KAAT PAUL A BI TILNA LÔK HÉBER

1 I ngéda kôba, Nyambe a bi pôdôs basôgôlsôgôl bés ngandak ngélé ni njel bapôdôl, a gwéélak ki ngandak manjel.+ 2 Ndi nano i lisuk li dilo dini, a mpôdôs bés ni njel Man+ wé nu a bi téé nkôdôl mam momasôna,+ ni njel yé ki nyen a bi hek mam ma yé i ngii ni hana ’isi.*+ 3 Nyen a yé titii i lipém li Nyambe+ lôñni bañga bañga ndémbél i libak li Nyambe,+ a nit mam momasôna ni njel lipôdôl li ngui yé. Ndi i ngéda a bi mal pubus bibéba gwés,+ a bi yén i woo walôm u Nyambe nunkeñi nyoo ngingii.+ 4 Jon a bi kôhna tel i i nloo i biañgel,+ kayéle a kôhna* jôl li li nlôôha lilam iloo môl map.+

5 Kiki hihéga, ikété biañgel, imbe añgel Nyambe a bi kal to kel yada le: “U yé man wem; i len ini, me nyila isoñ”?+ Tole: “M’a ba isañ, yak nye a’ ba man wem”?+ 6 Ndi i ngéda a ntémb a lona Mbôkgwéé+ wé hana nkoñ ’isi, a nkal le: “Yak biañgel bi Nyambe gwobisôna bi ti nye lipém.”*

7 A nkal ki inyu biañgel le: “A nyilha biañgel gwé bihégél bi mbuu, a yilha yak bagwelnson*+ bé lindômbôô li hié.”+ 8 Ndi inyu Man wé, a nkal le: “Nyambe a yé yééne yoñ ane+ i boga ni boga; yak ntoñgo woñ ane, u yé ntoñgo ane u telepsép.* 9 U bi gwés telepsép, u oo liyanmbén. Inyu hala nyen Nyambe, Nyambe woñ, a bi hoo we+ môô ma maséé makeñi iloo basolôñ boñ.”+ 10 Ni le: “Éé a Nwet, u bi tek dikuu di hisi i bibôdle, yak ngii i yé nson u moo moñ. 11 Gwon* bi ga tjiba, ndi we w’a yégle; gwobisôna gw’a un kiki mbot, 12 w’a hôt ki gwo kiki mbôñgô mbot, gw’a héñhana kiki mbot. Ndi we u yé nlélém, yak nwii nwoñ nw’a bana bé lisuk kekikel.”+

13 Ndi ikété biañgel, inyu imbe añgel a bi kal to kel yada le: “Yén i woo wem walôm, letee me yilha baoo boñ kiki kéhne yoñ makôô”?+ 14 Baa biañgel gwobisôna bi ta bé mimbuu inyu nson mpubhaga,*+ mi Nyambe a ñep i gwel nson inyu bôt b’a kôdôl tohi?

2 Inyu hala nyen i yé bés nseñ le di tibil bok mahoñol mu mam di bi nok iloo kiki di mbéna boñ,+ kayéle kekikel di kenek bañ haa ni hémle.+ 2 Inyule ibale i bañga i bi pôda ni njel biañgel+ i bi sôk nene le i yé maliga, ni ibale hiki béba ni hiki liboñok li ndok li bi kôhna kogse inoñnaga ni telepsép,+ 3 lelaa ni d’a pei kogse ibale di nyan i nya tohi ikeñi ini?+ Inyule Nwet+ wés nyen a bi bôdôl añal i tohi ini; yak i bôt ba bi emble nye ba yigye inyu yés le i tohi ini i yé maliga, 4 yak Nyambe a kôndge mbôgi yé ni njel biyimbne ni bihélha bi mam* ni mimpémba mi mam nya ndi nya,+ lôñni mbuu mpubi a bi kap inoñnaga ni sômbôl yé.+

5 Inyule ha isi biañgel bé nyen Nyambe a bi suhus nkoñ ’isi u u nlo,+ u di mpôdôl. 6 Ndi mbôñ yada i bi kal homa wada le: “Mut binam a yé kii le ndi u hoñol nye, to man mut le u tééda nye?+ 7 U bi suhus nye ndék isi biañgel; u ha nye ntut lipém ni u bibégés, u téé ki nye le a ba i ngii minson mi moo moñ. 8 U bi suhus mam momasôna isi makôô mé.”+ Ndi i ngéda Nyambe a bi suhus mam momasôna isi yé,+ jam jo ki jo li bi yégle bé le a suhus bé jo isi yé.+ To hala, letee ni nano di yé ngi tehe le mam momasôna ma yé isi makôô mé.+ 9 Ndi di ntehe toi le, Yésu nu a bi suhlana ndék isi biañgel,+ nano a hééba ntut lipém ni u bibégés inyule a bi son njonok letee ni nyemb,+ kayéle a noode nyemb inyu bôt bobasôna ni njel konangoo i mbuma ñañ i Nyambe.+

10 Inyu lona ngandak bon le ba kôhna lipém,+ i bé i kôli le nu mam momasôna ma bi héga inyu yé, ma héga ki ni njel yé, a gwélél mandutu inyu yilha Mbôgna tohi+ yap peles.+ 11 Inyule nu a nyilha bôt bapubhaga ni i bôt ba yé i yila bapubhaga,+ bobasôna ba gwé isañ wada;+ inyu njom ini nyen a nwo bé nyuu i sébél bo le lôkisañ,+ 12 i ngéda a nkal le: “M’a añle lôk kéé jôl joñ; m’a bégés we ni tjémbi ikété likoda.”+ 13 A nkal ki le: “M’a bôdôl nye ñem.”+ A nkônde ki le: “Nuna-ki, me nunu ni boñge batitigi Yéhôva* a bi ti me.”+

14 Jon, kiki “boñge batitigi” ba gwé nyuu minsôn,* hala nyen yak nye a bééna nyuu minsôn,+ kayéle ni njel nyemb yé,+ a tjé nu a gwé ngui i nol, hala wee Nsohop,+ 15 ni le a kobol* bôt bobasôna ba bé ba tiñi kiki minkol niñ yap yosôna inyule ba nkon nyemb woñi.+ 16 Inyule ha biañgel bé gwon a yé toi i hôla, ndi mbôda* Abraham yon a yé i hôla.+ 17 Jon a bé lama yila kiki “lôkisañ” ikété manjel momasôna,+ le ndi a yila prisi keñi i i yé konangoo ni maliga ikété nson Nyambe, kayéle a ti sesema i bikwak*+ inyu bibéba bi litén.+ 18 Hala kiki nyemede a bi nok ndutu i ngéda a bi kôhna manoodana,+ a nla hôla i bôt ba yé i kôhna manoodana.+

3 Jon, a lôk kéé ipubhaga, bé ba ni bi kôhna nsébla i ke i ngii,*+ béñgnana ñôma ni prisi keñi i di neebe,* le Yésu.+ 2 A bi téñbe ni Nu a bi téé nye,+ kiki yak Môsi a bi boñ i ngéda a bé gwel nson ikété ndap Nyambe yosôna.+ 3 Inyule a* bi éña le a kôli ni lipém+ iloo Môsi, hala kiki nu a ñoñ ndap a gwé lipém iloo ndap yomede. 4 Ni maliga, hiki ndap i ñôña ni ngim mut, ndi Nyambe nyen a bi hek mam momasôna. 5 Môsi a bé ngwelnson nu maliga ikété ndap Nyambe yosôna, yak nson wé u bé yimbne* i mam ma bé lama pôda i mbus ngéda, 6 ndi Kristô a bé maliga kiki man+ nu a ñane ndap Nyambe. Bés bon di yé ndap yé,+ ibale di ntéñbe yaga letee ni lisuk ni kunde yés i pot, yak ni botñem di nkônôl maséé.*

