KAAT I NYÔNÔS IBA I SAMUEL
1 I jam lini jon li bi tagbe i ngéda Saulô a bi wo. David a bi yémbél* Lôk Amalek, a yén dilo diba i Ziklag.+ 2 I hilo hi nyônôs aa, mañge wanda a lôl i homa Saulô a bé yééne, a ban-ga bipéda bi mambot, ni biték i ño. I ngéda a bi pam bebee ni David, a ôm maboñ i bisu gwé, a ôm ki mbom ’isi.
3 David a bat nye le: “U nlôl hee?” A timbhe le: “Me nso, me nlôl i homa Lôk Israel i nyééne.” 4 David a bat ki le: “Mam ma ntagbe lelaa? Soho kal me.” Ha nyen a timbhe le: “Bisônda bi Israel bi nso gwét, ngandak i nwo. Yak Saulô ni man wé Yônatan ba nwo.”+ 5 Ha nyen David a bi bat i mañge wanda nu a bi legel nye nwin le: “Lelaa u nyi le Saulô bo man wé Yônatan ba nwo?” 6 Mañge wanda a timbhe le: “I ngéda me bé i hikôa Gilbôa,+ ha nyen me bi tehe Saulô a nigbene likoñ jé, yak bikak bi gwét ni bakilhosi ba noñok nye, ba bak yaga nye+ bebee. 7 I ngéda a bi hielba, a tehe me, a sébél me, me timbhe nye le: ‘Me nunu, a nwet!’ 8 A bat me le: ‘We u yé njee?’ Me timbhe le: ‘Me yé man Lôk Amalek.’+ 9 I mbus, a kal me le: ‘Soho, loo ipañ yem, u nol me, inyule to hala kiki me ngi niñik, me nok njôghe ngandak.’ 10 A kwo ’isi, a ma babaa. Me bé yi le a nla bé niñ. Jon me bi kôôge nye bebee, me nol+ nye. I mbus, me yoñ ntut u ane u u bé i ngii ño wé, ni nkôm u u bé i woo wé; gwo bini me nlona we, a nwet wem.”
11 Ha nyen David a bi pat mambot mé, yak i bôt bobasôna ba bé lôñni nye ba boñ nlélém. 12 Ba bégél, ba ee, ba sôga je*+ letee ni kôkôa, inyule Saulô ni man wé Yônatan, lôñni ngandak bôt mu litén li Yéhôva ba bi nôla ni pansoñ; ñ, ngandak bon ba Israel+ i bi nôla.
13 David a bat mañge wanda nu a bi legel nye nwin le: “U nlôl hee?” A timbhe le: “Me yé man Lôk Amalek, nkén mut i Israel.” 14 Ha nyen David a bi bat nye le: “Lelaa u mban ñem, u pa woo, u nol nhook u Yéhôva?”+ 15 I nlélém ngéda, David a sébél mañge wanda wada mu boñge bé ba wanda, a kal nye le: “Loo hana bebee, u nol nye.” Jon mañge wanda a bi nol+ nye. 16 David a kal nye le: “Wemede nyen u nyéñ nyemb yoñ,* inyule wemede nyen* u mbok mbôgi, u kal le: ‘Men me nol+ nhook u Yéhôva.’”
17 I mbus, David a bôdôl tôp i hiémbi hi maéya hini inyu Saulô bo man wé Yônatan,+ 18 a ti ki oda le ba niiga hio bôt ba litén li Yuda; ba bé sébél hio le “Mpihlôñgô.” I hiémbi hini hi yé ntilga ikété kaat i Yasar+ le:
19 “A Israel, lipém joñ li nkwo nyoo i dikôa+ tjoñ.
Mimpémba mi bôt mi nkwo ’isi!
20 Ni añlak bañ jo i Gat;+
ni leglak bañ jo mu minloñ mi Askélôn,
tiga le bingond bi Lôk Filistia bi ba maséé,
tiga le bingond bi bôt ba yé ngi kweeba bi lôôha hak.
21 A dikôa di Gilbôa,+
to manwee, to nop bi kwo ha bañ i ngii nan,
to nwom minan mi ti ha bañ bijek ni nla sémél+ Nyambe,
inyule biben bi mimpémba mi bôt bi nhooba mahindi,
ben i Saulô i ga bana ha bé môô.
22 Mpihlôñgô u Yônatan u bé témb bé ngi kôp matjél ma baoo,
u bé témb+ bé to ngi tôp mahoñ ma mimpémba mi bôt;
to pansoñ i Saulô i bé témb bé ngi yémbél.+
24 A bingond bi Israel, eea Saulô,
nyen a bé boñ le ni haba mambot malam, ma kôibak tjôôm,
a bé kéi ki gwom bi gôl mu mambot manan.
25 Éé, mimpémba mi bôt mi mbeha ’isi nyoo i gwét!
Yônatan a nôla nyoo i dikôa+ dinan!
26 A mankéé Yônatan, me nok njôghe ngandak inyu yoñ;
me bé diihe+ we ngandak.
I gwés u bé gwés me i bé hélha, i bé loo yak gwéha i bôda.+
27 Éé, mimpémba mi bôt mi nkwo!
Yak bijôl bi gwét bi gwé ha bé nseñ!”
2 I mbus ngéda, David a bat Yéhôva+ le: “Baa me bet inyu yén mu tison yada ikété bitison bi Yuda?” Yéhôva a timbhe nye le: “Kenek.” David a bat ki nye le: “Me kee hee?” Nyambe a timbhe nye le: “Kee i Hébrôn.”+ 2 Jon David a bi ke i Hébrôn ni baa bé bo iba, hala wee Ahinôam,+ nu a bé lôl i Yézréel, lôñni Abigail,+ yik i Nabal, mut Karmel. 3 David a kena yak bôt ba bé lôñni nye,+ hiki wada wap a ke ni ndap yé lihaa. Ba yééne mu bitison bi bé kéña Hébrôn. 4 I mbus, bôt ba Yuda ba lo i Hébrôn, ba téé* David kiñe i litén li* Yuda.+
Ba kal David le: “Bôt ba Yabes-Giléad bon ba bi jô Saulô.” 5 Jon David a bi om balegelnwin yak bôt ba Yabes-Giléad le ba kal bo le: “Yéhôva a sayap bé, inyule ni ñunda Saulô loñgeñem,* ni njô nye.+ 6 Yéhôva a téñbe i gwés bé, a ba ki maliga ni bé. Yak me m’a unda bé loñgeñem inyule ni mboñ hala.+ 7 Nano, ni lédés, ni bana ki ñem ngui; nwet nan Saulô a nwo, ndi bôt ba litén li Yuda ba ntéé* me kiñe.”
8 Ndi Abner,+ man Ner, ñane ntôñ gwét wonsôna u Saulô, a bi yabna man Saulô le Isbôset+ nyoo ii pes lom,* i Mahanaim.+ 9 A yilha ki nye kiñe i ngii Giléad,+ Lôk Asur, Yézréel,+ Éfraim,+ Benyamin, ni Israel yosôna. 10 Isbôset, man Saulô, a bééna 40 ma nwii i ngéda a bi yila kiñe Israel, a ane ki nwii ima. Ndi litén li Yuda li bi ke ni bisu i nit David.+ 11 David a bi ane litén li Yuda i Hébrôn nwii minsaambok ni sôñ isamal.+
12 I mbus ngéda, Abner, man Ner, lôñni bagwélél ba man Saulô le Isbôset, ba nyodi i Mahanaim,+ ba ke i Gibéôn.+ 13 Yak man Séruya+ le Yôab+ a jôp i njel lôñni bagwélél ba David, bobasôna ba bomna i titimba i Gibéôn. Ntôñ gwét wada u yén nyono ini pes i titimba, yak uu ntôñ gwét umpe u yén nyoo ii pes i titimba. 14 Ha nyen Abner a bi kal Yôab le: “Nwas le boñge ba wanda ba telep, ba joo* i bisu gwés.” Yôab a timbhe nye le: “Ba telbak.” 15 Jon ba bi telep, ba ke nyoo ii pes, nsoñgi wap u bôt u bak nlélém, hala wee 12 bôt ba ba bé lôl mu ntôñ gwét u Isbôset, man Saulô, ba bak bon ba Benyamin; ni 12 bôt ba lôlak mu bagwélél ba David. 16 Ha nyen hiki mut a bi gwel ñoo wé i ño, a ôm ki nye pansoñ i mbai kayéle bobasôna ba wo. Inyu hala nyen i homa Gibéôn nu, ba bi sébél nye le Helkat-Hazurim.*
17 I gwét bi bi bôô yokel bi bééna ngui ngandak. Bagwélél ba David ba sôk ba yémbél Abner ni bôt ba Israel. 18 Bon bôlôm ba Séruya+ bo baa ba bé ha: Yôab,+ Abisai+ ni Asahel;+ Asahel a bé hoo ngwéé kiki sô titigi i bikai. 19 Asahel a bôdôl noñ Abner, ibabé le a kee i pes walôm to i pes waé. 20 I ngéda Abner a bi hielba, a bat nye le: “A Asahel, baa we nu?” Asahel a timbhe nye le: “Ñ, me nu.” 21 Ha nyen Abner a bi kal nye le: “Bagba i pes walôm tole i pes waé, u gwel mañge wanda wada munu boñge ba wanda bana, u yoñ ki gwom gwé gwobisôna.” Ndi Asahel a nai ndik le a noñ nye. 22 Abner a tiimba kal Asahel le: “U noñ ha bañ me, tiga le me nol we! Ibale me nol we, lelaa m’a bana ki makénd i nun manyuñ Yôab?” 23 Ndi Asahel a tjél telep, jon Abner a bi ôm nye tén likoñ i libum, likoñ li pémél nye i mbus;+ Asahel a kwél ha, a wél ki ha. I bôt bobasôna ba bé pam ha i homa Asahel a bi wél, ba bé telep.
24 Ha nyen Yôab bo Abisai ba bi kahal noñ Abner. I ngéda hiañgaa hi bi nañal, ba pam i hikôa Ama, hi hi yé i mbombom Gia, nyoo i njel i nkena i ñoñ u Gibéôn. 25 Yak bon ba Benyamin ba bi kodba ipañ Abner, kayéle ba ba ndik ntôñ gwét wada, ba telep i ngii hikôa hiada. 26 Ha nyen Abner a bi sébél Yôab, a kal nye le: “Baa paminsoñ yés i ga waa bé kôp matjél? Baa u ntehe bé le i jam lini l’a yik lona ndik bés mandutu? U ga bem letee ni ngéda mbe inyu kal bôt boñ le ba waa noñ lôkisañ yap?” 27 Ha nyen Yôab a bi timbhe le: “Me nkum soñ i jôl li bañga Nyambe nu a niñ, le ibale u pot bé, ki yani kegla ndik nyen bôt bem ba nwaa noñ lôkisañ yap.” 28 I mbus, Yôab a hem hioñ, yak bôt bé ba waa noñ bôt ba Israel; hala nyen gwét bi bi mal.
29 Abner ni bôt bé ba tagbene mu Araba+ u wonsôna; i mbus, ba yap Yordan, ba bédél mu mpuge,* ba sôk pam i Mahanaim.+ 30 Kiki Yôab a bé noñ ha bé Abner, a kot bôt bé bobasôna. Ikété bagwélél ba David, 19 bôt li bé hañ, ibabé i soñgol Asahel. 31 Ndi bagwélél ba David ba bi yémbél bon ba Benyamin ni bôt ba Abner, kayéle ba nol 360 bôt. 32 Ba begee Asahel,+ ba jô nye i soñ i isañ nyoo i Bétléhém.+ I mbus, Yôab ni bôt bé ba ke u wonsôna, ba pam i Hébrôn+ i maye ma kel.
3 I gwét bi bi bôô ipôla bôt ba* Saulô ni bôt ba* David bi bi nom ntandaa ngéda; ngui i bôt ba David i bé bet ndigi bet ni bet,+ ndi ngui i bôt ba Saulô i sôhôk ndigi sôs ni sôs.+
2 David a bi bana bon bôlôm i ngéda a bé i Hébrôn.+ Man wé nu bisu le Amnôn.+ Nyañ le Ahinôam,+ nu a bé lôl i Yézréel. 3 Man nu yônôs iba le Kiléab, man Abigail,+ yik Nabal, mut Karmel. Man nu yônôs aa le Absalôm,+ man Maaka, ngond Talmai,+ kiñe Gésur. 4 Man nu yônôs ina le Adôniya,+ man Hagit. Man nu yônôs itan le Séfatia, man Abital. 5 Man nu yônôs isamal le Itréam, man Égla, nwaa David numpe. I bon bôlôm bana bon David a bi bana i Hébrôn.
6 Kiki gwét ipôla bôt ba* Saulô ni bôt ba* David bi bi nai le bi mal bé, hala nyen yak ngui Abner+ i bé bet ndigi bet ni bet mu lihaa* li Saulô. 7 Saulô a bééna linyaa jada le Rizpa,+ ngond Aya. Kel yada, Isbôset+ a bat Abner le: “Inyuki u bi lalna linyaa li tata?”+ 8 I ngéda Abner a bi nok hala, a unup iloo hihéga, a kal le: “Baa me yé ndik ngwo* i Lôk Yuda? Letee ni len, me ngi gwéhék lihaa li isoñ Saulô, ni lôkisañ yé, ni mawanda mé; me bi liibana bé we, me ti bé to we i moo ma David. Ndi i len ini, u ñôm me nsohi le me mboñ jam libe ni muda? 9 Nyambe a kogse me bañga bañga* ibale me Abner, me mbôñôl bé David i jam Yéhôva a bi kumul nye soñ.+ 10 Inyule a bi kumul nye soñ le a ga héya ane i moo ma Saulô, a téé David kiñe* i ngii Israel ni i ngii Yuda, ibôdôl i Dan letee ni i Béer-Séba.”+ 11 Ndi Isbôset a la bé pémés buk to yada inyu timbhe Abner, inyule a bé kon nye woñi.+
12 Abner a om balegelnwin yak David i bat nye le: “Baa njee a gwé loñ?” A kônde le: “Boñ malômbla ni me, m’a boñ kii yosôna me nla* le ndi bôt ba Israel ba ba i pes+ yoñ.” 13 David a timbhe le: “Loñge jam, m’a boñ malômbla ni we. Ndi i jam lini jon me mbat we: lona ndugi me Mikal,+ ngond Saulô, i ngéda u mba u nlo i tehe me. Ibale hala bé, u yéñ bañ tehe su wem.” 14 I mbus, David a om balegelnwin yak man Saulô le Isbôset,+ inyu kal nye le: “Ti me nwaa wem Mikal, nu me bi yega libii, me ti 100 i môlôl ma minsude* mi bôt ba Filistia.”+ 15 Jon Isbôset a bi om bôt le ba kee ba yoñ Mikal yak nlô wé Paltiel,+ man Lais. 16 Paltiel a bé noñ nwaa wé, a kenek a eek. A noñ nye letee ni i Bahurim.+ Ndi Abner a kal nye le: “Nyodi ha, témb i mbai yoñ!” Ha nyen a bi témb i mbai yé.
17 I nlélém ngéda, Abner a bi ômle mimañ mi Israel i nwin unu le: “Hala a yé ndék ngéda le ni nyéñ le David a ba kiñe nan. 18 Nano ni, ngéda i nkola le ni boñ hala, inyule Yéhôva a bi kal David+ le: ‘Ni we ngwélél wem David nyen m’a tohol litén jem li Israel i moo ma bôt ba Filistia, ni i moo ma baoo bap bobasôna.’” 19 Abner a kwel yak ni bon ba Benyamin.+ I mbus, a ke i Hébrôn i kwel ni David, bo iba ndigi, inyu kal nye i yom a nôgla ni litén li Israel lôñni bon ba Benyamin.
20 I ngéda Abner ni 20 ma bôt ba ba bé lôñni nye ba bi pam i Hébrôn, David a naña ngand inyu yap. 21 Ha nyen Abner a bi kal David le: “A nwet, nwas me le me kee, me kot bon ba Israel bobasôna ba ba yé isi énél yoñ, le ba boñ malômbla ni we; ha nyen, u ga yila kiñe i ngii kii yosôna i nkon we ngôñ.” Jon David a bi nwas Abner le a kee ni nsañ.
22 Ha ngéda i nyen Yôab ni bôt ba David ba bé lôl i gwét. Ba lona ngandak nkus.* Abner a bé ha bé ni David i Hébrôn, inyule David a bi nwas nye le a kee ni nsañ. 23 I ngéda Yôab+ ni ntôñ wé gwét wonsôna ba bi pam, ba kal Yôab le: “Abner,+ man Ner,+ a bak yak kiñe, kiñe i nwas ki nye le a kee ni nsañ.” 24 Ha nyen Yôab a bi ke yak kiñe, a kal nye le: “Kii u mboñ? Abner a bak hana i tehe we, yak we u nwas nye le a témb hala! Inyuki? 25 Wemede u nyi le Abner, man Ner, a nlo ndik hana inyu lôk we, inyu hes we, ni le a yi mam momasôna u mboñ.”
26 Ha nyen Yôab a bi yék David, a om balegelnwin le ba noñ Abner ni le ba témbna nye. Balegelnwin ba bi koba Abner i bee i Sira; ndi David a bé yi bé i yom i bé tagbe. 27 I ngéda Abner a bi témb i Hébrôn,+ Yôab a kena nye i lijubul li tison le ba kwel bo iba ndigi. Ndi i ngéda ba bi pam nyoo, a ôm nye pansoñ i libum, Abner a wo.+ Hala nyen Yôab a bi pun* manyañ wé Asahel.+ 28 I ngéda David a bi yik nok hala, a kal le: “Me ni ane yem di yé nginsohi i boga ni boga i bisu bi Yéhôva, inyu pil matjél+ u Abner, man Ner. 29 I pil matjél unu u kwél* i ño u Yôab+ ni i ngii lihaa li isañ jolisôna. I bôt bana bon ba ga ba mu lihaa li Yôab i boga ni boga: i bôlôm gwom bi mbôô bi nyoo,+ ni bôt ba lô,+ ni bibôk bi bôt,* ni bôt le pansoñ i nol, ni bôt bijek+ bi nhéñél!” 30 Hala nyen Yôab bo manyañ le Abisai+ ba bi nol Abner,+ inyule Abner a bi nol manyañ wap Asahel i gwét,+ nyoo i Gibéôn.
31 I mbus, David a kal Yôab ni i bôt bobasôna ba bé ni nye le: “Ni pat mambot manan, ni haba minsugut, ni ee ki Abner.” Kiñe David nyemede a bé noñ nkuu mim.* 32 Ba bi jô Abner i Hébrôn. I ngéda ba bé i soñ, kiñe i pa kiñ, i ee, yak litén jolisôna li bôô maéya. 33 I mbus, kiñe i tubul Abner i hiémbi hi maéya hini:
“Baa Abner a lamga wo kiki jôñ mut?
34 Moo moñ ma bé bé nkañak,
To makôô moñ ma bé bé ikété minsañ.*
Ndi u nwo kiki mut le mintonba*+ mi nol.”
I ngéda bôt ba litén ba bi nok i hiémbi hi, bobasôna ba témb ba bôô maéya.
35 I mbus ngéda, bôt ba litén bobasôna ba lona David bret njamuha inyu ti nye hogbe,* ndi David a kum soñ, a kal le: “Nyambe a kogse me bañga bañga* ibale me nje bret tole yom ipe ilole hiañgaa hi nañal!”+ 36 Bôt ba litén bobasôna ba tehe i jam kiñe i bi boñ, hala a lémél bo. Maliga ma yé le hiki jam kiñe i bé boñ li bé lémél bôt bobasôna. 37 I kel i nyen bisônda gwobisôna, ni bana bon ba Israel bape bobasôna ba bi yi le kiñe bé nyen a bé gwés le Abner, man Ner, a nôla.+ 38 Ha nyen kiñe i bi bat bisônda gwé le: “Baa ni nyi bé le ñane ni bañga mut nyen a nwo i Israel+ i len ini? 39 Ba bi téé me kiñe,+ ndi i len ini me gwééba ha bé; i bôt bana, bon ba Séruya,+ ba yéne me bôt ba ngwés bisañ.+ Yéhôva a kogse mboñbéba inoñnaga ni béba+ yé.”
4 I ngéda Isbôset+ man Saulô, a bi nok le Abner a nwo i Hébrôn,+ a nimis makénd mé,* hala a tééñga yak bon ba Israel bobasôna. 2 Ntôñ gwét u Isbôset u bééna mintôñ mi mintonba, bôt iba bon ba bé éga nwo: wada le Baana, nuu numpe le Rékab. Ba bé bon ba Rimôn, mut Béérôt, mu litén li Benyamin. (Inyule ba bé soñgol tison Béérôt+ kiki tison yada mu nkoñ u Benyamin. 3 Ndi bôt ba Béérôt ba bi ke ngwéé i Gitaim,+ ba ngi yii bakén ba bôt nyoo letee ni len.)
