KƐ YA HA ROMABI ƆMƐ
1 Sɛ womi nɛ ɔ je Paulo, nɛ ji Kristo Yesu nyɔguɛ ɔ ngɔ. A tsɛ mi konɛ ma ba pee bɔfo, nɛ a hla mi konɛ ma ha nihi nɛ á le Mawu sane kpakpa a.+ 2 Mawu wo sane kpakpa nɛ ɔ he si ngɛ Ngmami klɔuklɔu ɔ mi kɛ gu e gbali ɔmɛ a nɔ blema lokoo. 3 Sɛ gbi ɔ kɔɔ e Bi ɔ, nɛ́ e ji David nina a* he.+ 4 E ngɛ heii kaa lɛ ji Mawu Bi ɔ nɛ,+ ejakaa Mawu gu e mumi klɔuklɔu ɔ he wami ɔ nɔ kɛ tle lɛ si kɛ je gbogboehi a kpɛti.+ Ee, lɛ ji Yesu Kristo wa nyɔmtsɛ ɔ nɛ. 5 E na mi* mɔbɔ nɛ e hla mi kaa bɔfo,+ konɛ nihi nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ nɛ a je hemi kɛ yemi kpo,+ nɛ a bu lɛ tue kɛ́ wo e bi ɔ hɛ mi nyami. 6 Je ma nɛ ɔmɛ a kpɛti lɛ nyɛ hu a tsɛ nyɛ kɛ je, konɛ nyɛ ba pee Yesu Kristo níhi. 7 I ngɛ ngmae kɛ ya ha nihi tsuo nɛ a ngɛ Roma nɛ Mawu suɔ mɛ, nɛ e tsɛ mɛ kaa a ba pee ni klɔuklɔuhi ɔ:
Nyɛ nine nɛ su dloomi kɛ tue mi jɔmi nɛ je Mawu nɛ ji wa Tsɛ ɔ kɛ Nyɔmtsɛ Yesu Kristo ngɔ ɔ nɔ.
8 Kekleekle ɔ, kɛ gu Yesu Kristo nɔ ɔ, i naa ye Mawu ɔ si ngɛ nyɛ tsuo nyɛ he, ejakaa a tuɔ nyɛ hemi kɛ yemi ɔ he munyu ngɛ je ɔ mi tsuo. 9 Ejakaa Mawu, nɔ nɛ i kɛ ye mumi ɔ sɔmɔɔ lɛ ngɛ blɔ klɔuu nɔ ngɛ e Bi ɔ he sane kpakpa a he ɔ ji ye we odase, kaa be fɛɛ be ɔ, i kpa we nyɛ ta womi ngɛ ye sɔlemi mi,+ 10 nɛ i hii pɛɛ kpae kaa jehanɛ ɔ lɛɛ ke e maa hi ɔ, ma ba nyɛ ngɔ ngɛ Mawu suɔmi nya. 11 Ejakaa ye hɛ ngɛ jae wawɛɛ ngɛ nyɛ he kaa ma na nyɛ, konɛ ma ha nyɛ mumi mi nike ní, bɔ nɛ pee nɛ nyɛ he nɛ wa; 12 aloo mohu ɔ, nɛ́ waa ngɔ hemi kɛ yemi nɛ wa ti nɔ fɛɛ nɔ ngɛ ɔ kɛ wo wa sibi he wami,+ i kɛ nyɛ tsuo.
13 Se nyɛmimɛ, i suɔ nɛ nyɛɛ le kaa i to ye yi mi si abɔ kaa ma ba nyɛ ngɔ konɛ ma ba ná yiblii ko ngɛ nyɛ hu nyɛ ngɔ kaa bɔ nɛ i ná ngɛ ni nɛmɛ nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ a ngɔ ɔ, se a tsi ye nya hluu kɛ ba si amlɔ nɛ ɔ. 14 I hɛɛ Helabi kɛ ma se bi* tsuo, juɛmitsɛmɛ kɛ nihi nɛ a be juɛmi tsuo hiɔ; 15 enɛ ɔ he ɔ, i suɔ wawɛɛ kaa ma ba jaje sane kpakpa a ngɔ tsɔɔ nyɛ nihi hu nɛ nyɛ ngɛ Roma a.+ 16 Ejakaa sane kpakpa a he zo pee we mi;+ ngɛ anɔkuale mi ɔ, e ji Mawu he wami nɛ e kɛ heɔ nɔ fɛɛ nɔ nɛ e ngɛ hemi kɛ yemi ɔ yi wami,+ Yudano kekle,+ kɛ lɔ ɔ se hu ɔ, Helano.+ 17 Ejakaa nihi nɛ a ngɛ hemi kɛ yemi ɔ na kaa kɛ gu sane kpakpa a nɔ ɔ, Mawu jeɔ e dami ɔ kpo, nɛ enɛ ɔ woɔ a hemi kɛ yemi ɔ mi he wami,+ kaa bɔ nɛ a ngma a, a ngma ke: “Dalɔ maa hi wami mi ngɛ e hemi kɛ yemi he je.”+
18 Mawu nɛ ngɛ hiɔwe ɔ ngɛ e mi mi fumi ɔ+ kpo jee kɛ ngɛ nihi nɛ a bui lɛ tue kɛ nihi nɛ a pee we dami ní ɔ a nɔ puee. A peeɔ níhi nɛ dɛ kɛ tsiɔ nihi blɔ konɛ a ko le anɔkuale ɔ.+ 19 E sa nɛ a le Mawu, ejakaa Mawu tsɔɔ mɛ níhi fuu momo.+ 20 Ejakaa kɛ je be nɛ e bɔ je ɔ kɛ ma nɛ ɔ, a naa e suhi nɛ a nɛ kɛ hɛngmɛ, nɛ ji e he wami nɛ ngɛ daa+ a kɛ Mawu nɛ e ji ɔ+ heii. Ejakaa a guɔ níhi nɛ e bɔ ɔ nɔ kɛ yɔseɔ,+ lɔ ɔ he ɔ, a be nya jemi ko. 21 Ejakaa e ngɛ mi kaa a le Mawu mohu lɛɛ, se a wui e hɛ mi nyami kaa Mawu, nɛ a nɛ lɛ si hulɔ, mohu ɔ, a susuɔ níhi a he kaa nihi nɛ a be juɛmi, nɛ a tsui nɛ li nɔ́ ko nɔ́ ko ɔ hu mi wo diblii.+ 22 E ngɛ mi kaa a deɔ ke a ngɛ juɛmi mohu lɛɛ, se a ba plɛ pee kuasiahi, 23 nɛ a tsake Mawu nɛ e puɛ we ɔ hɛ mi nyami ɔ kɛ pee nɔ́ ko nɛ e puɛɔ he amaga kaa adesa kɛ lohwe pɛlitsɛmɛ kɛ lohwe nane eywiɛɛywiɛtsɛmɛ kɛ akɔtɔku kɛ sinɔ a henɔhi.*+
24 Enɛ ɔ he ɔ, akɛnɛ a suɔ kaa a maa pee a tsui nya ní he je ɔ, Mawu ngmɛɛ a he kɛ ha mu ní tsumihi, konɛ a pue a nɔmlɔ tso ɔ hɛ mi si ngɛ a kpɛti. 25 A ngɔ Mawu he anɔkuale ɔ kɛ tsake lakpa, nɛ a ja adebɔ níhi mohu pe Bɔlɔ ɔ, nɔ nɛ e sa yi jemi kɛ yaa neneene ɔ. Amen. 26 Enɛ ɔ he je nɛ Mawu ngmɛɛ a he ngɔ ha bɔmi nami he akɔnɔ nɛ́ ngɛ zo ɔ nɛ,+ ejakaa a yi ɔmɛ tsake nɔ́ nɛ a to kaa á pee ngɛ adebɔ nya a hɛ mi, nɛ a peeɔ nɔ́ nɛ kɛ adebɔ blɔ nya tomi kɔ we;+ 27 jã kɛ̃ lɛ nyumu ɔmɛ hu je nɔ́ nɛ a to ngɛ adebɔ nya kaa nyumuhi kɛ yihi nɛ a pee* ɔ se, nɛ a sibi a he akɔnɔ nɛ nya wa hyi mɛ tɔtɔɔtɔ, nɛ nyumuhi kɛ nyumuhi+ ngɛ yakayaka níhi pee, nɛ mɛ nitsɛmɛ a ngɛ a tɔmi ɔ he tue gblami* nɛ sa mɛ ɔ náe.+
28 Kaa bɔ nɛ a nɛ kaa e he hia nɛ a le Mawu ɔ,* Mawu hu ngmɛɛ a he ngɔ ha juɛmi nɛ sɛ, konɛ a pee níhi nɛ sɛ.+ 29 Nɛ a hyi tɔ kɛ níhi tsuo nɛ dɛ,+ yiwutso ní peepee, hɛ tsumi,+ kɛ ní yayahi, nɛ a hyi tɔ kɛ hɛkɔ,+ nɔmlɔ gbemi,+ pɛ, nɔ sisimi,+ kɛ nɔ he guɛ gbemi,+ nɛ a ji munyu huitihuiti tuli,* 30 nihi a biɛ puɛli,+ nihi nɛ a sume Mawu sane, nihi nɛ a bui nɔ, he nɔ woli, fiali, ga yaya toli,* nihi nɛ a bui a fɔli,+ 31 nihi nɛ a nui nɔ́ sisi,+ nihi nɛ a yi somihi a nɔ, nihi nɛ a be mi mi sami, kɛ nihi nɛ a nɛ nɔ mɔbɔ. 32 E ngɛ mi kaa nimli nɛ ɔmɛ le Mawu mlaa nɛ da a saminya kaa nihi nɛ a peeɔ ní nɛ ɔmɛ ɔ sa gbenɔ mohu lɛɛ,+ se pi jamɛ a ní ɔmɛ kɛkɛ nɛ a peeɔ, mohu ɔ, a bua jɔɔ nihi nɛ a peeɔ jamɛ a ní ɔmɛ ɔ a he hulɔ.
2 Enɛ ɔ he ɔ, mo adesa, ngɛ nɔ nɛ o ji ɔ tsuo se ɔ,+ ke o kojo ɔ, o be nya jemi ko; ejakaa ke o kojo nɔ kpa a, o bu mo nitsɛ o he fɔ, ejakaa mo nɛ́ o kojoɔ ɔ, o peeɔ jamɛ a ní ɔmɛ nɔuu.+ 2 Jehanɛ ɔ, wa le kaa kojomi nɛ Mawu kojoɔ nihi nɛ a peeɔ jamɛ a ní ɔmɛ ɔ kɛ anɔkuale ɔ kɔ.
