Buu-Mɔɔ INTANƐT NƆ WOJIATOOHE
Buu-Mɔɔ
INTANƐT NƆ WOJIATOOHE
Ga
@
  • ɛ
  • ɔ
  • ɛ́
  • ɛ̃
  • ɔ̃
  • ã
  • ŋ
  • á
  • BIBLIA
  • WOJI
  • ASAFOŊ KPEEI
  • be nikasemɔ 45 bf. 240-bf. 243 kk. 1
  • Sane Naatsɔɔmɔi/Nɔkwɛmɔnii ni Tsɔɔ Mɔ Nii

Vidio ko bɛ kɛhã nɔ ni ohala nɛɛ.

Ofainɛ waa, be ni wɔtaoɔ wɔjie vidio lɛ, wɔná naagba ko.

  • Sane Naatsɔɔmɔi/Nɔkwɛmɔnii ni Tsɔɔ Mɔ Nii
  • Ná Teokrase Sɔɔmɔ Skul Tsɔsemɔ lɛ He Sɛɛ
  • Saji Ni Tamɔ Enɛ
  • “Abɛbuai Amli Sɔŋŋ Kɛkɛ Ekɛ Amɛ Wieɔ”
    ‘Ba Ni Obatsɔ Misɛɛnyiɛlɔ’
  • “Abɛbuai Amli Sɔŋŋ Kɛkɛ Ekɛ Amɛ Wieɔ”
    Buu-Mɔɔ Eetswa Yehowa Maŋtsɛyeli He Adafi—2002
  • Kasemɔ Tsɔɔlɔ Kpele Lɛ
    Buu-Mɔɔ Eetswa Yehowa Maŋtsɛyeli He Adafi—2002
  • Okɛ Sanesɛɛkɔmɔ Kɛ Yiŋtsɔmɔ Atsɔɔ Nii
    Buu-Mɔɔ Eetswa Yehowa Maŋtsɛyeli He Adafi—1999
Kwɛmɔ Ekrokomɛi Hu
Ná Teokrase Sɔɔmɔ Skul Tsɔsemɔ lɛ He Sɛɛ
be nikasemɔ 45 bf. 240-bf. 243 kk. 1

NIKASEMƆ 45

Sane Naatsɔɔmɔi/Nɔkwɛmɔnii ni Tsɔɔ Mɔ Nii

Mɛni ehe hiaa ni ofee?

Okɛ wiemɔi ni akɛtoɔ nii ahe, saji, loo shihilɛ mli niiashikpamɔi atsu nii yɛ gbɛ ni baaye abua ni oshɛ otii akɛ tsɔɔlɔ lɛ he.

Mɛni hewɔ ehe hiaa?

Nibii ni yeɔ buaa nitsɔɔmɔ nɛɛ kɛ nitsumɔ jogbaŋŋ baanyɛ eha owiemɔ lɛ aŋɔɔ, ni ená gbɔmɛi lɛ anɔ hewalɛ, ni eha akai tsɔsemɔ lɛ. Kɛ́ akɛtsuuu nii jogbaŋŋ lɛ, ebaanyɛ ejie jwɛŋmɔ kɛjɛ tsɔsemɔ ni he hiaa lɛ nɔ.

ABƐBUAI kɛ nɔkwɛmɔnii ji nitsɔɔmɔ dɛŋdadei ni yɔɔ hewalɛ waa. Bei pii lɛ, amɛgbalaa mɔ, ni amɛnáa mɔ jwɛŋmɔ nɔ hewalɛ yɛ gbɛ ni mɔɔ shi jogbaŋŋ nɔ. Amɛkanyaa jwɛŋmɔŋ nyɛmɔi. Amɛteeɔ henumɔi ashi ni no hewɔ lɛ, amɛnyɛɔ amɛshɛɔ henilee kɛ tsui lɛ he. Bei komɛi lɛ, abaanyɛ akɛ abɛbuai atsu nii ni akɛye jwɛŋmɔi gbohii anɔ kunim. Amɛji gbɛ ni mɔɔ shi hu ni akɛkaiɔ nii. Ani okɛtsuɔ nii yɛ onitsɔɔmɔ mli?