4 Yônatan,+ man Saulô, a bééna man munlôm nu a bé bôk*+ i makôô. I man nu a bééna nwii mintan i ngéda nwin u bi lôl i Yézréel+ le Saulô bo Yônatan ba nwo. Ha nyen nléla wé a bi begee nye, a so. Ndi kiki muda a bé ke ngwéé, a konok woñi, mañge a kwo, a yila bôk. Jôl jé li bé le Méfibôset.+
5 Rékab ni Baana, bon bôlôm ba Rimôn, mut Béérôt, ba bi ke yak Isbôset i ngéda lék i bé nnayak. Ha ngéda i nyen Isbôset a bé noi i kosi. 6 Rékab bo manyañ le Baana+ ba jôp i ndap, ba boñ wengoñle ba nlo i yoñ blé; ha nyen ba bi ôm Isbôset pansoñ i libum. I mbus, ba ke ibabé le mut a yi. 7 I ngéda ba bi jôp i ndap, Isbôset a bé i tuñ yé, a bak a niñi i nañi yé; nyoo nyen ba bi umul nye pansoñ, ba nol nye, ba kit ki ño wé. I mbus, ba yoñ ño wé, ba ke u wonsôna mu njel i nkena i Araba; 8 ba kena ño u Isbôset+ yak Kiñe David i Hébrôn, ba kal nye le: “Ño u Isbôset unu, man Saulô, ñoo+ woñ nu a bé yéñ nol+ we. I len ini, Yéhôva a nti nwet wem pôla le a pun nyemede i ngii Saulô ni mbôda yé.”
9 Ndi David a timbhe Rékab bo manyañ le Baana, bon ba Rimôn, mut Béérôt, a kal bo le: “Me nkum soñ ni niñ i Yéhôva nu a bi tohol* me ikété mandutu+ mem momasôna, 10 le i mut a bi lo i legel me le Saulô a nwo,+ a hoñlak le a nlona me nwin nlam, me bi gwel nye, me nol+ nye i Ziklag. Hala nyen me bi saa nye inyu nwin a bi lona me! 11 Bôô ni ngélé yañen i ngéda bibéba bi bôt gwon bi nol mut a téé sép ikété ndap yé, i ngii nañi yé! Baa me nlama bé pun+ nye inyule ni nol nye, me sas ki bé hana ’isi?” 12 I mbus, David a ti boñge bé ba wanda oda le ba nol bo.+ Ba kit moo map ni makôô map, ba péni+ ki bo bebee ni titimba i Hébrôn. Ndi ba yoñ ño u Isbôset, ba jô wo i soñ i Abner, i Hébrôn.
5 I mbus, matén ma Israel momasôna ma lo yak David i Hébrôn,+ ma kal nye le: “Bés ni we, di yé matjél+ mada.* 2 To i ngéda Saulô a bé kiñe yés, wen u bé kena mintôñ mi gwét mi Israel.*+ Yéhôva a bi kal we le: ‘U ga tééda litén jem Israel, we ki nyen u ga ane Israel.’”+ 3 Jon mimañ mi Israel nwominsôna mi bi lo yak Kiñe David i Hébrôn, kiñe i boñ malômbla+ ni bo i bisu bi Yéhôva. I mbus, ba téé* David kiñe Israel.+
4 David a bééna 30 ma nwii i ngéda a bi yila kiñe, a ane ki 40 ma nwii.+ 5 A bi ane nwii 7 ni sôñ 6 i Hébrôn, i ngii Yuda; a ane ki 33 nwii i Yérusalem+ i ngii Yuda ni i ngii Israel yosôna. 6 Kel yada, David ni bôt bé ba ke i Yérusalem i jôs Lôk Yébus+ i i bé yééne mu nkoñ. Lôk Yébus i kahal ndegle David, i kalak nye le: “U ta bé le u jôp munu tison! Ki to bôt ba ndim, to bibôk bi bôt b’a luhul we.” Inyule ba bé hoñol le, ‘David a ta bé le a yoñ tison.’+ 7 Ndi to hala, David a yoñ nkoñ u u gwé mapénd ma ngui le Siôn, won ba nsébél i len ini le Nkoñ u David.+ 8 Jon David a bi kal i kel i le: “I bôt ba ga jôs Lôk Yébus, ba nlama kil mu homa malép ma tison ma ntagbene, ba nol ki ‘bôt ba ndim ni bibôk bi bôt,’ ba me David me ñoo!” Inyu hala nyen i bi kéla le: “Bôt ba ndim ni bibôk bi bôt bi ga jôp bé i ndap kekikel.” 9 I mbus, David a yééne mu nkoñ u u gwé mapénd ma ngui, ba* sôk sébél wo le Nkoñ u David. David a bôdôl oñ mu mapañ momasôna ma nkoñ u, ibôdôl i Milô*+ letee ni mukété.+ 10 Hala nyen ngui i David i bé bet ndigi bet ni bet,+ yak Yéhôva Nyambe nu mintôñ mi gwét a bé lôñni nye.+
11 Kiñe Tir le Hiram+ a om balegelnwin yak David, a om yak bie+ bi sidar, ni bikapinda, lôñni bakôñg ngok inyu bédés mabap. Ba bôdôl ôñôl David+ ndap.* 12 Ha nyen David a bi yi le Yéhôva a ntéé nye kiñe, a lédés ki ane yé i Israel,+ a boñ yak le ane+ yé i bana lipém inyu loñge i litén jé Israel.+
13 I ngéda David a bi nyodi i Hébrôn, a lo i Yérusalem, a bi kônde yoñ manyaa+ mape ni baa bape. A bana ki ngandak bon bôlôm ni bon bôda.+ 14 I bon bé bana bon ba bi gwééne i Yérusalem: Samua, Sôbab, Natan,+ Salômô,+ 15 Ibhar, Élisua, Néfeg, Yafia, 16 Élisama, Éliada ni Élifélet.
17 I ngéda bôt ba Filistia ba bi nok le David a nyila kiñe Israel,+ bobasôna ba ke i yéñ nye. Kiki David+ a nok hala, a sôs nyoo i nkoñ u gwé mapénd ma ngui.+ 18 I mbus, bôt ba Filistia ba lo, ba tjama mu nsôsôgô* u Lôk Réfaim.+ 19 Jon David a bi bat Yéhôva+ le: “Baa me kenek inyu jôs bôt ba Filistia? Baa u ga boñ le me yémbél bo?”* Yéhôva a kal David le: “Kenek, ibabé pééna, m’a boñ le u yémbél+ bo.”* 20 Jon David a bi ke i Baal-Pérasim, a yémbél bôt ba Filistia nyoo. I mbus, a kal le: “Yéhôva a néhne me njel i ñemkété baoo+ bem, kiki malép ma ma mbôk jegi.” Inyu hala nyen a bi sébél i homa nu le Baal-Pérasim.*+ 21 Kiki bôt ba Filistia ba bi tjôô bisat gwap ha homa nu, David ni bôt bé ba bada gwo, ba kena gwo.
22 I mbus ngéda, bôt ba Filistia ba bi témb ba lo, ba tjama mu nsôsôgô* u Lôk Réfaim.+ 23 David a bat Yéhôva mahoñol mé, ndi i lisañ lini Nyambe a kal nye le: “U leñ bañ bo gwét i mbombom. Ndi kiiña, u lôl bo mbus, u pémél i bisu bi lipan li baka. 24 I ngéda u ga nok liyôgbe i mabeda ma lipan li baka, kiki bo liyôgbe li ntôñ gwét u u ntagbe, ha nyen u ga leñ gwét ibabé i lep ngéda, inyule Yéhôva a ga bôk we i bisu inyu bép ntôñ gwét u bôt ba Filistia.” 25 Jon David a bi boñ kiki Yéhôva a bi kal nye, a nol bôt ba Filistia,+ a noñok bo ibôdôl i Géba+ letee ni i Gézer.+
6 David a bi témb a kot mimpémba nwé mi bôt ba gwét ba Israel: 30 000 ma bôlôm. 2 Ha nyen David ni bôt bobasôna ba bé ni nye, ba bi ke i Baalé-Yuda inyu yoñ nkuu Malômbla u bañga Nyambe;+ i bisu bi Nkuu nyen bôt ba nsoohe* Yéhôva nu mintôñ mi gwét,+ nu a yiine mu yééne yé ane i ngii* bikérubim.+ 3 Ndi i ngéda ba bé nyodna Nkuu u bañga Nyambe i ndap Abinadab, nu a bé yééne i ngii hikôa, ba bi bédi wo i ngii kak+ i mondo. Uza bo Ahiô, bon bôlôm ba Abinadab,+ bon ba bé kena kak i mondo i.
4 Hala nyen ba bi nyodna Nkuu u bañga Nyambe i ndap Abinadab, i i bé i ngii hikôa; Ahiô nyen a bé bôk Nkuu i bisu. 5 David ni litén li Israel jolisôna ba bé séé i bisu bi Yéhôva ni mintén mi bikôkôda nwominsôna mi ba bi boñ ni e junipa,* yak ni diluñ, ni bikôkôda bi manganda+ bipe, ni dingoma,+ ni makééñge, lôñni bibende+ bi mamuna. 6 Ndi i ngéda ba bi pam i wom u Nakon, i litidil, kiki balôm ba nyaga ba bé bebee ni kwés Nkuu u bañga Nyambe, Uza a sambal woo wé, a gwel+ wo. 7 Ha nyen Yéhôva a bi unbene Uza ngandak, bañga Nyambe a bép+ ki nye ha homa nu inyu jam libe+ a bi boñ, yak Uza a wél ha i bisu bi Nkuu u bañga Nyambe. 8 Ndi ñem u bi hénd David* inyule Yéhôva a bi unbene Uza; inyu hala nyen ba nsébél i homa nu le Péres-Uza* letee ni len ini. 9 David a bi kon Yéhôva+ woñi i kel i, a kal le: “Lelaa ni me yé le me lona Nkuu u Yéhôva i meeni?”+ 10 David a bé gwés ha bé le ba lona Nkuu u Yéhôva i nyeni, i Nkoñ u David.+ Ndi a kena wo i ndap Ôbed-Édôm,+ mut Gat.
11 Nkuu u Yéhôva u yén sôñ aa i ndap Ôbed-Édôm, mut Gat; yak Yéhôva a sayap Ôbed-Édôm ni lihaa+ jé jolisôna. 12 Kel yada, ba kal Kiñe David le: “Yéhôva a yé i sayap ndap Ôbed-Édôm ni gwom gwé gwobisôna, inyule Nkuu u bañga Nyambe u yé i nyeni.” Jon David a bi ke i yoñ Nkuu u bañga Nyambe i ndap Ôbed-Édôm, a bedna wo i Nkoñ u David ni ngandak maséé.+ 13 I ngéda babegee+ Nkuu u Yéhôva ba bi ke ntel u makôô masamal, David a yoñ nlôm nyaga wada ni lém ipe i i gwé mahoñ, a ti gwo kiki sesema.
14 David a bé kiiña, a sagak i bisu bi Yéhôva ni ngui yé yosôna; a bé a hééba éfôd*+ ba mboñ ni loñge bôñgô.* 15 David ni litén li Israel jolisôna ba bé kena Nkuu+ u Yéhôva ni maséé, ba leñek diléla,+ ba hemek ki hioñ.+ 16 Ndi i ngéda Nkuu u Yéhôva u bi pam i Nkoñ u David, ngond Saulô le Mikal+ a béñge i winda; kiki a ntehe Kiñe David a yé i pind, a kiiñaga, a sagak i bisu bi Yéhôva, a kahal yan nye mu ñem+ wé. 17 Ha nyen ba bi jôbna Nkuu u Yéhôva, ba bii wo i homa wé ikété ndap libadô David a bi téé inyu Nkuu+ u. I mbus, David a ti bisesema bi ntul i hié+ lôñni bisesema inyu kôp nsañ,+ i bisu bi Yéhôva.+ 18 I ngéda David a bi mal ti bisesema bi ntul i hié lôñni bisesema inyu kôp nsañ, David a sayap litén i jôl li Yéhôva nu mintôñ mi gwét. 19 Handugi hala, David a ti limut jolisôna, hiki munlôm ni hiki muda, ngiiña bret yada ni koga yada i matam ma lién,* lôñni koga yada i matam ma nkôô wai. Ha nyen bôt ba litén ba bi nyodi, hiki mut a témb i ndap yé.
20 I ngéda David a bi témb i ndap yé inyu sayap lihaa jé, ngond Saulô le Mikal+ a pam inyu boma nye. A kal David le: “É kiñe Israel i nkôhna jo le lipém len, mu kiki i sagak bebee le nso i bisu bi minkol mi bôda mi bagwélél bé, ndik kiki mut le boña a mpuñgla nye!”+ 21 Ha nyen David a bi kal Mikal le: “Me bak me nséé i bisu bi Yéhôva nu a bi tjél isoñ ni ndap yé lihaa yosôna, ndi me nyen a pohol, a téé ki me ñane i ngii litén li Yéhôva le Israel.+ Inyu hala nyen m’a séé ndigi i bisu bi Yéhôva, 22 ngo me yé bebee i suhus memede iloo ha, m’a suhus ki memede i mis mem. Ndi i minkol mi bôda u mpôdôl, nwon mi ga ti me lipém.” 23 Mikal,+ ngond Saulô, a bi gwal bé man letee ni i nyemb yé.
7 I ngéda Kiñe David a bi yén mu ndap*+ yé, yak Yéhôva a ti nye nsañ mu kiki a bi tohol nye i moo ma baoo bé bobasôna ba ba bé kéña nye, 2 kiñe i kal mpôdôl Natan+ le: “Me nunu me nyééne i ndap i mabam ma e sidar,+ ndi Nkuu u bañga Nyambe u yéne i ndap libadô.”+ 3 Natan a timbhe kiñe le: “Kee, boñ kiki ñem woñ u ntinde we i boñ, inyule Yéhôva a yé ni we.”+
4 Ndi i u u, Yéhôva a pôdôs Natan, a kal nye le: 5 “Ke kal ngwélél wem David le: ‘Lana nyen Yéhôva a nkal: “Baa wen w’a ôñôl me ndap le me yééne mu?+ 6 Inyule me yé ngi yén i ndap ibôdôl i kel me bi nyodna litén li Israel i Égiptô letee ni i len ini,+ ndi me bé nyodi homa wada inyu ke homa numpe, me bak ikété ndap libadô tole ikété lap.+ 7 Mu ngéda yosôna me bi éga bon ba Israel, mukété baane me bi téé le ba tééda litén jem Israel, baa kel to yada me bi kal ñane litén wada le: ‘Inyuki u ñôñôl bé me ndap ni mabam ma e sidar?’”’ 8 Nano ni, kal ngwélél wem David le: “Lana nyen Yéhôva nu mintôñ mi gwét a nkal: ‘Me bi yôñôl we nyoo i nwom, i het u bé téédana mintômba,+ inyu yilha we ñane litén jem Israel.+ 9 M’a ba ni we to hee homa u nke,+ m’a tjé ki baoo+ boñ bobasôna. M’a yilha jôl joñ likeñi,+ kiki môl ma bôt bakeñi ba nkoñ ’isi. 10 Men m’a pohol homa inyu litén jem Israel, me yis ki jo mu. Ba ga yén mu ibabé le yom yo ki yo i tééñga bo; to bibéba bi bôt bi ga tét ha bé bo kiki bi bé boñ kôba,+ 11 kiki ba bé boñ ibôdôl i ngéda me bi téé bakéés+ i ngii litén jem Israel. M’a ti we nsañ, me tohol we i moo ma baoo+ boñ bobasôna.
“‘“Me Yéhôva, me bi kal ki we le memede Yéhôva men m’a boñ le bon+ boñ botama bon ba ba bikiñe.* 12 I ngéda dilo tjoñ di niñ di ga mal,+ u wo ki,* ha nyen m’a yik boñ le man woñ* wada ikété mbôda* yoñ, a ane, m’a lédés ki ane+ yé. 13 Nyen a ga oñ ndap inyu jôl+ jem,* m’a lédés ki ane yé i boga ni boga.+ 14 M’a ba isañ, nye ki a’ ba man+ wem. Ibale a mboñ béba jam, m’a kodol nye ni ntoñgo u bôt ba binam, me bép ki nye disôô* kiki bôt ba binam*+ ba mboñ. 15 M’a waa bé unda nye loñgeñem* kiki me bi waa unda yo Saulô,+ nu me bi héya i bisu gwoñ. 16 Bon boñ* ni ane yap bi ga ba bi umi siñ i boga ni boga. M’a lédés ki ane yoñ i boga ni boga.”’”+
17 Natan a añle David i mam ma momasôna ni i yiinda+ ini yosôna.
18 Ha nyen Kiñe David a bi ke, a yén ’isi i bisu bi Yéhôva, a kal le: “A Nwet Bayemlikok le Yéhôva, me yé njee? Yak bôt bem ba lihaa* ba yé bonjee inyu kôhna i mam mana momasôna u mbôñôl me letee ni nano?+ 19 Ndik wengoñle hala a bé isii jam, a Nwet Bayemlikok le Yéhôva, u mbôn ki me le lihaa jem* li ga nom ntandaa ngéda; a Nwet Bayemlikok le Yéhôva, hala a yé ki bitelbene* inyu bôt ba binam bobasôna. 20 A Nwet Bayemlikok le Yéhôva, kii me nla ki kal, me ngwélél woñ David? Inyule wemede u nyi me loñge loñge.+ 21 U bi boñ i mam makeñi mana momasôna inyule hala a bé sômbôl yoñ, u yeelene ki mo ngwélél+ woñ inyu yônôs mbônga woñ.* 22 Inyu hala nyen a Nwet Bayemlikok le Yéhôva, u yé toi mpémba.+ Numpe a ta bé kiki we;+ handugi we, Nyambe numpe a ta bé.+ I mam momasôna di bi nok ma ñunda toi hala. 23 Limbe litén lipe li yé hana ’isi kiki litén joñ Israel?+ A Nyambe, u bi ke inyu kobol bo le ba ba litén+ joñ. U yilha ki jôl joñ likeñi+ mu kiki u bi boñ mam makeñi, u boñ yak mam ma nkônha woñi+ inyu litén joñ. Inyu litén joñ ki nyen u bi luhul matén mape ni banyambe bap, u kobol yak jo i Égiptô le li ba litén joñ. 24 U bi boñ le bon ba Israel ba ba litén joñ i boga ni boga.+ Yak we, a Yéhôva, u yila Nyambe+ wap.
25 “Nano ni, a Yéhôva Nyambe, boñ le mbônga u bi bôn ngwélél woñ ni lihaa jé* u yon i boga ni boga. Soho, yônôs yaga mbônga+ woñ. 26 Jôl joñ li kôhna lipém i boga ni boga,+ inyu boñ le bôt ba kal le: ‘Yéhôva nu mintôñ mi gwét a yé Nyambe nu Israel.’ Boñ le lihaa li ngwélél woñ David li uma siñ i bisu gwoñ.+ 27 Inyule we, a Yéhôva nu mintôñ mi gwét, Nyambe nu Israel, u nyeelene ngwélél woñ i jam lini, u kal le: ‘M’a boñ le bon boñ botama bon ba ba bikiñe.’*+ Inyu hala nyen ngwélél woñ a gwé makénd* i ti we i masoohe mana. 28 Nano ni, a Nwet Bayemlikok le Yéhôva, wen u yé bañga Nyambe, u mpot ndik maliga;+ u mbôn ki ngwélél woñ i mam malam mana. 29 Jon soho, sayap lihaa li ngwélél woñ, li nom ki i boga ni boga i bisu gwoñ,+ inyule a Nwet Bayemlikok le Yéhôva, wen u bi bôn hala; sayap ki lihaa li ngwélél woñ i boga ni boga.”+
8 Ndék ngéda i mbus, David a yémbél bôt ba Filistia,+ a suhus ki bo+ isi yé. A kadal ki Méteg-Ama i moo ma bôt ba Filistia.