7 Jon kiki mbuu mpubi u mpot:+ “Len, ibale ni nok kiñ yé, 8 ni lédés bañ miñem minan kiki i bi bôña i dilo di manoodana i ñoñ, i ngéda ba bi nyumbla me le me bep unup,+ 9 i homa basôgôlsôgôl banan ba bi noode me, ba suu ki me, to hala kiki ba bi tehe minson nwem 40 ma nwii.+ 10 Inyu hala nyen i hiai hini hi bi hindha me ñem, me kal ki le: ‘Miñem nwap mi nyôm ngéda yosôna, ba mpam bé to i yi manjel mem.’ 11 Jon me bi kum soñ ikété hiun hiem le: ‘B’a jôp bé ikété noi yem.’”+

12 Yoña yihe, a lôk kéé, tiga le mut ikété nan a bôdôl bana béba ñem i i gwé bé hémle, inyule a yé i ke haa ni Nyambe nu a niñ;+ 13 ndi kena ni bisu i tina makénd bé ni bé hiki kel, ntel ba nsébél i ngéda ini le “Len,”+ tiga le ngui malôga i béba i lédés ñem u wada ikété nan. 14 Inyule di nyila toi bayoñ ngaba ba* Kristô ibale di ntéñbe ni botñem di bééna i bibôdle letee ni lisuk.+ 15 Ndik kiki i nkéla le: “Len, ibale ni nok kiñ yé, ni lédés bañ miñem minan kiki ngéda ba bi nyumbla me le me bep unup.”+

16 Inyule bonjee ba bi nok, ndi to hala ba nyumbla nye le a bep unup? Ni maliga, i bôt bobasôna ba bi nyodi i Égiptô isi énél i Môsi, hala bé?+ 17 Handugi hala, bonjee ba bi hindha Nyambe ñem 40 ma nwii?+ I bôt bobasôna ba bi boñ béba, mim nwap mi kwo i ñoñ, hala bé?+ 18 Ndi bonjee a bi kumul soñ le ba ga jôp bé ikété noi yé? I bôt ba bi ndogop, hala bé? 19 Jon di ntehe le ba bi la bé jôp mu inyu ngitophémle yap.+

4 Jon, hala kiki mbônga i jôp ikété noi yé u ngi yii, wee di yoñ yihe,* tiga le wada ikété nan a nene wengoñle a nimis wo.+ 2 Inyule ba bi añle yak bés ñañ nlam,+ ndik kiki ba bi añle yak bo; ndi bañga ba bi nok i bi bane bé bo nseñ, inyule ba bi bana bé nlélém hémle kiki i bôt ba bi emble. 3 Inyule i bés ba di bi unda le di nhémle, di njôp toi ikété noi ini, nlélém kiki a bi kal le: “Jon me bi kum soñ ikété hiun hiem le: ‘B’a jôp bé ikété noi yem,’”+ to hala kiki a bi mal boñ minson nwé ilole nkoñ ’isi u mbôdôl.*+ 4 Inyule a bi pot homa wada inyu hilo hi nyônôs isaambok le: “Nyambe a bi noi i hilo hi nyônôs isaambok inyu minson nwé nwominsôna,”+ 5 a nkônde ki kal le: “B’a jôp bé ikété noi yem.”+

6 Jon, kiki njel i ngi yii inyu bôt bahogi le ba jôp ikété noi yé, hala kiki i bôt ñañ nlam u bi bôk añlana ba bi jôp bé mu inyu ndok yap,+ 7 a bi témb a téé* hilo hipe i ngéda a bi kal i mbus ntandaa ngéda ikété hiémbi hi David le: “Len”; kiki i mbôk i kéla le: “Len, ibale ni nok kiñ yé, ni lédés bañ miñem minan.”+ 8 Inyule ibale Yôsua+ a jôbna bo i homa noi, ki Nyambe a bi pot bé inyu hilo hipe i mbus ngéda. 9 Jon noi i sabat ipe i ngi yii inyu litén li Nyambe.+ 10 Inyule i mut a bi jôp ikété noi i Nyambe, yak nye a noi inyu minson nwé nyemede, kiki Nyambe nyemede a bi boñ inyu minson nwé.+

11 Jon di boñ ni biliya gwés gwobisôna i jôp ikété noi ini, le ndi mut to wada a noñ bañ* nlélém njel ndok.*+ 12 Inyule bañga i Nyambe i yé yômi, i gwé ki ngui,+ i nhoo iloo pansoñ yo ki yo i malo ima,+ i njôp ikétékété letee i bagal mut* ni mahoñol,* yak ni môñga lôñni poños bihés, i nla ki wan mahoñol lôñni bipék bi ñem. 13 Jam to jada li li bi héga li sôli bé i mis ma Nyambe,+ ndi mam momasôna ma yé nso, ma bémbi ki i mis ma nu di nlama ti ñañga bésbobasôna.+

14 Jon, kiki di gwé prisi keñi i i bi ke i ngii, Man Nyambe le Yésu,+ wee di téñbege i pahal hémle yés i mbamba inyu yé.+ 15 Inyule di gwé bé prisi keñi i i nla bé nok bibomb gwés,+ ndi di gwé i i bi noodana ikété manjel momasôna kiki bés, ibabé nye i boñ béba.+ 16 Jon di kôôge bebee ni yééne ane i konangoo i mbuma ñañ lôñni makénd,+ kayéle di kôhna konangoo, di léba ki konangoo i mbuma ñañ inyu hôla bés i loñge ngéda.

5 Inyule hiki prisi keñi i i nyôña ipôla bôt ba binam, i ntééba inyu gwel nson Nyambe inyu yap,+ le i ti makébla ni bisesema inyu bibéba.+ 2 A nla ki unda ñem ngôô* inyu bôt ba ngiyi ni minyômôk* mi bôt, inyule yak nyemede a gwé* gwé bibomb, 3 inyu hala nyen a nlama ti makébla inyu bibéba gwé nyemede, nlélém kiki a mboñ inyu bibéba bi litén.+

4 Mut a nyoñ bé lipém lini ni nyemede, ndi a nkôhna ndik jo i ngéda Nyambe a ntéé* nye, ndik kiki a bi téé Arôn.+ 5 Jon to Kristô a bi yoñ bé lipém lini ni nyemede+ i ngéda a bi yila prisi keñi, ndi a bi kôhna lipém ni njel Nu a bi kal nye le: “U yé man wem; i len ini, me nyila isoñ.”+ 6 Kiki a nkal ki homa numpe le: “U yé prisi i boga ni boga kiki Melkisédek.”+

7 I ngéda a bé niñ hana ’isi,* Kristô a bi yemhe Nu a bééna ngui i tohol nye i nyemb, a yaglak ki nye ni minlondok mi ngui lôñni gwiiha,+ a bi kôhna ki ndimbhe inyu masoohe mé inyule a bé kon Nyambe woñi. 8 To hala kiki a bé man wé, a bi nigil manôgla ni njel mandutu a bi kôhna.+ 9 Ndi i ngéda a bi mal témb peles,+ a yila njel tohi i boga inyu bôt bobasôna ba ba nôgôl nye,+ 10 inyule Nyambe a bi pohol nye le a ba prisi keñi kiki Melkisédek.+

11 Di gwé ngandak mam i kal inyu yé, ndi ma nlet i toñol, inyule ni nyila bôt ba ba ntiñha i nok. 12 Inyule to hala kiki nano* ni lamga ba baniiga, ni ngi gwé ki ngôñ le mut a témb a niiga bé biniigana bi bisu+ bi bipôdôl bipubi bi Nyambe ibôdôl i bibôdle, ni ntémb ki ni kahal bana ngôñ ni milik, ndi ki le ni lamga je bañga bijek. 13 Inyule i mut a nke ni bisu i nyuñ milik a nyi bé bañga i telepsép inyule a yé mañge ntitigi.+ 14 Ndi bañga bijek i yé inyu minhôôlak mi bôt, inyu bôt ba nsélés ngap yap i hek pék, mu kiki ba ngwélél yo inyu yimbe maselna ipôla loñge ni béba.