Mfonirifeemɔŋ wiemɔi ni akɛtoɔ nii ahe lɛ ji abɛbuai ní bei pii lɛ ebiɔ wiemɔi fioo ko kɛkɛ; ni kɛlɛ amɛbaanyɛ amɛtee jwɛŋmɔŋ henumɔi ni mli kwɔ shi. Kɛ́ ahala amɛ jogbaŋŋ lɛ, amɛ diɛŋtsɛ amɛjieɔ amɛshishinumɔ lɛ kpo. Shi tsɔɔlɔ ko baanyɛ awaje sɛɛnamɔ ni yɔɔ he lɛ kɛtsɔ mligbalamɔ fioo ni ekɛaafata he lɛ nɔ. Biblia lɛ eyi obɔ kɛ nɔkwɛmɔnii ni obaanyɛ okase nii kɛjɛ mli.

Okɛ Nii ní Akɛtoɔ Nɔ ko He kɛ Okadifeemɔ Wiemɔi Aje Shishi. Saji ní akɛtoɔ nii ahe lɛ ji mfonirifeemɔŋ wiemɔi ni yɔɔ mlɛo. Kɛ́ ookase bɔ ni akɛ abɛbuai tsuɔ nii lɛ, obaana akɛ eyeɔ ebuaa akɛ okɛ enɛɛmɛi aaaje shishi. Bei pii lɛ ajeɔ shishi kɛ wiemɔ “tamɔ” loo “taakɛ.” Yɛ be mli ni okɛ nibii enyɔ ni yɔɔ srɔto fioo lɛ toɔ amɛhe lɛ, nii ní akɛtoɔ amɛhe lɛ maa nɔ ko ni je amɛhe yɛ amɛmli lɛ nɔ mi. Biblia lɛ mli eyi obɔ kɛ mfonirifeemɔŋ wiemɔi ni gbalaa jwɛŋmɔ kɛbaa adebɔɔ nibii anɔ—tsei, kooloi, kɛ ŋwɛi nibii—kɛ agbɛnɛ hu adesai aniiashikpamɔ. Akɛɔ wɔ yɛ Lala 1:3 akɛ, mɔ ni kaneɔ Nyɔŋmɔ Wiemɔ lɛ daa lɛ, “etamɔ tso ni atɛo yɛ faai atoi,” tso ni woɔ eyibii ni eyibaai kpɔɔɔ. Akɛɔ akɛ mɔ fɔŋ lɛ “tamɔ jata” ní woɔ ká koni emɔ nɔ ní etaoɔ lɛ. (Lala 10:9) Yehowa wo Abraham shi akɛ eseshi lɛ baatsɔ “tamɔ ŋwɛi ŋulamii” afalɛ kɛ “ŋshɔ naa shia.” (1 Mose 22:17) Yɛ nɔ ni kɔɔ wekukpaa gbagbalii ni Yehowa ha ebaka lɛ kɛ Israel maŋ lɛ teŋ lɛ he lɛ, Nyɔŋmɔ kɛɛ akɛ: “Bɔ ni hɛfii nɔ̃ kpɛtɛɔ mɔ hɛ lɛ,” nakai E-ha Israel kɛ Yuda kpɛtɛ E-he.—Yer. 13:11.

Okadifeemɔ wiemɔi hu maa bɔ ni nibii srɔtoi enyɔ lɛ je amɛhe lɛ nɔ mi. Shi okadifeemɔ wiemɔ lɛ kɛ hewalɛ babaoo haa. Ewieɔ tamɔ nɔ ni nɔ kome lɛ ji nɔ kroko lɛ, ni no hewɔ lɛ, ekɛ sui komɛi jɛɔ nɔ kome he kɛyaa ekroko he. Yesu kɛɛ ekaselɔi lɛ akɛ: “Nyɛ ji je lɛŋ la lɛ.” (Mat. 5:14) Beni bɔfo Yakobo tsɔɔ bɔ ni wiemɔ ni akudɔɔɔ lɛ baanyɛ afite nii lɛ, eŋma akɛ: “Lilɛi lɛ hu, la ni.” (Yak. 3:6) David lá eha Yehowa akɛ: “Mitɛsaa kɛ mimɔɔ jio.” (Lala 31:4) Bei pii lɛ, okadifeemɔ wiemɔ ni ahala lɛ jogbaŋŋ lɛ he ehiaaa mlitsɔɔmɔ babaoo. Bɔ ni eyɔɔ kuku lɛ haa hewalɛ ní yɔɔ mli lɛ yaa hiɛ. Okadifeemɔ wiemɔ baanyɛ aye abua toibolɔi lɛ ni amɛkai sane oti ko yɛ gbɛ ni anɔkwale wiemɔ kuku ko nyɛŋ afee.