3 Se mo adesa, mo nɛ o kojoɔ nihi nɛ a peeɔ jamɛ a ní ɔmɛ, se kɛ̃ ɔ, mo hu o peeɔ jamɛ a ní ɔmɛ nɔuu ɔ, anɛ o susu kaa o ma nyɛ maa tu Mawu kojomi ɔ nya fo lo? 4 Aloo anɛ o ngɛ e mi mi himi babauu ɔ,+ kɛ e nɔ he tsui nami ɔ,+ kɛ e tsui si tomi ɔ+ he guɛ gbee, akɛnɛ o li kaa Mawu je e mi mi himi ɔ mi nɛ e ngɛ mɔde bɔe kaa e maa ye bua mo nɛ o tsake o tsui ɔ he je lo?+ 5 Se ngɛ o nɔ buimi kɛ o tsui nɛ o tsakee we ɔ he je ɔ, o ngɛ mi mi fumi nya buae kɛ ngɛ mo nitsɛ o he hae ngɛ mi mi fumi ligbi ɔ kɛ ligbi nɛ a ma je Mawu dami kojomi ɔ+ kpo ɔ nɔ. 6 Nɛ e maa wo nɔ fɛɛ nɔ hiɔ ngɛ e ní tsumi ɔmɛ a nya:+ 7 ni nɛmɛ nɛ a ngɛ hɛ mi nyami, kɛ bumi, kɛ nɔmlɔ tso nɛ puɛ we+ hlae kɛ gu si nɛ a fĩ ngɛ ní tsumi kpakpa mi ɔ nɔ ɔ, e ma ha mɛ neneene wami; 8 se ni nɛmɛ nɛ a suɔ pɛ nɛ a bui anɔkuale ɔ tue, se mohu a buɔ níhi nɛ dɛ tue ɔ lɛɛ, mi mi fumi kɛ abofu lɛ maa ba a nɔ.+ 9 Amanehlu kɛ he hiami maa ba nɔ fɛɛ nɔ* nɛ e tsuɔ awi yemi ní tsumihi ɔ nɔ, Yudabi kekle, nɛ lɔ ɔ se ɔ, Helabi hulɔ; 10 se hɛ mi nyami kɛ bumi kɛ tue mi jɔmi ha nɔ fɛɛ nɔ nɛ e tsuɔ ní tsumi kpakpahi ɔ, Yudabi kekle,+ nɛ lɔ ɔ se ɔ, Helabi+ hulɔ. 11 Ejakaa Mawu hlɛ nɔ mi.+
12 Nihi tsuo nɛ a be mlaa nɛ́ a pee yayami ɔ, a hɛ mi ma kpata kaa nihi nɛ́ a be mlaa;+ se nihi tsuo nɛ a pee yayami ngɛ mlaa sisi ɔ, a kɛ mlaa lɛ maa kojo mɛ.+ 13 Ejakaa pi nihi nɛ a nuɔ mlaa a ji dali ngɛ Mawu hɛ mi, mohu ɔ, nihi nɛ a yeɔ mlaa a nɔ ɔ ji nihi nɛ a maa bu mɛ dali.+ 14 E ngɛ mi kaa nihi nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ li Mawu mlaa a,+ se a peeɔ níhi nɛ mlaa a deɔ ɔ. E ngɛ mi kaa a li mlaa a mohu lɛɛ, se jamɛ a mlaa a ngɛ a tsui mi. 15 Mɛ nitsɛmɛ nɔuu lɛ a tsɔɔ kaa a ngma níhi nɛ ngɛ mlaa a mi ɔ ngɔ wo a tsui mi be mi nɛ a he nile piɛɛ a he kɛ ngɛ odase yee ɔ, nɛ mɛ nitsɛmɛ a susumihi poɔ a nya aloo e jeɔ a nya po. 16 Nɔ́ nɛ ɔ maa ba mi ngɛ ligbi ɔ nɛ Mawu maa gu Kristo Yesu nɔ kɛ kojo adesahi a laami mi níhi,+ ngɛ sane kpakpa a nɛ i jajeɔ ɔ nya.
17 Jehanɛ ɔ, ke a tsɛɔ mo Yudano,+ nɛ o ngɔɔ o hɛ kɛ fɔɔ mlaa a nɔ, nɛ o fĩaa kɛ fɔɔ Mawu nɔ, 18 nɛ o le e suɔmi nya ní, nɛ o kplɛɛ níhi nɛ a hi saminya a nɔ akɛnɛ a kɛ Mlaa a tsɔse mo ɔ* he je,+ 19 nɛ o ngɛ nɔ mi mami kaa o ji blɔ tsɔɔlɔ kɛ ha hɛ yuyuili, la kɛ ha nihi nɛ a ngɛ diblii mi, 20 nɔ nɛ tsɔseɔ nihi nɛ a susuu we níhi a he, jokuɛ tsɔwi a tsɔɔlɔ, nɛ́ o nu mlaa a mi oti ɔmɛ a sisi nɛ o le anɔkuale nɛ ngɛ Mlaa a mi ɔ, 21 lɛɛ, mo nɛ́ o ngɛ nɔ kpa ní tsɔɔe ɔ, anɛ o tsɔɔ we mo nitsɛ o he ní lo?+ Mo nɛ́ o ngɛ fiɛɛe ke, “Koo ju” ɔ,+ anɛ o juɔ lo? 22 Mo nɛ́ o ngɛ dee ke, “Ko puɛ gba” a,+ anɛ o puɛɔ gba lo? Mo nɛ́ wɔhi a he peeɔ mo tai ɔ, anɛ o juɔ níhi ngɛ wɔ tsuhi a mi lo? 23 Mo nɛ́ o kɛ mlaa fĩaa a, anɛ o tɔ̃ɔ Mlaa a nɔ kɛ pueɔ Mawu hɛ mi si lo? 24 Ejakaa kaa bɔ nɛ a ngma a, “nyɛ he ɔ, a ngɛ musu bɔe kɛ ngɛ Mawu biɛ ɔ sie ngɛ je ma amɛ a kpɛti.”+
25 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, ja o yeɔ mlaa a+ nɔ loko nɔ pomi+ he ngɛ se nami; se ke o tɔ̃ɔ mlaa a nɔ ɔ, pomi nɛ a po mo ɔ ba plɛ pee mɔmlɔtɔ. 26 Se ke nɔ ko nɛ a pui lɛ ɔ+ yeɔ níhi nɛ da nɛ Mlaa a biɔ kaa a pee ɔ nɔ ɔ, e ngɛ mi kaa mɔmlɔtɔtsɛ ji lɛ mohu lɛɛ, se anɛ a be lɛ bue kaa nɔ ko nɛ a po lɛ lo?+ 27 Nɛ ke mo nɛ́ a po mo nɛ o le mlaa a nɛ a ngma a, o tɔ̃ɔ nɔ ɔ, lɛɛ nɔ nɛ e ji mɔmlɔtɔtsɛ ngɛ he lo nya nɛ́ e yeɔ Mlaa a nɔ ɔ maa kojo mo. 28 Ejakaa ke a ke nɔ ko ji Yudano nitsɛnitsɛ ɔ, tsa pi ngɛ kpo nɔ blɔ,+ nɛ jã kɛ̃ lɛ nɔ pomi ɔ hu, tsa pi ngɛ kpo nɔ blɔ, aloo he lo nya.+ 29 Mohu ɔ, nɔ nɛ ji Yudano ngɛ tsui mi ɔ ji Yudano nitsɛnitsɛ,+ nɛ e pomi ɔ ji tsui mi+ nɔ́ nɛ́ a gu mumi ɔ nɔ kɛ po, se pi kɛ gu mlaa ko nɛ a ngma a nɔ.+ Jamɛatsɛ ɔ yi jemi jeɔ Mawu ngɔ, se pi nimli a ngɔ.+
3 Lɛɛ mɛni Yudano kɛ pã ni kpahi, aloo mɛni se nami lɛ ngɛ nɔ pomi he? 2 Se nami babauu ngɛ he ngɛ blɔ fɛɛ blɔ nɔ. Kekleekle ɔ, Yudabi ɔmɛ a dɛ mi lɛ a tu Mawu sɛ gbi klɔuklɔu ɔ kɛ wo.+ 3 Lɛɛ mɛni ji sane ɔ mɔ? Ke ni komɛ be hemi kɛ yemi ɔ, anɛ hemi kɛ yemi nɛ a be ɔ ma tsake anɔkuale nɛ Mawu yeɔ ɔ lo? 4 Dɛbi! Mohu ɔ, ha nɛ a na Mawu kaa anɔkualetsɛ+ ke a maa na adesa fɛɛ adesa kaa lakpatsɛ po,+ kaa bɔ nɛ a ngma a. A ngma ke: “Konɛ o tsɔɔ kaa o ji dalɔ ngɛ o munyuhi a mi, nɛ ke a kojo mo ɔ, o maa ye nguɔ.”+ 5 Se ke nɔ́ nɛ dɛ nɛ́ wa peeɔ ɔ haa nɛ Mawu dami ɔ jeɔ kpo ɔ, mɛni wa ma de? Ke Mawu je e mi mi fumi ɔ kpo ɔ, anɛ e yi dami sane lo? (I ngɛ munyu tue kaa bɔ nɛ adesahi tuɔ munyu ɔ.) 6 Dɛbi! Ejakaa ke jã a, lɛɛ mɛni blɔ nɔ Mawu maa gu kɛ kojo je ɔ?+