6 Jon, nano kiki di mal kôhna* biniigana bi bisu+ inyu Kristô, wee di boñ biliya i yila minhôôlak mi bôt,+ di tiimba ha bañ tek hikuu inyu nigil mam kiki bo: i tam bibéba inyu minson mi yañga,* i hémle Nyambe, 2 bo biniigana inyu mintén ni mintén mi sôble, inyu likéhi bôt moo,+ inyu bitugne bi bawoga+ ni inyu bikééhene bi boga. 3 Hala yaga nyen d’a boñ, ibale Nyambe a neebe.

4 Inyule i bôt ba bi mal tehe mapubi,+ ba noode ki likébla li nlôl i ngii, li Nyambe a nti yañga, ba kôhna* ki mbuu mpubi, 5 ba noode yak lipôdôl lilam li Nyambe, ni mimpémba mi mam mi nkoñ ’isi u u nlo,* 6 ndi ba ke haa ni hémle;+ mut nye ki nye a nla ha bé témbna bo le ba tiimba hiel miñem, inyule bomede ba ntiimba tômôl Man Nyambe i kék, ba nwéha ki nye nyuu i mbamba.+ 7 Inyule banop ba ba nôl hisi hiki ngéda, ba yé bisai bi bi nlôl yak Nyambe; inyule ba nyôôs hisi kayéle bijek* bi ño inyu loñge i bôt ba nsal hio. 8 Ndi ibale hisi hi nti ndik biloo ni kai ibe, ba ntjôô hio, ba bak bebee i tiihe hio, ba sôk ki ba ligis hio.

9 Ndi a bagwéha, to hala kiki di mpot hala, di yé nkwoog nkaa le mam ma ga ke loñge inyu nan, mam ma ma nkena i tohi. 10 Inyule Nyambe a ta bé mut a téé bé sép le a hôya nson nan ni gwéha ni bi unda inyu jôl jé,+ hala kiki ni bi gwélél bapubhaga nson, ni nke ki ni bisu i gwélél bo nson. 11 Ndi di gwé ngôñ le hiki wada nan a unda minlélém mi makénd i bôlô, le ndi ni ba nkwoog nkaa ni botñem+ i nya i yôni letee ni lisuk,+ 12 kayéle ni yila bañ bôt ba yeñgi,+ ndi le ni nigle i bôt ba nkôhna* mimbônga ni njel hémle ni wongut.

13 Inyule i ngéda Nyambe a bi ti Abraham mbônga, kiki a bé bé le a kum soñ ni mut nu a nloo nye, a bi kum soñ ni nyemede,+ 14 a kal le: “Me ga sayap yaga we, me ga bulus yaga ki we.”+ 15 Jon i ngéda Abraham a bi unda wongut nyen a bi kôhna mbônga unu. 16 Inyule mut binam a nkum soñ ni mut nu a nloo nye; i ngéda a mal kum soñ, wee lisuk li ndañ li, inyule hala a yé bibep inyu yé.+ 17 Hala nyen yak Nyambe, i ngéda a bi kit le a ntibil unda i bôt ba bi kôhna mbônga*+ le bitééne* gwé bi nla bé set, a bi kum soñ le hala a ba bibep,* 18 kayéle ni njel i mam mana mo ima* ma ma nla bé set, Nyambe a nla bé tembee+ mu mam ma, bés ba di bi jôp ngwéé ikété lisolbene, di bana ngandak makénd inyu kabda i botñem i téé bés i bisu. 19 Di gwé i botñem+ ini kiki hikoba hi sitima inyu biniñ* gwés, i nla bé set, i umi ki siñ, i njôbna ki bés letee ni i mbus libadô,*+ 20 i homa mut a mbôk bés i bisu le Yésu+ a bi jôp inyu yés, nyen a mal yila prisi keñi kiki Melkisédek i boga ni boga.+

7 Inyule i Melkisédek nunu, kiñe Salem, prisi i Nyambe Nungingii, nyen a bi boma Abraham i matémb mé i ngéda a bi mal nol bikiñe, a sayap Abraham;+ 2 Abraham a bi ti nye jôga jada ikété jôm li gwom gwé gwobisôna. Jam li bisu, jôl jé li nkobla le “Kiñe Telepsép,” a bak ki kiñe Salem, hala wee “Kiñe Nsañ.” 3 Mut to wada a nyi bé isañ to nyañ,* to kaat yé lihaa, to bibôdle bi dilo tjé, to lisuk li niñ yé, ndi a bi yila wengoñle Man Nyambe; jon a nyégle prisi i boga ni boga.*+

4 Nuna-ki lelaa i mut nunu a bé bañga mut, nyen isañ lihaa* le Abraham a bi ti jôga jada ikété jôm li tik gwom a bi kadal i gwét.+ 5 I yé mbale le inoñnaga ni mbén Môsi, bon ba Lévi+ ba ba bi kôhna nson wap prisi ba bi kôhna ki biniigana le ba yoñ jôga jada ikété jôm mu gwom bi litén,+ hala wee lôkisañ yap, to hala kiki yak bana ba yé mbôda* Abraham. 6 Ndi i mut nunu a bi lôl bé i lihaa li Lévi, ndi a bi yoñ jôga jada ikété jôm yak Abraham, a sayap ki nu a bi kôhna mimbônga.+ 7 Ibabé pééna, nunkeñi nyen a nsayap nuntitigi. 8 Inyu ba bisu, i bôt ba yé i wo bon ba nkôhna jôga jada ikété jôm; ndi inyu nu a bi yoñ jo, a yé mut nu mbôgi i ntiba le a yé i niñ.+ 9 Jon i nla kéla le yak Lévi, nu a nkôhna jôga jada ikété jôm, a bi ti* jôga jada ikété jôm ni njel Abraham, 10 inyule Lévi a bé a ngi yii i bôbôk i sôgôlsôgôl wé* i ngéda Melkisédek a bi boma Abraham.+

11 Ibale nson u biprisi bi Lôk Lévi+ u bé le u lona libak li peles (inyule u bé ikété bitelbene bi mbén Môsi litén li bi kôhna), umbe nseñ u yé i bana ki prisi keñi ipe, i i nkéla le i yé kiki Melkisédek,+ ndi ha kiki Arôn bé? 12 Inyule kiki ba yé i héñha nson prisi, wee i yé nseñ le ba héñha yak mbén Môsi.+ 13 Inyule i mut ba mpôdôl i mam mana a bi lôl i litén lipe; mu litén li, mut to wada a bi gwel bé nson i juu li bisesema.+ 14 Inyule i nyiba loñge loñge le Nwet wés a nlôl i litén li Yuda,+ ndi Môsi a bi pot bé jam jo ki jo le biprisi bi nlôl mu litén li.

