Ẹkaiso Ndikọri ke Ifiọk

‘Ẹdian ifiọk ke mbuọtidem mbufo.’—2 PETER 1:5.

1, 2. (a) Nso ke afo ekeme ndikpep nto edise ikpaenyọn̄? (Rome 1:20) (b) Nso idi ata udomo n̄kọri ke ifiọk owo?

NSO ke afo ekeme ndikpep ke ndiwọrọ an̄wa ke ekịm okoneyo oro enyọn̄ an̄wan̄ade nnyụn̄ nse nyayama ọfiọn̄ ye mme anana-ibat ntantaọfiọn̄? Afo emekeme ndikpep n̄kpọ mban̄a Enyeemi okobotde kpukpru emi.—Psalm 19:1-6; 69:34.

² Edieke afo okpoyomde ndinam ifiọk oro atara, nte afo ọkpọdọk enyọn̄ ọkọmufọk fo onyụn̄ ada do ese? Ekeme ndidi ukpọdọkke. Albert Einstein ama ada utọ uwụtn̄kpọ oro inikiet nditịn̄ akpan n̄kpọ oro nte ke ntaifiọk inen̄ekede inyene n̄kọri ke ifiọk aban̄ade ekondo ndien ke akpanikọ ẹdiọn̄ọ ata esisịt n̄kpọ ẹban̄a Enyeemi okobotde enye.a Dr. Lewis Thomas ekewet ete: “N̄kukụre n̄kponn̄kan n̄kpọ oro ifiọk ntaifiọk anamde ke mme isua ikie ẹmi ẹnyenede uforo ẹkan ke n̄kan̄ ifiọk ntaifiọk edi edidiọn̄ọ nte ke nnyịn inen̄ekede ifiọk n̄kpọ; nnyịn ifiọk ata esisịt iban̄a obot ndien se ikam isụhọrede ikan oro an̄wan̄a nnyịn.”

3. Ke nso usụn̄ifiọk ke n̄kọri ke ifiọk anam ubiak okpon?

³ Idem ọkpọkọm afo esịn ofụri nsụhọ isua uwem fo ke ndiyom utọ ifiọk oro, afo emekeme ndinen̄ede mfiọk nte uwem omụhọde onyụn̄ enen̄ede okụt in̄wan̄în̄wan̄ nte ke unana mfọnmma ye ‘n̄kakwan̄a’ ererimbot emi onịm adan̄a ke udomo ifiọk emi owo adade anam n̄kpọ. Solomon ama etịn̄ ukem n̄kpọ oro, ewetde ete: “Ediwak mbufiọk esịn ediwak ukụt: ndien owo eke ọkọde ifiọk ọkọ ubiak.” (Ecclesiastes 1:15, 18) Ih, ndinyene ifiọk ye mbufiọk ẹmi mînyeneke ebuana ndomokiet ye mme uduak Abasi esiwak ndisịne ubiak ye iyatesịt.—Ecclesiastes 1:13, 14; 12:12; 1 Timothy 6:20.

4. Nso ifiọk ke nnyịn ikpoyom ndinyene?

⁴ Nte Bible eteme ete nnyịn ikûnyene udọn̄ ke ndinam ifiọk nnyịn ọkọri? Apostle Peter ekewet ete: “Edi ẹtie ke mfọn ye ifiọk Ọbọn̄ ye Andinyan̄a nnyịn Jesus Christ ẹkọri n̄kọri. Yak ubọn̄ enyene Enye ke emi ye ke nsinsi.” (2 Peter 3:18) Nnyịn imekeme ikponyụn̄ inyene ndinyịme item oro nte n̄kpọ oro ebehede nnyịn, emi akpakde nnyịn ndikọri ke ifiọk. Edi nso utọ ifiọk? Didie ke nnyịn ikeme ndikọri ke ifiọk? Ndien nte nnyịn ke inen̄ede inam ntre?

5, 6. Didie ke Peter ọkọsọn̄ọ etịn̄ ete ke oyom nnyịn inyene ifiọk?