7 Se ke ye lakpa a jeɔ Mawu anɔkuale ɔ kpo heii nɛ e woɔ e hɛ mi nyami ɔ, lɛɛ mɛni he je nɛ a ngɛ imi hu kojoe kaa yayami peelɔ mɔ? 8 Lɛɛ mɛni he je nɛ wa de we ke, “Nyɛ ha nɛ waa pee ní yayahi konɛ ní kpakpahi nɛ ba,” kaa bɔ nɛ ni komɛ po lakpa ngɔ fɔ wa nɔ ke jã lɛ wa deɔ ɔ? Kojomi nɛ maa ba nimli nɛ ɔmɛ a nɔ ɔ sa mɛ.+
9 Lɛɛ kɛ ji lɛ kɛɛ? Anɛ wa hi pe ni kpahi lo? Dɛbi! Wa sɛ hlami nɛ wa de kaa Yudabi kɛ Helabi tsuo ngɛ yayami sisi;+ 10 kaa bɔ nɛ a ngma ke: “Dalɔ ko be, nɔ kake ngmelu po be;+ 11 nɔ ko be nɛ e kɔɔ nɔ́ se; nɔ ko be nɛ e hlaa Mawu se blɔ. 12 Adesahi tsuo tla blɔ, se nami ko be mɛ tsuo a he; a ti nɔ ko nɔ ko be nɛ e jeɔ mi mi jɔmi kpo, nɔ kake ngmelu po be.”+ 13 “A kuɛ si ji yɔkɔ nɛ́ a bli nya; a ngɔɔ a lilɛhi kɛ sisiɔ nihi.”+ “Sanga duɔ ngɛ a nya mi.”+ 14 “Nɛ gbiɛmi kɛ doomi+ hyi a nya mi tɔ.” 15 “A nane he sɔɔ kɛ muɔ si puemi.”+ 16 “Hɛ mi kpatami kɛ haomi ngɛ a blɔhi a nɔ, 17 nɛ a li tue mi jɔmi blɔ ɔ.”+ 18 “Mawu gbeye yemi be a mi.”*+
19 Jehanɛ ɔ, wa le kaa níhi tsuo nɛ Mlaa a deɔ ɔ kɔɔ nihi nɛ a ngɛ Mlaa a sisi ɔ a he. Yi mi tomi ɔ ji, konɛ e ha nɛ nihi nɛ a kpa a nya jemi, nɛ jehanɛ hu e tsɔɔ kaa je ɔ tsuo ye fɔ ngɛ Mawu hɛ mi nɛ e sa tue gblami.+ 20 Enɛ ɔ he ɔ, nɔ ko nɔ ko* be nɛ a maa bu lɛ dalɔ ngɛ e hɛ mi kɛ gu mlaa nya ní tsumihi a nɔ,+ ejakaa kɛ gu mlaa a nɔ lɛ a leɔ yayami saminya.+
21 Se amlɔ nɛ ɔ, a je mlaa a se, nɛ a je Mawu dami ɔ kpo+ kaa bɔ nɛ Mlaa a kɛ Gbali ɔmɛ ye he odase ɔ,+ 22 ee, a je Mawu dami ɔ kpo kɛ gu hemi kɛ yemi ngɛ Yesu Kristo mi ɔ nɔ kɛ ha nihi tsuo nɛ a ngɛ hemi kɛ yemi nɛ ɔ. Ejakaa slɔɔto ko be nimli a kpɛti.+ 23 Ejakaa nihi tsuo pee yayami nɛ a sui Mawu hɛ mi nyami ɔ he,+ 24 nɛ e ji nike ní nɛ a ná faa+ kaa e bu mɛ dali kɛ gu e dloomi ɔ+ kɛ kpɔmi nɔ́ ɔ nɛ Kristo Yesu kɛ ha nɛ́ e kɛ kpɔ̃ mɛ ɔ nɔ.+ 25 Mawu ngɔ lɛ kɛ ha kaa kpatami afɔle*+ kɛ gu e muɔ ɔ mi hemi kɛ yemi nɛ wa ma ná a nɔ.+ Mawu pee enɛ ɔ konɛ e kɛ je lɛ nitsɛ e dami ɔ kpo, ejakaa e ná nihi a he tsui nɛ e ngɔ yayamihi nɛ a pee blema a kɛ ke. 26 E pee enɛ ɔ konɛ e kɛ je lɛ nitsɛ e dami ɔ kpo+ ngɛ be nɛ wa ngɛ mi nɛ ɔ mi, konɛ ke e ngɛ nɔ nɛ e ná hemi kɛ yemi ngɛ Yesu mi ɔ bue dalɔ ɔ, lɛ hu a bu lɛ dalɔ.+
27 Ke jã a, lɛɛ jije fĩami ɔ ngɛ mɔ? Nɔ́ ko be nɛ wa maa da nɔ kɛ fĩa. Kɛ gu mɛni mlaa nɔ? Ní tsumihi a nɔ lo?+ Dɛbi, mohu ɔ, kɛ gu hemi kɛ yemi mlaa a nɔ. 28 Ejakaa wa susu kaa a buɔ nɔ ko dalɔ kɛ guɔ hemi kɛ yemi nɔ, se pi mlaa nya ní tsumihi a nɔ.+ 29 Aloo Mawu ɔ, Yudabi pɛ a Mawu lo?+ Anɛ pi nihi nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ hu a Mawu ji lɛ lo?+ Ee, nihi nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ+ hu a Mawu ji lɛ. 30 Akɛnɛ nɔ kake ji Mawu he je ɔ,+ e maa bu nihi nɛ a po mɛ ɔ dali+ kɛ gu hemi kɛ yemi nɔ, nɛ e maa bu mɔmlɔtɔtsɛmɛ ɔmɛ hu dali+ kɛ gu a hemi kɛ yemi ɔ nɔ. 31 Lɛɛ anɛ wa guɔ wa hemi kɛ yemi ɔ nɔ kɛ poɔ mlaa a mi lo? Dɛbi! Mohu ɔ, wa fĩɔ mlaa a se.+
4 Ke jã a, lɛɛ mɛni wa ma de kaa Abraham nɛ e ji wa nɛnɛ ngɛ he lo nya a ná? 2 Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, ke ní tsumihi a he je nɛ a bu Abraham dalɔ ɔ, jinɛ e ko ná nɔ́ ko nɛ e ko da nɔ kɛ ko fĩa, se pi ngɛ Mawu blɔ fa mi. 3 Se mɛni ngmami ɔ de? “Abraham ná hemi kɛ yemi ngɛ Yehowa* mi, nɛ a da lɔ ɔ nɔ kɛ bu lɛ dalɔ.”+ 4 Jehanɛ ɔ, nɔ nɛ e tsuɔ ní ɔ, a bui e hiɔwo ɔ kaa dloomi nɔ́ ko, mohu ɔ, kaa hiɔ nɛ a ye lɛ. 5 Se ke nɔ ko he Mawu ye, nɛ e kɛ e hɛ fɔ we ní tsumihi a nɔ ɔ, Mawu buɔ lɛ dalɔ ngɛ e hemi kɛ yemi ɔ he je.+ Ejakaa Mawu ji nɔ nɛ ma nyɛ maa bu yayami peeli kaa a ji dali. 6 David hu tu bua jɔmi nɛ adesa nɛ Mawu buɔ lɛ dalɔ ɔ náa, se pi ngɛ e ní tsumihi a he ɔ he munyu. E de ke: 7 “Nihi nɛ a tɔ̃ mlaa nɔ se a kɛ ke mɛ nɛ́ a ha a yayamihi a nɔ ha mɛ* ɔ ngɛ bua jɔmi; 8 adesa nɛ Yehowa* be e yayami he akɔtaa bue ɔ ngɛ bua jɔmi.”+
9 Lɛɛ anɛ nihi nɛ a po mɛ ɔ pɛ lɛ a náa bua jɔmi nɛ ɔ lo, aloo mɔmlɔtɔtsɛmɛ ɔmɛ hu piɛɛ he?+ Ejakaa wa deɔ ke: “A da Abraham hemi kɛ yemi ɔ nɔ kɛ bu lɛ dalɔ.”+ 10 Lɛɛ ngɛ mɛni si fɔfɔɛ mi nɛ a bu lɛ dalɔ ɔ? Benɛ a po lɛ ɔ, aloo benɛ a pui lɛ ɔ? Jamɛ a be ɔ mi ɔ, a pui lɛ lolo, mohu ɔ, e ji mɔmlɔtɔtsɛ. 11 Nɛ e ná okadi ko,+ nɛ ji nɔ pomi ɔ kaa nɔ mi mami* nɛ e ná kaa Mawu kplɛɛ e nɔ ngɛ e hemi kɛ yemi ɔ he je be mi nɛ a pui lɛ lolo ɔ. Bɔ nɛ pee nɛ e ba pee tsɛ kɛ ha nihi tsuo nɛ a ngɛ hemi kɛ yemi+ nɛ a pui mɛ ɔ, konɛ a bu mɛ dali. 12 konɛ e nyɛ nɛ e pee tsɛ kɛ ha nina nɛ a po mɛ, pi kɛ ha nihi nɛ a fĩɔ nɔ pomi se ɔ pɛ, se mohu kɛ ha nihi hu nɛ a nyɛɛɔ wa tsɛ Abraham hemi kɛ yemi+ nɛ e ná benɛ e ji mɔmlɔtɔtsɛ ɔ nane mami he ɔmɛ a se pɛpɛɛpɛ ɔ.