15 Ndi hala a bi kônde ki yiba ibabé pééna i ngéda prisi ipe+ i bi nene, i i yé kiki Melkisédek,+ 16 nu a nyila bé prisi ni njel lihaa jé i pes minsôn kiki mbén Môsi i mbat, ndi ni njel ngui niñ i i nla bé tjiba.+ 17 Inyule tilna yada i mbok mbôgi inyu yé le: “U yé prisi i boga ni boga kiki Melkisédek.”+

18 Jon Nyambe a bi mélés nlômbi mbén inyule i mbomb, i nla bé to hôla bés.+ 19 Inyule mbén Môsi i bi yilha bé yom yo ki yo peles,+ ndi malo ma bañga botñem+ ma bi yilha mam peles, ni i njel ini ki nyen di nkôôge bebee ni Nyambe.+ 20 Handugi hala, i prisi ini i bi tééba bé ibabé i kum soñ, 21 (inyule ni maliga, ngim bôt i bi yila biprisi ibabé i kum soñ, ndi nunu a bi yila prisi ni njel soñ ba bi kum inyu yé; nu a bi kum soñ nyen a bi kal le: “Yéhôva* a mal kum soñ, a’ héñha bé to mahoñol mé;* ‘U yé prisi i boga ni boga’”),+ 22 hala nyen yak Yésu a bi yila bibep* bi bañga malômbla.+ 23 Jam lipe ki, ngandak bôt i bé lama yila biprisi, wada mbus wada,+ inyule nyemb i bé kéñ bo njel i kena nson wap ni bisu, 24 ndi kiki a niñ i boga ni boga,+ a gwé bé mut a nyiha nye mu nson wé prisi. 25 Inyu hala nyen a nla tohol i nya i yôni ba ba nkôôge Nyambe bebee ni njel yé, inyule a niñ ngéda yosôna i yemhe inyu yap.+

26 Inyule i nya prisi keñi ini yaga yon i kôli ni bés, i i yé maliga, nginsohi, ngi liton li mahindi,+ mbaglak ni baboñbéba, i nkôhna ki lipém nyoo ngingii.+ 27 Maselna ni bini biprisi bikeñi bipe, a gwé bé le a ti bisesema hiki kel;+ pok, le a bôk a ti gwo inyu bibéba gwé nyemede, i mbus inyu bibéba bi litén;+ inyule a bi boñ hala ngélé yada inyu ngélé yosôna i ngéda a bi ti nyemede kiki sesema.+ 28 Inyule i bôt mbén Môsi i ntéé kiki biprisi bikeñi ba gwé bibomb;+ ndi i mbus mbén Môsi, lipôdôl li soñ ba bi kum+ jon li ntéé Man Nyambe, nu a bi yila peles+ i boga ni boga.

8 Ndi nlôm jam munu mam di yé i pot, nye nunu le: ntén prisi keñi unu won di gwé,+ a bi yén i woo walôm u yééne ane Nyambe nunkeñi nyoo i ngii,+ 2 nyen a yé ngwélél* nu homa mpubhaga*+ ni nu bañga lap le Yéhôva* nyen a bi oñ, ha mut binam bé. 3 Inyule hiki prisi keñi i ntééba inyu ti makébla lôñni bisesema; jon i bé nseñ le yak nunu a bana ngim yom i ti.+ 4 Ibale a bak hana ’isi, ki a ta bé prisi,+ inyule ngim bôt i yé le yon i nti bisesema inoñnaga ni mbén Môsi. 5 I bôt bana ba ngwel nson mpubhaga u u yé ndémbél ni titii+ i mam ma ngii;+ nlélém kiki Nyambe a bi ti Môsi oda i ngéda a bé bebee ni oñ lap: inyule a nkal le: “Yoñ yihe le u boñ mam momasôna inoñnaga ni ndémbél u bi tehe i hikôa.”+ 6 Ndi nano Yésu a bi kôhna bañga nson,* inyule a yé ki ñat+ bañga malômbla+ ma ma bi tééba inoñnaga ni mbén i ngii bañga mimbônga.+

7 Ibale malômbla ma bisu ma bana bé nsohi, ki ma nyônôs ima ma ta bé nseñ.+ 8 Inyule a yé toi i ôm litén nsohi i ngéda a nkal le: “Yéhôva* a nkal le: ‘Nuna-ki! Dilo di nlo le m’a boñ malômbla ma yondo ni ndap Israel lôñni ndap Yuda. 9 I malômbla ma, ma ga ba bé kiki malômbla me bi boñ ni basôgôlsôgôl bap i kel me bi gwel bo woo inyu nyodna bo i loñ Égiptô;+ inyule ba bi téñbe bé ni malômbla mem, jon me bi waa tôñ bo,’ hala nyen Yéhôva* a mpot.

10 “Yéhôva* a nkal le: ‘Inyule mana mon ma yé malômbla m’a boñ ni ndap Israel i mbus i dilo di. M’a ha mambén mem ikété mahoñol map, m’a tila ki mo ikété miñem nwap.+ M’a yila Nyambe wap, yak bo b’a yila litén jem.+

11 “‘Ndi mut to wada ikété yap a’ niiga ha bé mut wé loñ, to maasañ, to kal nye le: “Yi Yéhôva!”* Inyule bobasôna ba ga yi me, ibôdôl nuntitigi ikepam nunkeñi ikété yap. 12 Inyule m’a kônôl bo ngoo inyu maboñok map ma ngitelepsép, m’a hoñol ha bé ki to bibéba gwap.’”+

13 I ngéda a nkal le “malômbla ma yondo,” wee a mal unda le ma bisu ma ntagbe ngéda.+ Ndi i jam li ntagbe ngéda, li un ki, wee li yé bebee ni nyoi.+

9 Ndi malômbla ma bisu ma bééna matéak inyu nson mpubhaga, ma ban-ga homa mpubhaga+ hana ’isi. 2 Inyule tuñ bisu i lap i bi ôña, yon i bééna tééne lambe+ ni téblé, lôñni bret bi makébla;*+ ba nsébél yo le Homa mpubhaga.+ 3 Ndi tuñ i lap ba nsébél le Homa a nlôôha mpubhaga+ i bé i mbus libadô+ li nyônôs iba. 4 Mu nyen beglene binjinjiñ i gôl+ i bééne lôñni nkuu Malômbla+ u u bé nhook ni gôl homa nyensôna,+ mukété nyen hibee hi gôl hi hi bééna mana+ hi bééne, ni ntoñgo u Arôn u u bi too,+ lôñni dibambha di ngok+ di malômbla; 5 ndi yiye i bikérubim bi lipém i bé i ngii Nkuu, i bé hô ngudul bikwak.*+ Ndi ngéda bé ini nano le di toñol i mam mana momasôna.

6 Kiki i gwom bini bi mal ôña hala, biprisi bi njôp i tuñ bisu ngéda yosôna inyu gwel minson mimpubhaga;+ 7 ndi prisi keñi i njôp yotama ikété tuñ i nyônôs iba ngélé yada hiki nwii,+ a ban-ga matjél+ le a nti inyu yé nyemede+ ni inyu bibéba litén+ li mboñ inyu ngiyi. 8 Hala nyen mbuu mpubi u ntibil toi unda le njel i nkena i homa mpubhaga i bé ngi yeelana ntel wonsôna lap bisu i bé i ngi téé.+ 9 I lap ini i yé hihéga inyu i ngéda ini;+ inoñnaga ni bitelbene bini, makébla lôñni bisesema bi ntiba.+ Ndi to hala, bi nla bé boñ le kiññem i mut a yé i gwel nson mpubhaga i yila peles.+ 10 Bi yé ndik bijeje ni binyonyo, ni ngandak mintén mi manjel inyu pubus bôt ni inyu pubus gwom.*+ Bi bé matéak inyu nyuu minsôn+ letee ntéak ngéda inyu kodol mam u kola.