Nii ahewoo wiemɔ ji sane he woo, ni esa akɛ akɛtsu nii yɛ ŋaa mli koni eshishinumɔ akatsake. Yesu kɛ mfonirifeemɔ wiemɔ ni akɛtoɔ nii ahe nɛɛ tsu nii ni ekɛfee mfoniri ko ni hiɛ kpaŋ nɔ beni ebi akɛ: “Mɛɛba onaa kuli ni yɔɔ onyɛmi hiŋmɛi mli lɛ, shi bo diɛŋtsɛ ohiŋmɛi mli mplaŋ lɛ, oyooo lɛ?” (Mat. 7:3) Dani ooobɔ mɔdɛŋ ni okɛ enɛ loo mfonirifeemɔ wiemɔi ni akɛtoɔ nii ahe lɛ ekroko atsu nii lɛ, kasemɔ bɔ ni okɛ nii ní akɛtoɔ nɔ ko he kɛ okadifeemɔ wiemɔ baatsu nii jogbaŋŋ kɛmɔ shi.

Okɛ Nɔkwɛmɔnii Atsu Nii. Yɛ nɔ najiaŋ ni okɛ mfonirifeemɔ wiemɔi ni akɛtoɔ nii ahe aaatsu nii lɛ, obaanyɛ okɛ nɔkwɛmɔnii atsu nii, kɛ́ eji sane ni kɔɔɔ mɛi pɔtɛɛ ahe loo shihilɛ mli niiashikpamɔi ni ba diɛŋtsɛ, ákɛ nitsɔɔmɔ dɛŋdadei. Anyɛɔ amaa enɛɛmɛi anɔ mi fe nine, no hewɔ lɛ ehe miihia ni akɛ hiɛshikamɔ atsu he nii. Abaanyɛ akɛ nɔkwɛmɔnii nɛɛ atsu nii ni akɛfi saji otii ni he hiaa diɛŋtsɛ lɛ pɛ sɛɛ, ni esa akɛ akɛha yɛ gbɛ ní baaha akai sane oti ni yɔɔ tsɔsemɔ lɛ mli lɛ, shi jeee sane lɛ kɛkɛ.

Eyɛ mli akɛ jeee nɔkwɛmɔnii fɛɛ esa akɛ efee nibii ní ba mli diɛŋtsɛ moŋ, shi esa akɛ amɛjie sui kɛ shihilɛi ni baa diɛŋtsɛ lɛ kpo. No hewɔ lɛ, beni Yesu tsɔɔ bɔ ni esa akɛ abu eshafeelɔi ni eshwa amɛhe lɛ aha lɛ, etsɔɔ esane oti lɛ mli kɛtsɔ nuu ko ni ná miishɛɛ yɛ etoo ni elaaje lɛ ni eyana lɛ lɛ he sane ní egba lɛ nɔ. (Luka 15:1-7) Beni Yesu haa nuu ko ni nuuu nɔ ni yɔɔ Mla ní fãa akɛ asumɔ naanyo lɛ mli lɛ shishi jogbaŋŋ lɛ hetoo lɛ, egba sane ko ni kɔɔ Samarianyo ko ni ye ebua nuu ko ni epila yɛ be mli ni osɔfo kɛ Levinyo yeee ebuaa lɛ lɛ he sane. (Luka 10:30-37) Kɛji osusuɔ gbɔmɛi asui kɛ nifeemɔi ahe jogbaŋŋ lɛ, no lɛ obaanyɛ okɛ nitsɔɔmɔ gbɛ nɛɛ atsu nii jogbaŋŋ diɛŋtsɛ kɛmɔ shi.

