Mme Ete Ye Eka, Nso Ke Uwụtn̄kpọ Mbufo Ekpep?
“Ẹdi mme andikpebe Abasi, nte ndima nditọ; ẹnyụn̄ ẹsan̄a ke ima.”—EPHESUS 5:1, 2.
1. Nso orụk ndausụn̄ ke Jehovah ọkọnọ akpa ebe ye n̄wan?
JEHOVAH edi Anditọn̄ọ ndutịm ubon. Kpukpru ubon ẹtọn̄ọ ẹto enye koro enye ọkọtọn̄ọ akpa ubon onyụn̄ ọnọ akpa ebe ye n̄wan odudu ubon nditọ. (Ephesus 3:14, 15) Enye ama ọnọ Adam ye Eve akpan item kaban̄a mme utom mmọ ndien n̄ko ọnọ mmọ ntatara ifet ndinam mme usio-ukot ke idem mmọ man ẹnam emi. (Genesis 1:28-30; 2:6, 15-22) Ke Adam ye Eve ẹma ẹkenam idiọkn̄kpọ, mme idaha oro mme ubon ẹkenyenede ndiyọ ẹma ẹkabade ẹwak n̄kukọhọ. Kpa ye oro, Jehovah ke ima ama ọnọ ndausụn̄ oro edin̄wamde mme asan̄autom esie ndise mban̄a mme utọ idaha oro.
2. (a) Ke nso usụn̄ ke Jehovah ada item oro ẹtịn̄de-tịn̄ ọsọn̄ọ item oro ẹwetde-wet? (b) Nso mbụme ke oyom mme ete ye eka ẹbụp idemmọ?
2 Nte Akwa Anditeme nnyịn, Jehovah amanam se ikande edinọ ndausụn̄ oro ẹwetde-wet kaban̄a se nnyịn ikpanamde ye se nnyịn ikpefepde. Ke eset enye ama adian mme item oro ẹkewetde-wet ye enye oro ẹketịn̄de-tịn̄ ebe ke mme oku ye mme prọfet onyụn̄ ebe ke mme ibuot ubon. Mmanie ke enye ada ọnọ utọ ukpepn̄kpọ oro ẹtịn̄de-tịn̄ do ke eyo nnyịn? Mbiowo Christian ye mme ete ye eka. Edieke afo edide ete m̀mê eka, nte afo ke anam udeme fo nditeme ubon fo ke mme usụn̄ Jehovah?—Mme N̄ke 6:20-23.
3. Nso ke mme ibuot ufọk ẹkeme ndikpep nto Jehovah kaban̄a ukpepn̄kpọ oro enyenede uforo?
3 Didie ke ẹkpenọ utọ item oro ke ubon? Jehovah enịm uwụtn̄kpọ. Enye etịn̄ in̄wan̄în̄wan̄ se ifọnde ye se idiọkde, enye onyụn̄ ada editịn̄ mfiak ntịn̄ anam n̄kpọ ke eti usụn̄. (Exodus 20:4, 5; Deuteronomy 4:23, 24; 5:8, 9; 6:14, 15; Joshua 24:19, 20) Enye ada mme mbụme oro ẹnamde owo ekere n̄kpọ anam n̄kpọ. (Job 38:4, 8, 31) Ebede ke mme uwụtn̄kpọ ye mme n̄kpọ oro ẹnen̄erede ẹtịbe ke uwem, enye edemede mme ntụk nnyịn onyụn̄ ọnọ esịt nnyịn ukpep. (Genesis 15:5; Daniel 3:1-29) Mme ete ye eka, ke ini mbufo ẹkpepde nditọ mbufo n̄kpọ, nte mbufo ẹmesidomo ndikpebe uwụtn̄kpọ oro?