⁵ Ndikọri ke nnennen ifiọk aban̄ade Andibot ekondo ye eke Jesus ekedi akpan ekikere ke udiana n̄wed oro Peter ekewetde. Ke ntọn̄ọ esie enye ekewet ete: “Mfọn ye emem akpakam oto ke edifiọk Abasi ye Jesus Ọbọn̄ nnyịn etiene mbufo uwak uwak. Sia odudu Abasi ama ọkọnọ nnyịn kpukpru n̄kpọ eke ẹsan̄ade ye uwem ye uten̄e Abasi, oto edifiọk Enyeemi akadade ubọn̄ ye nti ido Esie okot nnyịn.” (2 Peter 1:2, 3) Ntre enye eyịri edinyene mfọnido oro owo mîdotke ye emem ke nnyịn ndinyene nnennen ifiọk Abasi ye eke Eyen esie. Oro owụt eti ibuot, sia Andibot, Jehovah, edide akpan ebiet emi ata ifiọk otode. Owo emi abakde Abasi ekeme ndikụt mme n̄kpọ ke nnennen idaha onyụn̄ ekeme ndisịm nti ubiere.—Mme N̄ke 1:7.

⁶ Ekem Peter ama akpak ete: “Ẹdian eti ido ke mbuọtidem mbufo, ẹnyụn̄ ẹdian ifiọk ke eti ido, ẹnyụn̄ ẹdian edifara ke idem ke ifiọk, ye ime ke edifara ke idem, ye uten̄e Abasi ke ime, ye [ima nditọete, NW] ke uten̄e Abasi, ye ima ke [ima nditọete, NW]. Koro edieke mme n̄kpọ ẹmi ẹdude ke esịt mbufo ọyọhọ ọyọhọ, mmọ ẹyenam mbufo ẹkûtie ifu, ẹkûnyụn̄ ẹnana mfri ke edifiọk Ọbọn̄ nnyịn Jesus Christ.” (2 Peter 1:5-8)b Ke udiana ibuot, nnyịn ikot ite ke edinyene ifiọk esin̄wam mme owo ndibọhọ mme n̄kpọ ndek eke ererimbot. (2 Peter 2:20) Peter ke ntre ama anam an̄wan̄a nte ke mbon oro ẹkabarede ẹdi mme Christian ẹyom ifiọk, ukem nte mbon oro ẹsụk ẹnamde n̄kpọ Jehovah kemi. Nte afo odu ke kiet ke mme otu oro?

Kpep, Fiak Kpep, Da Sịn ke Edinam

7. Ke nso usụn̄ ke ediwak owo ẹnyene nnennen ifiọk akpan akpanikọ Bible?

⁷ Ekeme ndidi afo omonyịme ukpepn̄kpọ Bible ye Mme Ntiense Jehovah ke ntak emi afo ọdiọn̄ọde ete ke akpanikọ odu ke etop mmọ. Ini kiet ke urua, ke hour kiet m̀mê n̄kpọ ntre, afo emesineme ibuotikọ kiet ke Bible akamade n̄kpọ un̄wam utọ nte Afo Emekeme Ndidu Uwem ke Nsinsi ke Paradise ke Isọn̄. Oro ọfọn! Ediwak owo oro ẹkenyenede utọ ukpepn̄kpọ oro ye Mme Ntiense Jehovah ẹma ẹnyene nnennen ifiọk. Nte ededi, nso ke afo ekeme ndinam man ọkọri udomo ukpep oro afo ke idemfo ọbọde? Ẹnọ ndusụk ekikere nte etienede mi.c

8. Ke adan̄aemi otịmde idem ọnọ ukpepn̄kpọ, nso ke eyen ukpepn̄kpọ ekeme ndinam man ekpep ekese n̄kpọ?

⁸ Akpa kan̄a, nte afo otịmde idem ọnọ ukpepn̄kpọ fo, dụn̄ọde mme n̄kpọ oro edikpepde. Oro ọwọrọ ndidụn̄ọde ibuotikọ, n̄kpri ibuotikọ, ye mme ndise ekededi oro ẹdade ndinam ukpepn̄kpọ oro an̄wan̄a. Ekem, nte afo okotde ikpehe ekikere m̀mê ekpri ikpehe kiet ke n̄wed oro, yom mme akpan ekikere ye mme itien̄wed Abasi oro ẹsọn̄ọde emi, odụri udịm mîdịghe esịn idiọn̄ọ ke mmọemi. Man ese m̀mê imọ imekpep akpanikọ oro ẹdude, domo ndibọrọ mme mbụme ke nsio nsio ikpehe ekikere. Ke ndinam emi, domo ndinọ mme ibọrọ ke mme ikọ idemfo. Ke akpatre, fiak dụn̄ọde ukpepn̄kpọ oro, odomode nditi mme akpan n̄kpọ ye mme mfan̄a oro ẹsọn̄ọde.