2 A yémbél yak Lôk Môab,+ a niñi bo ’isi, ba boñ nlôñ wada, a hek nlôñ wap ni nkôô, a nol môga ima ma bôt ma bisu ikété môga maa, a nwas lini jôga li nsôk i niñ.+ Ha nyen Lôk Môab i bi yila bagwélél ba David, i saak nye tas.+
3 David a yémbél yak Hadadézer, man Réhôb, kiñe Zôba.+ Ha ngéda i, Hadadézer a bé ke le a témb a ane nkoñ u u yé bebee ni lom Ufraté.+ 4 David a kadal nye 1 700 bakilhosi ni 20 000 ma bisônda di di nkil ’isi. Handugi 100 bihosi a bi yék, David a kit minkañ mi mbus mi makôô ma bini bihosi bipe gwobisôna bi bi bé ôt bikak+ bi gwét.
5 I ngéda bôt ba Siria nu Damaskô+ ba bi lo i hôla Hadadézer, kiñe Zôba, David a nol 22 000 bôt ba Siria.+ 6 I mbus, David a oñ mayééne ma bisônda i Siria, nyoo i Damaskô. Bôt ba Siria ba yila bagwélél ba David, ba saak nye tas. Yéhôva a bé boñ le David a yémbél* to hee homa a bé ke.+ 7 Handugi hala, David a yoñ ki biben bi gôl* bi bagwélél ba Hadadézer, a kena gwo i Yérusalem.+ 8 Kiñe David a yoñ ngandak mamuna i Béta ni i Bérôta, bitison bi Hadadézer.
9 Kiñe Hamat+ le Toi i bi nok le David a nyémbél ntôñ gwét u Hadadézer+ wonsôna. 10 Jon Toi a bi om man wé Yôram yak Kiñe David inyu yi too a yé mbôô ni i bégés nye le a njôs Hadadézer, a yémbél ki nye (inyule Hadadézer a bé béna jôs Toi). Yôram a lona ki David gwom bi silba, bi gôl ni bi mamuna. 11 Kiñe David a ti i gwom bini* inyu nson u Yéhôva, kiki a bi boñ inyu silba ni gôl a bi yôñôl mu biloñ gwobisôna a bi yémbél:+ 12 Siria, Môab,+ Lôk Amôn, bôt ba Filistia,+ Lôk Amalek;+ yak ni gwom a bi kadal yak Hadadézer,+ man Réhôb, kiñe Zôba. 13 Jôl li David li bi ke ki ngan i ngéda a bi témb, a ma mal nol 18 000 bôt ba Édôm i nsôsôgô u Bas.+ 14 David a oñ mayééne ma bisônda i Édôm, mu nkoñ wonsôna u Édôm. Bôt ba Édôm bobasôna ba yila bagwélél+ bé. Yéhôva a bé boñ le David a yémbél* to hee homa a bé ke.+
15 David a bi kônde ane Israel+ yosôna. A bé pémhene bôt bobasôna mbagi sép,+ a bé énél ki bo+ ni telepsép. 16 Yôab+ man Séruya nyen a bé ñane ntôñ u gwét, Yéhôsafat+ man Ahilud a bak ntééda bikaat. 17 Zadok+ man Ahitub, lôñni Ahimélek man Abiatar bon ba bé biprisi; Séraya a bak mut matila. 18 Bénaya+ man Yéhôyada, nyen a bé ñane bôt ba Kéret ni bôt ba Pélet.+ Bon ba David ba bak baane ba bisu.*
9 Kel yada, David a bat le: “Baa mut a ngi yii mu lihaa* li Saulô, le me unda nye loñgeñem* kiki me bi bôn Yônatan?”+ 2 Lihaa li Saulô li bééna ngwélél wada nu ba bé sébél le Ziba.+ Ba kena nye yak David, kiñe i bat nye le: “Baa wen u yé Ziba?” A timbhe nye le: “Me yaga nu a kiñe.” 3 Kiñe i bat ki le: “Baa mut a ngi yii mu lihaa li Saulô, le me unda nye loñgeñem* kiki Nyambe a ñunda loñgeñem?” Ziba a timbhe kiñe le: “Man Yônatan wada a ngi yii, a yé bôk* i makôô+ mé mo ima.” 4 Kiñe i bat nye le: “A yé hee?” Ziba a timbhe kiñe le: “A yé yak Makir,+ man Amiel, i Lô-Débar.”
5 Kunda yada, Kiñe David a om le ba kee ba yoñ nye yak Makir, man Amiel, i Lô-Débar. 6 I ngéda Méfibôset, man Yônatan, man Saulô, a bi pam ndigi yak David, a ôôp i bisu gwé, a ôm mbom ’isi. Ha nyen David a bi kal le: “A Méfibôset!” A timbhe David le: “A kiñe, ngwélél woñ nunu.” 7 David a kal nye le: “U kon bañ woñi, inyule m’a unda toi we loñgeñem*+ kiki me bi bôn isoñ Yônatan, m’a timbhe yak we disi tjodisôna di sôgôl woñ Saulô; u ga je* ki i téblé+ yem hiki kel.”
8 Ha nyen Méfibôset a bi témb a ôôp, a kal le: “Me ngwélél woñ, me yé ndik mim u ngwo,+ me yé njee le u tôñ* me?” 9 Ha nyen David a bi sébél Ziba, a kal nye le: “Gwom gwobisôna bi Saulô ni bi lihaa jé, me nti gwo nlal nwet+ woñ. 10 U ga sal hisi inyu yé, we ni bon boñ bôlôm lôñni bagwélél boñ, u ga kot ki libumbul inyu ti lihaa li nlal nwet woñ bijek. Ndi Méfibôset, nlal nwet woñ a ga je hiki kel i téblé+ yem.”
Ziba a bééna 15 bon bôlôm ni 20 ma bagwélél.+ 11 Ziba a kal kiñe le: “A nwet wem kiñe, me ngwélél woñ, me ga boñ mam momasôna u ga kal me le me boñ.” Ha nyen Méfibôset a bi kahal je i téblé i kiñe* wengoñle a yé man kiñe. 12 I bôt bobasôna ba bé yééne yak Ziba ba bi yila bagwélél ba Méfibôset. Méfibôset a bééna man munlôm, jôl jé li bé le Mika.+ 13 Hala nyen Méfibôset a bi yén i Yérusalem, inyule a bé je hiki kel i téblé i kiñe;+ a bé bôk i makôô+ mé mo ima.
10 I mbus, kiñe Lôk Amôn+ i wo, man wé Hanun a yoñ tel yé kiñe.+ 2 Ha nyen David a bi kal le: “M’a unda Hanun, man Nahas, loñgeñem* nlélém kiki isañ a bi unda me loñgeñem.”* David a om bagwélél bé le ba hôgbaha Hanun inyu nyemb isañ. Ndi i ngéda bagwélél ba David ba bi pam i loñ i Lôk Amôn, 3 baane ba Lôk Amôn ba kal kiñe yap Hanun le: “Baa u nhoñol le David a ñom bôt i hôgbaha we ndik inyule a nti isoñ lipém? Baa inyu kiiña munu tison bé nyen David a ñom bagwélél bé i weeni, le ba hes tison inyu boñ le a tjé yo?” 4 Jon Hanun a bi gwel bagwélél ba David, a homb bo mayéé+ pes su yada, a kit bo mambot letee ni i gwep; i mbus, a huuha bo. 5 I ngéda David a bi nok hala, a pala om bôt le ba boma bagwélél bé, inyule ba bi wéha bo nyuu ngandak. Kiñe David a kal bo le: “Yéna i Yérikô+ letee mayéé manan ma témb ma nañ; i mbus, ni huu.”
6 I mbus ngéda, Lôk Amôn i nôgda le i nkahal numbul David bôô njiñ, jon ba bi om balegelnwin le ba saa bôt le ba hôla bo i jo gwét, hala wee bôt ba Siria ba Bét-Réhôb+ lôñni bôt ba Siria ba Zôba:+ 20 000 bisônda bi bi nkil ’isi; ba saa yak kiñe Maaka+ ni 1 000 hi bôt; ba saa ki 12 000 bôt+ ba Istôb.* 7 I ngéda David a bi nok hala, a om Yôab ni ntôñ wé gwét wonsôna, yak ni mimpémba nwé mi bôt ba gwét.+ 8 Jon Lôk Amôn i bi pam, mintôñ nwap mi kodba i jo gwét i lijubul li tison; ndi bôt ba Siria ba Zôba ni bôt ba Siria ba Réhôb, lôñni bôt ba Istôb* ni ba Maaka ba telep nyoo i bikai.
9 I ngéda Yôab a bi tehe le baoo bap ba nleñ bo gwét i bisu ni i mbus, ikété bisônda bi nyi jo gwét iloo bipe, a pohol bihogi, a kot bo le bon ba nlama jôs bôt ba Siria.+ 10 Bini bisônda bipe, bi bi bi yégle, a bii bo isi énél i* manyañ wé Abisai,+ a kot bo le ba jôs Lôk Amôn.+ 11 I mbus, a kal le: “Ibale bôt ba Siria ba nloo me ngui, wen u ga lo i hôla me; ndi ibale Lôk Amôn i nloo we ngui, men m’a lo i hôla we. 12 Di lédés,+ di bana ki ñem ngui. Di joo inyu litén jés ni inyu bitison bi Nyambe wés; yak Yéhôva a ga boñ i jam li nene loñge i mis+ mé.”
13 Ha nyen Yôab a bi ke i jôs bôt ba Siria gwét, ndi ba ke nye ngwéé.+ 14 I ngéda Lôk Amôn i bi tehe le bôt ba Siria ba nke ngwéé, yak bo ba ke Abisai ngwéé, ba ke ba solop i tison. I mbus, Yôab a nyodi nyoo i nkoñ u Lôk Amôn, a témb nyoo i Yérusalem.
15 I ngéda bôt ba Siria ba bi tehe le bon ba Israel ba nyémbél bo, ba témb ba kot+ mintôñ nwap mi gwét. 16 Ha nyen Hadadézer+ a bi yoñ bôt ba Siria, ba ba bé uu nwii u Lom;*+ i mbus, ba lo i Hélam. Sôbak, ñane ntôñ gwét u Hadadézer, nyen a bé kena bo.
17 Ndik kiki David a nok hala, i nlélém ngéda, a kot ntôñ gwét u Israel wonsôna, a yap Yordan, a ke i Hélam. Ha nyen bôt ba Siria ba bi kodba, ba téé ntôñ wap gwét inyu jôs David.+ 18 Ndi bôt ba Siria ba ke bon ba Israel ngwéé; David a nol 700 baluk bikak ni 40 000 ma bakilhosi ikété bôt ba Siria; David a bép ki Sôbak, ñane ntôñ wap gwét, kayéle a wél+ ha. 19 I ngéda bikiñe gwobisôna bi bi bé gwélél Hadadézer, bi bi tehe le bon ba Israel ba nyémbél bo, bi pala kôp nsañ ni bon ba Israel, bi yila ki bagwélél+ bap. Ha nyen bôt ba Siria ba bi kahal kon woñi i hôla ki Lôk Amôn.
11 I bibôdle bi nwii,* i ngéda bikiñe bi bé ke i gwét, David a om Yôab ni bagwélél bé, lôñni ntôñ gwét u Israel wonsôna le ba kee i tjé Lôk Amôn. Jon ba bi ke, ba kéña Tison Raba.+ Ndi David a yégle i Yérusalem.+
2 Kôkôa yada,* David a nyodi i nañi yé, a kahal kiiña mu ngii ndap* yé. Kiki a bé nyoo i ngii ndap, a tehe muda wada a nogop; i muda nu, a bé nlam ngandak. 3 Ha nyen David a bi ep mut i yi njee i muda nu a yé; i mut nu a kal David le ba nsébél i muda nu le Batséba,+ a yé ngond Éliam,+ nwaa Uriya,+ man Lôk Hét.+ 4 I mbus, David a ep nlegelnwin le ba lona nye.+ Kiki muda a nlo i nyeni, David a lalna nye.+ (I jam lini li bi bôña i ngéda muda a bé pubus nyemede.*)+ I mbus, muda a témb i ndap yé.
5 Batséba a nembee; a ep nwin yak David inyu yis nye le a yé jém. 6 Ha nyen David a bi om i nwin unu yak Yôab le: “Boñ le Uriya, man Lôk Hét, a loo i meeni.” Jon Yôab a bi om Uriya yak David. 7 I ngéda Uriya a bi lo i nyeni, David a bat nye lelaa Yôab a yé, lelaa bôt ba gwét ba yé, ni lelaa gwét bi bé tagbe. 8 I mbus, David a kal Uriya le: “Huu i ndap yoñ, u noi.”* Ha nyen Uriya a bi nyodi i ndap kiñe; kiñe i éble nye likébla.* 9 Ndi Uriya a nañal ha i lijubul li ndap kiñe, lôñni bana bagwélél bape ba kiñe, a ke bé i ndap yé. 10 I mbus, ba añle David le Uriya a nke bé i ndap yé. Jon David a bi bat Uriya le: “Baa u ntip bé lôl i ntandaa liké? Inyuki u nke bé i ndap yoñ?” 11 Uriya a timbhe nye le: “Nkuu+ u Nyambe, bon ba Israel ni ba Yuda ba yiine ikété mandap ma mabadô; yak nwet wem Yôab ni bôt bé ba gwét ba yé nyoo i bikai. Baa men me nlama ke i ndap yem inyu je ni nyo, ni inyu lal ni nwaa+ wem? Ntel wonsôna me ni we di yé i niñ, me ta bé le me boñ i nya jam i!”
12 Ha nyen David a bi kal Uriya le: “Kônde yén hana len; yani, m’a nwas we le u kee.” Jon Uriya a bi yén i Yérusalem i kel i, ni i kel i bé noñ ha. 13 David a naña nye i je ni i nyo lôñni nye. David a boñ nye le a hiôô. Ndi kôkôa, Uriya a ke bé i ndap yé, a ke a nañal ni bagwélél ba kiñe. 14 Kegla, David a tilna Yôab kaat, a om yo ni Uriya. 15 A tila mu kaat le: “Téé Uriya i nlôñ bisu, i het gwét bi gwé ngui ngandak. Ndi ni témb ni mbus, ni yék nye, inyu boñ le ba nol+ nye.”
16 Yôab a bi tibil béñge tison, a yik ki i homa mimpémba mi bôt ba gwét mi baoo bap mi bé; i mbombom yap nyen a bi téé Uriya. 17 I ngéda bôt ba tison ba bi pam inyu jôs Yôab, ndék bôt mu bôt ba gwét ba David ba bi nôla.+ Ikété yap, Uriya man Lôk Hét. 18 Yôab a ep mut i kal David lelaa gwét bi ntagbe. 19 A kal nlegelnwin nu le: “I ngéda u ga mal añle kiñe i mam momasôna ma ntagbe, 20 bebek le kiñe i ga unup, i kal we le: ‘Inyuki ni ntiige bebee ni tison hala? Baa ni yik bé le baoo ba nla leñ bé makoñ, ba bak mu ngii lipénd? 21 Njee a bi nol Abimélek,+ man Yérubéset?+ Baa muda wada bé nyen a bi leñ nye ngok kôgôl nyoo i Tébes, a bak mu ngii lipénd li tison, kayéle Abimélek a wo? Inyuki ni ntiige bebee ni lipénd hala?’ Ha nyen u ga kal nye le: “Ngwélél woñ Uriya, man Lôk Hét, yak nye a nwo.’”
22 Jon nlegelnwin a bi ke yak David, a añle nye mam momasôna Yôab a bi kal nye. 23 A toñle David le: “Baoo bés ba bi loo bés ngui, ba pam, ba lo i jôs bés i bikai. Ndi bés di bi boñ le ba témb ni mbus letee ni i lijubul li tison. 24 Baleñ makoñ ma mpihlôñgô ba bé leñ bés makoñ, ba bak mu ngii lipénd. A kiñe, ndék bôt mukété bôt boñ ba gwét ba nwo, yak ngwélél woñ Uriya, man Lôk Hét, a nwo.”+ 25 Ha nyen David a bi kal nlegelnwin le: “Kal Yôab le: ‘I jam li ntagbe li tééñga bañ we, inyule tonjee a nla wo i gwét.* Nano ni, kônde yaga jôs tison, u yémbél ki yo.’+ Ndi we, a nlegelnwin, ti Yôab makénd.”
26 I ngéda nwaa Uriya a bi nok le nlôm a nwo, a bôdôl ee nye. 27 Kiki maéya ma ntagbe, David a ep le ba yoñ nye, ba lona nye i ndap yé, a yila nwaa+ wé; i mbus, a gwélél nye man munlôm. Ndi i jam David a bi boñ li bi bébél* Yéhôva+ kiyaga.
12 Jon Yéhôva a bi ep Natan+ i tehe David.+ Natan a ke yak David, a kal nye le: “Bôt iba ba bé i nlélém tison, wada a bé ngwañ, nuu numpe a bak hiyeyeba. 2 Ngwañ mut u bééna ngandak mintômba ni ngandak nyaga;+ 3 ndi hiyeyeba hi mut hi bééna bé yom yo ki yo, ndik ñin man ntômba wada, u a bi somb.+ A bé tééda wo, u bé nañ ni bon bé i nyeni, u bé je mu ndék bijek a bééna, u nyok mu libôndô jé, u nañlak i moo mé. U yila kiki ngond yé. 4 Kel yada, nkén mut a lo yak ngwañ mut, ndi a bi yoñ bé lém to yada mu mintômba nwé, to mu nyaga yé inyu lémbél nkén mut nu a bi lo i nyeni. Ndi a bi yoñ ñin man ntômba nu hiyeyeba hi mut, a lémbél wo nkén wé.”+
5 Ha nyen David a bi unbene ngwañ mut ngandak, a kal Natan le: “Me nkum soñ ni niñ i Yéhôva+ le i mut a mboñ hala a kôli ni nyemb! 6 A nlama ti bon ba mintômba ba-na+ inyu saa i ñin man ntômba u, inyule a mboñ jam libe kiyaga.”
7 Ha nyen Natan a bi kal David le: “Ngo wen u yé i mut nu! Lana nyen Yéhôva, Nyambe nu Israel, a nkal: ‘Men me bi téé we kiñe Israel,+ me sôñ ki we i moo ma Saulô.+ 8 Me bi ti we gwom bi Kiñe Saulô gwobisôna,+ me ti we baa+ bé, me ti ki we kunde i énél i Israel ni i Yuda.+ Ibale i mam mana ma bak ndik isii jam, ki me bak le me boñ ki iloo ha inyu yoñ.+ 9 Inyuki u bi yan bañga i Yéhôva, u boñ ki jam libe i mis mé? U nol Uriya, man Lôk Hét ni pansoñ!+ Kiki u mal boñ le Lôk Amôn+ i nol nye ni pansoñ, u yoñ nwaa wé le a yila nwaa+ woñ. 10 Nano ni, pansoñ i ga nyodi bé i ndap+ yoñ kekikel, inyule u bi yan me i ngéda u bi yoñ nwaa Uriya, man Lôk Hét, le a ba nwaa woñ.’ 11 Lana nyen Yéhôva a nkal: ‘M’a boñ le bikuu bi kwél we, bi lôlak mu ndap+ yoñ wemede. M’a yoñ baa boñ, wemede u tehge, me ti bo mut+ numpe;* a ga lalna bo, bôt bobasôna ba yik+ hala.* 12 We u bi boñ i jam lini bisôsôli,+ ndi me m’a boñ hala i bisu bi bon ba Israel bobasôna, i mbamba yaga.’”*
13 David a kal Natan le: “Me mboñ béba i mis ma Yéhôva.”+ Natan a timbhe David le: “Yéhôva a nwéhél béba+ yoñ.* U ga wo bé.+ 14 Ndi hala kiki u nti bé Yéhôva lipém to ndék munu jam lini, jon i man woñ munlôm nu a ntip gwéé a ga wo yaga.”
15 I mbus, Natan a huu i ndap yé.
Ha nyen Yéhôva a bi boñ le, i man nwaa Uriya a bi gwélél David, a kwoo kon. 16 David a yemhe bañga Nyambe le a tohol mañge, a bôdôl sôga je;* i ngéda a bé témb i ndap yé, a bé nañal ’isi+ hiki u. 17 Mimañ mi bôt mi ndap yé mi bi lo i tehe nye, mi yéñ le mi téé nye ndi a tjél, a gwés bé to je lôñni bo. 18 I hilo hi nyônôs isaambok, mañge a wo, ndi bagwélél ba David ba bé kon woñi i kal nye le mañge a nwo. Ba bé kalna le: “I ngéda mañge a bé a ngi yii i niñ, di bi pôdôs nye, baa nano le mañge a nwo, a ga emble bés? Ngo a yé le a boñ nyemede béba.”