4. Nso ke nnyịn ikpep ito Jehovah kaban̄a edinọ ntụnọ, ndien ntak emi ntụnọ edide akpan n̄kpọ?
4 Jehovah enyene iwụk ke se inende, edi enye ọfiọk utịp unana mfọnmma. Ntre mbemiso enye ọnọde ufen, enye esikpep onyụn̄ ọnọ mme anana-mfọnmma owo ntọt ye n̄kpọ editi ndien ndien. (Genesis 19:15, 16; Jeremiah 7:23-26) Ke ini enye ọnọde ntụnọ, enye esinam oro ke nnennen udomo, inamke ibe ubọk. (Psalm 103:10, 11; Isaiah 28:26-29) Edieke oro edide usụn̄ emi nnyịn inamde n̄kpọ ye nditọ nnyịn, oro ọnọ uyarade nte ke nnyịn imọfiọk Jehovah, ndien eyedi mmemmem ọnọ mmọ ndidi ndifiọk enye n̄ko.—Jeremiah 22:16; 1 John 4:8.
5. Nso ke mme ete ye eka ẹkeme ndikpep nto Jehovah kaban̄a edikpan̄ utọn̄?
5 Ke utịbe utịbe usụn̄, Jehovah esikpan̄ utọn̄ nte ima ima Ete eke heaven. Enye inọhọ sụk mme ewụhọ. Enye esịn udọn̄ ọnọ nnyịn ndin̄wan̄a esịt nnyịn nnọ enye. (Psalm 62:8) Ndien edieke mme ikọ oro nnyịn itịn̄de mînen̄ekede inen, enye isitiehe ke heaven iduari ke nsuannọ. Enye esikpep nnyịn n̄kpọ ke ime. Ke ntre, item apostle Paul odot didie ntem: “Ẹdi mme andikpebe Abasi, nte ndima nditọ”! (Ephesus 4:31–5:1) Nso eti uwụtn̄kpọ ke Jehovah enịm ntem ọnọ mme ete ye eka nte mmọ ẹdomode nditeme nditọ mmọ! Enye edi uwụtn̄kpọ oro esịmde esịt nnyịn onyụn̄ anamde nnyịn iyom ndisan̄a ke usụn̄ uwem esie.
Odudu Oro Uwụtn̄kpọ Enyenede
6. Didie ke edu edinam ye uwụtn̄kpọ mme ete ye eka ẹtụk nditọ mmọ?
6 Ke adianade ye item oro ẹtịn̄de-tịn̄, uwụtn̄kpọ enyene ọkpọsọn̄ odudu ke idem n̄kpri owo. Mme ete ye eka ẹmama ye mîmaha, nditọ mmọ ẹyekpebe mmọ. Ekeme ndinem mme ete ye eka esịt—ndusụk ini ekeme ndikpa mmọ idem—ke ini mmọ ẹkopde nditọ mmọ ẹtịn̄de mme n̄kpọ oro mmọ ke idemmọ ẹketịn̄de. Ke ini edu edinam ye edu uwem ete ye eka ẹwụtde ntotụn̄ọ esịtekọm oro ẹnyenede ẹnọ mme n̄kpọ eke spirit, emi esinyene eti odudu ke idem nditọ.—Mme N̄ke 20:7.
7. Nso orụk uwụtn̄kpọ otode ete ke Jephthah ekenịm ọnọ adiaha esie, ndien ye nso utịp?
7 Ẹtịm ẹwụt odudu oro uwụtn̄kpọ mme ete ye eka enyenede ke Bible. Jephthah, emi Jehovah akadade ọnọ Israel ndausụn̄ man ẹkan mbon Ammon, ekedi ete n̄ko. N̄wetnnịm ibọrọ oro enye ọkọnọde edidem Ammon owụt nte ke anaedi Jephthah ama esiwak ndikot mbụk aban̄ade nte Jehovah akanamde n̄kpọ ye Israel. Enye ama esikot oto mbụk oro ke idemesie, ndien enye ama owụt ọkpọsọn̄ mbuọtidem ke Jehovah. Nte eyịghe mîdụhe, uwụtn̄kpọ esie ama an̄wam adiaha esie ndikọri mbuọtidem ye edu n̄waidem oro enye okowụtde ke ndinam utom ke ofụri eyouwem esie nte n̄wan emi mîdọhọ ndọ, ayakde idem ọnọ Jehovah.—Judges 11:14-27, 34-40; men Joshua 1:8 domo.