9. Didie ke edida mme ekikere ẹmi ẹnọde kaban̄a ukpepn̄kpọ edin̄wam owo ndikpep n̄kpọ?

⁹ Afo emekeme ndidori enyịn ndikọri ke ifiọk edieke adade mme ekikere ẹnọde mi esịn ke edinam. Ntak edide ntre? Ntak kiet edi nte ke afo eyenam ukpepn̄kpọ oro ye akpan udọn̄ ndikpep, yak idọhọ, ndidiọn̄ isọn̄. Ke ọdiọn̄ọde ofụri ekikere oro ẹnemede ndien ekem oyomde mme akpan n̄kpọ ye usụn̄ oro ẹnemede ẹban̄a n̄kpọ oro, afo eyekụt nte mme akpan n̄kpọ ẹnyenede ebuana ye ibuotikọ m̀mê utịtikọ. Akpatre ndụn̄ọde eyen̄wam fi nditi se afo ekekpepde. Nso idin̄wam fi ke ukperedem, ke ini ukpepn̄kpọ Bible fo?

10. (a) Ntak emi ikpîkpu editịn̄ mfiak ntịn̄ mme akpan n̄kpọ m̀mê mbufa ntọt ẹnyenede esisịt ufọn? (b) Nso ibuana ke “editi mbufa n̄kpọ sụn̄sụn̄ ke anyanini”? (c) Didie ke ekeme ndidi nditọ mbon Israel ẹma ẹbọ ufọn ẹto editịn̄ ikọ mfiak ntịn̄?

¹⁰ Nta ke afan̄ ukpepn̄wed ẹdiọn̄ọ ufọn oro odude ke ndifiak nnam ndụn̄ọde oro enyenede uduak ke nnennen ini. Emi idịghe ikpîkpu editịn̄ ikọ mfiak ntịn̄, emi ekemede ndidi afo ama esidomo ndinam ke ufọkn̄wed ke adan̄aemi afo ekpepde ndidiọn̄ọ ndusụk enyịn̄ n̄kpọ, akpan n̄kpọ, m̀mê ekikere ebe ke ndimụm nsịn ke ibuot. Nte ededi, ndi afo omokụt ete, ke imọ imọsọp ifre se iketịn̄de ke ibuot, nte ke enye ọsọsọp osop fi ke ibuot? Ntak-a? Nditetịn̄ obufa ikọ m̀mê akpan n̄kpọ mfiak ntịn̄ ekeme ndifek owo, ndien utịp ẹsidi ke ibio ini. Nso ikeme ndikpụhọde oro? Afo ndinen̄ede nyom ndikpep n̄kpọ eyen̄wam. N̄kpọ efen edi edifiak ntịn̄ ye uduak. Minit ifan̄ ke afo ama ekekpep akpan n̄kpọ, mbemiso afo efrede, domo nditi ke idemfo se afo ekekpepde. Ẹkot edinam emi “editi mbufa n̄kpọ sụn̄sụn̄ ke anyanini.” Ebede ke afo ndifiak nti enye mbemiso efrede, afo amanam ini edimụm enye n̄kama ọniọn̄. Ke Israel, mme ete ẹkenyene ndisiak ibet Abasi nnọ nditọ mmọ. (Deuteronomy 6:6, 7) “Siak” ọwọrọ ndikpep ebe ke nditịn̄ mfiak ntịn̄. Enyene ndidi ediwak ete ke akpa ẹma ẹsiteme nditọ mmọ ibet Abasi; ekem mmọ ẹfiak ẹtịn̄ ntọt oro; ndien ekem mmọ ẹbụp nditọ mmọ mme mbụme ẹban̄a se mmọ ẹkekpepde.

