bhi ọkike ọle, ọle da re uyi nin ele.

31 Be mhan ha ki ta yẹ nian rẹji ene emhin nan? Ahamiẹn Osẹnobulua deba mhan, họla ha sabọ ne mhan suan? 32 Osẹnobulua nọn ji Ọmọn nọnsọle da yu nin mhan ida be yẹ re emhin nekẹle rebhe rẹ lu ẹsele nin mhan? 33 Họla ha sabọ yọle ghe ene Osẹnobulua zẹle bha khia? Ọria iribhọ! Osẹnobulua hi ọnọn tiele eria ne khiale. 34 Họla ha sabọ bhuohiẹn gbe ele? Ọria soso iribhọ! Jesu Kristi hi ọnọn yu nin ele, ọle hi ọne a yẹ riọkpanọ bhi uu. Ejayenan nian, ọle ribhi obera nọnsi Osẹnobulua, ọle bhii nin mhan.

35 Emhin soso be ribhọ nọn ha zẹ Kristi bha yẹ hoẹmhọn mhan? Ọnọghọ, ọbalọ, ekpokpo, ohanmhẹn, a bha miẹn ukpọn re yọ, okhẹnan, la ọria ho nọn gbe mhan an dẹ be re Kristi miẹn ghe ọle bha yẹ hoẹmhọn mhan? 36 Ebenọnkhiale yọle: “Ẹghe rebhe mhan rẹ kuẹlo da uu, ranmhude uwẹ; ẹbho ghe mhan bii ihuan nan ho nan gbono a.” 37 Emhin rẹ dia inian, mhan wo ha khọn miotọ bhi ene emhin nan rebhe ranmhude urẹkpa ọsi ọnọn hoẹmhọn mhan. 38 Mẹn wo manman rẹọbhọ ghe, emhin iribhọ nọn ha zẹ Osẹnobulua bha yẹ hoẹmhọn mhan. Uu ida sabọ, iẹnlẹn ida sabọ, ẹhi ida sabọ, ugbẹloghe ida sabọ, emhin ne sunu nian la ene ha sunu bhi ẹghe odalo ida sabọ, ahu ida sabọ, 39 emhin ne yoyo ida sabọ, emhin ne dinmhin ida sabọ, emhin soso nan manlẹn ida sabọ. Emhin soso iribhọ nọn ha zẹ Osẹnobulua bha yẹ re oyẹẹ nọnsọle man mhan, rẹ na obọ Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan.

9 Bọsi ọnọn rẹkhan Kristi, ẹmhọanta mẹn wo ha taman ibha, mẹn bha bha ohoghe. Ọkhọle nọnsẹmhẹn nin ẹlinmhin nọn khiale dia sọsali ọbhọ ghe, 2 emhin wo ha kpokpo imẹn bhi ọkhọle, sẹyẹ mẹn wo lu akhiẹ. 3 A ha rẹ yọle imẹn hi ọria nan fi ọle unun; a ha rẹ yọle imẹn hi oghian Kristi, ghe, ọ iyi ibhio mẹn nin mhan ko na bhi agbaebho ọkpa vae. 4 Ibhokhan Izrẹl ele khin. Ele hi ene a re ọne isẹhoa nan, nin ele rẹ ha yi imọn nesi Osẹnobulua. Osẹnobulua da re uyi nọnsọle man ele. Ọle da deba ele ve akovẹn yẹ re Uhi nọnsọle nin ele. Ọle da ve ive nin ele yẹ re isẹhoa nin ele rẹ ha ga ọle. 5 Imọn nesi aba mhan nin ẹdẹlẹ ele khin. Ulin-uwa nọnsele Kristi yẹ na vae. Rẹ sẹbhi ighegheghe, ogẹn hi ọsi Osẹnobulua nọn yi Ojie nọn ke okhun nẹ. Isẹ.

6 Ọrẹyiriọ, ọ iyi ọsi ghe ọta nọnsi Osẹnobulua bha munsẹ. Ranmhude, ọ iyi ibhokhan Izrẹl rebhe gene hi “ibhokhan Izrẹl.” 7 Ranmhude ele gheghe na bhi ulin-uwa ọsi Ebraham vae bha rẹman ghe ele rebhe gene imọn nesọle. Osẹnobulua bhọ taman Ebraham yọle: “Obọ Aiziki imọn nesẹ ha na vae.” 8 Ọnan rẹman ghe, ọ iyi imọn na biẹ nin Ebraham hi imọn nesi Osẹnobulua, imọn nin Osẹnobulua ve nanlẹn, ele gene hi imọn ọsaje. 9 Osẹnobulua da ve ive nanlẹn yọle: “Isẹnan bhi ukpe nọn vade, mẹn dẹ vae. Ẹghenin, Sera ki ha mhọn ọmokpea.” 10 Iriọ yẹ nọn ẹghe nin Rebeka rẹ hanmhan abieva nin Aiziki, nin aba mhan nin ẹdẹlẹ. 11 Ọ bhọ kuẹ sẹ a biẹ ele, ẹghe nin ele bha sẹ rẹ lẹn ọkpa lẹn eva, Osẹnobulua da tare ọne ọle ha zẹ. Ọnan da rẹman ghe, ọ iyi iwẹnna nin ọria lu ha rẹ Osẹnobulua zẹ ọle, sokpan, ọnọn ghọn ọlẹn ọle zẹ. 12 A da taman Rebeka yọle: “Ọne ọdiọn dẹ ga ọne khere.” 13 Osẹnobulua da tale bhi Ebenọnkhiale yọle: “Jekọp mẹn hoẹmhọnlẹn nẹ Isọ.”

14 Ọnan be rẹman ghe Osẹnobulua bhuohiẹn nọn bha gba? Hiehie! 15 Osẹnobulua da taman Mozis yọle: “Mẹn dẹ re itohan man ọnọn ghọn mẹn, yẹ mhọn ẹkẹ-ẹjẹjẹ da ọnọn yẹẹ mẹn.” 16 Bhiriọ, ọ iyi ọnọn guanọ nan tie ọle, la ọnọn miẹnsọn bhọ Osẹnobulua tie. Ọria nin ọle mhọn itohan da, ọle tie. 17 Rẹji Fero, Ebenọnkhiale da yọle: “Nin mẹn da re ahu nọnsẹmhẹn man bhi egbe nọnsẹ, bi nin ọrebhe bhi otọ agbọn rebhe da họn ẹmhọn mẹn, ọle zẹle nin mẹn da ji uwẹ da ha ribhọ rẹ sẹbhi ọne ẹghe nan.” 18 Bhiriọ, ọnọn ghọn Osẹnobulua, ọle ọle mhọn itohan da, sẹyẹ ọnọn ghọn ọlẹn, ọle ọle zẹ ọle obọ nin ọkhọle nọnsọle re zeze a.