13 Ejakaa pi mlaa nɔ nɛ a gu kɛ wo Abraham aloo e nina a* si kaa e sa nɛ e nine nɛ su je ko nɔ kaa weto ní,+ mohu ɔ, hemi kɛ yemi nɔ nɛ́ a da kɛ bu lɛ dalɔ ɔ he je.+ 14 Ejakaa ke nihi nɛ a fĩɔ mlaa se ji ní yeli ɔ, lɛɛ se nami ko be hemi kɛ yemi he mɔ, nɛ si womi ɔ hu peeɔ yaka. 15 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, Mlaa a ngɔɔ mi mi fumi kɛ baa,+ se he nɛ mlaa be ɔ, mlaa nɔ tɔmi ko hu be lejɛ ɔ.+
16 Enɛ ɔ he je nɛ a kɛ da hemi kɛ yemi nɔ ɔ nɛ, konɛ e nyɛ nɛ e pee ngɛ dloomi nya,+ bɔ nɛ pee nɛ si womi ɔ nɛ ba mi kɛ ha e nina a* tsuo,+ pi kɛ ha nihi nɛ a fĩɔ Mlaa a se ɔ pɛ kɛkɛ, se mohu kɛ ha nihi nɛ a fĩ Abraham, nɔ nɛ e ji wɔ tsuo wa tsɛ ɔ hemi kɛ yemi ɔ se ɔ.+ 17 (Kikɛ nɛ ɔ pɛpɛɛpɛ ji bɔ nɛ a ngma a nɛ: “I ngɔ mo kɛ pee tsɛ kɛ ha je mahi fuu.”)+ Enɛ ɔ ba ngɛ Mawu, nɔ nɛ Abraham ná hemi kɛ yemi ngɛ e mi ɔ hɛ mi, nɔ nɛ e haa nɛ ni gbogboehi baa wami mi, nɛ e tsɛɔ níhi nɛ a be ɔ kaa níhi nɛ a ngɛ ɔ.* 18 E ngɛ mi kaa jinɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi ko be mohu lɛɛ, se kɛ̃ ɔ, ngɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi nɛ e ngɛ ɔ he je ɔ, e ná hemi kɛ yemi kaa e ma ba pee tsɛ kɛ ha je mahi fuu ngɛ nɔ́ nɛ a de ɔ nya, a de ke: “Jã lɛ o nina* maa pee.”+ 19 Nɛ e ngɛ mi kaa e hemi kɛ yemi ɔ mi gbɔjɔɔ we mohu lɛɛ, se jamɛ a be ɔ mi ɔ, e bu lɛ nitsɛ e nɔmlɔ tso ɔ kaa nɔ́ ko nɛ e gbo (akɛnɛ e ye jeha 100 he je),+ nɛ jã kɛ̃ lɛ e bu Sara fɔmi kotoku ɔ hu kaa nɔ́ gbogboe.*+ 20 Se ngɛ Mawu si womi ɔ nya a, e hemi kɛ yemi ɔ mimiɛ we; mohu ɔ, e hemi kɛ yemi ɔ ha nɛ e ná he wami, nɛ e wo Mawu hɛ mi nyami 21 nɛ e ná nɔ mi mami nɛ mi wa kaa nɔ́ nɛ Mawu wo he si ɔ, e ma nyɛ maa pee hulɔ.+ 22 Enɛ ɔ he ɔ, “a da lɔ ɔ nɔ kɛ bu lɛ dalɔ.”+
23 Se munyu nɛ ji, “a da lɔ ɔ nɔ kɛ bu lɛ dalɔ” ɔ, pi e he pɛ nɛ a ngma ngɛ,+ 24 mohu ɔ, a ngma ngɛ wɔ hu wa he, wɔ nihi nɛ wɔ hu a maa bu wɔ dali ɔ, akɛnɛ wa heɔ Mawu, nɔ nɛ e tle Yesu nɛ ji wa Nyɔmtsɛ ɔ si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ yeɔ ɔ he je.+ 25 A ngɔ lɛ kɛ ha ngɛ wa yayami ɔmɛ a he,+ nɛ a tle lɛ si ngɛ dali nɛ a maa bu wɔ ɔ he je.+
5 Lɔ ɔ he ɔ, amlɔ nɛ ɔ nɛ a gu hemi kɛ yemi nɔ kɛ bu wɔ dali ɔ,+ nyɛ ha nɛ waa kɛ Mawu nɛ hi si ngɛ tue mi jɔmi mi* kɛ gu wa Nyɔmtsɛ Yesu Kristo nɔ,+ 2 nɔ nɛ kɛ gu e nɔ ɔ, wɔ hu wa ná he blɔ kɛ gu hemi kɛ yemi nɔ kɛ sɛ dloomi nɛ ɔ nɛ lɔ ɔ mi nɛ amlɔ nɛ ɔ wa daa si ngɛ ɔ mi;+ nɛ nyɛ ha nɛ wa nya ngɛ Mawu hɛ mi nyami ɔ he hɛ kɛ nɔ fɔmi ɔ he je. 3 Pi lɔ ɔ pɛ kɛkɛ, se mohu nyɛ ha nɛ wa nya* be mi nɛ wa ngɛ amanehluhi a mi,+ ejakaa wa le kaa amanehlu ngɔɔ si fimi kɛ baa;+ 4 si fimi hu ngɔɔ si himi nɛ Mawu kplɛɛ nɔ kɛ baa;+ si himi nɛ Mawu kplɛɛ nɔ ɔ hu ngɔɔ hɛ kɛ nɔ fɔmi kɛ baa,+ 5 nɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi ha we nɛ nɔ nine nyɛɔ si;+ ejakaa a plɛ Mawu suɔmi ɔ ngɔ wo wa tsui mi kɛ gu mumi klɔuklɔu ɔ nɛ a kɛ ha wɔ ɔ nɔ.+
6 Ejakaa ngɛ anɔkuale mi ɔ, be mi nɛ loloolo ɔ wa ji yayami peeli ɔ,*+ Kristo gbo ngɛ be nɛ a to ɔ nya kɛ ha nihi nɛ a ji yayami peeli ɔ. 7 Ejakaa e he maa wa wawɛɛ kaa nɔ ko ma gbo kɛ ha dalɔ; e ngɛ mi kaa eko ɔ, nɔ ko ma si e gugue kaa e ma gbo kɛ ha nɔmlɔ kpakpa mohu lɛɛ. 8 Se Mawu je lɛ nitsɛ e suɔmi ɔ kpo kɛ tsɔɔ wɔ, kaa be mi nɛ loloolo ɔ wa ji yayami peeli ɔ, Kristo gbo kɛ ha wɔ.+ 9 Lɛɛ amlɔ nɛ ɔ nɛ a gu e muɔ ɔ nɔ kɛ bu wɔ dali ɔ,+ a maa gu e nɔ kɛ he wa yi wami kɛ je mi mi fumi mi.+ 10 Ejakaa ke be mi nɛ wa ji he nyɛli ɔ, a gu Mawu Bi ɔ gbenɔ ɔ nɔ kɛ dla waa kɛ Mawu wa kpɛti ɔ,+ lɛɛ amlɔ nɛ ɔ nɛ a dla waa kɛ lɛ wa kpɛti ɔ, a maa gu e wami ɔ nɔ kɛ he wa yi wami hluu tsɔ. 11 Pi lɔ ɔ pɛ kɛkɛ, se mohu wa gu wa Nyɔmtsɛ Yesu Kristo nɔ kɛ ngɛ nyae ngɛ Mawu mi hulɔ, nɔ nɛ kɛ gu e nɔ ɔ, amlɔ nɛ ɔ, a dla waa kɛ Mawu wa kpɛti ɔ.+
12 Enɛ ɔ he je ɔ, kɛ gu adesa kake nɔ ɔ, yayami ba je ɔ mi, nɛ gbenɔ gu yayami nɔ kɛ ba,+ nɛ gbenɔ sã adesahi tsuo, ejakaa mɛ tsuo a pee yayami.+ 13 Ejakaa yayami ngɛ je ɔ mi loko Mlaa a ba, se ke mlaa be ɔ, a bui nɔ ko kaa e pee yayami.+ 14 Se kɛ̃ ɔ, gbenɔ ye matsɛ kɛ je Adam nɔ kɛ ba su Mose nɔ, nɛ e ye nihi nɛ a pee we yayami kaa bɔ nɛ Adam pee yayami ɔ hu a nɔ matsɛ. Adam ngɛ kaa nɔ nɛ a wo e he si nɛ e maa ba a.+
15 Se nike ní ɔ be kaa tɔmi ɔ. Ejakaa ke adesa kake tɔmi ɔ ha nɛ nihi babauu gbo ɔ, lɛɛ Mawu dloomi ɔ kɛ e nike ní ɔ nɛ e kɛ ha faa kɛ gu nɔmlɔ kake+ nɛ ji Yesu Kristo dloomi ɔ nɔ ɔ maa hiɛ kɛ be nɔ* hluu tsɔ kɛ ha nihi babauu!+ 16 Jehanɛ se hu ɔ, e slo níhi nɛ je nike ní nɛ a kɛ ha faa a mi kɛ ba a ngɛ níhi nɛ je yayami nɛ adesa kake pee ɔ mi kɛ ba a he.+ Ejakaa nɔ́ nɛ je tɔmi kake ɔ he kojomi ɔ mi kɛ ba a ji fɔ bumi,+ se nike ní nɛ a kɛ ha ngɛ tɔmihi babauu a se ɔ ha nɛ a bu nihi fuu dali.+ 17 Ejakaa ke adesa kake ɔ tɔmi he je nɛ gbenɔ gu jamɛ a nɔ ɔ nɔ kɛ ye matsɛ ɔ,+ lɛɛ nihi nɛ a ná dloomi babauu kɛ dami nike ní nɛ a kɛ ha faa a+ maa ye nɔ kaa matsɛmɛ+ ngɛ wami mi kɛ gu nɔ kake ɔ, nɛ ji Yesu Kristo nɔ hluu tsɔ!+
18 Lɔ ɔ he ɔ, kaa bɔ nɛ kɛ gu tɔmi kake nɔ ɔ, a bu adesa slɔɔtohi tsuo fɔ ɔ,+ jã kɛ̃ lɛ kɛ gu dami ní peemi kake nɔ ɔ, a maa bu adesa slɔɔtohi tsuo+ dali konɛ a ná wami.+ 19 Ejakaa kaa bɔ nɛ kɛ gu adesa kake ɔ tue gbomi ɔ nɔ nɛ́ nihi babauu ba plɛ yayami peeli ɔ,+ jã nɔuu kɛ̃ lɛ kɛ gu nɔ kake ɔ tue bumi ɔ nɔ ɔ, nihi babauu ma ba plɛ dali.+ 20 Jehanɛ ɔ, Mlaa a ba konɛ tɔmi nɛ hiɛ.+ Se he nɛ yayami hiɛ babauu ngɛ ɔ, dloomi hiɛ kɛ be nɔ babauu ngɛ lejɛ ɔ. 21 Mɛni yi mi tomi he je? Konɛ kaa bɔ nɛ yayami kɛ gbenɔ ye matsɛ ɔ,+ jã kɛ̃ lɛ dloomi hu maa ye matsɛ kɛ gu dami nɔ kɛ ya neneene wami mi, kɛ gu Yesu Kristo, wa Nyɔmtsɛ ɔ nɔ.+