19 I ngéda David a bi tehe le bagwélél bé ba yé i soogana, a yi le man a nwo. Ha nyen a bi bat bagwélél bé le: “Baa mañge a nwo?” Bagwélél bé ba timbhe nye le: “Ñ, a nwo.” 20 Ha nyen David a bi nyodi ’isi, a nogop, a hooba nhoop,+ a héñha mambot mé, a ke i ndap+ Yéhôva, a ôôp i bisu gwé. I mbus, a témb i ndap* yé, a bat le ba lona nye bijek, a je gwo. 21 Bagwélél bé ba bat nye le: “Inyuki u mboñ hala? I ngéda mañge a bé a ngi yii i niñ, u bé sôga je,* u eek ibabé waa; ndik kiki mañge a nwo, u telep, u kahal je.” 22 David a timbhe bo le: “I ngéda mañge a bé a ngi yii i niñ, me bé sôga je,*+ me eek ibabé waa, inyule me bé kal le: ‘Njee a nyi? Bebek le Yéhôva a’ kônôl me ngoo, a nwas le mañge a niñ.’+ 23 Nano le man wem a nwo, inyuki me nlama ki sôga je?* Baa me nla ki témbna nye i niñ?+ Ngo men m’a koba nye i soñ,+ ndi nye, a ga témb bé i meeni.”+
24 I mbus, David a hôgbaha nwaa wé Batséba.+ A ke i nyeni, a lal ni nye. I mbus ngéda, nwaa a gwal man munlôm, David a sébél nye le Salômô.*+ Yéhôva a bé gwés i man nu,+ 25 jon a bi om mpôdôl Natan+ le a ti mañge jôl le Yédidia,* inyule Yéhôva a bé gwés nye.
26 Yôab a bi ke ni bisu i jôs tison i Lôk Amôn+ le Raba,+ a yoñ ki nkoñ+ u kiñe. 27 Jon Yôab a bi ep balegelnwin i kal David le: “Me njôs Raba,+ me nyoñ ki nkoñ u u gwé malép.* 28 Nano ni, soho kot bôt ba gwét ba ba nyégle, u kéña tison, u yoñ ki yo; tiga le me yoñ yo, me kôhna ki lipém le men me nyémbél yo.”*
29 Ha nyen David a bi kot ntôñ wé gwét wonsôna, a ke i Raba. A jôs tison, a yoñ ki yo. 30 I mbus, David a héya ntut u bé i ño u sat yap le Malkam.* I ntut unu u bé yét talént* i gôl yada, u ban-ga ki tik ngok. Ba bi kéhi wo i ño u David. A yoñ yak ngandak nkus+ nyoo i tison,+ a huuna wo. 31 A kena ki i bôt ba bé yééne mukété tison le ba sal bôlô ngéba: ba bé lama kit ngok ni soo, ba sal ni bisélél bi kei bi bi nhoo, ba sal yak ni minkuleñ* mi kei,* ba bébék brik. Hala nyen David a bi boñ bitison gwobisôna bi Lôk Amôn. Sôk i nsôk, David ni ntôñ wé gwét wonsôna ba témb i Yérusalem.
13 Absalôm, man David, a bééna manyañ nu muda nu a bé nlam ngandak, jôl jé li bé le Tamar.+ Amnôn,+ man David numpe, a bé gwés nye ngandak. 2 Hala a bé tééñga Amnôn ngandak kayéle a kwo kon inyu Tamar, manyañ nu muda, nu a bé ngi yi munlôm;* Amnôn a bé yi bé to lelaa a nla kôôge nye bebee. 3 Ndi Amnôn a bééna liwanda jada ba bé sébél le Yônadab,+ man Siméa,+ manyañ munlôm nu David; Yônadab a bé mut likeñge ngandak. 4 Jon a bi bat Amnôn le: “A man kiñe, inyuki u modop hala hiki kegla? Baa u nla kal me i jam li ntééñga we?” Amnôn a timbhe nye le: “Me ngwés Tamar ngandak, manyañ nu muda+ nu mankéé Absalôm.” 5 Yônadab a kal nye le: “Ke nañal, u boñ wengoñle u nkon. I ngéda isoñ a ga lo i tehe we, u ga kal nye le: ‘Soho, nwas le mankéé nu muda le Tamar a loo, a lémbél me ndék bijek.* I mbéda le me tehe nye a nlémbél me bijek ba mbéna ti mut a nkon, nyemede ki nyen a ti me gwo.’”
6 Jon Amnôn a bi nañal, a boñ wengoñle a nkon, yak Kiñe David a lo i tehe nye. Ha nyen Amnôn a bi kal kiñe le: “Soho, nwas le mankéé nu muda le Tamar a loo, me tehe nye a mbôñôl me bikoga* biba, nyemede ki nyen a ti me gwo.” 7 Jon David a bi om mut le ba kal Tamar nyoo ndap le: “Soho, kee yak manyuñ Amnôn, u lémbél nye bijek.”* 8 Tamar a ke i ndap Amnôn, i het a bé a niñi. A yoñ flawa ba mbôô, a boñ bikoga biba i bisu gwé, a bélés ki gwo. 9 I mbus, a yoñ flapan, a ti nye bijek. Ndi Amnôn a tjél je, a kal le: “Bôt bobasôna ba pam!” Jon bôt bobasôna ba bi pam.
10 Ha nyen Amnôn a bi kal Tamar le: “Soho, lona me bijek* i tuñ, u ti me gwo.” Jon Tamar a bi kena bikoga* a bi boñ, a jôbna gwo i tuñ i manyañ le Amnôn. 11 I ngéda a bi lona nye bijek, Amnôn a gwel nye ni ngui, a kal nye le: “Loo di lal, a mankéé.” 12 Ndi Tamar a kal nye le: “To a mankéé! U wéha bañ me nyuu, inyule i nya jam ini i mbôña bé i Israel.+ U boñ bañ hala, ngo bijôñ+ bi! 13 Ngo ki wonyuu i yé le i nol me. Yak wemede, bôt ba ga tehe we kiki jôñ mut i Israel. Nano ni, soho pôdôs kiñe, inyule a ga nim bé we me.” 14 Ndi Amnôn a bi tjél emble Tamar. Kiki a bééna ngui iloo nye, a wéha nye nyuu, a lalna nye. 15 I mbus le Amnôn a bi lalna Tamar, a bôdôl oo nye mu ñem wé iloo hihéga; Amnôn a kahal oo Tamar ngandak iloo kiki a bi bôk a gwés nye. Amnôn a kal nye le: “Nyodi me ha!” 16 Ndi Tamar a timbhe nye le: “To a mankéé, ibale u nluhul me nano, ki i béba ini i ga ba ikeñi iloo i jam u ntip boñ me!” Ndi Amnôn a tjél emble nye.
17 Amnôn a sébél mañge wanda nu a bé gwélél nye, a kal nye le: “Pémés i muda nunu, kwés ki likôga i mbus yé.” 18 (Tamar a bé a hééba loñge mbôñgô mbot;* hala nyen bingond bi kiñe, bi bi bé ngi yi munlôm, bi bé haba.) Ngwélél Amnôn a pémés nye, a kwés ki likôga i mbus yé. 19 Ha nyen Tamar a bi kôp libu i ngii ño+ wé, a pat loñge yé mbot a bé a hééba; a bii moo mé i ngii ño, a kenek, a eek makeñi.
20 Manyañ nu munlôm le Absalôm+ a bat nye le: “Baa manyuñ Amnôn nyen a mboñ we i jam lini? U kalak bañ mut i jam li, a mankéé. Ngo a yé manyuñ.+ U tééda bañ to jo mu ñem woñ.” Ibôdôl ha ngéda i nyen Tamar a bi kahal yén yak manyañ le Absalôm, haa ni bôt. 21 I ngéda Kiñe David a bi nok i mam mana momasôna, a unup+ ngandak. Ndi David a bé gwés bé nôgha man wé Amnôn njôghe, inyule a bé gwés nye; a bé ki man wé nu bisu. 22 Absalôm a bé pôdôs ha bé Amnôn, a bé pôdôs bé nye loñge, a bé pôdôs bé to nye béba. A bé oo+ Amnôn inyule a bi wéha manyañ nu muda le Tamar+ nyuu.
23 I mbus nwii ima, kiki baend mintômba nwé ba bé i Baal-Hazôr, bebee ni Éfraim,+ Absalôm a naña bon bôlôm ba kiñe+ bobasôna i je. 24 Absalôm a ke yak kiñe, a kal nye le: “A kiñe, me yé i end mintômba nwem. Soho, we ni bagwélél boñ ni kee lôñni me.” 25 Ndi kiñe i kal Absalôm le: “To, a man wem! Ibale bésbobasôna di nke, ki d’a ba mbegee ikeñi inyu yoñ.” To hala kiki Absalôm a bi nai ndik le Kiñe David a kee lôñni nye, a bi tjél; ndi a sayap Absalôm. 26 Ha nyen Absalôm a bi kal nye le: “Ibale we u nke bé, soho, nwas le mankéé Amnôn a kee lôñni bés.”+ Kiñe David a timbhe nye le: “Inyuki a nlama ke ni we?” 27 Ndi Absalôm a soohe nye letee, Kiñe David a nwas le Amnôn a kee ni bana bon bé bôlôm bape bobasôna.
28 I mbus, Absalôm a kal bagwélél bé le: “Yéna péé! I ngéda wai i ga boñ le Amnôn a kahal ba maséé, m’a kal bé le: ‘Nola Amnôn!’ Ha nyen ni nlama nol nye. Ni kon bañ woñi. Baa me bé nyen me nti bé oda? Ni lédés, ni bana ki ñem ngui.” 29 Jon bagwélél ba Absalôm ba bi boñ Amnôn kii yosôna Absalôm a bi kal bo. I mbus, bana bon ba kiñe bape bobasôna ba telep, ba bet i ngii minyabén nwap mi hosi,* ba ke ngwéé. 30 Ba bé ba ngi yii i njel, ndi nwin u pam yak David le: “Absalôm a nol bon bôlôm ba kiñe bobasôna, to wada a mpei bé.” 31 Ha nyen Kiñe David a bi telep, a was mambot mé, a nañal ki ’isi; yak bagwélél bé bobasôna ba bé ba téé nye ipañ ni minwahak mi mambot.
32 Ndi Yônadab,+ man Siméa,+ manyañ munlôm nu David, a kal le: “A kiñe, u hoñol bañ le ba nol bon boñ bôlôm bobasôna, ndik Amnôn nyetama nyen a nwo.+ Absalôm nyen a nti i oda ini. A bi yoñ i makidik+ ma ibôdôl i kel Amnôn a bi wéha manyañ nu muda+ le Tamar+ nyuu. 33 Nano ni, a nwet wem le kiñe, u hémle bañ* i nwin ba ñañle we le: ‘Bon boñ bôlôm bobasôna ba nwo,’ inyule Amnôn nyetama nyen a nwo.”
34 Ndi Absalôm a bi so.+ I mbus ngéda, mut faa* a pa mis, a tehe ngandak bôt i nlôl nyoo i njel i yé ipañ hikôa. 35 Ha nyen Yônadab+ a bi kal kiñe le: “A kiñe, bon boñ bana ba yé i lo! Baa me nkal bé we hala nano?” 36 Nye ngi mal pot, bon bôlôm ba kiñe ba jôp, ba eek makeñi; yak kiñe lôñni bagwélél bé bobasôna ba ee ngandak. 37 Ndi Absalôm a bi so, a ke yak Talmai,+ man Amihud, kiñe Gésur. David a bi ee man wé Amnôn ngandak dilo. 38 I ngéda Absalôm a bi so, a ke i Gésur,+ a yén nyoo nwii maa.
39 Kiki David a bi waa ee* man wé Amnôn nu a bi wo, a bana ngôñ i ke i tehe Absalôm.
14 Nano ni, Yôab man Séruya,+ a nok le ngôñ i nkon kiñe i tehe Absalôm.+ 2 Jon Yôab a bi ep bôt i Tékôa+ le ba lona nye muda pék wada; i mbus, a kal nye le: “Boñ wengoñle u nkôhna maéya. Haba mambot ma maéya, u hooba bañ to nhoop.+ Boñ kiki muda nu a bi kôhna maéya hala a yé ntandaa ngéda nano. 3 Kee yak kiñe, u kal nye hisém tole hikaa.” Hala nyen Yôab a bi kal nye i jam a nlama pot.*
4 I mbus, muda Tékôa a ke yak kiñe, a ôm maboñ ’isi, a ôm ki mbom ’isi, a kal le: “A kiñe, hôla me!” 5 Kiñe i bat nye le: “Kii i nke bé?” Muda a timbhe le: “Ngo me yé yik muda; nlô wem a bi wo. 6 Me ngwélél woñ, me bééna bon bôlôm iba. Kel yada, bo iba ba bé jo bisañ i bikai, ndi mut a bé bé ha inyu sôñôl bo. Wada a bép nuu numpe, a nol nye. 7 Nano ni, lihaa jolisôna li ntelep inyu kolba me, li nwaa bé kal me le: ‘Ti bés i mañge nu a nol manyañ, le ndi di nol nye inyu pun matjél ma manyañ nu a bi nol,+ to ibale u mbana ha bé nkôdôlbum.’ Ndi ibale ba nol nye, ki b’a lém likalak li nsôk me ngi gwé;* to nlô wem a ga bana ha bé mut nu a ga yégla jôl jé, to mut nu a ga yégla bum yé hana ’isi.”
8 Ha nyen kiñe i bi kal muda le: “Témb i ndap yoñ, m’a yoñ ngéda ni i jam li.” 9 Ndi muda Tékôa a kal kiñe le: “A nwet wem le kiñe, me ni lihaa li tata wem di bana nsohi munu béba i man wem; ndi a kiñe, we ni ane yoñ ni ba nginsohi.” 10 Kiñe i kal ki le: “Ibale mut a ntémb a pôdôs we inyu jam lini, lona me nye, a’ tééñga ha bé we.” 11 Ndi muda a kal nye le: “Soho a kiñe, soohe* Yéhôva Nyambe woñ le mpun matjél+ a lona bañ tjiba, a nol bañ to man wem.” Ha nyen kiñe i bi kal nye le: “Me nkum soñ ni niñ i Yéhôva+ le mut nye ki nye a’ tihba bé to hiôñ hiada hi man woñ.”* 12 Muda a kal le: “A nwet wem le kiñe, soho nwas me le me kônde pot jam.” Kiñe i kal nye le: “Podok!”
13 Muda a bat kiñe le: “Inyuki u mboñ ni litén li Nyambe+ béba? A kiñe, ngo i yom u mpot i ñunda le wemede u nkwo nkaa, inyule wemede u ntjôô man+ woñ, u ntjél ki témbna nye. 14 Ibabé pééna, bésbobasôna di ga wo, di ba ki kiki malép ba nkôp ’isi, ma mut a nla ha bé yoñ. To Nyambe nyemede a nhéya bé mut niñ* yé, ndi a nyéñ manjel le i mut bôt bape ba ntjôô, a yégle bañ hala ngéda yosôna. 15 A nwet wem le kiñe, me nlo i tehe we inyule bôt ba bak ba kônha me woñi. Jon me ngwélél woñ, me nkalba le: ‘I mbéda le me pôdôs kiñe. Bebek le a ga boñ i jam me mbat nye. 16 Bebek le kiñe i ga emble me, i sôñ ki me i moo ma mut nu a nsômbôl nol me ni mpom wem man, le ndi di nimis i ngababum Nyambe a bi ti bés.’+ 17 Me bi kalba ki le: ‘I yom nwet wem le kiñe a’ pot, i ga ti toi me hogbe,’ inyule a nwet wem le kiñe, u yé kiki añgel i bañga Nyambe, i i nyi boñ maselna ipôla loñge ni béba. Yéhôva Nyambe woñ a ba ni we.”
18 Ha nyen kiñe i bi kal muda le: “Soho, timbhe me, u sôô bañ me jam jo ki jo.” Muda a kal kiñe le: “Soho a nwet wem le kiñe, me ñemble we.” 19 Kiñe i bat muda le: “Baa Yôab nyen a yé i mbus jam+ lini jolisôna?” Muda a timbhe nye le: “Me nkum soñ i jôl joñ a kiñe, a we nu u niñ, le mam ma yé yaga kiki* u mpot, ngwélél woñ Yôab nyen a nti me i oda ini, a kal ki me i mam me nlama mpot.* 20 Ngwélél woñ Yôab a mboñ hala inyu boñ le u tehe mam nya ipe, ndi kiñe yem i gwé pék kiki añgel i bañga Nyambe, a nyi ki mam momasôna ma ntagbe mu loñ.”
21 I mbus, kiñe i kal Yôab le: “Loñge, m’a boñ kiki u nkal.+ Ke yéñ Absalôm,+ u lona nye.” 22 Ha nyen Yôab a bi ôm maboñ ’isi, a ôm ki mbom ’isi, a sayap kiñe. Yôab a kal nye le: “Nano ni nyen me nyi toi le me nlémél we, a nwet wem le kiñe, inyule u mboñ i jam me mbat we.” 23 I mbus, Yôab a telep, a ke i Gésur,+ a témbna Absalôm i Yérusalem. 24 Ndi kiñe i kal le: “Absalôm a témb i ndap yé, a tehe bañ su wem.” Hala nyen Absalôm a bi témb i ndap yé, a tehe bé su u kiñe.
25 Ikété Israel nyensôna, mut to wada a bé bé nlam kiki Absalôm, ba bé bégés bé to mut nye ki nye inyu bilama gwé kiki Absalôm. Ibôdôl i ño ipam i makôô,* a bééna bé lem to yada. 26 I ngéda a bé homb ño wé, tjôñ tjé di bé yét 200 sékel* inoñnaga ni kilô i ndap kiñe.* (A bé homb ño i mamélél ma hiki nwii, inyule tjôñ tjé di bé yidil nye.) 27 Absalôm a bééna bon+ bôlôm baa ni man muda wada, nu jôl jé li bé le Tamar. A bé nlam ngandak.
28 Absalôm a bi yén i Yérusalem nwii ima, ndi a tehe bé su u kiñe.+ 29 Jon Absalôm a bi ep le ba sébél Yôab, inyu boñ le a om nye yak kiñe, ndi Yôab a bi tjél lo i tehe nye. Absalôm a témb a ep nwin inyu ngélé i nyônôs iba, ndi Yôab a nai ndik le a nlo bé i tehe nye. 30 Jon Absalôm a bi sôk kal bagwélél bé le: “Wom u Yôab u yé ipañ wom wem, a gwé ki kôn* mu; kena nyoo, ni ligis wo.” Bagwélél ba Absalôm ba bi ke, ba ligis wom u Yôab. 31 Ha nyen Yôab a bi ke yak Absalôm, a bat nye le: “Inyuki bagwélél boñ ba nligis wom wem?” 32 Absalôm a timbhe Yôab le: “Me bi éble we nwin unu le: ‘Loo, me ep we yak kiñe, u kal nye le: “Inyuki me bi nyodi i Gésur?+ Ngo i bak me nseñ le me yéglege nyoo. Nano ni, nwas le me tehe su woñ; ndi ibale me mboñ jam libe, wee nolok me.”’”
33 Jon Yôab a bi ke yak kiñe, a kal nye i mam ma. I mbus, kiñe i sébél Absalôm; kiki Absalôm a njôp yak kiñe, a ôm maboñ ’isi, a ôm ki mbom ’isi i bisu bi kiñe; kiñe i sos Absalôm+ mamañ.
15 I mbus mam mana momasôna, Absalôm a bôñôl nyemede kak, a yoñ bihosi, a yoñ ki 50 ma bôt le ba bôk ngwéé i bisu gwé.+ 2 Absalôm a bé a pule telep kegla, a telbak ipañ nloñ u u nkena i nwemel+ u tison. I ngéda mut a bé a lo yak kiñe, le kiñe i bagal nkaa+ wé, Absalôm a bé a bat i mut nu le: “U nlôl imbe tison?” I mut nu a bé a kal nye i limbe litén li Israel a nlôl. 3 Ha nyen Absalôm a bé kal le: “I jam u mbat li yé loñge, li téé ki, ndi kiñe i ntéak bé mut nye ki nye i emble nkaa woñ.” 4 Absalôm a bé a kal ki le: “Éé! Ibale men me ba to nkéés munu loñ ini! Ki to umbe nkaa tole hop mut a nlona i bisu gwem, me mpémhene nye mbagi sép.”
5 Yak i ngéda mut a bé a tiige bebee ni nye inyu ôôp i bisu gwé, Absalôm a bé a sambal woo wé, a gwel nye, a sos ki nye+ mamañ. 6 Absalôm a bé boñ hala ni bon ba Israel bobasôna, ba ba bé lo yak kiñe inyu bikééhene; hala nyen Absalôm a bé yoña* miñem mi bôt ba Israel+ bobasôna.