Gbalɔ Natan ka eyiŋ egba shihilɛ ko he sane, ni etsɔ no nɔ ekã Maŋtsɛ David hiɛ. Sane lɛ mɔ shi jogbaŋŋ ejaakɛ etsi shihilɛ ní baaha David afee nii ni ekɛbu ehe bem lɛ naa. Sane lɛ kɔɔ nuu niiatsɛ ko ni yɔɔ tooi babaoo, kɛ nuu ohiafo ko ni yɔɔ too gwantɛŋ biyoo ko ni ekɛ mlihilɛ lɛɔ̀ lɛ he. David diɛŋtsɛ lɛ, etsɔ tookwɛlɔ dã, no hewɔ lɛ, ebaanyɛ enu nakai too gwantɛŋ lɛ nɔtsɛ lɛ henumɔi ashishi. David mli fu nuu niiatsɛ ni shɔ̃ ohiafo lɛ too gwantɛŋ bi ni esumɔɔ lɛ lɛ yɛ edɛŋ yɛ gbɛ ni ja nɔ. Kɛkɛ ni Natan kɛɛ David kpetekpelee akɛ: “Bo ji nakai nuu lɛ!” Eshɛ David tsui he, ni eshwa ehe yɛ anɔkwayeli mli. (2 Sam. 12:1-14) Kɛ́ okase lɛ, bo hu obaanyɛ otsu saji ni henumɔi yɔɔ mli lɛ ahe nii yɛ gbɛ ni asumɔɔ nɔ.

Abaanyɛ ana nɔkwɛmɔnii babaoo ni sɛɛnamɔ yɔɔ he kɛha nitsɔɔmɔ lɛ yɛ saji ni aŋmala ashwie shi yɛ Ŋmalɛi lɛ amli lɛ mli. Yesu fee enɛ yɛ wiemɔi fioo mli beni ekɛɛ akɛ: “Nyɛkaia Lot ŋa lɛ!” (Luka 17:32) Beni Yesu wieɔ be ni eba lɛ he okadii lɛ ahe lɛ, ewie “Noa gbii lɛ” ahe. (Mat. 24:37-39) Yɛ Hebribii yitso 11 lɛ, bɔfo Paulo tsɛ hii kɛ yei 16 agbɛi akɛ hemɔkɛyeli he nɔkwɛmɔnii. Yɛ be mli ni oleɔ Biblia lɛ mli saji jogbaŋŋ lɛ, obaanyɛ ona nɔkwɛmɔnii ni yɔɔ hewalɛ kɛjɛ nɔ ni Ŋmalɛi lɛ kɛɔ yɛ nifeemɔi kɛ gbɔmɛi ni atsi amɛgbɛi ata yɛ mli lɛ mli.—Rom. 15:4; 1 Kor. 10:11.

Bei komɛi lɛ, obaana akɛ sɛɛnamɔ yɛ he akɛ ooowaje nitsɔɔmɔ mli oti ko kɛ ŋmɛnɛŋmɛnɛ beaŋ shihilɛ diɛŋtsɛ mli niiashikpamɔ ko. Shi kɛlɛ, kɛ́ oofee enɛ lɛ, esa akɛ okwɛ jogbaŋŋ koni okɛ niiashikpamɔi ni apɛi mli atsu nii ni otsi ohe kɛjɛ nɔ ni baawo mɔ ko ni yɔɔ toibolɔi lɛ ateŋ lɛ hiɛgbele bɔ ni ehe ehiaaa, loo nɔ ni baagbala jwɛŋmɔ kɛba sane ni ajeɔ he ŋwane ni ekɔɔɔ sane lɛ he lɛ nɔ lɛ he. Kaimɔ hu akɛ, esa akɛ niiashikpamɔ lɛ atsu yiŋtoo ko he nii. Kaawie saji ni he ehiaaa he, ní egbala jwɛŋmɔ kɛjɛ sane oti ni okɛhaa lɛ nɔ.

Ani Abaanu Shishi? Bɔ fɛɛ bɔ ni sane naatsɔɔmɔ loo nɔkwɛmɔnɔ ni okɛtsuɔ nii lɛ ji ha lɛ, esa akɛ eshɛ oti pɔtɛɛ ko he. Ani ebaafee nakai kɛ́ okɛtsuuu nii yɛ saneyitso ni osusuɔ he lɛ shishi?