6 Lɛɛ mɛni wa ma de mɔ? Anɛ e sa nɛ waa ya nɔ nɛ waa hi yayami mi konɛ dloomi nɛ hiɛ babauu lo? 2 Dɛbi! Akɛnɛ wa na kaa wa gbo ngɛ yayami blɔ fa mi he je ɔ,+ mɛni he je nɛ wa maa ya nɔ maa hi yayami mi mɔ?+ 3 Aloo anɛ nyɛ li kaa wɔ tsuo nɛ́ a baptisi wɔ kɛ wo Kristo Yesu mi ɔ,+ a baptisi wɔ kɛ wo e gbenɔ ɔ mi lo?+ 4 Enɛ ɔ he ɔ, a pu wɔ kɛ piɛɛ e he kɛ gu baptisimi nɛ a baptisi wɔ kɛ wo e gbenɔ ɔ mi ɔ nɔ,+ konɛ kaa bɔ nɛ a tle Kristo si kɛ je gbogboehi a kpɛti kɛ gu Tsɛ ɔ hɛ mi nyami ɔ nɔ ɔ, wɔ hu e sa nɛ waa nyɛɛ ngɛ wami ehe mi.+ 5 Ke waa kɛ lɛ pee kake ngɛ gbenɔ nɛ ngɛ kaa e nɔ́ ɔ mi ɔ,+ lɛɛ bɔ fɛɛ bɔ nɛ ji ɔ, waa kɛ lɛ maa pee kake ngɛ si nɛ́ a tle lɛ ɔ hu mi.+ 6 Ejakaa wa le kaa a ka wa su momo ɔ kɛ wo tso he kɛ piɛɛ e he,+ konɛ a ha nɛ wa nɔmlɔ tso ɔ nɛ yayami ngɛ he ɔ nɛ ko ná he wami hu,+ bɔ nɛ pee nɛ wa ko ya nɔ nɛ waa pee nyɔguɛhi kɛ ha yayami hu.+ 7 Ejakaa nɔ nɛ e gbo ɔ, a ha nɛ e ye e he ngɛ e yayami he.*
8 Jehanɛ se hu ɔ, ke waa kɛ Kristo gbo ɔ, wa he ye kaa waa kɛ lɛ maa hi wami mi hulɔ. 9 Ejakaa wa le kaa amlɔ nɛ ɔ nɛ a tle Kristo si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ,+ e be gboe hu gblegbleegble;+ gbenɔ yi e nɔ nyɔmtsɛ hu. 10 Ejakaa gbomi nɛ e gbo ɔ, e gbo ngɛ yayami blɔ fa mi* si kake nyɔngloo,+ se wami mi nɛ e ngɛ ɔ, e ngɛ wami mi ngɛ Mawu blɔ fa mi. 11 Jã kɛ̃ lɛ nyɛ hu e sa nɛ nyɛɛ bu nyɛ he kaa nihi nɛ a gbo ngɛ yayami blɔ fa mi, se a ngɛ wami mi kɛ ha Mawu kɛ gu Kristo Yesu nɔ.+
12 Enɛ ɔ he ɔ, nyɛ ko ha nɛ yayami nɛ ya nɔ nɛ e ye matsɛ ngɛ nyɛ nɔmlɔ tsohi nɛ a gboɔ ɔ nɔ hu,+ konɛ nyɛ ko bu a we akɔnɔ ɔmɛ tue. 13 Jã kɛ̃ lɛ nyɛ ko ya nɔ nɛ nyɛɛ ngɔ nyɛ nɔmlɔ tso* ɔmɛ kɛ ha yayami nɛ́ nyɛ kɛ pee nɔ́ nɛ dɛ, mohu ɔ, nyɛɛ ngɔ nyɛ he kɛ ha Mawu kaa nihi nɛ a je yɔkɔ mi kɛ ba wami mi, nɛ nyɛɛ ngɔ nyɛ nɔmlɔ tso* ɔmɛ hu kɛ ha Mawu konɛ nyɛɛ pee nɔ́ nɛ da.+ 14 E sɛ nɛ yayami nɛ pee nyɔmtsɛ ngɛ nyɛ nɔ, ejakaa nyɛ be mlaa sisi,+ se mohu nyɛ ngɛ dloomi sisi.+
15 Lɛɛ mɛni wa ma de mɔ? Anɛ e sa kaa waa pee yayami akɛnɛ wa be mlaa sisi, se mohu wa ngɛ dloomi sisi ɔ he je lo?+ Dɛbi! 16 Anɛ nyɛ li kaa ke nyɛ ngɔ nyɛ he kɛ ha nɔ ko kaa nyɔguɛhi nɛ́ a buɔ tue ɔ,+ yayami+ nɛ kɛ nɔ yaa gbenɔ mi jio,+ tue bumi nɛ kɛ nɔ yaa dami mi jio, nyɛ ji nɔ nɛ nyɛ buɔ lɛ tue ɔ e nyɔguɛhi lo? 17 Se sina ha Mawu kaa e ngɛ mi kaa be ko nɛ be ɔ, nyɛ ji nyɔguɛhi kɛ ha yayami mohu lɛɛ, se nyɛ je nyɛ tsui mi nɛ nyɛ bu tsɔɔmi henɔ nɛ ɔ nɛ a ngɔ kɛ ha nyɛ ɔ tue. 18 Ee, akɛnɛ a ha nɛ nyɛ ye nyɛ he kɛ je yayami he he je ɔ,+ nyɛ ba pee nyɔguɛhi kɛ ha nɔ́ nɛ da.+ 19 Akɛnɛ yayami ha nɛ nyɛ gbɔjɔ he je ɔ, i ngɛ munyu tue kaa bɔ nɛ adesahi tuɔ munyu ɔ. Jinɛ nyɛ haa nɛ nyɛ nɔmlɔ tso ɔ akɔnɔ ɔ peeɔ nyɛ nyɔguɛ kɛ ha mu ní tsumihi kɛ yiwutso ní peepeehi. Se amlɔ nɛ ɔ, nyɛɛ di níhi nɛ ma ha nɛ nyɛɛ pee nyɔguɛ kɛ ha nɔ́ nɛ da kɛ nɔ́ nɛ ngɛ klɔuklɔu ɔ se.+ 20 Ejakaa benɛ nyɛ ji nyɔguɛhi kɛ ha yayami ɔ, nyɛ ye nyɛ he ngɛ dami he.
21 Lɛɛ mɛni ji yiblii nɛ nyɛ woɔ ngɛ jamɛ a be ɔ mi? Mɛ ji níhi nɛ amlɔ nɛ ɔ, zo peeɔ nyɛ ngɛ a he ɔ nɛ. Ejakaa jamɛ a ní ɔmɛ a nyagbe ji gbenɔ.+ 22 Se amlɔ nɛ ɔ nɛ a ha nɛ nyɛ ye nyɛ he kɛ je yayami he nɛ nyɛ ba pee Mawu nyɔguɛhi ɔ, nyɛ ngɛ nyɛ yiblii ɔ woe ngɛ klɔuklɔu peemi blɔ fa mi,+ nɛ e nyagbe ji neneene wami.+ 23 Ejakaa yayami he hiɔwo ji gbenɔ,+ se nike ní nɛ Mawu kɛ haa ji neneene wami+ kɛ gu Kristo Yesu, wa Nyɔmtsɛ ɔ nɔ.+
7 Nyɛmimɛ, anɛ nyɛ li kaa be abɔ nɛ nɔmlɔ adesa ngɛ wami mi nɛ ɔ, Mlaa a ji e nyɔmtsɛ lo? (ejakaa i kɛ nihi nɛ a le mlaa lɛ ngɛ munyu tue ɔ nɛ) 2 Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, mlaa fiɔ yogbayo kɛ mɛtɛɔ e huno he be abɔ nɛ e huno ɔ ngɛ wami mi; se ke e huno ɔ gbo ɔ, e yeɔ e he ngɛ e huno ɔ mlaa a he.+ 3 Enɛ ɔ he ɔ, ke e ya pee nyumu kpa yo be mi nɛ e huno ɔ ngɛ je mi ɔ, lɛɛ a ma tsɛ lɛ ke gba puɛlɔ.+ Se ke e huno ɔ gbo ɔ, e ye e he ngɛ e huno ɔ mlaa a he, lɔ ɔ he ɔ, ke e ya pee nyumu kpa yo ɔ, pi gba puɛlɔ ji lɛ.+
4 Lɔ ɔ he ɔ, ye nyɛmimɛ, nyɛ hu a ha nɛ nyɛ gbo kɛ ha Mlaa a kɛ gu Kristo nɔmlɔ tso ɔ nɔ konɛ nyɛ ba pee nɔ kpa níhi,+ nɛ ji nɔ nɛ a tle lɛ si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ+ níhi, konɛ waa wo yiblii kɛ ha Mawu.+ 5 Ejakaa benɛ wa hi si ngɛ he lo ɔ nya a, yayami akɔnɔhi nɛ Mlaa a tle si ɔ tsu ní ngɛ wa nɔmlɔ tso* ɔmɛ a mi konɛ e wo yiblii kɛ ha gbenɔ.+ 6 Se amlɔ nɛ ɔ, a ha nɛ wa ye wa he kɛ je Mlaa a he,+ ejakaa wa gbo kɛ ha nɔ́ nɛ tsi wa nya a konɛ waa pee nyɔguɛhi ngɛ sisi numi ehe nya kɛ gu mumi ɔ nɔ,+ se pi ngɛ sisi numi momo ɔ nya kɛ gu mlaa a nɛ a ngma a nɔ.+
7 Lɛɛ mɛni wa ma de? Anɛ Mlaa a ji yayami lo? Dɛbi! Ngɛ anɔkuale mi ɔ, kaa tsa pi Mlaa a he ɔ, jinɛ i ko ba li yayami.+ Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, ke pi nɛ Mlaa a de ke: “E sɛ nɛ o hɛ nɛ kɔ̃” ɔ, jinɛ i ko li nɔ́ nɛ ji hɛkɔ.+ 8 Se yayami ngɔ he blɔ nɛ kita a ha lɛ ɔ kɛ tsu hɛkɔ ní tsumi slɔɔtohi tsuo ngɛ ye mi, ejakaa ke mlaa be ɔ, yayami gbo.+ 9 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, be ko ɔ, i ngɛ wami mi nɛ i be mlaa. Se benɛ kita a ba a, yayami ba wami mi ekohu, se imi lɛɛ i gbo.+ 10 Nɛ kita a nɛ jinɛ e ko ngɔ mi kɛ ya wami mi ɔ,+ i na kaa e kɛ mi ya gbenɔ mi mohu. 11 Ejakaa yayami ngɔ he blɔ nɛ kita a ha lɛ ɔ kɛ sisi mi, nɛ e gu nɔ kɛ gbe mi. 12 Enɛ ɔ he ɔ, Mlaa a nitsɛ ngɛ klɔuklɔu, nɛ kita a hu ngɛ klɔuklɔu, nɛ e da, nɛ e ji nɔ́ kpakpa.+
13 Enɛ ɔ he ɔ, anɛ nɔ́ kpakpa a gbe mi lo? Dɛbi! Se yayami pee jã, konɛ lɔ ɔ nɛ tsɔɔ kaa yayami gu nɔ́ kpakpa nɔ kɛ ngɛ mi gbee,+ bɔ nɛ pee nɛ kɛ gu kita a nɔ ɔ, yayami nɛ je kpo heii kaa nɔ́ ko nɛ e hí kulaa.+ 14 Ejakaa wa le kaa Mlaa a, mumi mi nɔ́, se imi lɛɛ he lo mi nɔmlɔ ji mi, nɛ a jua mi ngɔ wo yayami sisi.+ 15 I nui nɔ́ nɛ i ngɛ pee ɔ sisi. Ejakaa níhi nɛ i suɔ ɔ, pi lɔ ɔmɛ nɛ i peeɔ, mohu ɔ, i peeɔ níhi nɛ i hiɔ. 16 Se ke níhi nɛ i sume lɛ i peeɔ ɔ, lɛɛ i kplɛɛ nɔ kaa Mlaa a hi. 17 Se amlɔ nɛ ɔ, pi imi ji nɔ nɛ ngɛ pee hu, mohu ɔ, yayami ɔ nɛ́ ngɛ ye mi ɔ.+ 18 Ejakaa i le kaa ngɛ ye mi, nɛ ji ye he lo ɔ mi ɔ, nɔ́ kpakpa ko be; ejakaa i suɔ wawɛɛ kaa ma pee nɔ́ nɛ hi, se i be nyɛmi nɛ ma kɛ pee.+ 19 Ejakaa kpakpa nɛ i suɔ ɔ, i pee we, se yayami nɛ i sume ɔ, lɔ ɔ mohu lɛ i peeɔ. 20 Ke pi nɔ́ nɛ i suɔ ɔ nɛ i peeɔ ɔ, lɛɛ pi imi ji nɔ nɛ e ngɛ pee hu mɔ, se mohu yayami ɔ nɛ ngɛ ye mi ɔ.