8. (a) Nso eti edu uwem ke ete ye eka Samuel ẹkewụt? (b) Didie ke oro ekenyene ufọn ọnọ Samuel?
8 Samuel ama enịm eti uwụtn̄kpọ nte eyen onyụn̄ anam akpanikọ ọnọ Abasi nte prọfet ke ofụri eyouwem esie. Nte afo akpama eyen fo ebiet enye? Dụn̄ọde uwụtn̄kpọ oro ete ye eka Samuel, Elkanah ye Hannah, ẹkenịmde. Okposụkedi idaha oro okodude ke ufọk mmọ mîkedịghe mfọnmma, mmọ ẹma ẹsidọk ẹka utuakibuot ke Shiloh kpukpru ini, ke ebiet emi edisana ataya okodude. (1 Samuel 1:3-8, 21) Tịm fiọk ntotụn̄ọ ntụk emi Hannah akadade ọbọn̄ akam. (1 Samuel 1:9-13) Tịm fiọk nte mmọ mbiba ẹkedade edinịm un̄wọn̄ọ ekededi oro ẹkenamde ẹnọ Abasi ke akpan n̄kpọ. (1 Samuel 1:22-28) Nte eyịghe mîdụhe eti uwụtn̄kpọ mmọ ama an̄wam Samuel ndikọri mme edu oro ẹken̄wamde enye nditiene edinen usụn̄—idem ke ini mme owo oro ẹkedude ẹkanade enye, oro ẹkedọhọde ke inam n̄kpọ Jehovah, mîkowụtke ukpono inọ mme usụn̄ Abasi. Nte ini akakade, Jehovah ama ọnọ Samuel utom nte prọfet Esie.—1 Samuel 2:11, 12; 3:1-21.
9. (a) Nso odudu otode ufọk ekenyene eti utịp ke idem Timothy? (b) Nso orụk owo ke Timothy akakabade edi?
9 Nte afo akpama eyen fo ebiet Timothy, emi nte akparawa owo akakabarede edi nsan̄a apostle Paul? Ete Timothy ikedịghe andinịm ke akpanikọ, edi eka ye eka-eka esie ẹma ẹnịm eti uwụtn̄kpọ eke edima mme n̄kpọ eke spirit. Eyịghe idụhe nte ke emi ama an̄wam ndisịn eti itiat idakisọn̄ nnọ uwem Timothy nte Christian. Ẹsian nnyịn ẹte ke eka esie Eunice, ye eka-eka esie Lois ẹma ẹnyene “ata mbuọtidem.” Uwem mmọ nte mme Christian ikedịghe uwem mbubịk; mmọ ẹma ẹnen̄ede ẹdu uwem ekekem ye se mmọ ẹkedọhọde nte inịmde ke akpanikọ, mmọ ẹma ẹnyụn̄ ẹkpep ekpri Timothy ndinam ukem oro. Timothy ama owụt ke imedi se ẹkemede ndiberi edem ye nte ke imenen̄ede ikere iban̄a mfọnọn̄kpọ mbon en̄wen.—2 Timothy 1:5; Philippi 2:20-22.
10. (a) Mme uwụtn̄kpọ ewe ẹtode an̄wa ẹkeme nditụk nditọ nnyịn? (b) Didie ke nnyịn ikpanam n̄kpọ ke ini mme odudu ẹmi ẹwụtde idem ke ikọ inua m̀mê ido nditọ nnyịn?