7 I mbus nwii mina,* Absalôm a kal kiñe le: “Soho, nwas me le me kee i Hébrôn,+ inyu yônôs likak me bi kégél Yéhôva. 8 Inyule i ngéda me bé i Gésur,+ i loñ Siria, me bi ti i likak+ lini: ‘Ibale Yéhôva a ntémbna me i Yérusalem, m’a ti Yéhôva likébla.’”* 9 Kiñe i kal nye le: “Kenek ni nsañ.” Ha nyen Absalôm a bi telep, a ke i Hébrôn.
10 Absalôm a om bôt ba mbep mu matén ma Israel momasôna, a kal bo le: “I ngéda ni ga nok ndigi kiñ i hioñ, ni lond le: ‘Absalôm a nyila kiñe Hébrôn!’”+ 11 Absalôm a bi nyodi i Yérusalem, 200 bôt i ke ni nye, a sébél bo ndi ba bé yi bé mahoñol mé, ba bé yi bé to i yom i bé tagbe. 12 I ngéda a bé a ngi tinak bisesema, Absalôm a ep bôt i Gilô le ba séble nye ntipék*+ nu David le Ahitôfel,+ mut Gilô.+ I jimb ba bi ôô li bé kônde bana ngui, yak nsoñgi+ u bôt ba bé nit Absalôm u bé keñep ndigi, keñep ni keñep.
13 I mbus ngéda, nlegelnwin wada a kal David le: “Bôt ba Israel ba nke i pes i Absalôm.” 14 Kunda yada, David a kal bagwélél bé bobasôna ba ba bé ni nye i Yérusalem le: “Telbana, di kenek ngwéé,+ tiga le mut to wada ikété yés a pei bé i moo ma Absalôm! Di pala nyodi, tiga le a koba bés, a nol bés, a nol yak bôt ba tison ni pansoñ!”+ 15 Bagwélél ba kiñe ba timbhe nye le: “A nwet wés le kiñe, to mambe makidik u nyoñ, di yé bebee i noñ+ mo.” 16 Ha nyen kiñe i bi ke, nye ni bôt bé ba lihaa bobasôna, i yék ndik 10 li bôda, ba ba bé manyaa+ mé, le ba tééda ndap* yé. 17 Kiñe i jôp i njel ni bôt bobasôna ba ba bé noñ nye; kiki ba mpam i Bét-Merhak, ba telep ha.
18 David a soñgol i bagwélél bobasôna ba bé ni nye,* a béñgege le mut to wada a hañ bañ.* A soñgol yak bôt ba Kéret bobasôna, ni bôt ba Pélet+ bobasôna lôñni 600 bôt ba Gat,+ ba ba bi noñ Itai i ngéda a bi nyodi i Gat.+ 19 Ha nyen kiñe i bi kal Itai,+ mut Gat, le: “Inyuki yak we u nke ni bés? Témbék, u yén ni kiñe mondo inyule u yé nkén mut, u bi ke yak nkoñ woñ ngwéé. 20 Hala a yé ndik ndék ngéda le u bi lo; me nla bé kal we le u noñ me to hee homa me nke, ki le memede me nyi bé hee me nke. Témbék, u témbna yak bôt boñ; Yéhôva a téñbe i gwés we, a ba ki maliga+ ni we!” 21 Ndi Itai a timbhe kiñe le: “Me nkum soñ ni niñ i Yéhôva, me nkum ki soñ i jôl joñ a kiñe, a we nu u niñ, le m’a noñ we to hee homa u ga ke, to inyu nyemb, to inyu niñ!”+ 22 Ha nyen David a bi kal nye le: “Wee lok, tagbege.” Jon Itai,+ mut Gat, a bi tagbe nsôsôgô, nye ni bôt bé bobasôna lôñni mahaa map.
23 I ngéda bôt ba David ba bé tagbene mu nsôsôgô u Kidrôn, mu njel i nkena i ñoñ, bôt ba Yérusalem bobasôna ba bé ee makeñi; yak kiñe yomede i bé i téé bebee ni nsôsôgô.+ 24 Yak Zadok+ a bé ha lôñni Lôk Lévi+ yosôna i i mbegee nkuu+ Malômbla u bañga Nyambe.+ I mbus, ba suha nkuu Malômbla u bañga Nyambe; i ngéda bôt ba David ba bi mal tagbene mu nsôsôgô, ha nyen Abiatar+ a bi lo. 25 Ndi kiñe i kal Zadok le: “Témbna Nkuu u bañga Nyambe i tison.+ Ibale me nlémél Yéhôva, a ga boñ le yak me me témb, me tehe Nkuu, me tehe ki i homa u yéne.+ 26 Ndi ibale a nkal me le: ‘U nlémél bé me,’ wee a boñ me i jam li nene loñge i mis mé.” 27 Kiñe i kal ki prisi Zadok le: “Baa u ta bé ntehemam?+ We ni Abiatar témba i tison. Ni kee lôñni bon bôlôm banan bo iba: Ahimaas man woñ, ni Yônatan+ man Abiatar, inyu boñ le mam momasôna ma kil bé loñge. 28 Ndi me, m’a ba me mbem nyoo i ñoñ, bebee ni mabôñ ma Yordan, letee me kôhna nwin+ u u nlôl i bééni.” 29 Ha nyen Zadok bo Abiatar ba bi témbna Nkuu u bañga Nyambe i Yérusalem, ba yén ki nyoo.
30 I ngéda David a bé bet hikôa* Ôlivé,+ a bé ee; a bi hô ño wé, a kenek makôô nso. Yak i bôt bobasôna ba bé ni nye ba bi hô miño nwap, ba bedek hikôa, ba eek. 31 I mbus, ba kal David le: “Ahitôfel a yé mukété bôt ba ñôô jimb+ ni Absalôm.”+ Ha nyen David a bi kal le: “Éé a Yéhôva,+ soho, boñ le maéba ma* Ahitôfel ma yila bijôñ!”+
32 I ngéda David a bi pam i ngii hikôa, i homa bôt ba bééna lem i ôôp i bisu bi Nyambe, Husai+ man Lôk Arki,+ a lo i boma nye; mbot yé i bé mpadak, a ban-ga biték i ño. 33 David a kal nye le: “Ibale u ntagbe ni me, u ga bane bé me nseñ.* 34 Ndi ibale u ntémb i tison, ki ha nyen u ga la hôla me. Kal Absalôm le: ‘Me yé ngwélél woñ a kiñe. Me bé ngwélél isoñ, ndi nano me yé ngwélél+ woñ;’ hala nyen u ga la kolba pék i Ahitôfel.+ 35 Biprisi le Zadok ni Abiatar bi yé nyoo ni we. U nlama añle bo i mam momasôna u ga nok nyoo i ndap kiñe.+ 36 Yak bon bôlôm bap bo iba ba yé nyoo ni bo, hala wee Ahimaas+ man Zadok, ni Yônatan+ man Abiatar; u ga ep bo i meeni le ba añle me i mam momasôna u ga nok.” 37 Jon Husai, liwanda li David,*+ a bi témb i Yérusalem; ha ngéda i nyen yak Absalôm a bé jôp i Yérusalem.
16 I ngéda David a bi nyodi i ngii+ hikôa, ngwélél Méfibôset+ le Ziba+ a lo i boma nye ni magas ima. I magas mana ma bé ma bééga 200 bret, ni 100 bikoga ba mboñ ni minumuk mi matam ma nkôô wai, ma bé ki ma bééga 100 bikoga ba mboñ ni matam ma ngéda sép,* lôñni hibôi hi wai+ hikeñi. 2 Ha nyen kiñe i bi bat Ziba le: “Inyuki u nlona i gwom bini?” Ziba a timbhe nye le: “A kiñe, me nlona magas le bôt boñ ba lihaa ba bet mu ngii. Me nlona ki bret ni biôlô ba mboñ ni matam ma ngéda sép le boñge ba wanda ba je. Me nlona yak wai le i bôt ba nwaa i ñoñ ba nyo.”+ 3 David a bat nye le: “Ndi Méfibôset, man* nwet+ woñ, a yé hee?” Ziba a timbhe nye le: “A nyégle i Yérusalem, inyule a nkal le: ‘I len ini, bôt ba Israel b’a timbhe me ane i tata.’”+ 4 Ha nyen kiñe i bi kal Ziba le: “Ibale hala, wee gwom bi Méfibôset gwobisôna bi yé gwoñ.”+ Ziba a timbhe nye le: “A nwet wem le kiñe,+ me ñôôp i bisu gwoñ. Me nyéga le u mbôñôl me loñge.”
5 I ngéda Kiñe David a bi pam i Bahurim, mut wada mu lihaa li Saulô a lo i boma nye, jôl jé li bé le Siméi,+ man Géra. A bé lo bebee ni David, a londok, a tiihege+ nye. 6 A kahal leñ Kiñe David ni bagwélél bé bobasôna ngok; a leñ ki bana bôt bape bobasôna ngok, yak mimpémba mi bôt nwominsôna mi mi bé i pes walôm ni i pes waé i Kiñe David. 7 Siméi a bé tiihe kiñe, a kalak nye le: “Nyodi ha, nyodi ha, a mut manola, a yoma mut! 8 Yéhôva a yé i kogse we inyule u bi nol bôt ba lihaa li Saulô, u yoñ ki ane yé; inyu hala nyen Yéhôva a nti ane yoñ i moo ma man woñ Absalôm. Béñge-ki, mandutu ma yé i kwél we inyule u yé mut manola!”+
9 Ha nyen Abisai, man Séruya,+ a bi kal kiñe le: “Njee a nti i mim u ngwo+ unu kunde i tiihe nwet wem le kiñe?+ Soho, nwas me le me kee me kit nye ño.”+ 10 Ndi kiñe i timbhe le: “Kii yo i mbéñge bé mu, a bon ba Séruya?+ Nwaha nye a tiihege me;+ ibale Yéhôva nyen a nkal nye+ le: ‘Tiihe David!’ Njee a ga kal nye le: ‘Inyuki u mboñ hala?’” 11 Ha nyen David a bi kal Abisai ni bagwélél bé bobasôna le: “Ibale man wem nyemede nu me bi gwal a nyéñ nol+ me, bôô ni ngélé yañen ni man Lôk Benyamin!+ Nwaha nye a tiihege me ibale Yéhôva nyen a nkal nye le a boñ hala! 12 Bebek le Yéhôva a’ tehe ndutu+ yem. I len ini,+ ba ntiihe me; ndi bebek le Yéhôva a ga sôk a sayap me.” 13 David ni bôt bé, ba témb ba jôp i njel. Siméi a bé kil mu hikôa, a noñok bo, a tiihege+ David, a leñek nye ngok ni ngandak biték.
14 I mbus, kiñe ni bôt bobasôna ba bé lôñni nye, ba pam i homa ba bé ke; ba bé nwaak, jon ba bi noi.
15 I nlélém ngéda, Absalôm ni i bôt bobasôna ba bé nit nye ba bi pam i Yérusalem. Yak Ahitôfel+ a bé ni Absalôm. 16 I ngéda liwanda li David* le Husai,+ man Lôk Arki,+ a bi lo i boma Absalôm, a kal Absalôm le: “A kiñe, niñ ntandaa ngéda! A kiñe,+ niñ ntandaa ngéda!” 17 Ha nyen Absalôm a bi kal Husai le: “Baa hala nyen u ñunda le u ntéñbe i gwés liwanda joñ? Inyuki u bi ke bé ni liwanda joñ?” 18 Husai a timbhe Absalôm le: “Me yé i pes i mut nu Yéhôva a mpohol; i mut i bôt bana, ni bana bôt bape ba Israel bobasôna ba mpohol. M’a yén ki i pes yé. 19 Handugi hala, baa we bé nyen me nlama gwélél? Baa we bé nyen u yé man liwanda jem? Kiki me bi gwélél isoñ, hala nyen m’a gwélél+ ki we.”
20 I mbus ngéda, Absalôm a kal Ahitôfel le: “Ti me maéba.+ Kii me nlama boñ?” 21 Ha nyen Ahitôfel a bi timbhe Absalôm le: “Lalna manyaa+ ma isoñ, ma a bi yék le ba tééda ndap*+ yé. I ngéda bon ba Israel bobasôna ba ga nok le u numbul isoñ bôô njiñ, ha nyen i bôt ba nit we, ba ga kônde bana ngui.” 22 Jon ba bi téé ndap libadô i ngii nyôl+ u ndap kiñe; Absalôm a lalna manyaa ma isañ+ i bisu bi bon ba Israel+ bobasôna.
23 Ha ngéda i, i ngeñ Ahitôfel+ a bé ti mut maéba, ba bé emble nye wengoñle maéba mé ma bé lôl ni* bañga Nyambe nyemede. Hala nyen Absalôm ni David ba bé tehe maéba ma Ahitôfel.
17 Ahitôfel a kal ki Absalôm le: “Soho, nwas le me pohol 12 000 bôt, le ndi di noñ David i u unu. 2 M’a puhe nye i ngéda a yé nwaak, i ngéda a gwé ha bé ngui.*+ M’a kônha nye woñi, i bôt bobasôna ba yé ni nye ba ga ke ngwéé, m’a nol ndik Kiñe+ David nyetama. 3 I mbus, m’a témbna bôt bobasôna i weeni. I mut u nyéñ, ibale a nwo, bôt bé bobasôna ba ga témb i pes yoñ. Ha nyen bôt ba litén jolisôna ba ga niñ ikété nsañ.” 4 Mahoñol ma Ahitôfel ma bi lémél Absalôm, ma lémél ki mimañ mi Israel nwominsôna.
5 Ndi Absalôm a kal le: “Di sébél yak Husai,+ man Lôk Arki, di nok i yom a nkal.” 6 Husai a ke yak Absalôm; Absalôm a kal nye maéba Ahitôfel a bi ti. I mbus, a bat nye le: “Baa di noñ maéba mé? Ibale to, kal bés kii di boñ.” 7 Ha nyen Husai a bi kal Absalôm le: “I maéba Ahitôfel a nti i lisañ+ lini ma ta bé malam!”
8 Husai a kal ki le: “Wemede u nyi loñge loñge le isoñ ni bôt bé ba gwé ngui,+ ba yé ki bôt ba nyai* kiki ñin ours i ngéda u nimis bon bé i bikai.+ Handugi hala, isoñ a yé njogwét,+ a’ tégbaha bé u ni bôt bé ba gwét. 9 I ngéda ini di mpôdôl, a sôli mu hôk* yada tole a sôli homa+ numpe. Ibale nyen a mbôk a leñ bés gwét, i bôt ba ga nok hala, ba ga kal le: ‘Bôt ba Absalôm ba nimis gwét!’ 10 Yak i mut a yé lôs, to a gwé yaga ñem kiki ñem u mbondo njéé,+ a’ kahal kon woñi, a nimis ki makénd mé; inyule bon ba Israel bobasôna ba nyi le isoñ a gwé ngui,+ yak bôt bé ba yé bilôs bi bôt. 11 Maéba mem mana: kot bon ba Israel bobasôna ipañ yoñ, ibôdôl i Dan letee ni i Béer-Séba;+ ba ba ngandak kiki lisege li li yé ngwañ tuye.+ Éga bo wemede i gwét. 12 Di ga leñ David gwét to hee homa a yéne, di ga kwél nye kiki manwee ma nkwo ’isi; mut to wada a’ pei bé, to nye, to mut wé to wada. 13 Ibale a nsolop i tison yada, bon ba Israel bobasôna b’a lona minkôô nyoo i tison i, ba ôt ki yo letee ni i nsôsôgô, kayéle to man ngok wada a’ yégle bé.”
14 Ha nyen Absalôm ni bôt ba Israel bobasôna ba ba bé ni nye ba kal le: “Maéba ma Husai, man Lôk Arki, ma yé malam+ iloo maéba ma Ahitôfel!” Ni maliga, Yéhôva nyen a bi boñ le* ba kolba maéba malam ma Ahitôfel,+ inyu boñ le Yéhôva a lona Absalôm+ bikuu.
15 I mbus ngéda, Husai a tehe biprisi le Zadok bo Abiatar,+ a kal bo maéba Ahitôfel a bi ti Absalôm ni mimañ mi Israel; a kal ki bo maéba nyemede a bi ti. 16 I mbus, a kal le: “Nano ni, ni ep nwin yak David, ni béhe nye le: ‘U tégbaha bañ i u unu nyoo i ñoñ, bebee ni mabôñ* ma Yordan; ndi u nlama yaga yap lom a kiñe, tiga le we ni bôt boñ ba gwét ni tjiba.’”*+
17 Yônatan+ bo Ahimaas+ ba bé yééne bé mu tison, ndi ba bé yééne i En-Rôgel,+ inyu boñ le mut to wada a tehe bañ bo. Muda wada, nu a bé ngwélél, a bi ke a añle bo mam momasôna, le yak bo ba añle mo Kiñe David. 18 Ndi mañge wanda wada a bi tehe bo, a kal Absalôm hala. Ha nyen Yônatan bo Ahimaas ba bi pala ke, ba pam i ndap i mut wada nyoo i Bahurim,+ a bééna bee ha i mbégdé yé. Ba solop mukété. 19 Nwaa mut nu a hô bee, a bii mintédék mi kôn mu ngii. Mut to wada a bi yi bé hala. 20 Bagwélél ba Absalôm ba pam nyoo i ndap i, ba bat i muda nu le: “Ahimaas bo Yônatan ba yé hee?” Muda a kal bo le: “Ba ntagbe hana, ba nyoñ njel i nkena i lom.”+ Ba ke i yéñ bo; ndi kiki ba ntehe bé bo, ba témb i Yérusalem.
21 I ngéda bagwélél ba Absalôm ba bi ke, Ahimaas bo Yônatan ba pam mu bee, ba ke ba añle Kiñe David mam momasôna, ba kal ki nye le: “Telbana, ni pala yap lom! Inyule Ahitôfel a nyiñil bés béba.”+ 22 I nlélém ngéda, David ni bôt bobasôna ba bé ni nye, ba telep, ba yap Yordan. I maye ma kel, bobasôna ba bé ba ma mal yap Yordan, mut to wada a bi yégle bé.
23 I ngéda Ahitôfel a bi tehe le ba noñ bé maéba mé, a kôôba jagas jé, a témb i ndap yé nyoo i tison+ yé. Kiki a mal lagle lihaa+ jé, a nidba.+ Hala nyen a bi wo, ba jô nye i soñ i basôgôlsôgôl bé.
24 David a bé a pamak i Mahanaim,+ Absalôm nye a yabak Yordan lôñni bôt ba gwét ba Israel bobasôna. 25 Absalôm a téé Amasa+ i ngii ntôñ wé gwét, le a yoñ tel i Yôab.+ Amasa a bé man Abigail,+ nu a bi gwal ni mut wada le Itra; Itra a bé man Lôk Israel, Abigail a bak ngond Nahas, manyañ nu muda nu Séruya. Séruya a bé nyañ Yôab. 26 Absalôm ni bôt ba gwét ba Israel ba bé ba yiine i nkoñ u Giléad.+
27 I ngéda David a bi pam i Mahanaim, Sôbi man Nahas, nu a bé lôl i Raba,+ tison i Lôk Amôn; ni Makir,+ man Amiel, nu a bé lôl i Lô-Débar; lôñni Barzilai,+ man Lôk Giléad, nu a bé lôl i Rôgélim; 28 ba lona matéla, basaspan, dibee di biték, blé, kôn,* flawa, nwañak kôn, kôn ikeñi,* dinjañga di kôn ni minumuk mi kôn mimpe, 29 wéi, bota, mintômba, ni mabga milik mi nyaga.* Ba lona i gwom bi gwobisôna inyu David ni i bôt ba bé lôñni nye le ba je,+ inyule ba bé kal le: “Njal i gwé i bôt ba, ba nlama ki ba nwaak; yak nyus i gwé bo nyoo i ñoñ.”+
18 I mbus, David a soñgol i bisônda bi bé lôñni nye, a téé bôt le ba ane bisônda bi: ñane wada inyu hiki hikôô hi bôt, ñane wada inyu hiki mbôgôl+ bôt. 2 David a kap bôt ba gwét môga maa: a ti* Yôab+ jôga jada li bôt ikété môga maa; a ti Abisai,+ man Séruya,+ manyañ Yôab, jôga jada li bôt ikété môga maa; a ti yak Itai,+ mut Gat, jôga jada li bôt ikété môga maa. Kiñe i kal bôt ba gwét le: “Yak me m’a ke ni bé.” 3 Ndi ba timbhe nye le: “U nlama bé ke+ ni bés. Inyule ibale di nso, hala a ga kal bé bo to yom,* to ibale pes i bôt bés ba gwét yada i nwo, hala a ga kal bé bo to yom; inyule u yé nseñ iloo 10 000 di bôt ipôla yés.+ Jon i yé nseñ le u yégle i tison, nyoo nyen u ga éble bés mahôla.” 4 Kiñe i kal bo le: “M’a boñ kii yosôna i nenne bé loñge.” Jon Kiñe David a bi telep i lijubul li nwemel u tison, bôt ba gwét bobasôna ba pam, ba bak mintôñ mi mbôgôl bôt, ba bak ki mintôñ mi dikôô di bôt. 5 Ha nyen kiñe i bi ti Yôab, ni Abisai lôñni Itai i oda ini le: “Ni boñ bañ Absalôm béba, boña hala inyu yem.”+ Bôt ba gwét bobasôna ba bi nok kiñe i nti i oda ini inyu Absalôm.