21 Lɛɛ i naa mlaa nɛ ɔ ngɛ ye blɔ fa mi: Ke i suɔ kaa ma pee nɔ́ nɛ da a, nɔ́ yayami mohu lɛ i naa ngɛ ye mi.+ 22 Ngɛ nɔmlɔ nɛ i ji ngɛ ye mi ɔ blɔ fa mi ɔ, ye bua jɔɔ Mawu mlaa a he wawɛɛ nitsɛ,+ 23 se i naa mlaa kpa ko ngɛ ye nɔmlɔ tso ɔ* mi nɛ e ngɛ hwue kɛ ngɛ ye juɛmi mlaa a sie,+ nɛ e ngɛ mi nyɔguɛ ngɔe kɛ ngɛ yayami mlaa+ nɛ ngɛ ye nɔmlɔ tso ɔ* mi ɔ hae. 24 I ji nɔmlɔ nɛ e ní ngɛ mɔbɔ! Mɛnɔ ma kpɔ̃ mi kɛ je nɔmlɔ tso nɛ e kɛ mi ngɛ gbenɔ nɛ ɔ mi woe ɔ dɛ mi? 25 Sina ha Mawu kɛ gu Yesu Kristo wa Nyɔmtsɛ ɔ nɔ! Enɛ ɔ he ɔ, imi nitsɛ i ngɔ ye juɛmi ɔ kɛ pee nyɔguɛ kɛ ha Mawu mlaa a, se ye he lo ɔ lɛɛ, kɛ ha yayami mlaa a.+
8 Lɔ ɔ he ɔ, fɔ bumi ko be kɛ ha nihi nɛ a kɛ Kristo Yesu pee kake ɔ. 2 Ejakaa mumi ɔ mlaa a nɛ́ e haa wami nɛ́ e kɛ Kristo Yesu pee kake ɔ ha nɛ nyɛ ye nyɛ he+ kɛ je yayami kɛ gbenɔ mlaa a he. 3 Mose Mlaa a be he wami ko nɛ e kɛ ma ha nɛ nyɛɛ ye nyɛ he,+ ejakaa adesahi gbɔjɔ+ nɛ yayami ngɛ a he. Se Mawu ma nyɛ ma ha nɛ nyɛɛ ye nyɛ he kɛ gu e Bi ɔ+ nɛ e tsɔ kɛ ba ngɛ he lo mi ɔ nɔ,+ konɛ e ba je yayami kɛ je. Enɛ ɔ he ɔ, Mawu bu yayami fɔ ngɛ he lo mi. 4 Konɛ waa pee dami níhi nɛ Mlaa a biɔ nɛ́ waa pee ɔ,+ kɛ gu wa he lo ɔ nɛ yayami ngɛ he ɔ nɛ wa be blɔ ngmɛe nɛ e kudɔ wɔ, mohu ɔ, nɛ́ wa ma ha nɛ Mawu mumi ɔ nɛ kudɔ wɔ ɔ nɔ.+ 5 Ejakaa nihi nɛ a hiɔ si ngɛ he lo ɔ nya a susuɔ he lo ɔ níhi a he,+ se nihi nɛ a hiɔ si ngɛ mumi ɔ nya a lɛɛ, a susuɔ mumi ɔ níhi a he.+ 6 Ejakaa juɛmi nɛ a kɛ maa he lo ɔ nɔ ɔ peeɔ gbenɔ,+ se juɛmi nɛ a kɛ maa mumi ɔ nɔ ɔ peeɔ wami kɛ tue mi jɔmi.+ 7 Nɔ nɛ e kɛ e juɛmi maa he lo ɔ nɔ ɔ ba peeɔ Mawu he nyɛlɔ,+ ejakaa e ngɔɛ e he kɛ wui Mawu mlaa a sisi, nɛ ngɛ anɔkuale mi hu ɔ, e be nyɛe maa pee jã. 8 Enɛ ɔ he ɔ, nihi nɛ a peeɔ he lo ɔ nya ní ɔ be nyɛe maa sa Mawu hɛ mi.
9 Se ke Mawu mumi ɔ ngɛ nyɛ mi niinɛ ɔ, lɛɛ pi he lo ɔ nya ní nɛ nyɛ tsuɔ, mohu ɔ, mumi ɔ nya ní.+ Se ke nɔ ko be Kristo mumi ɔ, pi Kristo nɔ́ ji jamɛ a nɔ ɔ. 10 Se ke Kristo kɛ nyɛ pee kake ɔ,+ lɛɛ nɔmlɔ tso ɔ gbo ngɛ yayami he je, se mumi ɔ ji wami ngɛ dami he je. 11 Ke amlɔ nɛ ɔ, nɔ nɛ e tle Yesu si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ mumi ɔ ngɛ nyɛ mi ɔ, nɔ nɛ e tle Kristo Yesu si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ+ ma ha nɛ wami maa ba nyɛ hu nyɛ nɔmlɔ tso nɛ gboɔ ɔ mi+ kɛ gu e mumi ɔ nɛ ngɛ nyɛ mi ɔ nɔ.
12 Enɛ ɔ he ɔ, nyɛmimɛ, e sɛ nɛ waa bu he lo ɔ tue;+ 13 ejakaa ke nyɛ bu he lo ɔ tue ɔ, bɔ fɛɛ bɔ nɛ ji ɔ, nyɛ ma gbo; se ke nyɛ ngɔ mumi ɔ kɛ gbe he lo ɔ ní tsumi ɔmɛ ɔ,+ nyɛ maa hi wami mi.+ 14 Ejakaa nihi tsuo nɛ Mawu mumi ɔ nyɛɛɔ a hɛ mi ɔ ji Mawu bimɛ niinɛ.+ 15 Ejakaa pi nyɔguɛ mumi nɛ nyɛ ná nɛ nyɛ maa hi gbeye yee ekohu, mohu ɔ, nyɛ ná mumi nɛ́ Mawu kɛ ha konɛ e kɛ ngɔ wɔ kaa e bimɛ ɔ, nɛ kɛ gu mumi nɛ ɔ nɔ ɔ, wa kpaa ngmlaa ke: “Abba,* Tsaatsɛ!”+ 16 Mumi ɔ nitsɛ kɛ wɔ hu wa mumi ɔ+ yeɔ odase kaa Mawu bimɛ ji wɔ.+ 17 Jehanɛ ɔ, ke wa ji Mawu bimɛ ɔ, lɛɛ wa ji nihi nɛ e sa nɛ wa ná weto ní, nɛ ji weto ní nɛ Mawu kɛ ma ha a. Nɛ waa kɛ Kristo tsuo ma ná weto ní.+ Ke waa kɛ lɛ na nɔ́ ɔ,+ a maa wo waa kɛ lɛ tsuo wa hɛ mi nyami.+
18 Ejakaa ke i ngɔ amanehluhi nɛ wa naa ngɛ be nɛ ɔ mi ɔ kɛ to hɛ mi nyami nɛ a ma je kpo ngɛ wa mi ɔ he ɔ, i buɔ amanehlu ɔmɛ kaa a sui nɔ́ ko kulaa.+ 19 Ejakaa adebɔ ní ɔmɛ tsuo ngɛ mlɛe wawɛɛ konɛ Mawu nɛ je e bimɛ ɔmɛ kpo.+ 20 Ejakaa a ngɔ adebɔ ní ɔmɛ kɛ wo yaka níhi a sisi,+ pi ngɛ mɛ nitsɛmɛ a suɔmi nya, se ngɛ nɔ nɛ e ngɔ mɛ kɛ wo a sisi ɔ suɔmi nya, ngɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi he je, 21 konɛ a ha nɛ adebɔ ní ɔmɛ nitsɛmɛ hu nɛ a ye a he+ kɛ je puɛmi nyɔguɛ yemi ɔ mi, nɛ́ a ná Mawu bimɛ ɔmɛ a hɛ mi nyami he yemi ɔ. 22 Ejakaa wa le kaa adebɔ ní ɔmɛ tsuo ngɛ kɛmɛe, nɛ a ngɛ piie kɛ ba si amlɔ nɛ ɔ. 23 Pi lɔ ɔ pɛ kɛkɛ, se wɔ nitsɛmɛ hu nɛ wa ngɛ kekle yiblii ɔ, nɛ ji mumi ɔ, ee, wɔ nitsɛmɛ wa kɛmɛɔ ngɛ wa mi+ be mi nɛ waa kɛ hɛdɔ ngɛ mlɛe nɛ Mawu nɛ ngɔ wɔ kaa binyumuhi,+ nɛ ji kpɔmi nɔ́ nɛ a kɛ ma je wɔ kɛ je wa nɔmlɔ tso ɔ mi ɔ. 24 Ejakaa a he wa yi wami ngɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi nɛ ɔ mi; se hɛ kɛ nɔ fɔmi nɛ a naa a, pi hɛ kɛ nɔ fɔmi, ejakaa ke adesa ko naa nɔ́ ko ɔ, anɛ e pa hyɛɔ jamɛ a nɔ́ ɔ blɔ lo? 25 Se ke waa kɛ wa hɛ fɔ+ nɔ́ ko nɛ wa nɛ nɔ ɔ,+ wa yaa nɔ nɛ waa kɛ si fimi mlɛɔ jamɛ a nɔ́ ɔ wawɛɛ.+
26 Jehanɛ ɔ, mumi klɔuklɔu ɔ ma nyɛ maa ye bua wɔ ke wa gbɔjɔ.+ Eko ɔ, wa le kaa e sa nɛ waa sɔle, se wa li nɔ́ nɛ e sa kaa waa sɔle kɛ bi. Enɛ ɔ he ɔ, mumi ɔ ma nyɛ ma kpa pɛɛ ha wɔ ke wa ngɛ kɛmɛe se wa li nɔ́ tutuutu nɛ wa ma de ɔ. 27 Se nɔ nɛ e hlaa tsuihi a mi ɔ+ nu mumi ɔ sisi, ejakaa e ngɛ pɛɛ kpae ha ni klɔuklɔu ɔmɛ kaa bɔ nɛ Mawu suɔ ɔ.