10 Idịghe kpukpru uwụtn̄kpọ oro ẹtụkde nditọ nnyịn ẹto ufọk. Ẹnyene nditọwọn̄ ẹmi mmọ ẹkade n̄wed ntre, mme andikpep ẹmi utom mmọ edide ndinọ n̄kpri owo ukpep, mme owo ẹmi ẹnen̄erede ẹkere ke kpukpru owo ẹkpenyene ndinam n̄kpọ ntiene ntotụn̄ọ edu eke ekpụk m̀mê mme ido obio, nta mbre mbuba ẹmi ẹtorode edinam mmọ ntatara ntatara, ye ikpọ owo ukara ẹmi ẹtịn̄de ẹban̄a edu uwem mmọ ke mbụk n̄kpọntịbe. Ediwak miliọn nditọwọn̄ n̄ko ẹkụt ibak otode ekọn̄. Nte idem akpakpa nnyịn edieke mme odudu ẹmi ẹwụtde idem ke utịn̄ikọ m̀mê edu nditọ nnyịn? Nnyịn isinam n̄kpọ didie ke ini mmọ ẹwụtde? Nte uyat uyat nsuannọ m̀mê ọkpọsọn̄ utịn̄ikọ esikọk mfịna emi? Utu ke ndisọsọp ntịn̄ ikọ ye nditọ nnyịn, nte ikpetịmke ifọn ndibụp idem nnyịn, ‘Nte n̄kpọ odu ke usụn̄ oro Jehovah anamde n̄kpọ ye nnyịn oro ekemede ndin̄wam nnyịn ifiọk nte ikpesede iban̄a idaha emi?’—Men Rome 2:4 domo.
11. Ke ini mme ete ye eka ẹnamde ndudue, didie ke emi ekeme nditụk ido nditọ mmọ?
11 Edi akpanikọ, mme anana-mfọnmma ete ye eka idinamke n̄kpọ iban̄a mme idaha ke mfọnn̄kan usụn̄ kpukpru ini. Mmọ ẹyenam mme ndudue. Ke ini nditọ ẹfiọkde ẹban̄a oro, nte enye oyosụhọde ukpono oro mmọ ẹnyenede ẹnọ mme ete ye eka mmọ? Enye ekeme ndisụhọde, akpan akpan edieke ete ye eka ẹdomode ndifụk mme ndudue mmọ ebe ke ndiwụt odudu mmọ nsọn̄ido nsọn̄ido. Edi utịp ekeme ndidi ata isio edieke mme ete ye eka ẹsụhọrede idem ẹnyụn̄ ẹnyịmede mme ndudue mmọ. Ke afan̄ emi, mmọ ẹkeme ndinịm eti uwụtn̄kpọ nnọ nditọ mmọ, ẹmi oyomde ẹkpep ndinam ukem ntre.—James 4:6.
Se Uwụtn̄kpọ Nnyịn Ekemede Ndikpep
12, 13. (a) Nso ke oyom nditọ ẹkpep ẹban̄a ima, ndien didie ke ẹkeme ndikpep emi ata uforo uforo? (b) Ntak edide akpan n̄kpọ nditọ ndikpep mban̄a ima?
12 Odu ediwak nti ukpepn̄kpọ oro ẹkemede ndikpep uforo uforo ke ini item asan̄ade ye eti uwụtn̄kpọ. Kere ban̄a ibat ibat mmọ.