11 Ndi i ngéda Kristô a bi lo kiki prisi keñi i mam malam ma ma bi mal lo, a bi jôp ikété lap i i yé bañga ni peles iloo lap bisu, i i ta bé ñoñok ni moo, hala wee i tane bé hana nkoñ ’isi. 12 A bi jôp bé i homa mpubhaga ni matjél ma bibép bi kembee, to ni ma bon ba nyaga, ndi a bi jôp ni matjél mé+ nyemede ngélé yada inyu ngélé yosôna, a kuhul ki bés tohi i boga.*+ 13 Ibale ba nwes matjél ma bibép bi kembee ni ma balôm ba nyaga,+ lôñni libu li ngond nyaga* i ngii bôt ba bi hooba mahindi le ma pubus bo kayéle minsôn nwap mi ba mapubi,+ 14 bôô ni ngélé yañen ni matjél ma Kristô,+ nu a bi ti nyemede yak Nyambe ngi liton li mahindi ni njel mbuu mpubi u boga! Ngo ma ga pubus kiññem yés inyu minson mi yé nwok+ kayéle di gwel nson mpubhaga inyu Nyambe nu a niñ.+

15 Inyu hala nyen a yé ñat malômbla ma yondo,+ inyu boñ le i bôt ba bi séblana ba kôhna mbônga u bum i boga. Hala kiki ni njel binoñ,+ nyemb yé i nkobol bo ni bibéba ba bi boñ isi malômbla ma bisu.+ 16 Inyule i homa malômbla ma yéne, i mbéda nyemb i mut nu a mboñ malômbla, 17 inyule malômbla ma gwééne ndik ngui i mbus nyemb, hala kiki ma gwé bé ngui ntel wonsôna i mut a mboñ malômbla a ngi yii i niñ. 18 Jon to malômbla ma bisu ma bé bé le ma bana ngui* ibale matjél ma kuba bé. 19 Inyule i ngéda Môsi a bi mal kal litén jolisôna biniigana bi Mbén gwobisôna, a yoñ matjél ma bon ba nyaga ni ma bibép bi kembee, lôñni malép, ni kôyôp libadô li mahuu ma ntômba, yak ni tjai di hisôp,* a nwes mo i ngii kaat* malômbla ni i ngii litén jolisôna, 20 a kal le: “Mana mon ma yé matjél ma malômbla Nyambe a nti bé oda le ni tééda.”+ 21 A bi nwes ki matjél i ngii lap ni i ngii biébél gwobisôna bi nson mpubhaga.*+ 22 Ñ, inoñnaga ni mbén Môsi, matjél ma mpubus bebee le mam momasôna;+ ibale matjél ma nkuba bé, nwéhél i bibéba i nla bé ba.+

23 Jon, hala a bé nseñ le dihéga+ di mam ma ngii di pubhana ni njel bisesema bini,+ ndi mam ma ngii momede ma mbat bañga bañga bisesema. 24 Inyule Kristô a bi jôp bé i homa mpubhaga nu a bi ôña ni moo,+ nu a mpôna bañga homa mpubhaga,+ ndi a bi jôp i ngii yomede,+ kayéle a telep i bisu* bi Nyambe inyu yés.+ 25 A bi boñ bé hala inyu ti nyemede ngandak ngélé, kiki ngéda prisi keñi i bé jôp ikété homa mpubhaga hiki nwii+ lôñni matjél ma ma ta bé mé. 26 Ibale hala, ki a bé lama le a nok ndutu ngandak ngélé ibôdôl i bibôdle bi nkoñ ’isi.* Ndi nano, a bi nene ngélé yada inyu ngélé yosôna i mamélél ma nkoñ ’isi* inyu héya béba ni njel i sem a bi sem nyemede.+ 27 Nlélém kiki bôt ba nlama wo ngélé yada inyu ngélé yosôna, ndi i mbus hala ba kôhna mbagi; 28 hala nyen yak Kristô a bi ti nyemede ngélé yada inyu ngélé yosôna inyu begee bibéba bi ngandak bôt;+ ndi i ngéda a’ nene inyu ngélé i nyônôs iba, a’ lo bé inyu héya bibéba, ndi i bôt ba nyégi i bem nye le a tohol bo, ba ga tehe nye.+

10 Inyule kiki mbén Môsi i yé ndik titii+ i mam malam ma nlo,+ ndi ha i mam ma momede bé; jon i bôt ba nkôôge Nyambe bebee, kekikel i* nla bé yilha bo peles ni njel minlélém mi bisesema ba nti hiki nwii ibabé waa.+ 2 Ibale bisesema bi lak yilha bo peles, baa ki ba bi waa bé ti bisesema? Inyule i ngéda i bôt ba ngwel nson mpubhaga ba mal pubhana, kiññem yap i nkéés ha bé bo inyu bibéba gwap. 3 Ndi i bisesema bini bi nhôñlaha bibéba hiki nwii,+ 4 inyule matjél ma balôm ba nyaga ni ma bibép bi kembee ma nla bé héya bibéba.

5 Jon kiki a* nlo hana nkoñ ’isi, a kal le: “‘U bi gwés bé sesema, to likébla, ndi u bi kôôbana me nyuu. 6 U bi neebe bé bisesema bi ntul i hié, to bisesema inyu béba.’+ 7 Ha nyen me bi kal le: ‘Nun-ki, me nlo (i yé ntilga inyu yem ikété nhôôk kaat) le me boñ sômbôl yoñ, a Nyambe.’”+ 8 I ngéda a bi bôk a kal le: “U bi gwés bé, to neebe u bi neebe bé bisesema, to makébla, to bisesema bi ntul i hié, to bisesema inyu béba” (bisesema le ba nti inoñnaga ni mbén Môsi). 9 I mbus, a nkal le: “Nun-ki, me nlo le me boñ sômbôl yoñ.”+ A mélés jam li bisu inyu téé jam li nyônôs iba. 10 Inyu “sômbôl”+ ini nyen di bi pubhana ni njel sesema i nyuu i Yésu Kristô ngélé yada inyu ngélé yosôna.+

11 Handugi hala, hiki prisi i ntelep inyu gwel nson mpubhaga*+ hiki kel, ni inyu ti minlélém mi bisesema ngandak ngélé,+ to hala kiki mi nla bé héya bibéba i nya i yôni.+ 12 Ndi i mut nunu a bi ti sesema yada inyu bibéba ngélé yada inyu yosôna, a yén i woo walôm u Nyambe;+ 13 ibôdôl ha ngéda i, a mbem letee ba yilha baoo bé kiki kéhne yé makôô.+ 14 Inyule ni njel sesema yada nyen a bi yilha i bôt ba yé i pubhana peles+ i boga ni boga. 15 Ngo yak mbuu mpubi u mbok mbôgi inyu yés, inyule u bi mal kal le: 16 “Yéhôva* a nkal le: ‘Mana mon ma yé malômbla m’a boñ ni bo i mbus dilo di. M’a ha mambén mem ikété miñem nwap, m’a tila ki mo ikété mahoñol map.’”+ 17 I mbus, a nkal le: “M’a hoñol ha bé bibéba gwap, to maboñok map ma liyanmbén.”+ 18 Ndi i homa nwéhél i bibéba i yé, sesema inyu bibéba i ta ha bé.