19 Ẹbho eso sabọ rẹ nọọn mẹn yọle: “Beji a miẹn ghe obọ Osẹnobulua emhin rebhe ye, be ki zẹ nin ọle da yọle ghe mhan lu olukhọ?” 20 Okpea, họla uwẹ riale uwẹ khin, nin uwẹ da ha gban Osẹnobulua unun? Emhin nan manlẹn be mhọn unun nọn ha rẹ taman ọnọn man ọlẹn yọle: “Bezẹle nin uwẹ da re inian man mẹn?” 21 Ọmankhe ibe mhọn ọne ahu nin ọle rẹ hian bhi ekẹn nin ọle fuẹn rẹ man ebe ghọn ọlẹn? Ọle dẹ sabọ hian bhi ọne ekẹn rẹ man akhe nan rẹ lu emhin kpataki, yẹ hian bhọ rẹ man akhe nan rẹ lu emhin nọn ki rẹ khin. 22 Ọnan bha dikẹ bhi ebi Osẹnobulua lu. Ọle wo ha guanọ nin ọle re ahu bi ohu man bhi egbe eria nọn khẹke nan fuẹn an. Ọkpakinọn, ọle da ziẹngbe ele. 23 Ọle da lu ọnan nin ọle rẹ manman re uyi man bhi egbe eria ne ha miẹn itohan nọnsọle ọbhi egbe. Ọle ka mhanmhan ọlẹn ọbhi otọ nin ọle rẹ re uyi nin ele. 24 Imhan hi ene ọle tiele. Ọ iyi bhi ẹwẹ ibhokhan Ju ọkpa ọle da tie mhan, ọle yẹ tie eso bhi ẹwẹ mhan bhi agbaẹbho nekẹle. 25 Ebi ọle ta bhi ebe nọnsi Hosia wo ha munsẹ, ẹghe nin ọle rẹ yọle: “Mẹn dẹ tie ẹbho ne iyi ẹbho nesẹmhẹn, ‘ẹbho nesẹmhẹn.’ Sẹyẹ ene imẹn bha rẹ hoẹmhọnlẹn, mẹn ki ha tie ele ‘ene imẹn hoẹmhọnlẹn.’ 26 Eji a da rẹ yọle ghe, ‘ibha iyi ẹbho nesẹmhẹn’ a ki dọ ha tie bha ‘imọn nesi Osẹnobulua nọn nyẹnlẹn.’”

27 Ẹzaya bhọ da viẹ-egbe a ranmhude ibhokhan Izrẹl, ọle da yọle: “Arẹmiẹn ibhokhan Izrẹl bun sẹ bii ekẹn nọn ribhi ẹkẹ okpẹdẹ, ene kẹre bhi ẹwẹ ele ọkpa ha miuhọnmhọn. 28 Jehova* dẹ bhuohiẹn ọne agbọn nan, ọle dẹ re ẹjẹje lu ọle.” 29 Sẹyẹ, beji Ẹzaya nin akhasẹ tale: “Sade Jehova* nọn nyan ene eyokulo bha ji imọn nesẹmhan da kẹre, imhan ha rẹ diabe Sodọm bi Gomora.”

30 Ebi ọnan rẹman, ọle hi ghe, arẹmiẹn ẹbho ne na bhi agbaẹbho nekẹle vae bha ha khu ọbhi ikhiakhiale, a da tie ele eria ne khiale, ranmhude urẹọbhọ nin ele rẹman. 31 Ọkpakinọn, ene ibhokhan Izrẹl ne ha re obọ rẹkhan uhi, beji a ha da tie ele eria ne khiale, bha sabọ kiẹn eria ne khiale, ranmhude, ọ bha fo ele rẹ re obọ rẹkhan ene uhi nọnsẹn. 32 Be ki zẹ nan bha da tie ele eria ne khiale? Ranmhude ele da ha guanọ nin ele re iwẹnna nin ele lu rẹ ha khu ọbhi ikhiakhiale, ele bha ha mhọn urẹọbhọ. Ele da re oẹ gbe ọbhi “udo nọn dua ọria oẹ.” 33 Beji a gbẹn ọbhi Ebenọnkhiale yọle: “Ghọle! Imẹn mun udo ọbhi Zaiyọn nọn ha dua ẹbho oẹ, yẹ re ẹkẹ ha khọ ẹbho. Ọkpakinọn, ọnọn mhọn urẹọbhọ da ọne udo nan ida miẹn ehiẹlẹ.”

10 Ibhio, ebi mẹn guanọ, nin mẹn yẹ bhii Osẹnobulua le ẹghe rebhe, ọle hi nin ẹbho nesẹmhan miẹn umiẹnfan. 2 Mẹn dẹ sabọ sọsali ọbhọ ghe, ele wo mhọn ọhubhudu nin ele rẹ ga Osẹnobulua. Ọkpakinọn, ele bha gene lẹn otọ iho nọnsi Osẹnobulua. 3 Ranmhude ele bha lẹn ebe gbale bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua, ele da ha lu ọnọn ghọn ele. Ranmhude ọnan, ele bha sabọ lu emhin ne gbale bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua. 4 Kristi re ọkpẹnlẹn ọbhi ọne Uhi. Bhiriọ, ọrebhe ne mhọn urẹọbhọ da ọle, ele hi eria ne khiale.

5 Mozis tẹmhọn ebi ọne Uhi ha rẹ rẹkpa ọria ha yi ọria nọn khiale yẹ. Ọle da yọle: “Ọne ọria nọn wo ha re obọ rẹkhan ebi ọne uhi tale, dẹ ha nyẹnlẹn.” 6 Ebenọnkhiale ki ha tẹmhọn ebi urẹọbhọ ha rẹ rẹkpa ẹbho kiẹn ene khiale yẹ, ọ da yọle: “Hẹi tale bhi ọkhọle nọnsẹ ghe, ‘Họla ha diọbhi okhun,’ ọnin hi nin ọle dọ mun Kristi re bhi otọ nan, 7 la, ‘Họla ha nabhi ọne uhio nọn imhọn ọkpẹnlẹn?’ ọnin hi, nin ọle dọ riọ Kristi kpanọ bhi uu.” 8 Be Ebenọnkhiale tayẹ? Ọ da yọle: “Ọne ọta sike ẹ, ọ ribhi unun nọnsẹ, ọ yẹ ribhi ọkhọle nọnsẹ.” Ọnin hi “ọne ọta” nin mhan wewe nin ọria ha miẹn ọbhi egbe ranmhude ọle mhọn urẹọbhọ. 9 Ahamiẹn uwẹ re unun nọnsẹ tale bhi ogbakha ghe Jesu hi Ebeanlẹn nọnsẹ, yẹ re ọkhọle nọnsẹ rẹ rẹọbhọ ghe Osẹnobulua riọ ọle kpanọ bhi uu, uwẹ ki miẹn umiẹnfan. 10 Ranmhude, ahamiẹn ọria mhọn urẹọbhọ nọn na bhi ẹkẹ ọkhọle vae, ọle Osẹnobulua ha da tiọle ọria nọn khiale. Ọkpakinọn, unun nọnsọle, ọle ha rẹ wewe ebi ọle rẹọ i beji ọle ha da miẹn umiẹnfan.

11 Ebenọnkhiale yọle: “Ọria soso iribhọ nọn mhọn urẹọbhọ da ọle, nọn ha miẹn ehiẹle.” 12 Ikikẹ iribhi ibhokhan Ju bi ibhokhan Grik. Ebeanlẹn ọkpa mhan rebhe mhọnlẹn. Ọle wo rẹkpa ọrebhe ne sotie ọle. 13 “Ọrebhe ne sotie elin nọnsi Jehova* dẹ miuhọnmhọn.” 14 Ọkpakinọn, be ele ha rẹ sotie elin nọnsọle yẹ sade ele imhọn urẹọbhọ da ọle? Be ele ha rẹ mhọn urẹọbhọ da ọle yẹ sade ele bha sẹ ka hẹnmhọn ọlẹn khẹ? Be ele ha rẹ sabọ hẹnmhọn ọlẹn yẹ sade ọria bha tẹmhọn ọlẹn man ele? 15 Sẹyẹ, be ele ha rẹ tẹmhọn ọlẹn yẹ sade a bha je ele dagbare? Beji Ebenọnkhiale tale: “Oẹ ọsi ẹbho ne wewe ọta nọn mhẹn wo manman mhọn-ose!”