13 Ndiwụt ima unana ibụk: Kiet ke otu mfọnn̄kan ukpepn̄kpọ oro ẹnyenede ndida uwụtn̄kpọ nsọn̄ọ edi se ima ọwọrọde. “Nnyịn ima ima, koro [Abasi] ekebemde iso ama nnyịn.” (1 John 4:19) Enye edi Ntọn̄ọ ye akakan uwụtn̄kpọ ima. Ẹtịn̄ ẹban̄a ima edumbet emi, a·gaʹpe, awak ebe utịm ikikie ke Bible. Enye edi edu oro ẹdade ẹdiọn̄ọ mme ata Christian. (John 13:35) Ẹnyene ndiwụt utọ ima oro nnọ Abasi ye Jesus Christ, mme owo ẹnyụn̄ ẹnyene ndiwụt enye n̄ko nnọ kiet eken—idem ye mme owo oro nnyịn mîmaha. (Matthew 5:44, 45; 1 John 5:3) Ana ima emi odu nnyịn ke esịt onyụn̄ owụt idem ke uwem nnyịn mbemiso nnyịn ikemede ndikpep nditọ nnyịn uforo uforo. Mme edinam ẹtịn̄ ikọ ẹsọn̄ uyo ẹkan ikọ. Ke esịt ubon, oyom nditọ ẹkụt ima onyụn̄ oyom ẹwụt mmọ ima ye mme edu eken oro ẹnyenede ebuana, utọ nte ima iman. Ke mme n̄kpọ ẹmi mîdụhe, n̄kọri eyen ekeme nditịp ke n̄kan̄ eke ikpọkidem, ekikere, ye ntụk. Oyom nditọ ẹkụt n̄ko nte ẹwụtde ima ye ima iman ke nnennen usụn̄ ẹnọ mme ekemmọ Christian ke ọwọrọde ọkpọn̄ ubon.—Rome 12:10; 1 Peter 3:8.
14. (a) Didie ke ẹkeme ndikpep nditọ ndinam eti utom emi ọnọde uyụhọ? (b) Didie ke ẹkeme ndinam emi ke ubon fo?
14 Ndikpep ndinam utom: Utom edi akpan ikpehe ke uwem. Man owo ekere ke imenyene ufọn, oyom enye ekpep ndinam eti utom. (Ecclesiastes 2:24; 2 Thessalonica 3:10) Edieke ẹnọde eyen utom ẹmi enye enyenede esisịt ifiọk aban̄a nte ẹnamde ndien ekem ẹduari enye nte ke inamke mmọ ọfọn, eyedi enye idikpepke nte ẹnamde eti utom. Edi ke ini nditọ ẹbọde ukpep ebe ke ndinen̄ede nnam utom ọtọkiet ye mme ete ye eka mmọ ẹnyụn̄ ẹtorode mmọ nte odotde, eyedi mmọ ẹyenen̄ede ẹkpep ndinam utom oro adade uyụhọ edi. Edieke uwụtn̄kpọ mme ete ye eka asan̄ade ye edinam an̄wan̄a, ekeme ndidi idịghe nte ẹnamde utom kpọt ke nditọ ẹdikpep edi n̄ko nte ẹkemede ndikọk mme mfịna, nte ẹkemede ndinyene iwụk nnam utom tutu enye okụre, ye nte ẹkemede ndikọk ibuot nnyụn̄ nnam mme ubiere. Ke utọ idaha emi ẹkeme ndin̄wam mmọ ndifiọk nte ke Jehovah n̄ko ananam utom, nte ke enye esinam eti utom, ye nte ke Jesus ekpebe Ete esie. (Genesis 1:31; Mme N̄ke 8:27-31; John 5:17) Edieke ubon ọtọde in̄wan̄ m̀mê anamde mbubehe, ndusụk mbon ubon ẹkeme ndinam utom ọtọkiet. Mîdịghe eka ekeme ndikpep eyeneren m̀mê eyenan̄wan esie nditem udia nnyụn̄ nnam n̄kpọ ẹsana ke ẹdiade udia ẹma. Ete emi anamde utom ke ọwọrọde ọkpọn̄ ufọk ekeme ndidiomi ndinam utom ke ufọk ye nditọ esie. Ọfọn didie ntem ke ini ekikere ete ye eka mîdịghe sụk ndinam utom oro anade ẹnam edi nditịm nditọ idem nnọ uwem!