11. Nso ke ẹkeme ndinam ke ini ukpepn̄kpọ Bible man ẹkọri se ẹkpepde?

¹¹ Edieke edide Ntiense kiet ke onịm ukpepn̄kpọ Bible ye afo, enye ekeme ndin̄wam fi ndikpep n̄kpọ ebe ke ndisinam afo etịn̄ se idude ibio ibio ke ini ke ini ke ukpepn̄kpọ oro. Emi inamke ebiet eyenọwọn̄. Edi usụn̄ oro anamde ukpepn̄kpọ enyene uforo, ntre sibuana ke ndụn̄ọde eke ini ke ini emi ye inemesịt. Ekem, ke utịt ukpepn̄kpọ oro, tiene buana ke akpatre ndụn̄ọde emi afo edinọde ibọrọ ke ibuot. Afo emekeme ndinam mme akpan n̄kpọ an̄wan̄a ke ikọ idemfo, nte afo akpanamde ke ini ekpepde owo efen n̄kpọ. (1 Peter 3:15) Emi eyen̄wam ndinam afo eti se afo ekekpepde ke anyanini.—Men Psalm 119:1, 2, 125; 2 Peter 3:1 domo.

12. Eyen ukpepn̄kpọ ke idemesie ekeme ndinam nso ndifori ukeme uti n̄kpọ esie?

¹² Usio-ukot efen oro an̄wamde edidi afo, ke ufan̄ usen kiet m̀mê iba, ndisian owo efen se afo ekekpepde, ekeme ndidi nsan̄a ufọkn̄wed, ekemmọ owoutom, m̀mê mbọhọidụn̄. Afo emekeme ndisiak ibuotikọ oro ndien ekem ọdọhọ ete ke imọ n̄kụkụre iyom ndise m̀mê imọ imekeme nditi mme akpan ekikere m̀mê mme itien̄wed Bible oro ẹdade ẹsọn̄ọ. Oro ekeme ndidemede udọn̄ owo enye eken. Idem edieke mîdemekede, usụn̄ oro afo adade afiak eti mbufa ntọt do ke usen kiet m̀mê iba ẹbede eyenam enye ọsọn̄ọ odu fi ke ekikere. Do afo emenen̄ede ekpep enye, anamde se 2 Peter 3:18 ọdọhọde.

Ndikpep N̄kpọ Ifịk Ifịk

13, 14. Ntak emi nnyịn ikpoyomde ndika anyan n̄kan ikpîkpu edikọ nnyụn̄ nti mme ntọt?

¹³ Ndikpep n̄kpọ okpon akan sụk ikpîkpu edifiọk mme akpan n̄kpọ m̀mê ndikeme nditi ntọt. Mbon ido ukpono ke eyo Jesus ẹma ẹnam oro ye mme akam mmọ oro ẹkesitịn̄de ẹfiak ẹtịn̄. (Matthew 6:5-7) Edi didie ke ntọt oro okotụk mmọ? Nte mmọ ẹma ẹsion̄o mfri edinen ido? Ndomo esisịt. (Matthew 7:15-17; Luke 3:7, 8) Ubak mfịna oro ekedi nte ke ifiọk oro ikosụhọkede idụk mmọ esịt, inyụn̄ ision̄o nti utịp.

¹⁴ Nte Peter ọdọhọde, emi ekpenyene ndidi isio ye mme Christian, eke idahaoro ye eke idahaemi. Enye akpak nnyịn ete idian ifiọk ke mbuọtidem nnyịn emi edin̄wamde nnyịn ndifep nditie ifu m̀mê ndinana mfri. (2 Peter 1:5, 8) Man emi edi akpanikọ ke n̄kan̄ nnyịn, ana nnyịn iyom ndikọri ke ifiọk oro inyụn̄ iyom enye osụhọde odụk nnyịn esịt, otụk ọwọn̄esịt nnyịn. Emi ekeme ndidi iditịbeke kpukpru ini.