19 Jon, a lôk kéé, hala kiki di gwé makénd* i jôp mu njel i nkena i homa mpubhaga+ ni njel matjél ma Yésu, 20 yon a bi yible* bés kiki njel yondo ni njel niñ i i ntagbene i libadô,+ hala wee minsôn nwé, 21 ni le hala kiki di gwé bañga prisi i i ñane ndap Nyambe,+ 22 wee di kôôge ni miñem mi maliga lôñni hémle yosôna, di ma mal pubus* miñem nwés le di bana ha bañ béba kiññem,+ di nugus ki manyuu més ni malép ma mpôp.+ 23 Di téñbe i pahal botñem yés i mbamba ibabé piñgla,+ inyule nu a bi bôn a yé maliga. 24 Di tôñna* ki bés ni bés kayéle hiki wada a tinde* numpe i gwéha ni minson minlam,+ 25 di tjôô bañ to makoda més,+ kiki bahogi ba gwé lem, ndi di tina makénd bés ni bés,+ ni kôndge ki boñ hala kiki ni ntehe kel i yé i kôôge bebee.+

26 Inyule ibale di gwé lem i kôôba boñ béba ki le di mal kôhna bañga yi i maliga,+ sesema yo ki yo i bibéba i ta ha bé inyu yés,+ 27 ndi di mbem kogse ikété woñi, di bemek hiun hi hi nloñ kiki hié inyu ligis bakolba.+ 28 Nu ni nu a nyan mbén Môsi a nôla ngi konangoo i mbus mbôgi i bôt iba tole baa.+ 29 Imbe kogse ikeñi ni nhoñol le i mut a nyan Man Nyambe a kôli bana, ibale a nyoñ matjél ma malômbla+ ma ma bi yilha nye mpubhaga kiki yañga jam, a solok ki mbuu u konangoo i mbuma ñañ ni diyana?+ 30 Inyule di nyi Nu a bi kal le: “Mapuna ma yé mem; men m’a timbhe.” A bi kal ki le: “Yéhôva* a’ kéés litén jé.”+ 31 Hala a yé béba jam kiyaga le mut a kwo i moo ma Nyambe nu a niñ.

32 Ndi kena ni bisu i hoñol dilo di bi tagbe, i ngéda ni bi hônba sañ ikeñi ikété ngandak mandutu, ni ma mal tehe mapubi.+ 33 Ngim mangéda, ba bé wéha bé nyuu, ni kôhnaga njiiha i mbamba;* ndi mangéda mape, ni bé yoñ ngaba* ikété njiiha i bôt ba bé boma minlélém mi mandutu. 34 Inyule ni bi unda le ni nôgda njiiha i bôt ba yé i mok, ni neebe ki ni maséé le ni nimis nkus nan,+ bébomede ni yik le ni gwé bañga nkus u u nom.+

35 Jon ni nimis bañ makénd* manan ma m’a lona bé bibom bikeñi.+ 36 Inyule i mbéda le ni bana hônba+ kayéle i ngéda ni mal boñ sômbôl i Nyambe, ni kôhna biyônôl bi mimbônga. 37 Inyule i ngi yii “ndik ndék ngéda,”+ wee “nu a yé i njel a’ lo, a’ tiñha bé.”+ 38 “Ndi mut wem a téé sép a’ niñil inyu hémle,”+ ndi “ibale a ntémb ni mbus, a nlémél bé me.”*+ 39 Di ta bé mintén mi bôt mi ntémb ni mbus inyu tjiba,+ ndi di yé bôt ba ba gwé hémle inyu sôñ biniñ* gwés.

11 Hémle i yé botñem i ngui mut a gwé le i jam a mbem li ga yon ibabé set,+ i yé i bana mam ma nkwés bés nkaa le ngim mam i yé toi, to ibale i nene bé i mis. 2 Inyu hémle nyen bôt ba kôba* ba bi kôhna mbôgi ilam.

3 Inyu hémle nyen di nok le i mam ma yé ’isi ni i ngii* ma bi kôôbana ni njel bañga i Nyambe, kayéle i mam di ntehe ma bi lo ni njel mam ma nene bé.

4 Inyu hémle nyen Abel a bi ti sesema i i bééna mahee iloo sesema i Kain,+ ni njel hémle ini nyen a bi kôhna mbôgi le a téé sép, inyule Nyambe a bi neebe* makébla mé;+ ndi to hala kiki a bi wo, a ngi podok+ ni njel hémle yé.

5 Inyu hémle nyen Énok+ a bi héyana inyu boñ le a tehe bañ nyemb, a bé nene bé homa to wada inyule Nyambe a bi héya nye;+ ndi ilole a nhéya nye, Énok a bi kôhna mbôgi le a bi lémél Nyambe. 6 Handugi hala, mut a nla bé lémél Nyambe ibale a gwé bé hémle, inyule nu ni nu a nkôôge Nyambe bebee a nlama hémle le a yé* ni le a nyila nu a mbom i bôt ba nyéñ toi nye.+

7 Inyu hémle nyen Nôa+ a bi unda le a nkon Nyambe woñi i ngéda a bi kôhna mabéhna ma Nyambe inyu mam ma bé ngi nene,+ a bañ nkuu+ inyu tohol bôt ba ndap yé; ni njel i hémle ini nyen a bi unda le nkoñ ’isi u kôli ni kogse,+ a yila ki nkôdôl telepsép i i nlôl ni hémle.

8 Inyu hémle nyen Abraham+ a bi nôgôl i ngéda a bi kôhna nsébla, a nyodi inyu ke i homa a bé lama kôhna kiki ngababum; a bi nyodi to hala kiki a bé yi bé i homa a bé ke.+ 9 Inyu hémle nyen a bi yén kiki nkén mut i hisi hi likak wengoñle a yé ikété nkoñ u yé nye nkén,+ a yéénege ikété mandap ma mabadô+ lôñni Isak bo Yakôb, bakôdôl ba nlélém mbônga lôñni nye.+ 10 Inyule a bé bem tison i i gwé bañga hikuu, Nyambe nyen a yé nhek* ni nwet a ñoñ i tison i.+

11 Inyu hémle nyen yak Sara a bi kôhna ngui i nembee,* to hala kiki a bi tagbe nwii mi gwal,+ inyule a bi tehe le Nu a bi bôn a yé maliga.* 12 Inyu hala nyen ni njel mut wada nu a bé wengoñle nwok mut,+ ngandak bon+ i bi gwéé kiki tjôdôt di ngii ni kiki lisege li ngwañ tuye li li nla bé éña.+

13 I bôt bana bobasôna ba bi wo ikété hémle bo ngi tehe mimbônga mi nyon;+ ndi ba bi tehe nwo mi bak haa,+ ba sééba nwo, ba añal ki i mbamba le ba yé bakén ba bôt, ba bak bôt ba nyén ndik ndék ngéda mukété loñ. 14 Inyule i bôt ba mpot i nya ini ba ñunda toi le ba mboñ biliya bi ngui i yéñ homa nu a yé wap. 15 To hala, ibale ba kida i hoñol i homa ba bi nyodne, ki ba bi bana pôla i témb nyoo.+ 16 Ndi nano, ba yé toi i yéñ bañga homa, hala wee homa nu ngii. Jon Nyambe a nwo bé nyuu le ba sébél nye le Nyambe wap,+ inyule a nkôôbana bo tison.+

17 Inyu hémle nyen Abraham, i ngéda a bi kôhna manoodana,+ i bé wengoñle a nti Isak kiki sesema (i mut a bi kôhna mimbônga ni maséé a bi noode sem mpom wé man)+ 18 to hala kiki i bi kéla nye le: “Inyule i mbôda* me bi bôn we i ga lôl ni njel Isak.”+ 19 Ndi a bi kalba le Nyambe a bé yak le a tugul Isak ikété bawoga, a leege yaga ki nye wengoñle a nlôl i nyemb, le hala a ba yimbne.+