15. Ke mme usụn̄ ewe ke ẹkeme ndinọ ukpep mban̄a mbuọtidem? Nam an̄wan̄a.
15 Ndimụm mbuọtidem n̄kama ke idiọk idaha: Mbuọtidem edi n̄ko akpan ikpehe ke uwem nnyịn. Ke ini ẹnemede ẹban̄a mbuọtidem ke ukpepn̄kpọ ubon, nditọ ẹkeme ndikpep nte ẹnamde enye an̄wan̄a. Mmọ ẹkeme ndifiọk n̄ko mme uyarade oro ẹwụtde ke mbuọtidem ọtọn̄ọ ndikọri ke esịt mmọ. Edi ke ini mmọ ẹkụtde ete ye eka mmọ ẹwụtde mbuọtidem oro n̄kpọ mîkemeke ndisehede ke ini ẹsobode n̄kpọsọn̄ idomo, emi ekeme nditụk mmọ ke ofụri eyouwem. Ebe kiet ke Panama emi n̄wan esie ekedide eyen ukpepn̄kpọ Bible ama ọdọhọ ke iyosio n̄wan ke ufọk edieke enye mîtreke ndinam n̄kpọ Jehovah. Edi, ye n̄kpri nditọ esie inan̄, kpukpru ini enye ama esisan̄a kilomita 16 ndien ekem odụk bọs ke kilomita 30 efen ndika Ufọkmbono Obio Ubọn̄ oro ekekperede akan. Ke ẹbọde nsịnudọn̄ ẹto uwụtn̄kpọ oro, n̄kpọ nte owo 20 ke ubon esie ẹdụk usụn̄ akpanikọ.
Ndinịm Uwụtn̄kpọ ke Edikot Bible eke Usen ke Usen
16. Ntak emi ẹtorode ubon ndikot Bible ke usen ke usen?
16 Kiet ke otu ata nti ido edinam oro ubon ekededi ekemede ndinyene—ido edinam oro edidade ufọn ọsọk mme ete ye eka edinyụn̄ edide uwụtn̄kpọ ọnọ nditọ ndikpebe—edi edikot Bible kpukpru ini. Edieke ẹkemede, ẹkot Bible kpukpru usen. Idịghe udomo oro ẹkotde edi ata akpan n̄kpọ. Se idide ata akpan n̄kpọ edi ndikot kpukpru ini ye usụn̄ oro ẹkotde enye. Ye nditọwọn̄, edikot Bible ekeme ndisan̄a ye edikpan̄ utọn̄ nnọ kaset N̄wed Mi eke Mme Mbụk Bible edieke mmọ ẹdude ke usem mbufo. Ndikot Ikọ Abasi kpukpru usen an̄wam nnyịn ndinyene ekikere Abasi. Ndien edieke mîdịghe owo kiet kiet kpọt anam utọ edikot Bible oro edi ẹnamde enye nte mme ubon, emi ekeme ndin̄wam ofụri ubon ẹsan̄a ke usụn̄ Jehovah. Edinam emi ke ẹkesịn udọn̄ ẹnọ ke Mme Mbono “Usụn̄ Uwem Abasi” eke ndondo emi ke drama oro Mme Ubon—Ẹnam Edikot Bible eke Usen ke Usen Edi Usụn̄ Uwem Mbufo!—Psalm 1:1-3.
17. Didie ke ubon ndikot Bible ye edimụm mme akpan itien̄wed Abasi ndọn̄ ke ibuot ẹn̄wam ke ndinam item oro ke Ephesus 6:4?
17 Edikot Bible nte ubon ekem ye se apostle Paul ekewetde ke leta eke odudu spirit oro enye ọkọnọde ẹsọk mme Christian ke Ephesus, ọdọhọde ete: “Mme ete, ẹkûfiomo nditọ mbufo; edi ẹkama mmọ ke ntụnọ ye item Ọbọn̄.” (Ephesus 6:4) Nso ke oro ọwọrọ? “Item” ke ata ata usụn̄ ọwọrọ “ndisịn esịt ke”; ntre ẹteme mme Christian ẹdide mme ete ndisịn ekikere Jehovah Abasi ke esịt nditọ mmọ—ndin̄wam nditọ ẹfiọk mme ekikere Abasi. Ndisịn udọn̄ nnọ nditọ ẹmụm mme akpan itien̄wed Abasi ẹsịn ke ibuot ekeme ndin̄wam mmọ ndinam emi. Uduak edi ndinam mme ekikere Jehovah ẹda ekikere nditọ usụn̄ man mme udọn̄ ye edu uwem mmọ ẹkpụhọde sụn̄sụn̄ ẹwụt mme idaha Abasi edide mme ete ye eka ẹdu ye nditọ m̀mê idụhe. Bible edi isọn̄ utọ ekikere oro.—Deuteronomy 6:6, 7.