Beni Yesu etsɛ ekaselɔi lɛ akɛ “je lɛŋ la lɛ” sɛɛ lɛ, ekɛ wiemɔi fioo ni tsɔɔ bɔ ni akɛ la tsuɔ nii ahaa, kɛ gbɛnaa nii ni yɔɔ enɛ mli kɛha amɛ lɛ fata he. (Mat. 5:15, 16) Ekɛ miishɛɛ ni anáa yɛ ŋwɛi yɛ eshafeelɔ kome ni tsakeɔ etsui hewɔ lɛ nyiɛ too ní laaje lɛ he abɛbua lɛ sɛɛ. (Luka 15:7) Ni beni Yesu gba Samarianyo naanyo kpakpa lɛ sane lɛ egbe naa lɛ, ebi etoibolɔ lɛ sane tɛ̃ɛ ni ekɛ ŋaawoo ni yɔɔ faŋŋ nyiɛ no sɛɛ. (Luka 10:36, 37) Nɔ ni tamɔɔɔ nakai lɛ, Yesu gbala esane naatsɔɔmɔ ni kɔɔ sũi srɔtoi lɛ kɛ jwɛi ni mɔ ko yadũ yɛ ŋmɔ lɛ mli lɛ he lɛ mli eha mɛi ni baa amɛhe shi ni amɛbi lɛ lɛ pɛ, shi jeee kɛha asafo lɛ. (Mat. 13:1-30, 36-43) Beni eshwɛ gbii etɛ ni Yesu baagbo lɛ, ewie sane naatsɔɔmɔ ko ni kɔɔ weintrom hulɔi gbɔmɔgbelɔi komɛi ahe. Ekɛtooo mɔ ko he; ehe ehiaaa. “Osɔfonukpai lɛ kɛ Farisifoi lɛ . . . kɔ sɛɛ akɛ amɛhewɔ ewieɔ lɛ.” (Mat. 21:33-45) No hewɔ lɛ, bɔ ni sane naatsɔɔmɔ lɛ yɔɔ, su ni toibolɔi lɛ hiɛ, kɛ oti ni ma ohiɛ lɛ baatsɔɔ kɛ́ ehe miihia ni akɛto nii ahe, ni kɛ́ nakai lɛ, enyiɛ.

Kasemɔ ni aaakase bɔ ni akɛ abɛbuai kɛ nɔkwɛmɔnii tsuɔ nii jogbaŋŋ kɛmɔ shi lɛ heɔ be, shi mɔdɛŋbɔɔ lɛ he yɛ sɛɛnamɔ. Abɛbuai ni ahala jogbaŋŋ lɛ saa jwɛŋmɔ lɛ kɛ henumɔi lɛ ahe. Nɔ ni jɛɔ mli baa ji akɛ, akɛ shɛɛ sane lɛ haa kɛ hewalɛ ko ni bei pii lɛ anyɛɛɛ afee kɛtsɔ anɔkwa saji ahe wiemɔi kukuji anɔ.

BƆ NI OOOFEE ONÁ NƆ NI SA

  • Kanemɔ Biblia lɛ daa; kadimɔ ebɛbuai lɛ; susumɔ sɛɛnamɔ ni yɔɔ enɔkwɛmɔnii lɛ ahe lɛ he.

  • Yɛ be mli ni osusuɔ jeŋ ni ebɔle bo kɛkpe lɛ he lɛ, okɛ gbɔmɛi lɛ asui kɛ nifeemɔi lɛ ato sane ni obaawie he lɛ he yɛ ojwɛŋmɔ mli.

  • Buamɔ abɛbuai kɛ nɔkwɛmɔnii ni mɔɔ shi naa. Enɛɛmɛi baanyɛ ajɛ woji ni okaneɔ, wiemɔi ni onuɔ, loo nibii ni bo diɛŋtsɛ oyɔse lɛ mli. Okɛto ni okɛtsu nii wɔsɛɛ.

NIFEEMƆ: Pɛimɔ abɛbuai ni anaa yɛ ŋmalɛi ni nyiɛ sɛɛ nɛɛ amli lɛ mli: Yesaia 44:9-20; Mateo 13:44; Mateo 18:21-35. Mɛni eko fɛɛ eko tsɔɔ? Mɛni hewɔ emɔɔ shi lɛ?

Mfonirifeemɔ wiemɔi ni mitaoɔ ni mikɛtsu nii yɛ nitsɔɔmɔ mli

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

Shihilɛ mli nɔkwɛmɔnii ní miitao makai ni mikɛtsu nii

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․

    Ga Woji (1980-2026)
    Shi Mli
    Botemɔ Mli
    • Ga
    • Kɛmaje
    • Bɔ Ni Misumɔɔ Lɛ Mihãa
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Mlai Ni Yɔɔ He
    • Ohe Saji
    • Ohe Saji Lɛ Ahe Gbɛjianɔtoo
    • JW.ORG
    • Botemɔ Mli
    Kɛmaje