28 Wa le kaa Mawu haa nɛ e ní tsumi ɔmɛ tsuo peeɔ kake konɛ e hi kɛ ha nihi nɛ a suɔ Mawu ɔ, nihi nɛ mɛ ji nihi nɛ a tsɛ ngɛ e yi mi tomi ɔ nya a;+ 29 ejakaa nihi nɛ e ngɔ e juɛmi kɛ ya a nɔ kekleekle ɔ, e hla mɛ ngɔ to hulɔ konɛ e ha nɛ a su nɛ́ hi kaa e Bi ɔ nɔ́ ɔ,+ bɔ nɛ pee nɛ e Bi ɔ nɛ pee kekleekle bi+ ngɛ nyɛmimɛ fuu a kpɛti.+ 30 Jehanɛ se hu ɔ, nihi nɛ e hla mɛ ngɔ to ɔ,+ mɛ nɔuu ji nihi nɛ e tsɛ hulɔ;+ nɛ nihi nɛ e tsɛ mɛ ɔ, mɛ nɔuu ji nihi nɛ e bu mɛ dali ɔ nɛ.+ Nyagbenyagbe ɔ, nihi nɛ e bu mɛ dali ɔ, mɛ nɔuu ji nihi nɛ e wo a hɛ mi nyami ɔ nɛ.+
31 Lɛɛ mɛni wa ma de ngɛ ní nɛ ɔmɛ a he mɔ? Ke Mawu ngɛ kɛ ha wɔ ɔ, lɛɛ mɛnɔ maa te si kɛ wo wɔ?+ 32 Akɛnɛ e nɛ lɛ nitsɛ e Bi ɔ po mɔbɔ, se mohu e ngɔ lɛ kɛ ha ngɛ wɔ tsuo wa he he je ɔ,+ lɛɛ anɛ e be mi mi jɔmi mi jee konɛ e ngɔ ní kpahi tsuo kɛ piɛɛ e Bi ɔ he kɛ ha wɔ lo? 33 Mɛnɔ maa po nihi nɛ Mawu hla mɛ ɔ a nya?+ Mawu ji Nɔ nɛ e buɔ mɛ dali.+ 34 Mɛnɔ maa bu mɛ fɔ? Kristo Yesu ji nɔ nɛ e gbo, ee, pi lɔ ɔ pɛ kɛkɛ, lɛ ji nɔ nɛ a tle lɛ si, nɛ́ e ngɛ Mawu hiɔ nɔ,+ nɛ́ e kpaa pɛɛ kɛ haa wɔ hulɔ ɔ nɛ.+
35 Mɛni ma je wɔ kɛ je Kristo ɔ suɔmi ɔ he?+ Amanehlu, aloo haomi, aloo yi mi wami, aloo hwɔ, aloo he gu hɛɛmi, aloo oslaa, aloo klaate lo?+ 36 Kaa bɔ nɛ a ngma a: “O he ɔ, daa ligbi ɔ, wa ngɛ gbenɔ nya mi; a bu wɔ kaa jijɔhi nɛ a yaa gbe mɛ.”+ 37 Se ngɛ ní nɛ ɔmɛ tsuo a mi ɔ, kɛ gu nɔ nɛ e suɔ wɔ ɔ nɔ ɔ, wa yeɔ kunimi kɛ piɔ si.+ 38 Ejakaa i ngɛ nɔ mi mami kaa gbenɔ jio, wami jio, hiɔwe bɔfohi jio, nɔ yemihi jio, níhi nɛ ngɛ hiɛ ɔ amlɔ nɛ ɔ jio, níhi nɛ maa ba jio, he wamihi jio,+ 39 nɔ́ ko nɛ ngɛ hiɔwe jio, nɔ́ ko nɛ ngɛ zugba jio, adebɔ nɔ́ kpa ko jio, ní nɛ ɔmɛ ekoeko be nyɛe ma je wɔ kɛ je Mawu suɔmi ɔ nɛ ngɛ Kristo Yesu, wa Nyɔmtsɛ ɔ mi ɔ he kɔkɔɔkɔ.
9 Kaa Kristo se nyɛɛlɔ ɔ, i ngɛ anɔkuale tue; pi lakpa nɛ i ngɛ yee. Ye he nile nɛ mumi klɔuklɔu ɔ ngɛ lɛ kudɔe ɔ yeɔ enɛ ɔ he odase: 2 i ngɛ aywilɛho yee wawɛɛ, nɛ nɔ́ dɔdɔɛ nɛ i ngɛ he nue ngɛ ye tsui mi ɔ hu se pui. 3 Ejakaa imi nitsɛ ɔ, i ná nɛ a je mi kɛ je Kristo he kaa nɔ ko nɛ a gbiɛ lɛ ngɛ ye nyɛmimɛ kɛ ye wekuli a he je. A ji ye nyɛmimɛ ngɛ he lo nya, 4 nɛ ji Israelbi ɔmɛ. Mɛ ji nihi nɛ Mawu ngɔ mɛ kaa bimɛ,+ nɛ́ a nine su hɛ mi nyami ɔ, somi ɔ,+ Mlaa a,+ sɔmɔmi he blɔ nɛ ngɛ klɔuu+ kɛ si womi ɔ+ nɔ ɔ nɛ. 5 A nihi ji wa nɛmɛ ɔmɛ,+ nɛ mɛ hu a mi lɛ Kristo ɔ je kɛ ba ngɛ he lo nya.+ Á je Mawu, nɔ nɛ e ngɛ níhi tsuo a nɔ he wami ɔ yi kɛ ya neneene. Amen.
6 Se pi kaa Mawu munyu ɔ pee yaka. Ejakaa tsa pi nihi tsuo nɛ a je Israel ɔ ji “Israelbi” nitsɛnitsɛ.+ 7 Jã kɛ̃ lɛ pi mɛ tsuo ji bimɛ akɛnɛ a ji Abraham nina a*+ he je; mohu ɔ, “Nɔ nɛ a ma tsɛ ke o nina a,* Isak nɔ+ lɛ e maa gu kɛ ba.” 8 Enɛ ɔ tsɔɔ kaa bimɛ ngɛ he lo mi ɔ, a pi Mawu bimɛ nitsɛnitsɛ,+ mohu ɔ, bimɛ nɛ a gu si womi ɔ nɔ+ kɛ fɔ ɔ ji nihi nɛ a buɔ mɛ kaa nina a* nɛ. 9 Ejakaa si womi ɔ lɛ e nyɛɛ se nɛ ɔ nɛ: “Ma ba ngɛ be nɛ ɔ mi nɛ Sara ma fɔ binyumu.”+ 10 Pi jamɛ a be ɔ mi pɛ, se mohu benɛ nyumu kake nɛ ji Isak, wa nɛnɛ ɔ wo Rebeka hawi a hɔ ɔ;+ 11 ejakaa benɛ a ná we nɛ a fɔ mɛ nɛ a maa pee nɔ́ kpakpa aloo nɔ́ yaya lolo ɔ, Mawu tsɔɔ nɔ nɛ e maa hla a kɛ fɔ si momo. Ejakaa Mawu hlaa nɔ nɛ e suɔ, se pi ngɛ adesahi a ní tsumihi a nya, 12 nɛ e de Rebeka ke: “Nɔkɔtɔma a maa pee nyɔguɛ kɛ ha jokuɛ ɔ.”+ 13 Kaa bɔ nɛ a ngma ke: “I suɔ Yakob, se Esau lɛɛ, i nyɛ lɛ” ɔ.+
14 Lɛɛ mɛni wa ma de mɔ? Anɛ Mawu yi dami sane lo? Dɛbi!+ 15 Ejakaa e de Mose ke: “Nɔ nɛ i suɔ kaa ma na lɛ mɔbɔ ɔ, ma na lɛ mɔbɔ, nɛ nɔ nɛ i suɔ nɛ ye mi mi nɛ sã mi ngɛ e he ɔ, ye mi mi maa sã mi ngɛ e he.”+ 16 Enɛ ɔ he ɔ, e dɛ si ngɛ nɔ́ nɛ nɔ ɔ suɔ wawɛɛ ɔ nɔ, aloo nɔ ɔ mɔde bɔmi nɔ,* mohu ɔ, e daa si ngɛ Mawu, nɔ nɛ naa mɔbɔ ɔ nɔ.+ 17 Ejakaa ngmami ɔ de ngɛ Farao he ke: “Yi mi tomi tutuutu he je nɛ i ha nɛ o ngɛ wami mi ji kaa ma gu o nɔ kɛ je ye he wami ɔ kpo, bɔ nɛ pee nɛ ma ha nɛ a jaje ye biɛ ɔ ngɛ zugba a nɔ tsuo.”+ 18 Enɛ ɔ he ɔ, nɔ fɛɛ nɔ nɛ e suɔ kaa e maa na lɛ mɔbɔ ɔ, e naa lɛ mɔbɔ, se e ngmɛɔ nɔ fɛɛ nɔ nɛ e suɔ kaa e maa kplii e tsui ɔ blɔ nɛ e kpliiɔ e tsui.+
19 Enɛ ɔ he ɔ, o ma bi mi ke: “Lɛɛ mɛni he je nɛ loloolo ɔ, e hlaa tɔmi ɔ? Ejakaa mɛnɔ lɛ e nyɛ nɛ e tsi e suɔmi nya ní peemi nya?” 20 Se mo adesa, mɛnɔ ji mo nɛ o maa tu munyu kɛ si Mawu?+ Anɛ nɔ́ nɛ a puɛ ɔ biɔ e puɛlɔ ɔ ke: “Mɛni he je nɛ o pee mi kikɛ nɛ ɔ lo?”+ 21 Mɛni? Anɛ buɛ puɛlɔ ɔ be he wami ngɛ zu ɔ nɔ+ kaa e maa ngɔ zu kake ɔ nɛ e pɔtɔ ɔ nɔuu kɛ puɛ buɛ nɛ a kɛ tsuɔ nɔ́ nɛ bumi ngɛ he, nɛ́ e ngɔ eko kɛ puɛ buɛ nɛ a kɛ tsuɔ nɔ́ nɛ bumi be he hulɔ lo? 22 Lɛɛ ke Mawu suɔ kaa e ma je e we abofu ɔ kɛ e he wami ɔ kpo, nɛ́ e to e tsui si wawɛɛ kɛ ha abofu buɛhi nɛ a sa hɛ mi kpatami ɔ hu nɛɛ? 23 E pee enɛ ɔ konɛ e kɛ ha nɛ nihi nɛ a nine maa su e mɔbɔ nami ɔ nɔ ɔ,+ a na e hɛ mi nyami ngua a. E dla mɛ konɛ e wo a hɛ mi nyami. 24 Wɔ ji nihi nɛ e tsɛ, pi kɛ je Yudabi pɛ a kpɛti, se kɛ je je ma amɛ+ hu a kpɛti. 25 E ngɛ kaa nɔ́ nɛ e de ngɛ Hosea womi ɔ mi ɔ. E de ke: “Nihi nɛ pi ye we bi ji mɛ ɔ,+ ma tsɛ mɛ ‘ye we bi,’ nɛ yo nɛ a sume lɛ ɔ, ma tsɛ lɛ ‘suɔlɔ’;+ 26 nɛ he nɛ a de mɛ ngɛ ke, ‘Pi ye we bi ji nyɛ ɔ,’ lejɛ ɔ nɔuu lɛ a ma de mɛ ngɛ ke ‘Mawu hɛ kalɔ ɔ bimɛ ji nyɛ.’”+