16 Ọkpakinọn, ele rebhe bha re ehọ bhi ọne ọta nọn mhẹn. Ẹzaya da yọle: “Jehova,* ọria be ribhọ nọn rẹọ bhi ẹmhọn nin mhan tale?” 17 Bhiriọ, emhin nin ọria họnlẹn ọle re ọle mhọn urẹọbhọ. Sẹyẹ, ẹmhon Kristi, ọle hi ebi ọle họnlẹn. 18 Ọkpakinọn, ibhokhan Izrẹl be miẹn isẹhoa rẹ họn ọne ọta? Ehe. Bhi ọsi ẹmhọanta, Ebenọnkhiale da yọle: “A da ta ọne ọta na bhi otọ ọne agbọn nan rebhe, yẹ wewe ọle sẹbhi eje ree nẹ bhi ọne agbọn nan.” 19 Ibhokhan Izrẹl bha be lẹn? Osẹnobulua da noo Mozis rẹ yọle: “Mẹn dẹ lu ọle nin bha ha mhọn ikhu da ẹbho ne iyi ibhokhan Izrel. Mẹn dẹ lu ọle nin ẹkẹ ha khọ bha ranmhude ẹbho* nin bha riale ghe e iwanlan.” 20 Ẹzaya da wo ha mhọn izebhudu. Ọle da yọle: “Ene bha ha guanọ imẹn da miẹn imẹn. Sẹyẹ, ene bha nọọn ẹmhọn mẹn da dọ lẹn mẹn.” 21 Ọkpakinọn, rẹji ibhokhan Izrẹl, Ẹzaya da yọle: “Ukpẹdẹ-ukpẹdẹ mẹn rẹ taan obọ a ha khẹ nin eria ne wo bhi uhọnmhọn bi ene mhọn akan-ehọ bu mẹn re.”

11 Ọnan be rẹman ghe Osẹnobulua he ẹbho nesọle? Hiehie! Ranmhude, obhokhan Izrẹl mẹn yẹ khin—ọmọn nọnsi Ebraham nọn na bhi ulin-uwa ọsi Bẹnjamin vae. 2 Osẹnobulua bha he ẹbho nesọle nin ọle ka zẹ. Ibha bha be yere ebi Ebenọnkhiale tale rẹji Ẹlaija, ẹghe nin ọle rẹ ha taman Osẹnobulua ebi ibhokhan Izrẹl lu? 3 Ẹghe nin ọle rẹ yọle: “Jehova,* ele gbono akhasẹ nesẹ a, ele vunọ ukhuo-izọese nọnsẹ kua, imẹn ọkpa ki kẹre. Ejayenan nian, ele bhọ guanọ nin ele gbe mẹn an.” 4 Be Osẹnobulua rẹ wanniẹn ọlẹn yẹ? Ọ da taman ọlẹn yọle: “Ikpea itue uli ihinlọn* yẹ ribhọ, ne bha debhẹre nin Bee.” 5 Iriọ yẹ nọn ẹlẹnan. Ikpeta ẹbho yẹ kẹre nin Osẹnobulua zẹle ranmhude ifuẹkẹ nọn khua nin ọle mhọn da ele. 6 Beji a miẹn ghe ifuẹkẹ nọn khua a mhọn da ele, ọ iyi iwẹnna nọnsele zẹle nan da zẹ ele. Sade iwẹnna nọnsele zẹle nan da zẹ ele, ọnin iyẹ da ha yi ifuẹkẹ.

7 Be ki sunu? Ọne emhin nin ibhokhan Izrẹl wo ha khu ọi bha sẹ ele obọ, ikpeta nan zẹle ọ sẹ ọle obọ. Enekẹle da re ukeke lan ehọ. 8 Beji Ebenọnkhiale tale, rẹ dọ sẹbhi ọne ukpẹdẹ nan: “Osẹnobulua lu ọle nin ele ha ribhi owe nọn dinmhin, beji a da miẹn ele bha re ẹlo nọnsele daghe yẹ re ehọ nọnsele họn ẹmhọn.” 9 Sẹyẹ, Devid da yọle: “Ji ilebale kiẹn okhẹnan bi ufi rẹji ele, beji ele ha da dere, yẹ re oya le. 10 Ji ẹlo nọnsele so ebiuki a, nin ele hẹi daghe emhin soso. Sẹyẹ, ji ihẹ nin ele mun kuẹn ele re.”

11 Ọsele be wo fo ẹghe nin ele rẹ de? Eye! Sokpan, ranmhude ukpoẹ nọn bha khẹke nin ele zẹle, ele da re isẹhoa nin agbaẹbho nekẹle rẹ miẹn umiẹnfan. Ọnan da wo re ene ibhokhan Ju ha mhọn ikhu. 12 Ukpoẹ nọn bha khẹke nin ele zẹ da re ọne agbọn nan miẹn elele. Sẹyẹ nin ele rẹ de kiotọ, ẹbho ne ribhi agbaẹbho nekẹle da manman miẹn elele. Bhiriọ, elele nọn ha nabhọre sade a koko ẹbho ne ribhi ọne usun gba, dẹ manman bunbun!

13 Ejayenan nian, ibha ne iyi ibhokhan Ju, ibha mẹn ne talọ. Odibo na je bu ene iyi ibhokhan Ju mẹn khin. Ẹlo nọn ghanlẹn mẹn rẹ ghe ọne iwẹnna oga nan, 14 beji a ha da miẹn, imẹn ki sabọ re ebi a re nin bha sin ẹbho nesẹmhẹn ẹlo, beji eso bhi ẹwẹ ele ha da sabọ miẹn uhọnmhọn. 15 Ẹghe nan rẹ mun ele fia, ene iyi ibhokhan Ju da miẹn isẹhoa rẹ do kiẹn imọẹ nesi Osẹnobulua. Ahamiẹn Osẹnobulua kie miẹn ene ibhokhan Ju nan ọbhi egbe, ọ ki diabe a riọ ele kpanọ bhi uu. 16 Rẹ deba ọnin, ahamiẹn obọ ọhẹnhẹn nan hian sibhi emhin nan fuẹn nan rẹ lu ibrẹd khia, ọnin rẹman ghe ọne emhin rebhe nan fuẹn nan rẹ lu ibrẹd khia. Sẹyẹ, ahamiẹn iniẹn ọsi ọne oran khia, ọnin rẹman ghe ikpabọ ọne oran rebhe yẹ khia.

17 Ọkpakinọn, a da khuẹnẹn ikpabọ eso sibhi ọne oran re, yẹ gban uwẹ ba ọle arẹmiẹn oliv ọsi ẹwẹ uwẹ khin. Bhi ejayenan nian, uwẹ ki deba ha miẹn elele bhi iniẹn ọsi ọne oran oliv. 18 Ọkpakinọn, hẹi ha riale ghe, uwẹ mhẹn gbera ene ikpabọ nan khuẹnẹn kua. Ahamiẹn uwẹ riale uwẹ mhẹn nẹ, yere ghe, ọ iyi uwẹ mun ọne iniẹn mhọn, ọne iniẹn mun uwẹ mhọnlẹn. 19 Eso bhi ẹwẹ bha sabọ rẹ ha yọle: “A bha be khuẹnẹn ikpabọ eso kua, beji a ha da gban mẹn ba ọne oran?” 20 Ẹmhọanta nọn. Ranmhude ele bha ha mhọn urẹọbhọ, ọle zẹle nan da khuẹnẹn ele kua. Ọkpakinọn, ranmhude bha mhọn urẹọbhọ, ọle zẹle nin bha da sẹyẹ ha ribhi ọne oran. Bha hẹi ha hianbhegbe. Bha mhọn ẹwanlẹn. 21 Beji a miẹn Osẹnobulua sabọ khuẹnen ene ikpabọ eran ne deba ọne oran wanre kua, ọle dẹ yẹ sabọ khuẹnẹn ibha ne kua. 22 Bha ki dọ kere ghe Osẹnobulua mhọn ifuẹkẹ, sokpan ọle yẹ to. Ọle to mun eria ne bha khian rẹkhan uwedẹ nesọle, ọkpakinọn, Osẹnobulua dẹ wo ha mhọn ifuẹkẹ da bha, sade bha lu ebe ti ọle bhọ. Ahamiẹn ibha bha lu ebe ti ọle bhọ, ọle ki yẹ giagia ibha ne sibhi ọne oran re. 23 Sẹyẹ, ahamiẹn ele kie dọ ha mhọn urẹọbhọ, a ki gban ele ba ọne oran, ranmhude Osẹnobulua dẹ sabọ lu ọle. 24 Ahamiẹn a sabọ hian ibha sibhi oran oliv ọsi ẹwẹ re yẹ dọ gban bha ba oran oliv nan gbọle, arẹmiẹn ọ iyi iriọ ọkhẹke nọn dia, eka-eka ki ene ikpabọ nan hian sibhi oliv nan gbọle re. Ọ dẹ wo lẹkhẹ nan rẹ gban ele fikie!