15. Nso mfịna ẹkedemede ye mme Christian ẹkedide mbon Hebrew?

¹⁵ Ke eyo Paul mme Christian ẹkedide mbon Hebrew ẹma ẹnyene mfịna ke afan̄ emi. Sia ẹkedide mme Jew, mmọ ẹma ẹnyene ndusụk ifiọk N̄wed Abasi. Mmọ ẹma ẹnyene ifiọk ẹban̄a Jehovah ye ndusụk n̄kpọ oro enye oyomde. Ke ukperedem mmọ ẹma ẹdian ifiọk aban̄ade Messiah, ẹwụt mbuọtidem, ẹnyụn̄ ẹna baptism nte mme Christian. (Utom 2:22, 37-41; 8:26-36) Ke ediwak ọfiọn̄ ye isua ẹma ẹkebe, anaedi mmọ ẹma ẹsidụk mme mbonoesop Christian, ke ebiet emi mmọ ẹkekemede ndibuana ke edikot mme itien̄wed nnyụn̄ nnọ ibọrọ. Edi, ndusụk owo ikọkọrike ke ifiọk. Paul ekewet ete: “Ke ini mbufo ẹkpedide mme anditeme owo efen adan̄aemi, mbufo ẹtọn̄ọ ntak ẹyom owo ekpep mbufo akpa editọn̄ọ ukpepn̄kpọ Abasi; ẹma ẹnyụn̄ ẹkabade ẹdi mmọemi mmọn̄eba ọfọnde ye mmọ, mîdịghe ata udia.” (Mme Hebrew 5:12) Didie ke oro ekeme ndidi ntre? Nte oro ekeme nditịbe nnọ nnyịn n̄ko?

16. Nso idi eboho ice, ndien didie ke enye esifịna mme eto?

¹⁶ Nte uwụtn̄kpọ, kere ban̄a ikpehe emi ice ofụkde, kpa isọn̄ emi ice ofụkde ke Arctic ye ikpehe eken oro eyo ebịtde akan ice. Isọn̄, itiat, ye mmọn̄ esịtisọn̄ ẹsikabade ẹboho nte akamba itiat, ndusụk ini otụn̄ọde ke n̄kpọ nte mita 900 (ikpat 3,000). Ke ndaeyo, editara ekeme ndida itie ke enyọn̄ ikpehe (emi ẹkotde enyene-uwem ikpehe). Nte ededi, mfefere ikpehe emi isọn̄ atarade mi esiwak ndidi okpụk okpụk ke ntak emi mbara mîkemeke ndisụhọde ndụk eboho ice ke idak. Mme eto oro ẹkọride ke mfefere enyọn̄ enyọn̄ ikpehe oro ẹsiwak ndidi n̄kpri m̀mê isọ isọ; orụn̄ mmọ isikemeke nditịbi ndụk ice oro obohode. Afo emekeme ndiyịk ete, ‘Nso ke ikpehe oro ice obohode enyene ndinam ye n̄kọri ke ifiọk akpanikọ Bible mi?’

17, 18. Didie ke ẹkeme ndida eboho ice ye enyene-uwem ikpehe esie ndinam an̄wan̄a se ikotịbede ye ndusụk Christian ẹkedide mbon Hebrew?

¹⁷ Ikpehe oro ice obohode owụt idaha owo oro ukeme ekikere esie mîbuanake ifịk ifịk ke edikpep, editi, ye edida nnennen ifiọk nsịn ke edinam. (Men Matthew 13:5, 20, 21 domo.) Nte eyịghe mîdụhe owo oro enyene ukeme ndikpep nsio nsio ibuotikọ, esịnede akpanikọ Bible. Enye ama ekpep “akpa editọn̄ọ ukpepn̄kpọ Abasi” onyụn̄ ekeme ndidi ama odot ndina baptism, ukem nte mme Christian Hebrew oro. Ekeme ndidi enye, nte ededi, ‘isịnke idem ibịne ọyọhọ ifiọk,’ kpa mme n̄kpọ oro ẹsọn̄de ẹkan “akpa editọn̄ọ ukpepn̄kpọ Christ.”—Mme Hebrew 5:12; 6:1.

¹⁸ Da enyịn ikike kụt mme Christian oro ke mme mbonoesop ke akpa isua ikie oro. Mmọ ẹma ẹdụk do ẹnyụn̄ ẹdu ke edidemede, edi ndi ekikere mmọ ama odu ke ukpepn̄kpọ? Ndi mmọ ke ẹkekọri ke ifiọk ifịk ifịk ye ke esịt akpanikọ? Ekeme ndidi ikọkọrike. Ye mbon oro mîkekọrike isịm ọyọhọ idaha, edibuana ke mme mbonoesop ekededi akada itie, yak idọhọ, ke mfefere enyene-uwem ikpehe, ke adan̄aemi ice ama okoboho ke esịt esịt. Orụn̄ akpanikọ oro ọsọn̄de m̀mê awakde n̄kukọhọ ikemeke ndisụhọde ndụk ikpehe ekikere esie oro snow obohode.—Men Isaiah 40:24 domo.