20 Inyu hémle nyen yak Isak a bi sayap Yakôb+ bo Ésau+ inyu mam ma bé lama lo.

21 Inyu hémle nyen Yakôb, i ngéda a bé bebee ni nyemb,+ a bi sayap hiki man munlôm nu Yôsep,+ a bégés ki Nyambe, a ma nigbene i jôlôl li ntoñgo wé.+

22 Inyu hémle nyen Yôsep, bebee ni lisuk li niñ yé, a bi pot inyu manyodi ma bon ba Israel, a ti ki biniigana* inyu bihés gwé.*+

23 Inyu hémle nyen bagwal ba Môsi ba bi sôô nye sôñ aa i mbus ligwéé jé,+ inyule ba bi tehe le mañge ntitigi a bé nlam,+ ba kon bé to oda i kiñe woñi.+ 24 Inyu hémle nyen, i ngéda Môsi a bi nañ,+ a tjél le ba sébél nye le man ngond Faraô,+ 25 a neebe le ba tééñga nye lôñni litén li Nyambe iloole a nok ndék mane i béba, 26 a bi tehe le wonyuu Kristô i yé lingwañ li nloo masôô ma nkus ma Égiptô, inyule a bi tibil bok bibom mis. 27 Inyu hémle nyen a bi nyodi i Égiptô,+ ndi a kon bé hiun hi kiñe woñi,+ inyule a bi ke ni bisu i téñbe wengoñle a ntehe Nu a nene bé.+ 28 Inyu hémle nyen a bi lôôs Pasa, a nwes ki matjél inyu boñ le ntjé-bôt a boñ* bañ babôkgwéé bap béba.+

29 Inyu hémle nyen ba bi yap tuye Nkôibaga kiki bôt ba nkil i nnumuk hisi,+ ndi i ngéda bôt ba Égiptô ba bi noode boñ nlélém jam, tuye a mil bo tjwat.+

30 Inyu hémle nyen mapénd ma Yérikô ma bi kwo i ngéda litén li bi mal kiiña mo dilo disaambok.+ 31 Inyu hémle nyen muda libambe le Rahab a bi tjiba bé lôñni bôt ba bi ndogop, inyule a bi leege bôt ba mbep ni nsañ.+

32 Kii m’a kônde ki kal? Ibale me nke ni bisu i pôdôl Gidéôn,+ Barak,+ Samsôn,+ Yifta,+ David+ lôñni Samuel+ ni bapôdôl bape, ki ngéda y’a héñél me. 33 Ni njel hémle nyen ba bi yémbél baane,+ ba lona telepsép, ba kôhna mimbônga,+ ba yip manyo ma mbondo njéé,+ 34 ba lém ngui hié,+ ba pei malo ma pansoñ,+ ba bé ntombok ndi ba yila bôt ba ngui,+ ba yila mimpémba mi bôt ba gwét,+ ba kiha mintôñ mi gwét ngwéé.+ 35 Bôda ba bi leege bawoga bap ni njel bitugne,+ ndi ba bi kép bôt bape mbai inyule ba bi neebe bé le ba koblana ni njel binoñ gwo ki gwo, inyu boñ le ba kôhna bañga bitugne. 36 Ñ, bape ba bi kôhna manoodana map ni njel mandegle lôñni disôô; iloo yak hala, ba bi kôhna mo ni njel minsañ mi bikei+ ni mamok.+ 37 Ba bi ôm bo ngok,+ ba noode bo, ba kit bo ngéñ iba lôñni soo,* ba nol bo ni pansoñ,+ ba bé ke ba hééba bikôgôô bi mintômba ni bi kembee+ i ngéda mam ma bé héñél bo, ba kôhnaga njiiha,+ ba tééñgaga bo;+ 38 to nkoñ ’isi u bé bé u kôli ni bo. Ba bi ndeñg i miñoñ, i dikôa, i bihôk bi maaa+ ni mapondo ma hisi.

39 Ndi to hala kiki i bôt bana bobasôna ba bi bana mbôgi ilam inyu hémle yap, ba bi kôhna bé i mam ba bi bôn bo, 40 inyule Nyambe a bi bôk tehe bañga jam inyu yés,+ le ndi ba yila bañ peles ngi bés.

12 Jon hala kiki di gwé lini limut li mbôgi likeñi li li nkéña bés kiki ond, wee di lep yaga yom yosôna i i nyidil bés, lôñni béba i i mpala gwel bés i hiandi,+ di hônba i ke ngwéé mu pééna ngwéé i yé bés bisu,+ 2 di bogok Yésu mis, nyen a yé Mbôgna lôñni Nu a nyilha hémle yés peles.+ Inyu maséé ma bé nye i bisu, a bi hônba kék njiiha,* a yan wonyuu, a yén ki i woo walôm u yééne ane i Nyambe.+ 3 Jon tiblana yaga hoñol ndémbél i nu a bi hônba bipôdôl bi ngolba bi baboñbéba+ ikolba gwéñe gwap bomede, kayéle ni tomb bañ, to nimis makénd.*+

4 Kiki ni njôs i béba ini, ni yé ngi nihbe letee matjél manan ma kuba. 5 Ndi ni mal yaga hôya maéba ni bi kôhna kiki bon le: “A man wem, u yan bañ bikodlene* bi Yéhôva,* u tomb bañ to i ngéda a nkodol we; 6 inyule i bôt Yéhôva* a ngwés, a nkodol bo; ni maliga, a mbép* hiki mut a nleege kiki man wé.”+

7 Ni nlama hônba inyule hala a yé inyu kodol bé.* Nyambe a nyoñ bé kiki bon bé.+ Inyule numbe man isañ a nkodol bé?+ 8 Ndi ibale bébobasôna ni neebe bé bikodlene bini, wee ni yé yaga bon ba mut numpe,* ha bañga yé bon bé. 9 Handugi hala, basañ bés i pes minsôn* ba bééna lem i kodol bés, di tinak ki bo lipém. Baa di nlama bé kônde ba bebee i suhus bésbomede isi Isañ nu niñ yés i pes mbuu, le ndi di niñ?+ 10 Inyule ba bé kodol bés inyu ndék ngéda ndigi inoñnaga ni jam li bé nene bo loñge, ndi nye a mboñ hala inyu loñge yés kayéle di yoñ ngaba i libak jé lipubi.+ 11 I yé maliga le bikodlene gwo ki gwo bi nkônha bé maséé i ngéda di nkôhna gwo, ndi bi nôgha njôghe;* ndi i mbus ngéda, bi num litam li telepsép, hala wee nsañ inyu i bôt bi niiga.