25 Ibhio, mẹn guanọ nin bha lẹn ọne ọta ẹkhokho nan, nin bha hẹi dọ ha riale ghe bha wanlan gbe: Ibhokhan Izrẹl eso wo ha mhọn akan-ehọ. Iriọ ọ da ha ye rẹ sẹbhi ẹghe nan ha rẹ koko ẹbho nan guanọ bhi ẹwẹ ẹbho ne iyi ibhokhan Ju. 26 Ọne uwedẹ nan, ọle ibhokhan Izrẹl rebhe ha rẹ miẹn umiẹnfan. Beji Ebenọnkhiale tale, “Ọnọn ha miẹn ele fan dẹ na bhi Zaiyọn vae. Ọle ki rẹkpa imọn nesi Jekọp rẹ re obọ sibhi emhin ebe re. 27 Ọnan hi ọne akovẹn nin mẹn ha deba ele ve bhi ẹghe nin mẹn ha rẹ rẹhunmhan olukhọ nọnsele.” 28 Ẹmhọanta nọn ghe ele bha miẹn ọne ọta esili ọbhi egbe. Ọnan da re ibha miẹn elele. Ọkpakinọn, ele Osẹnobulua zẹle. Ọle hoẹmhọn ele ranmhude aba ele nin ẹdẹlẹ. 29 Ẹsele nin Osẹnobulua lu ida ba ọle bhi egbe. Sẹyẹ, ọle ida kiẹ-egbe nin ọle rẹ tie ene ọle tiele. 30 Ibha hi ẹbho ne ka rẹ ha mhọn akan-ehọ da Osẹnobulua, ọkpakinọn, ranmhude ibhokhan Ju mhọn akan-ehọ, ọle da mhọn itohan da bha. 31 Ejayenan nian, ele hi ene ki wo bhi uhọnmhọn. Sokpan, Osẹnobulua da mhọn itohan da bha. Ọkpakinọn, Osẹnobulua dẹ yẹ sabọ mhọn itohan da ele, beji ọle rẹ mhọn itohan da bha. 32 Osẹnobulua da ji ẹbho rebhe da ha yi igbọn ọsi akan-ehọ beji ọle ha da re itohan man ele rebhe.

33 Osẹnobulua mhẹn gbe! Ẹwanlẹn bi ilẹnmhin nọnsọle, a imiẹn egbọle! Mhan ida sabọ lẹn uwedẹ nin ọle rẹ bhuọhiẹn. Sẹyẹ, mhan ida sabọ lẹn otọ uwedẹ nin ọle rẹ lu emhin! 34 “Họla ha sabọ lẹn ebi Jehova* mhọn bhi ọkhọle? Họla ha sabọ re ibhude nanlẹn?” 35 “Ọria be ribhọ nọn re emhin nanlẹn nin ọle ha ha ọle osa?” 36 Obọ ọle emhin rebhe na vae. Ọle man ele, ọle yẹ nyan ele. Uyi dẹ ha yi ọsi ọle rẹ sẹbhi ighegheghe. Isẹ.

12 Ibhio, mẹn bhii bha nin bha ranmhude itohan nin Osẹnobulua mhọn da bha mun egbe nọnsẹbha nanlẹn bọsi izọese nọn khiale nin ọle ha miẹn ọbhi egbe. Bha yẹ ha noo ẹwanlẹn nọnsẹbha beji bha rẹ ga ọle. 2 Bha hẹi yẹ ha re egbe khọkhọ ọne agbọn* nan bhi uwedẹ nin ele rẹ lu emhin. Bha ha fi ọkhọle nọnsẹbha denọ beji bha ha da sabọ lẹn iho nọnsi Osẹnobulua. Ọnan hi ebe mhẹn, ebe ti ọle bhọ, bi ebe gbale.

3 Osẹnobulua wo manman mhọn ifuẹkẹ da mẹn. Ranmhude ọnan, mẹn taman ibha nin ọria soso bhi ẹwẹ bha hẹi ha riale ghe ọle lu okpọria gbe. Ọkpakinọn, bha ha ria eria nọnsẹn, bha ha yẹ ha re ẹlo nọn khẹke rẹ ghe egbe bha, beji a miẹn Osẹnobulua rẹkpa ọdeọde bhi ẹwẹ bha rẹ ha mhọn urẹọbhọ. 4 Eje kẹkẹ, ọle ribhi egbe ọsi ọria, ọkpakinọn, emhin kẹkẹ ele lu. 5 Iriọ yẹ nọn. Arẹmiẹn ghe mhan bunbun, egbe ọkpa mhan khin, ranmhude, mhan kugbe deba Kristi. Arẹmiẹn ghe obọ kẹkẹ bhi ọne egbe mhan khin, imhan rebhe ko wẹnna kugbe. 6 Ọdeọde bhi ẹwẹ mhan mhọn ẹsele kẹkẹ nin Osẹnobulua re nanlẹn, ranmhude ifuẹkẹ nọn khua nin ọle mhọn da mhan. Ahamiẹn ẹsele nan rẹ kha akhasẹ ọle re nin uwẹ, wo ha lu ọle beji urẹọbhọ nọnsẹ sẹle; 7 ahamiẹn iwẹnna oga ọle mun nin uwẹ, wo ha lu ọle; ahamiẹn ẹwanlẹn nan rẹ man emhin ọle re nin uwẹ, wo ha man emhin; 8 ahamiẹn ọnọn sabọ ziẹn ọria udu uwẹ khin, wo ha lu ọle; ahamiẹn uwẹ sabọ gha emhin, wo ha lu ọle nọnsẹn; ahamiẹn ọnọn re ẹbho khian uwẹ khin, wo ha re ẹbho khian nọnsẹn; ahamiẹn ọnọn re itohan man uwẹ khin, wo re eghọnghọn ha lu ọle.

9 Bha ji oyẹẹ nin bha mhọn da egbe ha yi oyẹẹ ọsaje. Bha he emhin ebe; bha ha sun rẹkhan emhin ne mhẹn. 10 Bha manman hoẹmhọn egbe bha bọsi ibhio. Bha ha mhọn ẹkẹ-ẹjẹjẹ da egbe. Bha ha mun ọkalo bhi ekpẹn nan mun nin egbe. 11 Ha wẹnna kaka, hẹi ha gbe obọ bhi egbe. Ji ẹlinmhin nọn khiale ha re uwẹ sasa. Re ọkhọle rebhe ha ga Jehova.* 12 Ji ikhuaẹloghe nin uwẹ mhọnlẹn re uwẹ ha ghọnghọn. Ha ziẹngbe ekpokpo, uwẹ ha yẹ ha nan erọnmhọn ẹghe rebhe. 13 Rẹ bhi emhin nin uwẹ mhọnlẹn nin ibhio ẹ* ne imhọnlẹn. Wo ha miẹn ẹbho ọbhi egbe. 14 Wo ha nan erọnmhọn nin ene kpokpo ẹ; ha nan erọnmhọn nin ele, hẹi ha ghunmhun ele. 15 Deba ene ghọnghọn ha ghọnghọn; uwẹ ha yẹ deba ene viẹ ha viẹ. 16 Ji ẹmhọn ẹbho rẹtẹ uwẹ, beji ẹmhọn egbe ẹ rẹ rẹtẹ uwẹ. Hẹi ha mun ọkhọle ọbhi emhin ne kpọnọ gbera uwẹ, sokpan, ha re idegbere lu emhin. Hẹi ha riale ghe uwẹ wanlan nẹ.