19. Ke nso usụn̄ ke Christian oro enyenede ifiọk mfịn ekeme ndikabade mbiet mme Christian ẹkedide Hebrew?

¹⁹ Ekeme nditịbe ukem ntre ye Christian mfịn. Ke adan̄aemi abuanade ke mbonoesop enye ekeme nditre ndida mme idaha oro ndikọri ke ifiọk. Nso kaban̄a edibuana ke mmọ ifịk ifịk? Man obufa owo m̀mê akparawa owo onyịme ndikot itien̄wed m̀mê ọnọ ibọrọ ke mme ikọ oro ẹdude ke ikpehe ekikere ekeme ndida ukeme oro okponde, owụtde eti edida ukeme esie nnam n̄kpọ oro odotde itoro. Edi Paul ama owụt ete ke ye mbon efen, ke ẹkerede ẹban̄a ini oro mmọ ẹkedide mme Christian, mmọ ẹkpenyene ndikọri mbe akpa ikpehe edinyene ebuana oro edieke mmọ ẹyomde ndikọri ke ifiọk.—Mme Hebrew 5:14.

20. Nso ndụn̄ọde idem ke nnyịn owo kiet kiet ikpanam?

²⁰ Edieke Christian oro enyenede ifiọk mînamke n̄kọri ibe sụk edikot ufan̄ikọ Bible m̀mê ndinọ akpan ibọrọ nnennen nto ikpehe ekikere, anaedi edibuana esie oto enyọn̄ enyọn̄ “enyene-uwem ikpehe” esịt esie. Ediwak mbonoesop ẹkeme ndibe ye idaha ukeme ekikere esie osụk odude ke ice, ke ndikaiso ke uwụtn̄kpọ nnyịn aban̄ade ikpehe oro ice obohode. Nnyịn ikpenyene ndibụp idem nnyịn: ‘Nte edi ntre ye ami? Nte ami mmayak orụk ekikere oro snow obohode ada itie? Adan̄a didie ke ami ndu ke edidemede ke ekikere nnyụn̄ nnyene udọn̄ ke ndikpep n̄kpọ?’ Idem edieke mme ibọrọ esịt akpanikọ nnyịn mîfọnke nnyịn ke idem, nnyịn imekeme nditọn̄ọ idahaemi ndinam usio-ukot ndikọri ke ifiọk.

21. Nso usio-ukot oro ẹkenemede ke mbemiso ke afo ekeme ndida nsịn ke edinam ke ini otịmde idem ọnọ m̀mê odụkde mme mbonoesop?

²¹ Nnyịn owo kiet kiet imekeme ndida mme ekikere oro ẹnọde ke ikpehe ekikere 8 isịn ke edinam. Inamke n̄kpọ m̀mê adan̄a anyanini didie ke nnyịn ibuana ye esop, nnyịn imekeme ndibiere ndikọri nsịm ọyọhọ idaha ye ifiọk oro okponde akan. Ye ndusụk owo oro ediwọrọ nditịm idem nnọ mme mbonoesop ye ntịn̄enyịn n̄kan, iso-ọfọn ẹfiakde ẹdemede mme edu oro ẹkenyenede ke ediwak isua oro ẹkebede edi emi ama okosop sụn̄sụn̄. Nte afo anamde ntịmidem, domo ndibiere se idide mme akpan n̄kpọ ndinyụn̄ ndiọn̄ọ mme itien̄wed oro mûmeheke oro ẹdade nditat akpan ekikere. Yom obufa n̄kpọ ekededi emi odude ke ukpepn̄kpọ oro. Ukem ntre, ke odụkde mbonoesop, domo ndida mme ekikere oro ẹnọde ke ikpehe ekikere 10 ye 11 nnam n̄kpọ ke idemfo. Domo ndidu ke edidemede ke ekikere, nte n̄kpọ eke anamde ekikere fo atara. Oro eyebiat ntụhọ ekededi aban̄ade “eboho ice” ndidụk ndi; ukeme ofụri esịt emi n̄ko eyenam idaha ekededi ebietde ice oro ekemede ndidi ama ọtọn̄ọ ndikọri ke mbemiso atara.—Mme N̄ke 8:12, 32-34.