12 Jon lédhana moo ma ma nyoomba* ni maboñ ma ma nyeñg,+ 13 ndi kena ki ni bisu i téé manjel sép inyu makôô manan,+ inyu boñ le i jô nyuu i mbugi i noñgla bañ, ndi i mbôôp. 14 Noña nsañ ni bôt bobasôna,+ noña yak libak lipubhaga*+ inyule mut to wada a’ tehe bé Nwet ibale a gwé bé libak lipubhaga. 15 Yoña yaga yihe le mut to wada a nimis bañ konangoo i mbuma ñañ i Nyambe, kayéle nkañ u u gwé mbôñ u o bañ le u lona yubda, u hoo ki ngandak bôt mahindi;+ 16 ni yoñok ki yihe le mut to wada ikété nan a ba bañ mut a mboñ malal ma nyega,* to mut a ndiihe bé mam mapubhaga kiki Ésau nu a bi diihe bé bimañ gwé, a nuñul gwo inyu pan bijek yada.+ 17 Inyule ni nyi le i ngéda a bi yéñ kôdôl bisai i mbus ngéda, ba bi nim nye gwo; inyule to hala kiki a bi boñ biliya bi ngui ni gwiiha i mis+ le isañ* a héñha mahoñol, hala a bi ba yañga.*

18 Inyule ni bi kôôge bé bebee ni hikôa hi ba nla tihba,+ hi hi nloñ ni hié,+ hi ban-ga ond i nhénd, to ni jiibe likeñi, to ni mbuk mbebi,+ 19 to ni mbimba i sép,+ to ni kiñ i i mpahal bibuk,+ gwon litén li bi nok ndi li soohe le ba kal ha bañ bo to jam.+ 20 Inyule ba bé ha bé le ba nihbe i mbén ini le: “Ibale to nuga yon i ntihba hikôa, ba nlama ôm yo ngok.”+ 21 Handugi hala, i mam ba bé tehe ma bé lôôha kônha bo woñi, kayéle Môsi a kal le: “Me nkon woñi, me sehlaga ki.”+ 22 Ndi bé ni bi kôôge bebee ni hikôa Siôn,+ ni tison i Nyambe nu a niñ, ni Yérusalem nu ngii,+ ni didun di didun* di biañgel 23 ikété likoda jap likeñi,+ ni ntôñ u babôkgwéé ba môl map ma yé ntilga i ngii, ni Nyambe nu a yé Nkéés nu bôt bobasôna,+ ni biniñ bi mbuu+ bi bôt ba téé sép ba bi yilha peles,+ 24 ni bi kôôge ki bebee ni ñat+ malômbla ma yondo+ le Yésu, yak ni matjél a bi nwes, mon ma mpot loñge iloo matjél ma Abel.+

25 Yoña yihe le ni tjél bañ emble* nu a yé i pot. Inyule ibale i bôt ba bi tjél emble nu a bé ti mabéhna ma Nyambe hana ’isi ba bi pei bé, bôô ni ngélé yañen ni bés? Ngo d’a pei bé ibale nu a mpôdhene bés nyoo i ngii, di nkôm nye mbus!+ 26 Ha ngéda i, kiñ Nyambe i bi nyiñgis hisi,+ ndi nano a mbôn le: “Ngélé ipe ki, m’a nyiñgis bé ndik hisi hiotama, ndi yak ngii.”+ 27 Ndi lipôdôl lini le “ngélé ipe ki” li ñunda le Nyambe a’ héya mam ma nyeñg, mam Nyambe a bi hek, kayéle mam ma nyeñg bé mon ma yégle. 28 Jon kiki di nlama kôhna Ane i i nla bé nyeñg, wee di kenek ni bisu i neebe konangoo i mbuma ñañ, ni njel konangoo ini nyen di nla gwélél Nyambe nson mpubhaga u u nlémél nye, di konok Nyambe woñi, di tinak nye lipém likeñi. 29 Inyule Nyambe wés a yé hié hi hi nlighana.*+

13 Kena ni bisu i unda gwéha lisañ li bôt.+ 2 Ni hôya bañ i leege bakén,*+ inyule ni njel lem ini nyen bôt bahogi ba bi leege biañgel ibabé bo i yi hala.+ 3 Ni hoñlak ba ba yé i mandap ma mok,*+ wengoñle ni yé i ndap mok ni bo;+ yak i bôt ba nkôhna ndééñga, inyule yak bé ni nok ndutu lôñni bo.* 4 Bôt bobasôna ba ti yaga libii lipém, yak nañi libii i bana bañ mahindi,+ inyule Nyambe a’ kéés bôt ba mboñ malal ma nyega* ni bôt ba ndéñg.+ 5 Ni niñ bañ niñ i bôt ba ba ngwés moni,+ ni konok maséé ni i mam ni gwé hanano.+ Inyule a bi kal le: “Me yé mbén i yék we, to tjôô me yé mbén i tjôô we.”+ 6 Kayéle di nla bana ñem ngui i kal le: “Yéhôva* a yé nhôla wem; m’a kon bé me woñi. Mut binam a nla boñ me kii?”+

7 Bigdana i bôt ba ñéga bé,+ ba ba bi añle bé bañga i Nyambe; mu kiki ni mbéñge lelaa maboñok map ma num matam malam, ni nigle hémle yap.+

8 Yésu Kristô a yé nlélém yani, ni len, ni i boga ni boga.

9 Ngandak mintén mi biniigana mi mi yé nkén mi yumus bañ bé, inyule i yé nseñ le konangoo i mbuma ñañ yon i lédés miñem, ha bijek* bé; bijek bi gwé bé mahee inyu bôt ba tiñi ni gwo.+

10 Di gwé juu li bisesema, ndi i bôt ba ngwel nson mpubhaga i lap ba gwé bé kunde i je.+ 11 Inyule prisi keñi i nkena matjél ma binuga i homa mpubhaga kiki sesema inyu béba, ndi i mbus libôga nyen ba nlighene mim mi binuga bini.+ 12 Inyu hala nyen yak Yésu a bi nok ndutu i mbégdé i mbus nwemel u tison,+ inyu pubus bôt ni matjél mé nyemede.+ 13 Jon di pam ni inyu boma nye i mbus lipénd, di nihbe ki wonyuu a bi nihbe,+ 14 inyule di gwé bé tison hana i i nom, ndi di mboñ biliya bi ngui i yéñ i tison i nlama lo.+ 15 Ni njel Yésu, di kee ni bisu i ti Nyambe sesema i bibégés+ ngéda yosôna, hala wee litam li bibép+ gwés bi bi mpahal jôl jé.+ 16 Handugi hala, ni hôya bañ i boñ loñge, ni kabak i mam ni gwé ni bôt bape,+ inyule i nya bisesema ini yon i nlémél Nyambe.+

17 Nôglana i bôt ba ñéga bé,+ suhlana ki bébomede isi yap,+ inyule ba ntôñ bé* kiki bôt le ba ga ti ñañga,+ kayéle ba boñ hala ni maséé, ha ni njelel bé, inyule hala a’ ba bé loñge inyu nan.

18 Téñbana ni masoohe inyu yés, inyule di yé nkwoog nkaa le di gwé kiññem i mpôp,* hala kiki di ngwés ba maliga ikété mam momasôna.+ 19 Ndi me nyemhe yaga bé le ni soohe le me pala témb i bééni.

20 Ndi Nyambe nu nsañ, nu a bi tugul ntééda mintômba+ nunkeñi ikété bawoga, hala wee Nwet wés Yésu, ni matjél ma malômbla ma boga, 21 a ti bé hiki loñge jam inyu boñ sômbôl yé, a tinde ki bés ni njel Yésu Kristô i boñ mam malam i mis mé; lipém li ba ni nye i boga ni boga. Amen.

22 Nano me nsoohe bé, a lôktata, le ni hônba i emble bini bibañga bi ntina makénd, inyule me ntilna bé kaat ni ndék bibañga. 23 Me nsômbôl le ni yi le mankéé wés Timôtéô a bi pam i mok. Ibale a mpala lo, m’a ba lôñni nye i ngéda m’a lo i tehe bé.

24 Yégnana me i bôt bobasôna ba nkena mam ipôla nan lôñni bapubhaga bobasôna. Bôt ba Italia+ ba ñômle bé mayéga.

25 Konangoo i mbuma ñañ i ba lôñni bébobasôna.