17 Ọria ha lu uwẹ emhin ebe, hẹi lu ọle emhin ebe haosa. Ria eria nyan ebi uwẹ ha lu nọn ha mhẹn bhi ẹlo, uwẹ ha lu rẹkhan ọlẹn. 18 Dọnmhegbe nin uwẹ rẹ deba ọrebhe ha ribhi ọfure. 19 Ibhio mẹn nin mẹn hoẹmhọnlẹn, bha hẹi ha sọikhi nin egbe bha, bha ji Osẹnobulua da sọikhi nin bha. Ebenọnkhiale yọle: “Inian Jehova* tale, imẹn hi ọnọn ha sọikhi; imẹn hi ọnọn ha re ihaosa nin ele.” 20 “Ahamiẹn ohanmhẹn gbe oghian ẹn, re ebale nanlẹn le; ahamiẹn amẹn ghọn ọlẹn, sa amẹn nanlẹn wọn. Ahamiẹn uwẹ wo ha lu inian, uwẹ ki re ọkhọle nọnsọle lọkhọ.”* 21 Hẹi ji emhin ebe ha khọn uwẹ miotọ. Re emhin esili rẹ ha khọn emhin ebe miotọ.

13 Ji mhan rebhe ha mun ekpẹn nin ene gbẹloghe. Sade Osẹnobulua bha re otọ nin ele rẹ ha ribhi ihe nin ele ye, ele ida ha ribhọ. Osẹnobulua hi ọnọn ji ene ihe kẹkẹ nan da ha ribhọ. 2 Ọria nọn hi ki rẹ khin nọn bha hẹnmhọn nin ene gbẹloghe, emhanmhan nin Osẹnobulua re ọbhi otọ ọle re ẹlo gbe a. Ẹbho ne lu emhin nọn sẹ iriọ dẹ miẹn ibhuohiẹn bhi egbe. 3 Ene lu emhin ebe, ele mun ofẹn ene gbẹloghe, ọ iyi ene lu emhin esili. Uwẹ ha wo ha lu emhin esili, ofẹn ene ribhi ihe ida ha mun uwẹ. Ele bhọ ki ha gẹn uwẹ. 4 Osẹnobulua re ele wẹnna beji uwẹ ha da miẹn elele. Ọkpakinọn, ahamiẹn uwẹ lu emhin ebe, ji ukpudu ha hian uwẹ, ranmhude, a re ahu nin ele, nin ele rẹ re oya nin ẹbho ne lu emhin ebe. Osẹnobulua hi ọnọn noo ele rẹ re oya nin ẹbho ne lu emhin ebe.

5 Ọ wo manman khẹke nin uwẹ ha hẹnmhọn nin ele. Uwẹ ha lu iriọ, ele ida re oya nin uwẹ. Sẹyẹ, ọkhọle nọnsẹ ida gbe uwẹ asan. 6 Ọnan zẹle nin bha da yẹ ha igho uhọnmhọn. Eguọmhandia nesi Osẹnobulua ele khin, ne wo ha wẹnna nin bha ẹghe rebhe. 7 Re ebe khẹke ele nin ele: Ele ha yọle nin uwẹ ha igho uhọnmhọn, ha ọle; ele ha yọle nin uwẹ zẹ oko, zẹ ọle; ọnọn khẹke nin uwẹ mun ofẹn ọlẹn, uwẹ ha mun ofẹn ọlẹn; ọnọn khẹke nin uwẹ mun ekpẹn nan, uwẹ ha mun ekpẹn nanlẹn.

8 Bha hẹi ha mhọn ọria soso osa gbera nin bha rẹ hoẹmhọn ọlẹn. Ọria nọn hoẹmhọn ibo ọle mun ọne uhi sẹ. 9 Uhi nọn yọle: “Hẹi gboghẹ, hẹi gbugbele, hẹi ra, hẹi ji emhin ọsi ibo ẹ sa uwẹ bhi ẹlo,” bi uhi nekẹle ne ribhi ebe-uhi, ọne uhi nan mun ele mhọnlẹn nọn yọle: “Hoẹmhọn ibo ẹ beji uwẹ rẹ hoẹmhọn egbe nọnsẹ.” 10 Ọria nọn hoẹmhọn ibo ọle ida lu emhin ebe da ọle. Bhiriọ, ọria nọn hoẹmhọn ibo ọle mun ọne uhi sẹ.

11 Bha wo ha lu ene emhin nan nin mẹn taman ibha. Bha lẹnmhin ghe ọne ẹghe nin bha ha rẹ riọ bhi owe, ọle a ki ye. Umiẹnfan nọnsẹmhan ki wo manman sire nian gbera ẹghe nin mhan rẹ ka dọ lẹn Jesu. 12 Asọn re egbe rie; ẹdẹ dẹ kẹ we. Bhiriọ, bha ji mhan re obọ kie bhi ilọnmhọn ebiuki, bha ji mhan ha noo emhin okhọn ọsi ẹfua. 13 Bha ji mhan ha lu emhin nọnsẹn bii eria ne ribhi ẹfua. Mhan ida ha deba bhi iluemhin ọsi ẹbibi. Mhan ida ha da anyọn gbe egbe, gboghẹ, la nyẹnlẹn iẹnlẹn okan.* Sẹyẹ, mhan ida ha khọnlẹn la mhọn ikhu da ẹbho. 14 Ọkpakinọn, bha manman re egbe khọkhọ Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan, bha hẹi ha mhanmhan ebi bha ha rẹ lu emhin ebe yẹ.

14 Ọkhẹke nin uwẹ miẹn ọria nin urẹọbhọ nọnsọle bha manman ziẹn ọbhi egbe. Hẹi bhuohiẹn gbe ẹbho ranmhude ibha bha re ẹlo ọkpa rẹ ghe emhin.* 2 Ọria nin urẹọbhọ nọnsọle ziẹnlẹn ki ha le emhin rebhe, ọkpakinọn, ọria nin urẹọbhọ nọnsọle wẹghẹ ki ha le ẹfọ ọkpa. 3 Ọnọn nene ebale hẹi re ẹlo nọn imhẹn ha ghe ọnọn inene ebale, sẹyẹ, ọnọn inene ebale hẹi re ẹlo nọn imhẹn ha ghe ọnọn nene ebale, ranmhude, Osẹnobulua hi ọnọn miẹn ọne ọria nin ọbhi egbe. 4 Họla uwẹ khin nin uwẹ ha da ha bhuohiẹn gbe igbọn ọsi ọria ebhebhe? Igbọn ọsi Osẹnobulua ọle khin. Osẹnobulua ha tare si ọle ga nọnsẹn la si ọle bha ga nọnsẹn. Jehova* dẹ sabọ rẹkpa ọle rẹ ga nọnsẹn.