6 I bôt ba gwét bana ba jôp i bikai inyu jôs bon ba Israel ba ba bé nit Absalôm. Gwét bi bi tagbene ikété lipan li Éfraim.+ 7 Nyoo nyen bôt ba gwét ba David+ ba bi yémbél ntôñ gwét u Israel.+ Ngandak bôt i bi wo i kel i: 20 000 ma bôt. 8 Gwét bi bi tjama mbok yosôna. Handugi hala, nsoñgi u bôt lipan li bi nol u bi loo nsoñgi u bôt ba ba bi nôla ni pansoñ.
9 I mbus, Absalôm a boma bôt ba gwét ba David, a bé kil i ngii nyabén hosi.* Kiki nyabén hosi u bé tagbe isi mintjep minkeñi mi soso e yada, ha nyen tjôñ di Absalôm di bi kañba mu mintjep mi soso e, nyabén hosi wo u tagbe, ndi Absalôm a yégle a yéñi* mu e. 10 Mut wada a bi tehe i jam li, a ke a kal Yôab+ le: “Me ntehe Absalôm a yéñi i soso e.” 11 Yôab a kal i mut nu le: “Kiki u ntehe nye, inyuki u nol bé nye ngélé yada? Ki me mba maséé i ti we 10 li batjañtjañ ba silba, ni ngôli yada.” 12 Ndi i mut nu a kal Yôab le: “To ibale u ti me 1 000 hi batjañtjañ ba silba, ki me mpa bé woo wem inyu boñ man kiñe béba, inyule di nogok kiki kiñe i nti bé oda, we ni Abisai, lôñni Itai le: ‘Yoña yihe le mut a boñ bañ man wem Absalôm+ béba.’ 13 Ibale me ndogop ndi me nol nye,* ki kiñe i nsôk i yi hala; ha ngéda i, ki to wemede u nsôñ bé me.” 14 Yôab a kal nye le: “U yé i lep me ngéda!” I mbus, a yoñ makoñ ma mpihlôñgô* maa mu woo wé, a ôm mo Absalôm i ñem, a bak a ngi yii i niñ, a bak ki a yéñi i soso e. 15 Ha nyen 10 li bôt ba ba bé ba bééga bijôl bi gwét bi Yôab ba bi bép Absalôm letee a wo.+ 16 I mbus ha, Yôab a hem hioñ inyu boñ le bôt ba gwét ba waa noñ ntôñ gwét u Israel, ni le ba témb. 17 Ba yoñ mim u Absalôm, ba leñ wo i soso bee i lipan. I mbus, ba umbe ngok+ i ngii yé. Bôt ba gwét ba Israel bobasôna ba ke ngwéé, ba témb i mandap map.
18 I ngéda Absalôm a bé a ngi yii i niñ, a bi bôñôl nyemede jél nyoo i nsôsôgô* u Kiñe,+ inyule a bi kal le: “Me gwé bé me man munlôm nu a ga boñ le jôl+ jem li lém bañ.” Jon a bi sébél i jél li le Absalôm, hala ki nyen ba ngi séblak jo letee ni len.
19 I mbus hala, Ahimaas+ man Zadok a kal Yôab le: “Soho nwas me, me kee ngwéé, me añle kiñe ñañ nlam, inyule Yéhôva a mpun nye, a sôñ ki nye i moo ma baoo+ bé.” 20 Ndi Yôab a kal nye le: “U ga ba bé nlegelnwin len. U ga ba nlegelnwin lisañ lipe, ndi len u ga ba bé nlegelnwin, inyule man kiñe a nwo.”+ 21 I mbus ha, Yôab a kal man Lôk Kus+ le: “Kenek, kal kiñe i mam u ntehe.” Ha nyen man Lôk Kus a bi ôôp i bisu gwé; i mbus, a ôt ngwéé. 22 Ahimaas, man Zadok, a témb a kal Yôab le: “To ibale kii i mbôña, soho nwas me, me kee ngwéé, me noñ man Lôk Kus.” Ndi Yôab a kal nye le: “Inyuki u nyéñ ke ngwéé nyoo, ki le u gwé bé nwin i legel?” 23 Ahimaas a nai, a kal le: “To ibale kii i mbôña, nwas me le me kee nyoo.” Jon Yôab a kal nye le: “Kenek ni!” Ha nyen Ahimaas a bi bôdôl ke ngwéé, a yoñ njel i pes mbok i Yordan,* a sôk a lela man Lôk Kus.
24 David a bé a yii ipôla manwemel+ mo ima ma tison; mut faa*+ a bet i ngii nwemel u u édi ni lipénd. Kiki a mbéñge, a tehe mut wada a nlo ngwéé nyetama. 25 Jon mut faa a bi sébél kiñe makeñi, a kal nye hala. Kiñe i kal le: “Ibale a yé nyetama, wee a gwé ngim nwin i añal.” Kiki i mut nu a bé tiige bebee, 26 mut faa a tehe mut numpe a nlo ngwéé. Mut faa a sébél ntat nwemel, a kal le: “Nun-ki! Mut numpe a yé i lo ngwéé nyetama!” Jon kiñe i bi kal le: “Wee yak nye a yé i lona ngim nwin.” 27 I mbus, mut faa a kal le: “I ngéda me nun mut bisu a nke ngwéé, a yé wengoñle Ahimaas+ nu, man Zadok.” Ha nyen kiñe i bi kal le: “A yé loñge mut. A yé i lona nwin nlam.” 28 Ahimaas a sébél kiñe makeñi, a kal nye le: “Mam momasôna ma yé loñge.” I mbus, a ôôp i bisu bi kiñe, a ôm ki mbom ’isi, a kal le: “A nwet wem le kiñe,+ Yéhôva Nyambe woñ a kôhna bibégés, nye nu a nti i bôt ba nkolba we* i moo moñ!”
29 Ndi kiñe i bat le: “Man wem Absalôm a yé laa, a nke loñge?” Ahimaas a timbhe nye le: “I ngéda Yôab a bak a ep me lôñni ngwélél wé numpe, me nogok ndik liyôgbe likeñi ndi me yik bé kii i tagbege.”+ 30 Ha nyen kiñe i bi kal le: “Bagba, telep hana ipañ.” Ahimaas a bagba, a telep ha ipañ.
31 I ngéda man Lôk Kus a bi lo,+ a kal le: “A nwet wem le kiñe, me gwé nwin inyu yoñ: i len ini, Yéhôva a mpun we, a sôñ ki we i moo ma baoo+ boñ bobasôna.” 32 Ndi kiñe i bat man Lôk Kus le: “Man wem Absalôm a yé laa, a nke loñge? Baa mam ma nke loñge inyu man wem Absalôm?” Man Lôk Kus a timbhe nye le: “A nwet wem le kiñe, baoo boñ bobasôna, ni ba bobasôna ba nkolba we inyu boñ we béba, ba mal kiki i mañge wanda+ nu!”
33 I nwin u, u bi tééñga kiñe ngandak, a bet i tuñ i i yé i ngii nwemel u tison, a bôdôl maéya. A kenek, a podok le: “A man wem Absalôm, a man wem, a man wem Absalôm! Éé, i bak nseñ le men me wo iloole wen u wo, a Absalôm, a man wem, a man+ wem!”
19 I mbus, ba kal Yôab le: “Kiñe i yé i ee Absalôm.”+ 2 I ngéda bôt ba gwét ba bi nok le kiñe i yé i ee man wé, maséé ba bééna i kel i, inyule ba bi yémbél gwét,* ma yila maéya. 3 Bôt ba gwét ba bi huu i tison+ nwee, kiki bôt le ba nwo nyuu inyule ba nso gwét. 4 Kiñe David a bi hô su wé, a eek makeñi, a kalak le: “A man wem Absalôm! A Absalôm, a man wem, a man+ wem!”
5 Ha nyen Yôab a bi ke yak kiñe, a kal nye le: “I len ini, u nwéha bôt boñ ba gwét bobasôna nyuu, ki le ba ntohol we ni bon boñ bôlôm+ lôñni bon boñ bôda,+ ba tohol yak baa boñ ni manyaa+ moñ. 6 U ngwés ba ba ñoo we, u ook ki ba ba ngwés we, inyule u ñunda yaga i len ini le baane ba ntôñ woñ gwét, ni bôt boñ ba gwét ba tane bé we nseñ; inyule me yé nkwoog nkaa le ibale Absalôm a bak a ngi yii i niñ i len ini, bés bape di bak nwok, ki hala a nlôôha lémél we. 7 Nano ni, telep, pam, ke hôgbaha* bôt boñ ba gwét, inyule me nkum soñ i jôl li Yéhôva le ibale u mpam bé, ki mut nye ki nye a ga yégle bé ni we i u unu. I jam lini li ga ba we béba iloo mam mabe momasôna ma ma bi bôk kwél we, ibôdôl we mañge letee ni nano.” 8 Ha nyen Kiñe David a bi telep, a ke a yén i nwemel u tison. I ngéda ba bi kal bôt ba gwét bobasôna le: “Kiñe i yii nano i nwemel u tison!” Bobasôna ba lo i bisu bi kiñe.
Ndi bôt ba Israel ba ba bi nit Absalôm ba bi ke ngwéé, hiki mut a témb i ndap+ yé. 9 Ndi pééna i bi gwéé ipôla bôt ba matén momasôna ma Israel, ba kalak le: “Kiñe David a bi tohol bés i moo ma baoo+ bés, a sôñ ki bés i moo ma bôt ba Filistia; ndi nano, Absalôm+ a bi tinde nye i so loñ. 10 Yak Absalôm, nu di bi téé le a ba kiñe yés,+ a nwo i gwét.+ Nano ni, inyuki ni mboñ bé jam jo ki jo inyu témbna Kiñe David?”
11 Kiñe David a ômle biprisi le Zadok+ bo Abiatar+ i nwin unu le: “Ni pôdôs mimañ mi Yuda,+ ni kal bo le: ‘Inyuki ni nyéñ ba bôt ba nsôk i témbna kiñe i ndap yé, ki le bibañga bi Israel nyensôna bi mpam nyono yak kiñe? 12 Ni yé lôk kéé yem; me ni bé, di yé matjél mada.* Inyuki ni nyéñ ba bôt ba nsôk i témbna kiñe?’ 13 Ni kal ki Amasa+ le: ‘Baa di ta bé matjél mada? Nyambe a kogse me bañga bañga* ibale me nti bé we tel i Yôab+ i len ini, le wen u ba ñane ntôñ wem gwét.’”
14 Hala nyen Kiñe David a bi yoña* miñem mi bôt ba Yuda bobasôna, bobasôna ba nôgla le ba éble kiñe i nwin unu le: “Témbék, we ni bagwélél boñ bobasôna.”
15 Kiñe David a jôp i njel, a pam i Yordan, yak bôt ba Yuda ba ke i boma kiñe i Gilgal,+ i yéga nye i yap Yordan. 16 Ha nyen Siméi,+ man Lôk Benyamin, nu a bé lôl i Bahurim, a pala sôs lôñni bôt ba Yuda inyu boma Kiñe David. 17 Siméi a bé ni 1 000 hi bôt ba Benyamin; a bé yak ni Ziba,+ ngwélél nu lihaa li Saulô, nu a bé ni 15 bon bé bôlôm lôñni 20 ma bagwélél bé; yak Ziba a bi pala sôs i Yordan inyu leege kiñe. 18 A* bi yap libôñ inyu hôla lihaa li kiñe i yap lom, ni inyu boñ kii yosôna i nlémél kiñe. I ngéda kiñe a bé bebee ni yap Yordan, Siméi, man Géra, a ôm maboñ i bisu gwé. 19 Siméi a kal kiñe le: “A nwet wem le kiñe, u ôm bañ me nsôhi inyu béba jam me bi boñ+ we i kel u bi nyodi i Yérusalem. Soho, a kiñe, u tééda bañ i jam li mu ñem woñ, 20 inyule me nyi yaga le me bi boñ béba; inyu hala nyen me yé mut bisu i len ini ikété lihaa jolisôna li Yôsep, i sôs inyu boma we, a nwet wem le kiñe.”
21 I nlélém ngéda, Abisai+ man Séruya+ a kal le: “Baa Siméi a nlama bé nôla inyule a bi tiihe nhook u Yéhôva?”+ 22 Ndi David a kal le: “Kii yo i mbéñge bé mu, a bon ba Séruya?+ Inyuki ni nyéñ kolba sômbôl yem? Me nyi loñge loñge le me ntémb me yila kiñe Israel len. Jon i len ini, mut to wada a nlama bé nôla i Israel.” 23 Ha nyen kiñe i bi kal Siméi le: “U ga wo bé.” I mbus, kiñe i kumul nye soñ.+
24 Yak Méfibôset,+ nlal Saulô, a sôs inyu boma kiñe. A bi jôwa bé makôô mé, to homb mayéé mé, to jôwa mambot mé, ibôdôl i kel Kiñe David a bi ke letee ni i kel a bi témb ni nsañ. 25 I ngéda a bi pam* i Yérusalem inyu boma kiñe, kiñe i bat nye le: “Inyuki u bi ke bé ni me, a Méfibôset?” 26 Méfibôset a timbhe nye le: “A nwet wem le kiñe, wemede u nyi le me yé bôk.+ Me bi kal ngwélél+ wem le: ‘Kôôbana me jagas le me bet mu ngii inyu ke ni kiñe,’ ndi ngwélél wem a bi lôk me. 27 A nwet wem le kiñe,+ a bi ôbôs ki jôl jem i weeni. Ndi we u yé kiki añgel i bañga Nyambe, jon boñ kii yosôna i nene loñge i mis moñ. 28 A nwet wem le kiñe, u bé le u nol bôt bobasôna ba lihaa li tata, ndi u bi pohol me le me ba ipôla bôt ba nje i nlélém téblé+ ni we. Baa me gwé ki kunde i kônde tjeelene we, a kiñe?”
29 Ndi kiñe i kal nye le: “Nwahak ngandak hop, me mal kit le we ni Ziba n’a kabna hisi.”+ 30 Ha nyen Méfibôset a bi kal kiñe le: “A yoñok hiosôna, inyule nwet wem le kiñe a ntémb ni nsañ.”
31 Barzilai,+ man Lôk Giléad, a bi lôl i Rôgélim inyu yéga kiñe letee ni i libôñ li Yordan. 32 Barzilai a bé ñunuk ngandak, a bééna 80 ma nwii. A bi lona kiñe bijek i ngéda kiñe i bé yééne i Mahanaim,+ inyule a bé ngwañ ngandak. 33 Kiñe i kal Barzilai le: “Yap ni me, u ga je i nlélém téblé ni me i Yérusalem.”+ 34 Ndi Barzilai a timbhe kiñe le: “Baa dilo tjem* di niñ di ngi yii tjañen, le me bet ni we i Yérusalem? 35 I len ini,+ me gwé 80 ma nwii. Baa me nla ki boñ maselna ipôla loñge ni béba? Baa me ngwélél woñ, me nla ki nok line li yom me nje, to line li yom me nyo? Baa me nla ki nok kiñ i bôlôm, to i bôda ba ba ntôp tjémbi?+ Inyuki ni ngwélél woñ a nlama ba mbegee inyu yoñ, a nwet wem le kiñe? 36 A kiñe, hala a yé me nsima nkeñi le me yéga we letee ni i Yordan, inyuki u nyéñ ki ti me i nya bom ini? 37 Soho, nwas le me ngwélél woñ, me témb i ndap yem, me wo ki i tison yem bebee ni soñ i tata ni i mama+ yem. Ndi ngwélél woñ Kimham+ nunu, a nwet wem le kiñe, nwas le a yap lom ni we le ndi u bôñôl nye kii yosôna i nene loñge i mis moñ.”
38 Kiñe i kal nye le: “Kimham a’ ke ni me, m’a bôñôl nye i jam li nene loñge i mis moñ, m’a boñ kii yosôna u ga bat me le me bôñôl we.” 39 Bôt bobasôna ba kahal yap Yordan; i ngéda Kiñe David a bé bebee ni yap, a sos Barzilai+ mamañ, a sayap ki nye. I mbus, Barzilai a témb i ndap yé. 40 I ngéda kiñe i bi yap lom inyu ke i Gilgal,+ yak Kimham a yap lom lôñni nye. Bôt ba Yuda bobasôna ni pes i bôt ba Israel yada, ba bi yéga kiñe i yap+ lom.
41 I mbus, bôt ba Israel ba tiige kiñe bebee, ba bat nye le: “A kiñe, inyuki lôk kéé yés, bôt ba Yuda, ba nyoñ we bisôsôli* ni lihaa joñ lôñni bôt+ boñ bobasôna, ba boñ ki le ni yap lom?” 42 Bôt ba Yuda bobasôna ba timbhe bôt ba Israel le: “Inyule Kiñe David a yé mut wés lihaa,+ inyuki hala a ntééñga bé? Ngo Kiñe David a nti bé bés bijek gwo ki gwo, a nti bé to bés likébla jo ki jo.”
43 Ndi bôt ba Israel ba timbhe bôt ba Yuda le: “Bés di yé 10 li matén, jon di gwé kunde i ngii David. Inyuki ni bi yan bés? Baa bés bé bon di lamga ba bôt ba bisu i témbna kiñe yés?” Ndi manjom bôt ba Yuda ba bi ti ma bé ma téé iloo manjom ma bôt ba Israel.
20 Mut yubda wada a bé nyoo, jôl jé li bé le Séba,+ man Bikri, man Lôk Benyamin. A bi hem hioñ,+ a kal le: “Di gwé bé jam jo ki jo ni David, di gwé bé to ngababum yak man Yésé.+ A Israel,+ hiki mut a témb i banyambe bé!”* 2 Ha nyen bôt ba Israel ba bi waa noñ David, ba kahal noñ Séba, man Bikri;+ ndi bôt ba Yuda ba bi téñbe ni kiñe yap le David, ba yéga nye ibôdôl i Yordan letee ni i Yérusalem.+
3 I ngéda David a bi pam i ndap* yé i Yérusalem,+ a yoñ 10 li bôda ba ba bé manyaa mé, ba a bi yék le ba tééda ndap+ yé, a ha bo i ndap yada batat ba bé tééda. A bé ti bo bijek, ndi a bé lal ha bé ni bo.+ Ba bi yégle mu ndap i letee ni i nyemb yap, ba niñik kiki biyik bi bôda, ki le nlô wap a bé a ngi yii i niñ.
4 I mbus, kiñe i kal Amasa+ le: “Séble me bôt ba Yuda, u gwé dilo daa inyu kot bo, yak wemede u nlama ba ha.” 5 Jon Amasa a bi ke i kot bôt ba Yuda, ndi a bi tiñha, a lo bé i ngéda kiñe i bi kal nye. 6 Ha nyen David a bi kal Abisai+ le: “Ngo Séba,+ man Bikri, a nla boñ bés béba iloo Absalôm.+ Yoñ bôt bem ba gwét, u noñ nye ilole a nsolop i bitison bi gwé mapénd ma ngui, ni le a so bés.” 7 Jon bôt ba Yôab,+ Lôk Kéret, Lôk Pélet+ ni mimpémba mi bôt nwominsôna, ba bi nyodi i Yérusalem, ba ke i noñ Séba, man Bikri. 8 I ngéda ba bi pam bebee ni ngok ikeñi i i yé i Gibéôn,+ Amasa+ a lo i boma bo. Yôab a bé a hééba mbot yé gwét, a ban-ga pansoñ mu sogoo i bôbôk yé. I ngéda a bi tiige bebee ni Amasa, a kôôba kwés pansoñ yé.