Ifiọk, nte Un̄wam Kaban̄a Edin̄wụm Mfri

22. Didie ke nnyịn idibọ ufọn edieke nnyịn inamde n̄kpọ ndikọri ifiọk nnyịn?

²² Didie ke nnyịn owo kiet kiet idibọ ufọn edieke inamde n̄kpọ iban̄a mbubehe edikọri ke mfọnido oro owo mîdotke ye ke ifiọk aban̄ade Ọbọn̄ ye Andinyan̄a nnyịn Jesus Christ? Ebede ke nnyịn ndisịn ukeme ofụri esịt ndidu ke edidemede ke ekikere, iben̄ede idem ndibọ ifiọk, n̄kpasịp mbufa ye mme awak n̄kukọhọ akpanikọ Bible ẹyedọn̄ n̄kam ntotụn̄ọ ntotụn̄ọ, ndien ifiọk nnyịn eyekọri onyụn̄ akabade odu taktak. Ẹyemen enye ẹdomo ye se Jesus eketịn̄de ke n̄ke efen aban̄ade esịt. (Luke 8:5-12) N̄kpasịp oro ẹduọn̄ọde ke eti isọn̄ ẹkeme ndinyene ikpọ orụn̄ ndimụm eto oro osion̄ode mfri onyụn̄ on̄wụmde idem n̄kama.—Matthew 13:8, 23.

23. Nso utịp ẹkeme ndidi ke ini nnyịn idade 2 Peter 3:18 isịn ke edinam? (Colossae 1:9-12)

²³ N̄ke Jesus ama okpụhọde esisịt, edi nti utịp ẹkedi ukem ye se Peter ọkọn̄won̄ọde ete: “Ke ntak emi ndien, mbufo ke n̄kan̄ mbufo ẹsịn ifịk ke ofụri ukeme ẹdian eti ido ke mbuọtidem mbufo, ẹnyụn̄ ẹdian ifiọk ke eti ido . . . Koro edieke mme n̄kpọ ẹmi ẹdude ke esịt mbufo ọyọhọ ọyọhọ, mmọ ẹyenam mbufo ẹkûtie ifu, ẹkûnyụn̄ ẹnana mfri ke edifiọk Ọbọn̄ nnyịn Jesus Christ.” (2 Peter 1:5-8) Ih, nnyịn ndikọri ke ifiọk eyen̄wam nnyịn ndin̄wụm mfri. Nnyịn iyekụt ite ke edikam mbọ ifiọk efen efen eyedi inem n̄kpọ akan. (Mme N̄ke 2:2-5) Afo eyesọsọp eti se afo ekpepde onyụn̄ enyene ufọn nte afo ekpepde mbon efen ndikabade ndi mme mbet. Ntre ke usụn̄ emi n̄ko, afo eyen̄wụm mfri akan onyụn̄ ada ubọn̄ ọsọk Abasi ye Eyen esie. Peter ekeberi udiana n̄wed esie ete: “Edi ẹtie ke mfọn ye ifiọk Ọbọn̄ ye Andinyan̄a nnyịn Jesus Christ ẹkọri n̄kọri. Yak ubọn̄ enyene Enye kemi ye ke nsinsi.”—2 Peter 3:18.

[Mme Ikọ idakisọn̄]

Nte Afo Emekeme Nditi?

◻ Ntak emi afo ekpenyenede udọn̄ ndinam ifiọk fo ọkọri?

◻ Didie ke obufa eyen ukpepn̄kpọ Bible ekeme ndibọ ekese ufọn nto ukpepn̄kpọ esie?

◻ Nso n̄kpọndịk ke oyom afo efep, nte ẹdade eboho ice ẹnọ uwụtn̄kpọ ẹban̄a?

◻ Ntak emi afo ekpebierede ndifori ke ukeme oro afo esịnde ndikọri ifiọk fo?

[Ndise ke page 15]

Nte ami mmenyene mfịna eboho “ice” ke ekikere?