18. Ke ini ẹkotde Bible, nso ke ekeme ndiyom man otodo (a) enye enen̄ede an̄wan̄a? (b) ẹbọ ufọn ẹto item emi esịnede ke enye? (c) ẹnam n̄kpọ ẹban̄a se enye ayararede aban̄a uduak Jehovah? (d) ẹbọ ufọn ẹto se enye etịn̄de aban̄a ido ye mme edinam mme owo?
18 Edi akpanikọ, edieke anade Bible otụk uwem nnyịn, oyom se enye etịn̄de an̄wan̄a nnyịn. Ye ediwak owo, emi ekeme ndiyom ẹkot itie kiet awak akan ini kiet. Man ndusụk ikọ ẹtịm ẹn̄wan̄a, ekeme ndiyom nnyịn ise mmọ ke n̄wed ukabadeikọ m̀mê ke Insight on the Scriptures. Edieke itien̄wed Abasi esịnede item m̀mê ewụhọ, da ini neme ban̄a mme idaha ke eyo nnyịn oro ẹnamde enye odot. Ekem afo emekeme ndibụp, ‘Didie ke edida item emi nsịn ke edinam ekeme ndinọ nnyịn ufọn?’ (Isaiah 48:17, 18) Edieke itien̄wed Abasi etịn̄de aban̄a ndusụk ikpehe ke uduak Jehovah, bụp ete, ‘Didie ke emi otụk uwem nnyịn?’ Ekeme ndidi afo okot mbụk oro etịn̄de n̄kpọ aban̄a mme edu ye mme edinam mme owo. Mme mfịghe ewe ke uwem ke mmọ ẹkesobo? Mmọ ẹkenam n̄kpọ didie ẹban̄a mmọ ẹmi? Didie ke nnyịn ikeme ndibọ ufọn nto uwụtn̄kpọ mmọ? Yak ini odu kpukpru ini ndineme mban̄a se mbụk oro ọwọrọde ke uwem nnyịn mfịn.—Rome 15:4; 1 Corinth 10:11.
19. Ke ndidi mme andikpebe Abasi, nso ke nnyịn idinọ nditọ nnyịn?
19 Nso mfọnn̄kan usụn̄ ke emi edi ntem ndinam mme ekikere Abasi ẹsọn̄ọ ẹdu nnyịn ke esịt ye ekikere! Ntem ẹyenen̄ede ẹn̄wam nnyịn ndidi “mme andikpebe Abasi, nte ndima nditọ.” (Ephesus 5:1) Ndien nnyịn iyenịm uwụtn̄kpọ oro etịmde odot nditọ nnyịn ndikpebe.
Nte Afo Emeti?
◻ Didie ke mme ete ye eka ẹkeme ndibọ ufọn nto uwụtn̄kpọ Jehovah?
◻ Ntak emi anade item emi ẹtịn̄de-tịn̄ ẹnọ nditọ asan̄a ye mme uwụtn̄kpọ ete ye eka?
◻ Nso idi ndusụk ukpepn̄kpọ ẹmi ẹtịmde ẹfọn ndida uwụtn̄kpọ ete ye eka n̄kpep?
◻ Didie ke nnyịn ikeme ndibọ ufọn ọyọhọ ọyọhọ nto edikot Bible ubon?
[Mme ndise ke page 10]
Ediwak owo ẹkop inem edikot Bible ke usen ke usen nte ubon