9 Yôab a bat Amasa le: “Baa u yé mbôô, a mankéé?” Ha nyen Yôab a bi gwel liyéé li Amasa ni woo wé walôm, wengoñle a nsômbôl sos nye limañ. 10 Amasa a bi yoñ bé yihe ni pansoñ Yôab a bééna i woo. Ha nyen Yôab a bi ôm nye pansoñ i libum,+ minla nwé mi kôba ’isi. Nseñ u bé ha bé le a témb a ôm nye pansoñ; kiki a bi ôm nye pansoñ ngélé yada, hala a bi kola inyu nol nye. I mbus, Yôab bo manyañ le Abisai ba témb ba kahal noñ Séba, man Bikri.
11 Wada mukété boñge ba wanda ba Yôab a telep ipañ Amasa, a kalak le: “Nu ni nu a yé i pes i Yôab, yak nu ni nu a yé nu David, a noñ Yôab!” 12 Ha ngéda i, Amasa a bé a ngi bépbaga mu matjél mé i ñem njel. I ngéda mañge wanda a bi tehe le bana bôt ba gwét bape bobasôna ba bé telep ha, a héya Amasa i njel, a kena nye i bikai. I mbus, a leñ mbot i ngii yé, inyule a bi tehe le hiki mut a bé telep i ngéda a bé pam ha ipañ Amasa. 13 I ngéda a bi héya nye i njel, bôt ba gwét bobasôna ba noñ Yôab le ndi ba kee i noñ Séba,+ man Bikri.
14 Séba a tagbene mu matén ma Israel momasôna letee a pam i tison le Abel Bét-Maaka;+ yak Lôk Béri i kodba, i noñ nye nyoo i tison.
15 I ngéda Yôab ni bôt bé ba bi lo, ba kéña tison i Abel Bét-Maaka inyu gwel Séba. Kiki lipénd li biték jon li bé kéña tison, ba bédés ngim libap inyu pam i lipénd li tison. I mbus, ba bôdôl tém mu isi lipénd li tison inyu kwés jo. 16 Ha nyen muda pék wada mukété tison a bi lond le: “Emblana, a bôt bana! Emblana! Soho, kala Yôab le a loo, me nyéñ pôdôs nye.” 17 Ha nyen Yôab a bi tiige bebee, muda a kal nye le: “Baa wen u yé Yôab?” Yôab a timbhe nye le: “Me yaga nu.” Muda a kal nye le: “Emble bibañga bi ngwélél woñ.” Yôab a timbhe le: “Me ñemble we.” 18 Muda a kal ki le: “Ba bé kal i ngéda kôba le: ‘Ibale bôt ba gwé nkaa, ba kee ba bat pék i tison Abel,’ nyoo nyen ba ga sugus nkaa wap. 19 Me yé wada ikété bôt ba nsañ ni bôt ba maliga ikété Israel. U nsômbôl tjé tison i i yé kiki nyañ tison ikété Israel. Inyuki u nyéñ mélés* ngababum i Yéhôva?”+ 20 Yôab a timbhe nye le: “Me ta bé to le me hoñol i mélés yo ni i tjé yo. 21 To, ngôñ yés yaga bé i. Ndi mut wada le Séba,+ man Bikri, nu a nlôl nyoo i mbok dikôa i Éfraim,+ a bi kolba* Kiñe David. Ibale ni nti bés nye, ndik nyetama, di ga nyodi munu tison.” Ha nyen muda a bi kal Yôab le: “Ibale hala, di ga leñ we ño wé nyoo i mbus lipénd!”
22 I nlélém ngéda, muda a pôdôs bôt bobasôna ni pék. I mbus, ba kit ño u Séba, man Bikri, ba leñ wo Yôab. Ha nyen Yôab a bi hem hioñ, bôt bé ba nyodi mu tison, hiki mut a témb i nyeni.+ Yak Yôab a témb yak kiñe, i Yérusalem.
23 Ha ngéda i, Yôab a bé ñane ntôñ gwét u Israel+ wonsôna; Bénaya,+ man Yéhôyada,+ a bé ñane Lôk Kéret ni Lôk Pélet.+ 24 Adôram+ a bé ñane bôt ba bi nyégsa i sal bôlô njok; Yéhôsafat,+ man Ahilud, a bé ntééda bikaat. 25 Séva a bé mut matila; Zadok+ ni Abiatar+ ba bé biprisi. 26 Yak Ira, man Lôk Yair, a bé ñane nu bisu* nu David.
21 I dilo di David, njal+ i bi nom letee ni nwii maa; ha nyen David a bi bat Yéhôva mahoñol mé, Yéhôva a timbhe nye le: “Saulô ni lihaa jé ba gwé pil matjél inyule Saulô a bi nol Lôk Gibéôn.”+ 2 Jon Kiñe David a bi sébél Lôk Gibéôn+ inyu pôdôs bo. (Lôk Gibéôn i bé bé bon ba Israel, ndi i bé Lôk Amôr+ i i bi yégle; bon ba Israel ba bi kum soñ le b’a nol bé bo,+ ndi kiki Saulô a bé lôôha sôñ litén li Israel ni litén li Yuda, jon a bi yéñ tjé bo.) 3 David a bat Lôk Gibéôn le: “Kii me nla boñ inyu nan? Lelaa me nla hô i béba* ini, inyu boñ le ni bat Yéhôva le a sayap litén jé?”* 4 Lôk Gibéôn i kal nye le: “Di mbat bé silba, to gôl,+ le di kôhna nsaa inyu béba Saulô ni lihaa jé ba bi boñ bés. Di nla bé to nol ngim mut i Israel.” Ha nyen David a bi kal bo le: “Kii yosôna ni nkal, m’a boñ yo.” 5 Ba kal kiñe le: “I mut a bééna ngôñ i mélés bés ni i tjé bés, le ndi di niñ ha bañ homa nye ki nye mu nkoñ u Israel,+ 6 ba ti bés bôlôm basaambok mu mbôda yé. Di ga nol bo, di péni ki mim+ nwap* i bisu bi Yéhôva nyoo i Gibéa,+ tison i Saulô, nu Yéhôva+ a bi pohol.” Ha nyen kiñe i bi kal bo le: “M’a ti bo i moo manan.”
7 Ndi Méfibôset,+ man Yônatan, nlal Saulô, Kiñe David a bi kônôl nye ngoo inyule a bi kumul man Saulô le Yônatan+ soñ i bisu bi Yéhôva. 8 Kiñe David a yoñ Armôni ni Méfibôset, bon bôlôm iba ba Rizpa,+ ngond Aya, ba a bi gwélél Saulô. A yoñ ki bon bôlôm batan ba Mikal,*+ ngond Saulô, ba a bi gwélél Adriel,+ man Barzilai, mut Méhôla. 9 I mbus, a ti bo Lôk Gibéôn; ba nol bo, ba péni ki mim nwap nyoo i hikôa i bisu bi Yéhôva.+ Bo basaambok ba bi wo ntôñ; ba bi nol bo i dilo di bisu di libumbul, i bibôdle bi libumbul li kôn.* 10 Rizpa,+ ngond Aya, a yoñ nsugut, a wandal wo mu ngii liaa, a yééne mu ibôdôl i bibôdle bi libumbul letee le nop a nôl mim. Rizpa a bé nwas bé le dinuni di ngii di bedep mu mim njamuha, to binuga bi bikai le bi tiige nwo bebee juu.
11 David a nok i yom Rizpa, ngond Aya, linyaa li Saulô, a bi boñ. 12 Ha nyen David a bi ke i Yabes-Giléad+ inyu bat baane* ba tison bihés bi Saulô ni bihés bi man wé Yônatan. I kel bôt ba Filistia ba bi nol Saulô i Gilbôa,+ i baane bana ba bi nip mim u Saulô ni mim u Yônatan i ñem mbégdé i Bét-San, i homa bôt ba Filistia ba bi pénne nwo. 13 David a yoñ bihés bi Saulô ni bihés bi man wé Yônatan, a bedna gwo. Ba yoñ ki bihés bi bana bôt ba bi nol.*+ 14 I mbus, ba jô bihés bi Saulô ni bihés bi man wé Yônatan i nkoñ u Benyamin, i Zéla,+ i soñ i Kis,+ isañ Saulô. I ngéda ba bi mal boñ mam momasôna Kiñe David a bi kal, ha nyen Nyambe a bi emble minyemhe nwap inyu loñ.+
15 Ndi gwét bi témb bi bôô ipôla bôt ba Filistia ni bon ba Israel.+ Jon David a bi sôs ni bôt bé ba gwét inyu jôs bôt ba Filistia, ndi David a kahal waa. 16 Ha nyen mut Filistia wada a bé sômbôl nol David. Jôl jé li bé le Isbi-Bénob, a bé wada mu mbôda i Lôk Réfaim,+ a bééna likoñ li mamuna li li bé yét 300 sékel,*+ a ban-ga pansoñ i mondo. 17 I nlélém ngéda, Abisai,+ man Séruya, a lo i hôla+ David, a nol i mut Filistia nu. Ha ngéda i nyen bôt ba David ba bi kumul nye soñ le: “U nlama ha bé ke ni bés i gwét!+ U nlama bé lém lambe i Israel!”*+
18 I mbus hala, gwét bi témb bi bôô ni bôt ba Filistia+ i Gôb. Ha nyen Sibekai,+ man Lôk Husa, a bi nol Saf nu a bé mu mbôda i Lôk Réfaim.+
19 Gwét bi bôô ki ni bôt ba Filistia+ i Gôb. Elhanan man Yaaré-Ôrégim, mut Bétléhém, a bi nol Gôliat, mut Gat; kék i likoñ i mut Filistia nu i bé ikeñi kiki kék ba ngwélél inyu bañ mabadô.+
20 Gwét bipe bi kônde bôô i Gat. Nyoo nyen mbôñgô mut wada u bé, hiki woo wé u bééna dinoo disamal, yak hiki kôô wé u ban-ga dinoo disamal; dinoo tjé tjodisôna di bé 24. Yak nye a bé lôl i mbôda Lôk Réfaim.+ 21 A bé béna nyumbla bon ba Israel.+ Jon Yônatan, man Siméi,+ manyañ David, a bi nol nye.
22 I bôt bana bo ba-na ba bé lôl i mbôda Lôk Réfaim, ba yéénege i Gat. David ni bôt bé ba gwét+ bon ba bi nol bo.
22 David a tubul Yéhôva i* hiémbi+ hini i kel Yéhôva a bi sôñ nye i moo ma baoo+ bé bobasôna, ni i moo ma Saulô.+ 2 A kal le:
“Yéhôva a yé liaa jem, lisolbene+ jem, ni nsôñ+ wem.
3 Nyambe wem a yé liaa+ jem, i nyeni nyen me nsolbene,
a yé ben+ yem, toñ* yem i tohi,* ni bañga yem lisolbene*+
a yé homa me nla kil ngwéé,+ a yé ntohol+ wem; wen u ntohol me i moo ma bôt ba bisañ.
4 Me nlôndôl Yéhôva, nyen a kôli ni bibégés,
m’a tohlana ki i moo ma baoo bem.
7 Mu mandutu mem, me bi lôndôl Yéhôva,+
me bi waa bé sébél Nyambe le a hôla me.
A bi nok kiñ yem nyoo i témpel yé,
yak nlondok wem u pam i maôô+ mé.
8 Ha nyen hisi hi bi bôdôl nyeñg, hi pôgha ki;+
yak dikuu di ngii di bi nyiñgha+
di ndeñgek inyule a bi unup.+
9 Hiida hi bi tu mu mben yé môl,
hié hi hi nlighana hi lôlak i nyo+ wé;
yak makalak ma ma nloñ ma pémlak ikété yé.
11 A bi kil ki i ngii kérubim,+ a puuege.
Ba bi tehe nye i ngii bipapai bi hégél i mbuu.*+
12 A boñ le jiibe li hô nye kiki pele,+
a boñ nlélém ni hinda ond lôñni ond mbibi.
13 Mu mapubi ma bé bai i bisu gwé nyen makalak ma ma nloñ ma bé lôl.
14 Ha nyen Yéhôva a bi bôdôl bam nyoo i ngii+ kiki mbambat;
Nyambe Nungingii a boñ le kiñ yé i nôga.+
16 Si tuye i kahal nene;+
yak dikuu di ’isi di soolana, inyule Yéhôva a bi bam,
ni le nhébék u mben yé môl+ u bééna ngui.
17 A bé nyoo ngii, ndi a sambal woo wé;
a gwel me, a pémés me ikété ndip malép.+
18 A bi sôñ me i moo ma ñoo+ wem nu a yé mpémba,
a sôñ ki me i moo ma bôt ba bé oo me, ba ban-ga ngui iloo me.
19 Ba bi kolba me i kel bikuu,+
ndi Yéhôva a bé nhôla wem.
22 Inyule me bi téñbe i nôgôl Yéhôva,
me bi tjôô bé to Nyambe wem ni ñem mbe.
26 U ntéñbe ni nu a ntéñbe+ ni we;
u yé ngi nsohi ni nu a yé ngi nsohi;+
27 u yé mpubi+ ni ba ba yé bapubi,
30 Ni mahôla moñ, me nla jôs ntôñ u mintonba;
ni ngui Nyambe, me nla pind lipénd.+
A yé ben inyu ba bobasôna ba nsolbene i nyeni.+
32 Inyule njee a yé Nyambe, handugi Yéhôva?+
Njee ki a yé liaa, handugi Nyambe+ wés?
34 A nyilha makôô mem kiki makôô ma ñin ngôlôñ;
a ntéé ki me i bahoma ba nyôgi.+
35 A niiga me* i jo gwét;
moo mem ma nla nimbil mpihlôñgô u mamuna.
38 M’a noñ baoo bem, me tjé ki bo;
m’a témb bé me ngi mélés bo.
39 M’a meehe bo, me kok ki bo, kayéle b’a telep ha bé;+
ba ga kwo isi makôô mem.
42 Ba nlond inyu kôhna mahôla, ndi mut nu a ntohol bo a ta bé;
ba nlôndôl yak Yéhôva, ndi a ntimbhe bé bo.+
43 M’a kok bo le ba yila nluñ ték;
m’a nyugut bo, me tidbe ki bo kiki ndobo minloñ.
44 U ga tohol me i moo ma bôt ba litén+ jem ba ba nyahal me.
46 Bakén ba bôt b’a nimis makénd;*
b’a pémél mu masolbene map ma ngui, ba sehlaga.
47 Yéhôva a niñ! Liaa+ jem li kôhna bibégés!
Nyambe nu a yé liaa li tohi yem a kôhna lipém!+
23 Bibañga bi nsôk bi David+ bini:
2 Mbuu u Yéhôva u bi tinde me i pot.+
Bibañga gwé bi yé mu hilémb+ hiem.
3 Nyambe nu Israel a bi pot;
Liaa li Israel+ li bi kal me le:
‘I ngéda mut nu a ñane bôt a téé sép,+
a konok Nyambe+ woñi,
4 ane yé i yé kiki mapubi ma kegla i ngéda hiañgaa hi mbai,+
i yé kiki kegla i i gwé bé ond.
I yé kiki mapubi ma ma mbai i mbus nop,
ma boñok le bikai bi nañ.’+
5 Hala nyen Nyambe a ntehe lihaa jem.
Inyule a bi boñ malômbla ma boga lôñni me,+
ma a bi kôôba loñge, ma bak ntiik.
Inyule mon ma bi boñ le me kôhna tohi ni i mam momasôna ma nkon me ngôñ,
baa inyu hala bé nyen a nsayap+ lihaa jem?
6 Ndi b’a lep+ bijôñ bi bôt gwobisôna kiki ba nlep biloo,
inyule ba nla bé gwel gwo ni moo.
7 Ibale mut a nsômbôl tihba gwo,
a nlama bana sélél kei* ni pen likoñ,
bi nlama yaga lighana ha homa wap.”
8 Môl ma mimpémba mi bôt ba gwét+ ba David mana: nu bisu le Yôseb-Basebet, man Lôk Takmôni, nyen a bé ane mimpémba mi bôt ba gwét maa.+ Kel yada, a bi nol 800 bôt ni likoñ jé. 9 Nu yônôs iba le Éléazar,+ man Dôdô,+ man Ahôhi; a bé mut wada mu mimpémba mi bôt ba gwét maa mi mi bé ni David i ngéda ba bi leñ bôt ba Filistia gwét. I kel i, bôt ba Filistia ba bi kodba inyu jo gwét, ndi bon ba Israel ba so gwét, 10 ndi Éléazar a bi yégle ha, a nol bôt ba Filistia letee woo wé u waa, yak pansoñ+ i adbe nye i woo mu kiki a bi gwel yo ntandaa ngéda. Hala nyen Yéhôva a bi boñ le a yémbél,* i kel+ i, i nya i mbuma ñañ. Bôt ba gwét ba Israel ba bi yik lo i mbus yé, inyu yoñ gwom bi bôt ba Filistia ba ba bi wo.
11 Nu yônôs aa le Sama, man Agé, mut Harar. Bôt ba Filistia ba bi kodba i Léhi, i wom u u bé nyonok ni dinjañga di kôn; bôt ba gwét ba Israel ba ke bôt ba Filistia ngwéé. 12 Ndi Sama a bi telep i ñemkété wom, a sôñ wo, a nol ki bôt ba Filistia. Hala nyen Yéhôva a bi boñ le a yémbél*+ i nya i mbuma ñañ.
13 I ngéda libumbul, bôt baa mu 30 ma baane ba ntôñ gwét, ba bi sôs yak David nyoo i hôk liaa i Adulam;+ ntôñ gwét u bôt ba Filistia u bi téé mandap ma mabadô i nsôsôgô* u Lôk Réfaim.+ 14 David a bé i lisolbene,+ i bôt ba gwét ba bé i bisu bi ntôñ gwét u bôt ba Filistia, bo ba bé i Bétléhém. 15 Ha nyen David a bi bana ngôñ i nyo malép, a kal le: “Éé, ibale me bak to le me nyo malép ma bee i i yé bebee ni nwemel u Bétléhém!” 16 Jon mimpémba mi bôt ba gwét maa mi jôp ni ngui i homa ntôñ gwét u bôt ba Filistia u bé, ba ap malép mu bee i i yé bebee ni nwemel u Bétléhém, ba kena mo David; ndi a tjél nyo mo, a sop mo inyu Yéhôva.+ 17 A kal le: “Me ta bé le me nyo i malép mana, a Yéhôva! A yé wengoñle me yé nyo matjél+ ma bôt bana, ba ba bak le ba nimis biniñ* gwap.” Jon a bi tjél nyo mo. I mam mana mon mimpémba mi bôt mini nwo maa mi bi boñ.
18 Abisai,+ manyañ Yôab, man Séruya,+ a bé énél mimpémba mi bôt ba gwét maa mimpe. Kel yada, a bi nol 300 bôt ni likoñ jé. A bé yiba ngandak nlélém kiki mimpémba mi bôt ba gwét maa+ mi bisu. 19 To hala kiki a bé yiba ngandak iloo bana bape bo baa, a bak ki ñane wap, a bi la bé pam i likala li mimpémba mi bôt maa mi David mi bisu.
20 Bénaya,+ man Yéhôyada, a bé lôs mut;* a bi boñ mimpémba mi mam i Kabzéel,+ nyen a bi nol bon bôlôm bo iba ba Ariel nu Môab. Nye ki nyen a bi sôs kel yada ikété bee i ngéda libu li lisuni* li bé kwo, a nol mbondo njéé.+ 21 A nol ki man Égiptô nu a bé mbôñgô mut. To hala kiki man Égiptô a bééna likoñ i woo wé, Bénaya a bi ke i jôs nye ni ntoñgo, a kadal likoñ li li bé i woo u man Égiptô, a nol nye ni likoñ li. 22 I mimpémba mi mam mini nwon Bénaya, man Yéhôyada, a bi boñ; a bé yiba ngandak, nlélém kiki mimpémba mi bôt maa mi David mi bisu. 23 To hala kiki a bé yiba ngandak iloo mana 30 ma bôt bape, a bi la bé pam i likala li mimpémba mi bôt ba gwét maa mi David mi bisu. Ndi David a bi téé nye le a ane i bôt ba bé tat nye.