5 Ẹbho eso riale ghe ikpẹdẹ eso ribhọ ne lu uhọnmhọn emhin nẹ ikpẹdẹ nekẹle. Ọkpakinọn, eso riale ghe, ikikẹ iribhọ. Ji ọdeọde rẹọ bhi ebi ọle riale ọ mhẹn nẹ. 6 Ọnọn riale ghe ukpẹdẹ ribhọ nọn lu uhọnmhọn emhin gbera ikpẹdẹ nekẹle, Jehova* ọle re ọle gẹn. Sẹyẹ, ẹbho ne le unan ebale rebhe, Jehova* ele re ọle gẹn; beji a miẹn ghe, ele khuẹnmhẹn Osẹnobulua bhi ebale nin ọle re nin ele. Ẹbho ne waa ebale eso, Jehova* ele re ọle gẹn. Ele ki yẹ khuẹnmhẹn ọlẹn. 7 Ahamiẹn mhan nyẹnlẹn, ọ iyi egbe mhan ọkpa mhan nyẹnlẹn nan. Sẹyẹ, ahamiẹn mhan yu, ọ iyi egbe mhan ọkpa mhan yu nan. 8 Ahamiẹn mhan nyẹnlẹn, Jehova* mhan nyẹnlẹn nan. Sẹyẹ, ahamiẹn mhan yu, Jehova* mhan yu nan. Bhiriọ, aharẹmiẹn mhan nyẹnlẹn la mhan yulu, Jehova* nyan mhan. 9 Ọnan bhọ zẹle nin Kristi da yu yẹ riọkpanọ, beji ọle ha da sabọ ha yi Ebeanlẹn ọsi ene yulu bi ene nyẹnlẹn.

10 Bezẹle nin uwẹ da bhuohiẹn gbe obhio ẹ? Bezẹle nin uwẹ da rẹ ẹlo gbe obhio ẹ a? Mhan rebhe dẹ mundia bhi odalo Osẹnobulua, ọle ki bhuohiẹn mhan. 11 Ebenọnkhiale yọle: “Jehova* da yọle: ‘Beji a miẹn ghe imẹn nyẹnlẹn, a ida miẹn ebe ha zẹ ọrebhe bha dọ debhẹre nin mẹn. Sẹyẹ a ida miẹn ebe ha zẹ ọrebhe bha tale ghe, imẹn hi Osẹnobulua.’” 12 Bhiriọ, ọdeọde ha tobọle ta ebi ọle khian yẹ man Osẹnobulua.

13 Bhiriọ, bha hẹi yẹ ji mhan ha bhuohiẹn gbe ẹbho. Ọkpakinọn, bha ji mhan dọnmhegbe rẹban emhin nọn ha re obhio mhan dere, la nọn ha wẹghẹ urẹọbhọ nọnsọle a. 14 Odibo nọnsi Jesu nin Ebeanlẹn mhan mẹn khin. Mẹn bha rẹọbhọ ghe emhin soso ribhọ nọn bha khia. Ọkpakinọn, ọria ha riale ghe, emhin bha khia, ẹlo nọnsọle ọ bha da khia. 15 Ahamiẹn ebale nin uwẹ le ki re ẹkẹ ha khọ obhio ẹ, ọ iyẹ yi oyẹẹ uwẹ rẹ ha lu emhin. Yere ghe, Kristi yu nanlẹn. Hẹi ranmhude ebale si ugbekhuelo ji obhio ẹ. 16 Hẹi ji a miẹn ghe, emhin esili nin uwẹ lu ki zẹ nin ẹbho da ha re unun ji uwẹ. 17 Ọ iyi ebale nin ọria le, la anyọn nin ọle da ha rẹ ọle nabhi Agbejele nọnsi Osẹnobulua. Ebe ha re ọle nabhọ hi, nin ọle rẹ khia, nin ọle rẹ ha mhọn ọfure, bi nin ọle rẹ ha mhọn eghọnghọn nin ẹlinmhin nọn khiale re nin ọria. 18 Ọnọn re inian miẹnsọn nin Kristi, ọle Osẹnobulua ha miẹn ọbhi egbe, sẹyẹ, ẹmhọn ọlẹn ki ha ti ẹbho bhọ.

19 Bhiriọ, bha ji mhan ha khu ọbhi emhin ne ha rẹ mhan ha mhọn ọfure, bi emhin ne ha bọn ibhio mhan okhun. 20 Hẹi riia iwẹnna nọnsi Osẹnobulua a ranmhude ebale. Ẹmhọanta nọn ghe ebale rebhe mhẹnmhin. Ọkpakinọn, ọ bha khẹke nin mhan le ebale sade mhan lẹnmhin ghe ọne ebale dẹ wẹghẹ urẹọbhọ ọsi ibhio mhan an. 21 Ọ dẹ mhẹn nẹ sade uwẹ bha le elanmhẹn, la da anyọn, la lu emhin nọn ki rẹ khin nọn ha re obhio ẹ dere. 22 Ji emhin nin uwẹ rẹọ i rẹji ọne ẹmhọn nan ha yi emhin nin uwẹ bi Osẹnobulua nọnsẹ ọkpa lẹnlẹn. Uwẹ dẹ ha ghọnghọn sade ọkhọle bha gbe uwẹ asan ba emhin nin uwẹ re ẹkẹata lu. 23 Ọkpakinọn, ahamiẹn ọria mhọn edandan ba ebale nin ọle ho nin ọle le, nin ọle da sẹyẹ le ọle, ọle bhuohiẹn gbe egbe ọle fo, ranmhude, ebi ọle lu bha rẹman ghe ọle mhọn urẹọbhọ. Bhi ọsi ẹmhọanta, emhin rebhe nin ọria lu nọn bha rẹman ghe ọle mhọn urẹọbhọ da Osẹnobulua, emhin ebe nọn.

15 Ọkhẹke nin mhan ne ziẹnlẹn fẹkẹ re ekpẹn rẹ ha ne ibhio mhan ne wẹghẹ lu emhin, ọ iyi ebe yẹẹ mhan ọkpa mhan ha wo ha lu. 2 Ọkhẹke nin ọdeọde bhi ẹwẹ mhan ha lu emhin nọn ha ti ibo ọle bhọ, sẹyẹ ha lu emhin nọn ha re ibo ọle deziẹn. 3 Ọ iyi ebe yẹẹ Kristi ọle bhọ ha lu. Ebenọnkhiale yọle: “Mẹn da re egbe hẹ oya nọn ha rẹ sẹ bha bhi egbe.” 4 Emhin rebhe nan gbẹn ọbhi Ebenọnkhiale, a gbẹn ọlẹn nan rẹ man mhan emhin. Mhan ki ha mhọn ikhuaẹloghe, mhan ki yẹ sabọ ha ziẹngbe ranmhude ikoudure nin mhan miẹn bhi Ebenọnkhiale. 5 Mẹn bhii nin Osẹnobulua nọn re iziẹngbe bi ikoudure nin ọria rẹkpa bha rẹ ha mhọn ọkhọle nin Jesu yẹ ha mhọnlẹn, 6 beji bha ha da kugbe, yẹ re unun ọkpa ha gẹn Osẹnobulua nin Aba Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan.

