Kpɔmɔ Kɛha Mɛi ni Leee Efɔŋ ni Agbe Amɛ Lɛ
EJI gbɔmɔgbee ni anyaŋeɔ waa fe fɛɛ ni gbɔmɔ efee da lɛ ateŋ ekome—gbekɛbii ni akɛ amɛ shãa afɔle akɛ kusum-nifeemɔ. Mɛi komɛi heee yeee akɛ nifeemɔ ni ehiii kwraa nɛɛ aaanyɛ aya nɔ. Shi, shitsaa ni akɛkpaa blema nibii ashi ema nɛkɛ Foenike jamɔ he kadimɔ nii nɛɛ nɔ mi.
Akɛ gbekɛbii ni jɛ abladei aweku mli shaa afɔle yɛ la mli ahaa nyɔŋmɔi tamɔ Tanit kɛ Baal-Hammon. Akɛ gbekɛbii shaa afɔle yɛ la mli ahaa Kronos ayawa amaga lɛ yɛ Carthage. Diodorus Siculus, klɛŋklɛŋ afii oha D.Ŋ.B. lɛ yinɔsaneŋmalɔ kɛɔ akɛ, aŋmɛɛɛ gbekɛ lɛ wekumɛi agbɛ koni amɛfo. Ahe aye akɛ ekolɛ piŋmɔ yaafonui lɛ baaba afɔleshaa lɛ jara lɛ shi.
Atsu kusum-nifeemɔ ko ni tamɔ nɛkɛ he nii yɛ be ko mli yɛ he ko ni bɛŋkɛ Yerusalem yɛ Tofet. Jalɔi lɛ joɔ ni amɛshaa fabii koni akanu gbekɛ lɛ yaafo he beni ashɛɔ lɛ afɔɔ Molek flɔnɔɔ-musu lɛ mli lɛ.—Yeremia 7:31.
Yehowa mli fuɔ mɛi ni bɛ mɔbɔnalɛ ni amɛtsimɔɔ amɛtoi yɛ mɛi krokomɛi apiŋmɔ he lɛ waa. (Okɛto Abɛi 21:13 he.) Akɛ Nyɔŋmɔ ni jieɔ musuŋtsɔlɛ kpo kɛhaa gbekɛbii lɛ, eji anɔkwale akɛ Yehowa kɛ mɛi ni leee efɔŋ ni agbe amɛ nɛkɛ lɛ baaba yɛ ‘jalɔi kɛ mɛi ni ejaaa fɛɛ agbohiiashitee’ lɛ mli.—Bɔfoi lɛ Asaji 24:15; 2 Mose 22:22-24.