24 Asahel,+ manyañ Yôab, a bé mut wada mu 30 ma bôt. Môl map mana: “Elhanan, man Dôdô, nu a bé lôl i Bétléhém;+ 25 Sama, mut Harod; Élika, mut Harod; 26 Héles,+ mut Bét-Pélet; Ira,+ man Ikes, nu a bé lôl i Tékôa; 27 Abiézer,+ mut Anatôt;+ Mébunai, man Lôk Husa; 28 Zalmôn, mut Ahôhi; Mahari,+ mut Nétôfa; 29 Héleb, man Baana, mut Nétôfa; Itai, man Ribai, nu a bé lôl i Gibéa nu Lôk Benyamin; 30 Bénaya,+ mut Piratôn; Hidai, nu a bé lôl nyoo i malép* ma Gaas;+ 31 Abialbon, mut Araba; Azmavet mut Bahurim; 32 Éliaba, mut Saalbim; bon ba Yasen; Yônatan; 33 Sama, mut Harar; Ahiam, man Sarar, mut Harar; 34 Élifélet, man Ahasbai, man Maaka; Éliam, man Ahitôfel,+ mut Gilô; 35 Hézrô, mut Karmel; Paarai, mut Arab; 36 Igal, man Natan, nu a nlôl i Zôba; Bani, mut Gad; 37 Zélek, man Lôk Amôn; Naharai, mut Béérôt, nyen a bé begee bijôl bi gwét bi Yôab, man Séruya; 38 Ira, man Lôk Yéter; Gareb, mut It;+ 39 Uriya,+ man Lôk Hét. Bobasôna ba bé 37.
24 Yéhôva a bi témb a unbene Israel+ i ngéda mut wada a bi tinde David* i boñ jam li li bé bé inyu loñge i litén, a kal nye le: “Ke soñgol+ bôlôm ba Israel ni bôlôm ba Yuda.”+ 2 Ha nyen kiñe i bi kal Yôab,+ ñane ntôñ wé gwét, le: “Soho, kee i matén ma Israel momasôna, ibôdôl i Dan ipam i Béer-Séba,+ u soñgol bo, kayéle me yi nsoñgi wap.” 3 Ndi Yôab a timbhe kiñe le: “A nwet wem le kiñe, Yéhôva Nyambe woñ a kônde bulus nsoñgi u bôt ba litén 100 ngélé, inyu boñ le wemede u tehe hala ni mis moñ. Ndi inyuki u nsômbôl boñ i nya jam ini?”
4 To hala, kiñe i nyégsa Yôab ni baane ba ntôñ gwét i boñ i jam i bi kal. Jon Yôab ni baane ba mintôñ mi gwét ba bi nyodi yak kiñe, ba ke i soñgol bôlôm ba litén li Israel.+ 5 Ba yap Yordan, ba yééne i Arôer,+ i nwelmbok* u tison u u yé i ñemkété u nsôsôgô,* ha nyen ba bi yoñ njel i nkena i loñ Gad ni i Yazer.+ 6 I mbus hala, ba ke i nkoñ u Giléad+ ni i loñ Tatim-Hôdsi, ba pam i Dan-Yaan, ba kiiña inyu ke i Sidôn.+ 7 I mbus, ba ke i lisolbene li ngui li Tir,+ ni mu bitison gwobisôna bi Lôk Hivi+ ni bi Lôk Kanaan; ba sôk ba ke i Béer-Séba,+ nyoo i Négeb+ i Yuda. 8 Hala nyen ba bi kiiña mu loñ yosôna, ba témb i Yérusalem i mbus sôñ bôô ni 20 ma dilo. 9 Yôab a ti kiñe nsoñgi u bôlôm ba litén: bôlôm ba ba bé gwel pansoñ i Israel ba bé 800 000; bôlôm ba Yuda ba bak 500 000.+
10 Ndi i ngéda a bi mal soñgol bôt ba litén, ñem u David u bôdôl bép nye.*+ Ha nyen David a bi kal Yéhôva le: “I jam lini me mboñ, li yé béba+ ikeñi. Nano ni, a Yéhôva, soho nwéhél liboñok jem libe+, inyule me nlôôha jôñôp.”+ 11 I ngéda David a bi telep kegla, Yéhôva a kal mpôdôl le Gad,+ ntehemam nu David, le: 12 “Ke kal David le: ‘Lana nyen Yéhôva a nkal: “Pohol ipôla i kogse ini yo aa. I kogse w’a pohol, yon w’a kôhna.”’”+ 13 Jon Gad a bi ke yak David, a bat nye le: “Kii u mpohol? Le nwii mi njal minsaambok mi kwél loñ+ yoñ? Tole u kee baoo boñ ngwéé sôñ aa i ngéda b’a noñ we?+ Tole himala hi kon hi kwél loñ+ yoñ dilo daa? Wan i jam li loñge loñge, u kal ki me i jam me timbhe Nu a ñom me.” 14 Ha nyen David a bi kal Gad le: “I jam lini li ntééñga me ngandak. Ngo me ntehe nseñ le di kwoo i moo ma Yéhôva,+ inyule konangoo yé i yé ikeñi;+ ndi me kwo bañ i moo ma mut binam.”+
15 Ha nyen Yéhôva a bi boñ le himala hi kon+ hi kwél Lôk Israel, ibôdôl kegla letee ni i ngéda a bi téé; i bôt ba bi wo+ ba bé 70 000, ibôdôl i Dan letee ni i Béer-Séba.+ 16 I ngéda añgel i bi sambal woo wé i pes i Yérusalem inyu tjé nye, Yéhôva a héñha mahoñol mé* mu jam libe+ li; ha nyen a kal añgel le: “Hala a kôli, nwahak hala!”* Añgel i Yéhôva i bé bebee ni litidil li Arauna,+ man Lôk Yébus.+
17 I ngéda David a bi tehe añgel i bé nol bôt ba litén, a kal Yéhôva le: “Men me mboñ béba, me ki nyen me mboñ i jam libe lini; ndi i mintômba+ mini mi mboñ kii? Men u nlama kogse, me ni lihaa li tata.”*+
18 Jon Gad a bi ke yak David i kel i, a kal nye le: “Bet i litidil li Arauna, man Lôk Yébus,+ u ôñôl Yéhôva juu li bisesema nyoo.” 19 Ha nyen David a bi bet nyoo, kiki Yéhôva a bi ti Gad oda le a kal nye. 20 I ngéda Arauna a bi tehe kiñe ni bagwélél bé ba nlo, a pam i boma bo; a ôôp i bisu bi kiñe, a ôm ki mbom ’isi. 21 Arauna a bat nye le: “A nwet wem le kiñe, inyuki u nlo i meeni, me ngwélél woñ?” David a timbhe nye le: “Inyu somb hisi hioñ, i homa litidil li yéne. Mu nyen me nyéñ ôñôl Yéhôva juu li bisesema, inyu boñ le himala hi hi nkwél litén hi telep.”+ 22 Ndi Arauna a kal David le: “A kiñe, a nwet wem, yoñok hisi hiem, u ti to imbe sesema u ntehe loñge.* Balôm ba nyaga bana u nla gwélél inyu sesema i ntul i hié, yak kak ini inyu tét blé, lôñni kop nson i balôm ba nyaga u nla gwélél kiki tjéé. 23 A kiñe, i gwom bini gwobisôna, me Arauna, me nti we gwo.” Arauna a kal ki kiñe le: “Yéhôva Nyambe woñ a sayap we.”
24 Ndi Kiñe David a kal Arauna le: “To, m’a saa gwo. M’a ti bé me Yéhôva Nyambe bisesema bi ntul i hié bi bi nhee bé to yom i mis mem.” Jon David a bi ti 50 ma sékel*+ i silba inyu somb litidil, ni inyu somb balôm ba nyaga. 25 Nyoo nyen David a bi oñ juu+ li bisesema inyu Yéhôva, a ti ki bisesema bi ntul i hié ni bisesema inyu kôp nsañ. Ha nyen Yéhôva a bi nok minyemhe inyu loñ,+ yak himala hi hi bé kwél Israel hi telep.
Tole “bép.”
Tole “ba kôôba yén njal.”
Ni hop Lôk Héber, “Matjél moñ ma yé i ngii ño woñ.”
Ni hop Lôk Héber, “nyo woñ won.”
Ni hop Lôk Héber, “hoo.”
Tole “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ni ñunda le ni ntéñbe i gwés Saulô.”
Ni hop Lôk Héber, “nhoo.”
Hala wee, lom Yordan.
Tole “ba jôp i pémsan.”
Hala a nkobla le “wom mangwende ma ba mbañ ni ngok ba nsébél le silex.”
I nla ki ba, “Bitrôn.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ño gwo.”
Ni hop Lôk Héber, “Nyambe a boñ Abner hala, a kônde ki mam mape mu ngii.”
Ni hop Lôk Héber, “a téé yééne ane i David.”
Ni hop Lôk Héber, “nun-ki! Woo wem u yé ni we.”
Tole “minsuda.”
Tole “gwom bi nsa.”
Ni hop Lôk Héber, “a bi pun matjél ma.”
Ni hop Lôk Héber, “timbil.”
Ni hop Lôk Héber, “bôlôm ba ba nsal ni bikék inyu boñ bôñgô.” Hala a bé bôlô i bôda.
Tole “nañi mim.”
Ni hop Lôk Héber, “mamuna.”
Ni hop Lôk Héber, “bon ba ngitelepsép.”
Tole “bret bi maéya.”
Ni hop Lôk Héber, “Nyambe a boñ me hala, a kônde ki mam mape mu ngii.”
Ni hop Lôk Héber, “moo mé ma tomb.”
Tole “nlemek.”
Tole “kobol.”
Ni hop Lôk Héber, “di yé hés yoñ ni nsôn woñ.”
Ni hop Lôk Héber, “wen u bé pamna Israel, u jôbnaga ki nye.”
Ni hop Lôk Héber, “hoo.”
I nla ki ba, “a.”
I buk i hop Lôk Héber ini i nla kobla le “homa ba nyônôs ni biték.”
Tole “yale.”
Tole “tegep mbok i i yé nyoo isi nsôsôgô.”
Ni hop Lôk Héber, “Baa u ga ti bo i woo wem?”
Ni hop Lôk Héber, “m’a ti bo i woo woñ.”
Hala a nkobla le “I nwet a néhi manjel.”
Tole “tegep mbok i i yé nyoo isi nsôsôgô.”
Ni hop Lôk Héber, “lôndôl.”
I nla ki ba, “ipôla.”
I e ini yon ba nsébél ni hop Pulasi le génévrier.
Tole “David a bi unup.”
Hala a nkobla le “Hiun hi nkalna Uza.”
Ni hop Lôk Héber, “a bi téñba éfôd i bôbôk.” I bôñgô ini yon ba nsébél ni hop Pulasi le lin.
I bôñgô ini yon ba nsébél ni hop Pulasi le lin.
Lién ba nsébél ni hop Pulasi le palmier dattier.
Tole “yale.”
Ni hop Lôk Héber, “nyemede nyen a’ ôñôl we ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “u nañal ki ni basôgôlsôgôl boñ.”
Ni hop Lôk Héber, “mbôô.”
Ni hop Lôk Héber, “nu a ga pémél i bôbôk yoñ.”
Tole “inyu ti jôl jem lipém.”
Tole “me kogse ki nye.”
I nla ki ba, “bon ba Adam.”
Ni hop Lôk Héber, “m’a waa bé téñbe i gwés nye.”
Ni hop Lôk Héber, “Ndap yoñ.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap yem.”
Tole “mbén.”
Ni hop Lôk Héber, “hala a bé kiha ni ñem woñ.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap yé.”
Ni hop Lôk Héber, “men m’a ôñôl we ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “ñem.”
Tole “a tohla.”
I biben bini bi bé ngiiña.
Ni hop Lôk Héber, “a yilha i gwom bini bipubhaga.”
Tole “a tohla.”
Ni hop Lôk Héber, “ba yila biprisi.”
Ni hop Lôk Héber, “ndap.”
Ni hop Lôk Héber, “le me téñbe i gwés nye.”
Ni hop Lôk Héber, “le me téñbe i gwés nye.”
Tole “nlemek.”
Ni hop Lôk Héber, “m’a téñbe toi i unda we gwéha.”
Ni hop Lôk Héber, “je bret.”
Ni hop Lôk Héber, “hiel su woñ inyu nun.”
I nla ki ba, “i téblé yem.”
Ni hop Lôk Héber, “ndéñbe i gwéha.”
Ni hop Lôk Héber, “a bi téñbe i unda me gwéha.”
Tole “bôt ba Tôb.”
Tole “bôt ba Tôb.”
Ni hop Lôk Héber, “i woo u.”
Hala wee, Ufraté.
Hala wee, I mbus mbéñ, bebee ni sôñ i nyônôs ina nyoo i Israel.
Tole “Kel yada, i mamélél ma mbus kosi.”
Tole “yale.”
Bebek le a bé nyega inyule a bé tehe sôñ.
Ni hop Lôk Héber, “u jôwa makôô moñ.”
Tole “ngaba i kiñe,” hala wee bijek mut a bé a éble nkén wé inyu ti nye lipém.
Ni hop Lôk Héber, “pansoñ i nje mut wada kiki i nje mut numpe.”
Ni hop Lôk Héber, “li bé béba i mis ma.”
Tole “mut woñ libôk.”
Ni hop Lôk Héber, “isi mis ma hiañgaa hini.”
Ni hop Lôk Héber, “isi mis ma hiañgaa hini.”
Tole “a nwas le béba yoñ i tagbe.”
Tole “a bôdôl kôôba yén njal.”
Tole “yale.”
Tole “u bé kôôba yén njal.”
Tole “me bé kôôba yén njal.”
Tole “kôôba yén njal.”
I jôl lini li nlôl ni buk i hop Lôk Héber i i nkobla le “nsañ.”
Hala a nkobla le “Nu Yéhôva a ngwés.”
I nene le hana ba mpôdôl bahoma ba ntéédana malép ma tison.
Ni hop Lôk Héber, “ba lond ki jôl jem mu tison.”
Béñge Ndoñi bibuk.
Talént yada i nyét 34,2 kilô. Béñge Apendis B14.
Tole “bakuleñ.”
Tole “éña.”
Tole “konji.”
Tole “bret bi nhôgbaha.”
Ôñgba i bikoga bini i bé pôna ñem.
Tole “bret bi nhôgbaha.”
Tole “bret bi nhôgbaha.”
Ôñgba i bikoga bini i bé pôna ñem.
Tole “mbot i tôbôtôbô.”
Nyabén hosi u yé man nu nlôm jagas ni ñin hosi. Ni hop Pulasi le mulet.
Ni hop Lôk Héber, “u tééda bañ mu ñem woñ.”
Béñge Ndoñi bibuk.
Tole “a bi kôhna hogbe inyu nyemb i.”
Ni hop Lôk Héber, “a ha bibañga i nyo wé.”
Hala wee, muda a’ bana ha bé ki mapida le a’ bana mbôda.
Ni hop Lôk Héber, “bigda.”
Ni hop Lôk Héber, “hiôñ to hiada hi man woñ hi ga kwo bé ’isi.”
Âme ni hop Pulasi. Béñge Ndoñi bibuk.
Tole “mut a nla bé bagba i walôm, to i waé mu mam.”
Ni hop Lôk Héber, “a ha ki bibañga i nyo wem.”
Tole “libal li kôô.”
Jam kiki bo 2,3 kilô. Béñge Ndoñi bibuk.
Ni hop Lôk Héber, “inoñnaga ni ngok i kiñe.” I nene le i bé kilô yada ba bé tééda i ndap kiñe tole i bé sékel i “kiñe,” i bak mahéñha ni ini sékel ipe.
Unu ntén kôn won ba nsébél ni hop Pulasi le orge.
Ni hop Lôk Héber, “nip.”
I nla ki ba, “40 nwii.”
Tole “m’a bégés Yéhôva.” Ni hop Lôk Héber, “m’a gwel nson inyu Yéhôva.”
Tole “nti maéba.”
Tole “yale.”
Tole “ba ba bi tagbe ni nye.”
Tole “ba tagbege i bisu bi kiñe.”
Tole “i mabeda ma hikôa hi.”
Tole “pék i.”
Ni hop Lôk Héber, “u ga ba me mbegee.”
Tole “mut David a bé bôdôl ñem,” “ntipék nu David.”
Téntén matam ma e faigé, ma nla ki ba matam ma lién (dattes).
Tole “nlal.”
Tole “mut David a bé bôdôl ñem,” “ntipék nu David.”
Tole “yale.”
Tole “wengoñle mut nu a mbat bañga yak.”
Tole “moo mo ima ma bak ntombok.”
Tole “ba gwé lôlha ñem.”
Tole “bee, mpuge.”
Tole “a bi ti oda le.”
I nla ki ba, “bitegep bi mambok nyoo i ñoñ.”
Ni hop Lôk Héber, “tiga le kiñe i milhana ni bôt bé.”
Unu ntén kôn won ba nsébél ni hop Pulasi le orge.
Unu ntén kôn won ba nsébél ni hop Pulasi le fèves.
Ni hop Pulasi le fromage.
Ni hop Lôk Héber, “a ti i woo u.”
Tole “ba ga tôñ bé bés.”
Man nu nlôm jagas ni ñin hosi. Ni hop Pulasi le mulet.
Ni hop Lôk Héber, “a bé ipôla ngii ni hisi.”
Tole “ibale me tjañgbene nye.”
Ni hop Lôk Héber, “bikék.”
Tole “tegep mbok i i yé nyoo isi nsôsôgô.”
Hala wee, nkoñ u mbôdôl i nsôsôgô u Yordan, u kenek letee ni i tison Zôar.
Béñge Ndoñi bibuk.
Ni hop Lôk Héber, “i bôt ba mpa moo ikolba we.”
Tole “ba bi kôhna tohi.”
Ni hop Lôk Héber, “pôdôs ñem u.”
Ni hop Lôk Héber, “ni yé hés yem ni nsôn wem.”
Ni hop Lôk Héber, “Nyambe a boñ me hala, a kônde ki mam mape mu ngii.”
Tole “tômbôs.”
I nla ki ba, “Ba.”
I nla ki ba, “lôl.”
Ni hop Lôk Héber, “dilo tjem di nwii.”
Ni hop Lôk Héber, “ba nip we.”
I nla ki ba, “i mandap mé ma mabadô.”
Tole “yale.”
Ni hop Lôk Héber, “milba.”
Ni hop Lôk Héber, “a bi pa woo ikolba.”
Ni hop Lôk Héber, “a yila prisi.”
Tole “ti bikwak.” Béñge Ndoñi bibuk (Sañgla; Bikwak).
Ni hop Lôk Héber, “ni sayap ngababum i Yéhôva.”
Ni hop Lôk Héber, “di ga bii bo i mbamba”, hala wee, i ngéda b’a mal bôk moo map ni makôô map.
I nla ki ba, “Mérab.”
Unu ntén kôn won ba nsébél ni hop Pulasi le orge.
I nla ki ba, “bet ba disi.”
Ni hop Lôk Héber, “bôt ba bi bii i mbamba.”
Jam kiki bo 3,4 kilô. Béñge Apendis B14.
Hala wee, i mbéda bé le ñane, to nkena a hañ i loñ Israel.
Tole “a pôdôl Yéhôva bibañga bi.”
Béñge Ndoñi bibuk.
Tole “ntohol wem nu a gwé lipémba.”
Tole “lisolbene jem li li nyôgi.”
Tole “Séôl.” Béñge Ndoñi bibuk.
Tole “bipapai bi mbebi.”
Tole “a kena me i homa nkeñi.”
Ni hop Lôk Héber, “inyule moo mem ma mpôp.”
I nla ki ba, “u mboñ kiki jôñ mut.”
Tole “ndi mis moñ ma.”
Tole “i noodana ni hié.”
Ni hop Lôk Héber, “moo mem.”
Tole “U nti me ben yoñ i tohi.”
Tole “i mbédés me.”
Tole “kokoa.”
Tole “ba kôm me mbus.”
Ni hop Lôk Héber, “yip manyo ma.”
Ni hop Lôk Héber, “i ngéda b’a nok ni maôô map, b’a nôgôl me.”
Tole “b’a yuyi.”
Tole “m’a kudul we nsik.”
Tole “a nyémbél gwét bikeñi.”
Ni hop Lôk Héber, “mbôô.”
Tole “nlam mut.”
Tole “éña.”
Tole “a lona tohi.”
Tole “a lona tohi.”
Tole “tegep mbok i yé nyoo isi nsôsôgô.”
Âmes ni hop Pulasi. Béñge Ndoñi bibuk.
Ni hop Lôk Héber, “man lôs mut.”
Jon ba nsébél ni hop Pulasi le neige.
Tole “hiléléba hi nsôsôgô.” Béñge Ndoñi bibuk.
Tole “i ngéda ba bi tinde David.”
Tole “i pes walôm.”
Tole “tegep mbok i i yé nyoo isi nsôsôgô.”
Tole “kiññem i bôdôl kéés David.”
Tole “a tam.”
Ni hop Lôk Héber, “suhus woo woñ.”
Ni hop Lôk Héber, “Men woo woñ u nlama kolba, me ni ndap tata.”
Ni hop Lôk Héber, “u sem kii yosôna i nene loñge i mis moñ.”
Sékel yada i nyét 11,4 gram. Béñge Apendis B14.