7 Bha wo ha miẹn ẹbho ọbhi egbe beji Kristi yẹ rẹ miẹn bha ọbhi egbe. Ọnan hi ebe re uyi ji Osẹnobulua. 8 Kristi da kiẹn ọguọmhandia ọsi ibhokhan Ju, nin ọle rẹ rẹman ghe Osẹnobulua ibha ohoghe, yẹ rẹman ghe Osẹnobulua dẹ mun ive nin ọle ve nin aba ele nin ẹdẹlẹ sẹ. 9 Jesu da yẹ lu ọnan, beji ene agbaẹbho ha da re ogẹn ji Osẹnobulua ranmhude itohan nin ọle rẹman. Ebenọnkhiale da yọle: “Ọnan zẹle nin imẹn ha da tẹmhọn ẹn bhi ene agbaẹbho yẹ so illo rẹ gẹn elin ẹn.” 10 Ebenọnkhiale da yẹ yọle: “Ji ene agbaẹbho bi ẹbho nesi Osẹnobulua ha ghọnghọn.” 11 Ọ da yẹ yọle: “Ene agbaẹbho rebhe, bha gẹn Jehova.* Ene ẹbho rebhe, bha ha yẹ gẹn ọlẹn.” 12 Sẹyẹ, Ẹzaya da yọle: “Iniẹn ọsi Jesi dẹ zegbere. Ọle hi ọnọn ha gbẹloghe ene agbaẹbho; ene agbaẹbho rebhe ki mun udu nyan ọlẹn.” 13 Mẹn bhii nin Osẹnobulua nọn re ikhuaẹloghe nin ọria manman re ọfure bi eghọnghọn nin bha, beji bha rẹ mun udu nyan ọlẹn. Bhiriọ, bha ki manman ha mhọn ikhuaẹloghe bi ẹlinmhin nọn khiale.

14 Ibhio, mẹn lẹnmhin ghe ibha sabọ lu emhin ne mhẹn, ibha mhọn ilẹnmhin, sẹyẹ, ibha sabọ re ibhude nin egbe. 15 Ọrẹyiriọ, mẹn da gbẹn ọne ebe nan ji ibha rẹ gbotọ ẹmhọn eso fanọn an man bha, nin mẹn rẹ ye bha ẹmhọn ele re. Mẹn da lu ọnan ranmhude ifuẹkẹ nọn khua nin Osẹnobulua mhọn da mẹn, 16 nin ọle rẹ je imẹn bu ene agbaẹbho bọsi odibo nọnsi Jesu Kristi. Mẹn wo ha lu ọne iwẹnna nọn khiale nan rẹ wewe ọne ọta nọn mhẹn nọn na obọ Osẹnobulua vae, beji a ha da miẹn ene agbaẹbho ki ha yi izọese nọn ha ti Osẹnobulua bhọ—izọese nan re ẹlinmhin nọn khiale kpe khia.

17 Mẹn wo ghọnghọn ghe odibo nọnsi Jesu Kristi mẹn khin. Ọ yẹ rẹ mẹn ghọnghọn rẹ ha miẹnsọn nọnsi Osẹnobulua. 18 Mẹn ida tẹmhọn ebi mẹn tobọmẹn lu. Ebi Kristi noo mẹn rẹ ta bi ebi ọle noo mẹn rẹ lu, beji ene agbaẹbho ha da hẹnmhọn nanlẹn, ọle ọkpa mẹn da taman bha. 19 Ele da hẹnmhọn nin Kristi ranmhude emhin ọhan-ilo bi emhin ọnyunuan nin ẹlinmhin nọnsi Osẹnobulua rẹ mẹn lu. Inian mẹn wo rẹ wewe ẹmhọn Kristi rẹ na bhi Jerusalẹm rẹ sẹbhi Ilirikọm. 20 Mẹn bha guanọ nin mẹn dọ ha tẹmhọn Kristi bhi eji a da ka tẹmhọn ọlẹn, ranmhude, mẹn bha ho nin mẹn dọ bọn uwa nyan ayotọ nin ọria ọbhebhe gbe. 21 Beji Ebenọnkhiale tale: “Eria nan bha sẹ ka tẹmhọn ọlẹn man khẹ ki daghe ọle, sẹyẹ, eria ne bha sẹ ka họn ẹmhọn ọlẹn khẹ ki dọ lẹn ọlẹn.”

22 Ọnan zẹle nin mẹn bha da sabọ sẹbhi eji bha ye, arẹmiẹn mẹn rẹ wo ha guanọ nin mẹn sẹbhọ. 23 Ejayenan nian, idunmhun iyẹ ribhi obọnan nin mẹn bha da sẹ tẹmhọn Osẹnobulua. Sẹyẹ, ikpe ne bunbun* ki nọn nian nin mẹn mọn da guanọ nin mẹn sẹbhi eji bha ye. 24 Mẹn mhọnlẹn bhi ọkhọ ghe, ẹghe nin mẹn ha rẹ ha khian Spein, ọle mẹn ha rẹ miẹn ibha. Mẹn ha ki deba bha gbe ẹghe fo yẹ sọnyẹnmhẹn, bha ki hoho* mẹn sẹbhi uwedẹ. 25 Ejayenan nian, mẹn muegbe nin mẹn rẹ ha khian Jerusalẹm nin mẹn dọ rẹkpa ene khiale ne ribhi enin. 26 Ibhio mhan ne ribhi Masẹdonia bi Akea wo zẹ emhin bhi obọ nin ele rẹ rẹkpa ibhio mhan* ne ribhi Jerusalẹm ne bha miẹn rẹ lu. 27 Ọ da wo ha yẹẹ ele nin ele rẹ re inian zẹ emhin bhi obọ. Ranmhude, ele rẹọbhọ ghe ele mhọn ele osa. Obọ ibhio ele bhi Jerusalẹm ele da miẹn emhin ne na obọ Osẹnobulua vae, bhiriọ, ọ khẹke nin ele re emhin nin ele mhọn rẹ rẹkpa ele. 28 Mẹn ha ki mun ọne emhin nin ele koko ji ele bhi Jerusalẹm fo, mẹn ki ha khian Spein. Ẹghe nin mẹn ha rẹ ha khian, mẹn ki van obọ tuẹ bha. 29 Sẹyẹ, mẹn lẹnmhin ghe mẹn ha sẹbhi eji bha ye, mẹn dẹ wo mun ẹsele nọn na obọ Jesu Kristi vae nin bha.

30 Ranmhude urẹọbhọ nin mhan mhọn da Jesu Kristi nin Ebeanlẹn mhan, bi oyẹẹ nin ẹlinmhin nọn khiale rẹkpa mhan rẹ ha mhọnlẹn, mẹn bhii bha nin bha deba mẹn manman ha nan erọnmhọn ji Osẹnobulua nin ọle rẹkpa mẹn, 31 yẹ miẹn mẹn fan bhi obọ ene bha lẹn Osẹnobulua bhi Judia, beji a ha da yẹ miẹn ibhio mhan ne ribhi Jerusalẹm ki re eghọnghọn miẹn emhin nin mẹn mun ji ele ọbhi egbe. 32 Bhiriọ, ahamiẹn iho nọnsi Osẹnobulua nọn, mẹn ki sabọ re eghọnghọn sẹbhi eji bha ye. Mhan ki yẹ ko sọnyẹnmhẹn. 33 Mẹn bhii nin Osẹnobulua nọn re ọfure nin ọria ne bha rebhe dia. Isẹ.

16 Bha gbe obokhian nin Fibi nin obhio mhan nin okhuo. Ọguọmhandia ọle khin bhi agbotu nọn ribhi Sẹnkria. 2 Bha miẹn ọlẹn ọbhi egbe bhi uwedẹ nọn khẹke nan rẹ ha miẹn ene khiale ọbhi egbe. Bha rẹ urẹkpa nọn ki rẹ khin nin ọle guanọ nanlẹn, ranmhude ọle sẹ wo rẹkpa ẹbho ne bunbun, rẹ sẹbhi mẹn.

3 Bha je otuẹ Priska bi Akuila—ibhio mẹn nin mhan ko ha wẹnna nin Kristi. 4 Ele da mun iẹnlẹn nọnsele ọbhi okhẹnan ranmhude imẹn. Ẹmhọn ele wo manman ti mẹn bi agbotu ne ribhi ene agbaẹbho bhọ. 5 Bha yẹ tuẹ agbotu nọn ribhi uwa nọnsele. Je otuẹ Ẹpinẹtọs, nọn yi ọkpa bhi eria ọhẹnhẹn ne na bhi Esia vae dọ ha rẹkhan Kristi. 6 Bha je otuẹ Meri, nọn wo ha wẹnna kaka nin bha. 7 Je otuẹ Andronikọs bi Junias. Ibhio mẹn ele khin. Ele yẹ ka deba mẹn ha ribhi ighan. Ene etuegbe wo manman lẹn ele. Ele yẹ ka mẹn munhẹn ha rẹkhan Kristi.

8 Tuẹ Amplietọs. Obhio mẹn bhi oga ọle khin. Mẹn wo manman hoẹmhọn ọlẹn. 9 Tuẹ Ọbenọs nin obhio mẹn nin mhan ko wẹnna nin Kristi. Yẹ tuẹ Stekis nin ọmọẹ mẹn. 10 Tuẹ Apẹlis, ọne Kristi re ẹlo esili ghe. Tuẹ azagba-uwa ọsi Aristobulọs. 11 Tuẹ Hẹrodiọn nin obhio mẹn. Tuẹ ene ribhi azagba-uwa ọsi Nasisọs nin mhan ko ga. 12 Je otuẹ Traifina bi Traifosa. Ene ikhuo nan wo ha wẹnna kaka bhi oga. Tuẹ Pẹsis, obhio mhan nin okhuo nin mhan hoẹmhọnlẹn. Ọle wo gene wẹnna kaka bhi oga. 13 Tuẹ Rufọs nin Ebeanlẹn mhan zẹle. Je otuẹ inẹn ọlẹn. Inẹn mẹn ọle yẹ khin. 14 Je otuẹ Asinkritọs, Fligọn, Hẹmis, Patrobas, Hamas, bi ibhio mhan ne ribhi eji ele ye. 15 Je otuẹ Filologọs bi Julia. Je otuẹ Nirọs, obhio ọle nin okhuo, bi Olimpas. Yẹ je otuẹ ibhio mhan ne khiale ne ribhi eji ele ye. 16 Bha tuẹ ọdeọde mun egbe nọnsẹn.* Ene agbotu rebhe ọsi Kristi je otuẹ ibha.

17 Mẹn taman ibha ibhio mẹn, nin bha gbẹlokotọ bhi egbe ẹbho ne si iwaegbea re, ẹbho ne ho ne wẹghẹ urẹọbhọ ọsi ẹbho nekẹle a, ne ire obọ rẹkhan emhin nan man bha le. Bha siegbe nin ẹbho ne dia inian. 18 Ikpea ne dia inian iyi igbọn ọsi Kristi nin Ebeanlẹn mhan. Igbọn ele khin rẹji ebe yẹẹ ele. Ele ki ha noo ọta ne mhẹn bhi ehọ, yẹ re ikpunun gẹn ẹbho beji ele ha da hiẹ ẹle. 19 Bhi ọsi ẹmhọanta, a wo lẹn bha bọsi ẹbho ne re obọ rẹkhan adia. Ọnan wo re mẹn ghọnghọn. Mẹn ho nin bha ha wanlan, nin bha yẹ ha lu emhin ne mhẹn. Bhi obọ nọnkẹle, bha kiẹn ene bha lẹn ọkpa lẹn eva bhi emhin ebe. 20 Osẹnobulua nọn re ọfure nin ọria dẹ kẹ guọghọ Esu a bhi odotọ oẹ nọnsẹbha. Mẹn bhii nin Jesu nin Ebeanlẹn mhan mhọn ifuẹkẹ nọn khua da bha.

21 Timoti nọn deba mẹn wẹnna je otuẹ bha. Lushiọs, Jesin, bi Sosipeta nin ibhio mẹn yẹ je otuẹ bha.

22 Imẹn nin Tẹshiọs nọn gbẹn ọne ebe nan, je otuẹ bha bhi elin ọsi Jesu nin Ebeanlẹn mhan.

23 Geyọs nin mẹn ribhi isi ọle, nin agbotu yẹ ko bhi isi ọle tuẹ bha. Ẹrastọs nọn mhọn obọ bhi aza ọsi ọne agbaẹbho je otuẹ bha. Kuọtọs nin obhio ọle yẹ je otuẹ bha. 24* ——

25 Osẹnobulua dẹ sabọ noo ọne ọta nọn mhẹn, bi ẹmhọn Jesu Kristi nin mẹn wewe rẹ mun bha ziẹn. Ọne ọta nọn mhẹn diẹn mun ọne ọta ẹkhokho nan ka re he, rẹ na otọ ha de. Osẹnobulua ki zẹ ọle egbe dagbare nian. 26 Bhi ejayenan nian, ọta akhasẹ ne ribhi Ebenọnkhiale re otọ ọne ọta ẹkhokho man. Osẹnobulua ọsi ẹdẹdẹmhẹndẹ, ọle yọle nan re ọne ọta ẹkhokho man, beji ene agbaẹbho ha da mhọn urẹọbhọ da ọle yẹ hẹnmhọn nanlẹn. 27 Osẹnobulua ọkpa hi ọnọn mhọn ẹwanlẹn. Uyi hi ọsi ọle rẹ sẹbhi ẹdẹdẹmhẹndẹ, rẹ na obọ Jesu Kristi. Isẹ.

La “ikhu.”

Bhi Grik, “Idin nan bha gue, ọle unun nọnsele khin.”

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Bhi Grik, “ifuẹkẹ nọn khua.”

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Bhi Grik, “ifuẹkẹ nọn khua.”

Bhi Grik, “Ọle da ha ghe egbe ọle bọsi ọria nọn yu fo.”

100

Ọ sabọ ha yi, “mhan bi Osẹnobulua ki wo ribhi ọfure.”

Ọ sabọ ha yi, “Mhan wo ghọnghọn.”

Ọ sabọ ha yi, “ọ wo re imhan ghọnghọn.”

Bhi Grik, “ọria nọn khiale.”

Bhi Grik, “egbe nọnsẹbha nọn ha de ekẹn an.”

Uwedẹ nin ibhokhan rẹ tie aba ele bhi urolo Hibru la Aramaik khọnan.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Bhi Grik, “agbaẹbho.”

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

7,000

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

La “ore.” Fẹ Ikpọta Nan Re Otọle Man.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Bhi Grik, “ene khiale.”

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Bhi Grik, “gua eranlẹn ọle bhi uhọnmhọn.”

La “ilọnmhọn okan.” Fẹ Ikpọta Nan Re Otọle Man.

Ọ sabọ ha yi, “ranmhude ele mhọn edandan.”

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A5.

Ọ sabọ ha yi, “ikpe eso.”

La “hehe.”

Bhi Grik, “ene khiale.”

Bhi Grik, “re unun fiofio egbe bhi uwedẹ nọn khiale.” Inian edibo nesi Jesu rẹ ha tuẹ egbe bhi ẹghe ẹdẹlẹ.

Ọne ulọnlẹn nan bha ha ribhi ebe Baibo eso bhi ẹghe ẹdẹlẹ. Bhiriọ, ọ bha khẹke nọn ha ribhi ẹkẹ Baibo. Fẹ Ebi A Gbẹn Ba Ọle Nọnzi A3.

    Ebe Esan Rebhe (2011-2026)
    Sibhọre
    Nabhọ
    • Esan
    • Je Ọle ji Ọria
    • Ebi Uwẹ Guanọ Nọn Dia Yẹ
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Ebi Uwẹ Ha Rẹ Noo Ọle Yẹ
    • Ebi Mhan Ha Re Ebi Uwẹ Taman Mhan Lu
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Nabhọ
    Je Ọle ji Ọria