27 Jehanɛ se hu ɔ, Yesaya de ngɛ Israel he ke: “E ngɛ mi kaa Israelbi ɔmɛ maa hiɛ kaa wo nya zia mohu lɛɛ, se nihi nɛ a maa piɛ ɔ, mɛ pɛ a yi wami lɛ a ma he.+ 28 Ejakaa Yehowa* maa kojo zugba a; nɛ e kɛ oya yemi lɛ ma tsu he ní.”*+ 29 Jehanɛ se hu ɔ, kaa bɔ nɛ Yesaya de to ɔ: “Kaa tsa pi nɛ Yehowa* tabohiatsɛ ɔ si nina* ko kɛ ha wɔ ɔ, jinɛ wa ko pee kaa Sodom, nɛ wa ko ba plɛ kaa Gomora.”+
30 Lɛɛ mɛni wa ma de mɔ? E ngɛ mi kaa nihi nɛ a je je ma amɛ a mi ɔ dí dami se mohu lɛɛ, se a nine su dami,+ nɛ ji dami nɛ je hemi kɛ yemi mi ɔ nɔ;+ 31 e ngɛ mi kaa Israel diɔ dami mlaa a se mohu lɛɛ, se e ná we jamɛ a mlaa a. 32 Mɛni he je? Ejakaa pi hemi kɛ yemi nɛ a kɛ di se, mohu ɔ, a da ní tsumihi a nɔ kɛ di se. A tɛ “tɛmi tɛ” ɔ;+ 33 kaa bɔ nɛ a ngma ke: “Hyɛ! i kɛ tɛmi tɛ ko, kɛ nane tɔ̃tɔ̃mi tɛsa ko ngɛ Zion mae,+ se nɔ nɛ e ma ná mi hemi kɛ yemi ɔ, e nine be si nyɛe” ɔ.+
10 Nyɛmimɛ, ngɛ anɔkuale mi ɔ, imi nitsɛ ye nyɛmimɛ a yi wami hemi ji nɔ́ nɛ ye tsui suɔ nɛ i kpaa Mawu pɛɛ wawɛɛ kɛ haa mɛ ngɛ he.+ 2 Ejakaa i yeɔ a he odase kaa a hɛ dɔɔ ngɛ Mawu he,+ se a li lɛ saminya. 3 Ejakaa akɛnɛ a li Mawu dami ɔ,+ se mohu a ngɛ hlae nɛ a ngɔ mɛ nitsɛmɛ a nɔ́ kɛ ma si he je ɔ,+ a bɛ a he si kɛ ha we Mawu dami ɔ.+ 4 Ejakaa Kristo ji Mlaa a nyagbe,+ konɛ nɔ fɛɛ nɔ nɛ e heɔ yeɔ ɔ, a bu lɛ dalɔ.+
5 Ejakaa Mose ngma ngɛ dami nɛ jeɔ Mlaa a mi ɔ he ke: “Adesa nɛ yeɔ Mlaa a nɔ ɔ maa hi wami mi.”+ 6 Se dami nɛ je hemi kɛ yemi mi ɔ deɔ ke: “Ko de ngɛ o tsui mi ke,+ ‘Mɛnɔ maa kuɔ kɛ ya hiɔwe?’+ lɔ ɔ ji kaa a, konɛ e ya ngɔ Kristo kɛ kple si kɛ ba, 7 aloo, ‘Mɛnɔ ma kple si kɛ ya muɔ voo ɔ mi?’+ nɛ ji kaa a, konɛ e ya ngɔ Kristo kɛ je gbogboehi a kpɛti kɛ kuɔ kɛ ba.” 8 Se mɛni e de? E de ke: “Munyu ɔ ngɛ o kasa nya haa, e ngɛ mo nitsɛ o nya mi kɛ mo nitsɛ o tsui mi”;+ lɔ ɔ ji, hemi kɛ yemi “munyu ɔ” nɛ wa ngɛ fiɛɛe ɔ nɛ. 9 Ejakaa ke o kɛ o nya jajeɔ ngɛ ma hɛ mi kaa Yesu ji Nyɔmtsɛ,+ nɛ o heɔ yeɔ ngɛ o tsui mi kaa Mawu tle lɛ si kɛ je gbogboehi a kpɛti ɔ, a ma he o yi wami. 10 Ejakaa tsui lɛ nɔ kɛ heɔ yeɔ kɛ yaa dami mi, se nya lɛ nɔ kɛ jajeɔ ngɛ ma hɛ mi+ kɛ yaa yi wami hemi mi.
11 Ejakaa ngmami ɔ deɔ ke: “Nɔ ko be nɛ ke e ná e mi hemi kɛ yemi ɔ, e nine maa nyɛ si.”+ 12 Ejakaa slɔɔto ko be Yudano kɛ Helano a kpɛti.+ Nyɔmtsɛ kake lɛ mɛ tsuo a ngɛ, nɛ e haa nihi tsuo nɛ a tsɛɔ lɛ ɔ nɔ́ faa. 13 Ejakaa “nɔ fɛɛ nɔ nɛ e tsɛɔ Yehowa* biɛ ɔ, a ma he e yi wami.”+ 14 Se ke a ná we hemi kɛ yemi ngɛ e mi ɔ, kɛ a ma plɛ kɛ tsɛ lɛ kɛɛ? Jehanɛ ɔ, kɛ a ma plɛ kɛ ná hemi kɛ yemi ngɛ nɔ nɛ a nui e he sane ko hyɛ ɔ mi kɛɛ? Jehanɛ ɔ, ke nɔ ko be nɛ e maa fiɛɛ ɔ, kɛ a ma plɛ kɛ nu kɛɛ? 15 Nɛ ke a tsɔ we mɛ ɔ, kɛ a ma plɛ kɛ ya fiɛɛ kɛɛ?+ Kaa bɔ nɛ a ngma a. A ngma ke: “Hyɛ bɔ nɛ ní kpakpahi a he sane kpakpa jajeli ɔmɛ a nanehi a he ngɛ fɛu ha!”+
16 Se mɛ tsuo a bui sane kpakpa a tue. Ejakaa Yesaya de ke: “Yehowa,* mɛnɔ lɛ he nɔ́* nɛ a nu kɛ je wa ngɔ ɔ ye?”+ 17 Enɛ ɔ he ɔ, nɔ́ nɛ a nuɔ nɔ lɛ a daa kɛ náa hemi kɛ yemi.+ Nɛ nɔ́ nɛ a nuɔ ɔ guɔ Kristo he munyu ɔ nɔ. 18 Se i ngɛ bie ke, Anɛ a nui lo? Hyɛ, ngɛ anɔkuale mi ɔ, “a gbi ɔ jije kɛ kpa zugba a tsuo nɔ, nɛ nihi nɛ ngɛ a zugba a nyagbe he ɔmɛ ɔ nu a sɛ gbi ɔ.”+ 19 Se i ngɛ bie ke, anɛ limi lɛ Israel li lo?+ Kekleekle ɔ, Mose de ke: “Ma gu ni komɛ nɛ pi je ma ko ji mɛ ɔ a nɔ kɛ ha nɛ nyɛɛ je hunga; nɛ ma gu je ma ko nɛ be juɛmi ɔ nɔ kɛ wo nyɛ abofu wawɛɛ.”+ 20 Se Yesaya ná kã wawɛɛ nɛ e de ke: “Nihi nɛ a hla we ye se blɔ ɔ, a na mi;+ nihi nɛ a bi we ye si ɔ, a ba le mi.”+ 21 Se e de ngɛ Israel he ke: “Ngɛ ligbi mluku ɔ tsuo mi ɔ, i bli ye dɛ mi ha nihi nɛ a tue gbo nɛ a tsui hu kplii ɔ.”+
11 Lɛɛ i ngɛ bie ke, anɛ Mawu kua e we bi lo?+ Dɛbi, ejakaa imi hu Israelno ji mi, nɛ i ji Abraham nina,* nɛ i je Benyamin wɛtso ɔ mi. 2 Mawu kua we e we bi nɛ́ e ngɔ e juɛmi kɛ ya a nɔ kekleekle ɔ.+ Anɛ nyɛ li nɔ́ nɛ ngmami ɔ de ngɛ Eliya he benɛ e po Israelbi ɔmɛ a nya kɛ ha Mawu ɔ lo? 3 Eliya de ke: “Yehowa,* a gbe o gbali ɔmɛ, nɛ a tsua o we afɔle sami latɛ ɔmɛ kɛ pue si, nɛ imi nɔ kake too pɛ lɛ i piɛ, nɛ amlɔ nɛ ɔ, a ngɛ hlae nɛ a maa ngɔ ye wami.”*+ 4 Se kɛ̃ ɔ, mɛni Mawu de lɛ? E de lɛ ke: “I ngɛ nyumuhi 7,000 nɛ mɛɛ lɛɛ a kplã we si kɛ ha we Baal.”+ 5 Enɛ ɔ he ɔ, jã nɔuu kɛ̃ nɛ ngɛ wa piɔ be nɛ ɔ mi hu ɔ, e piɛ ni komɛ nɛ a hla mɛ+ ngɛ dloomi nya. 6 Jehanɛ ɔ, ke dloomi nya a,+ lɛɛ tsa pi kɛ gu ní tsumi nɔ hu;+ kaa kɛ gu ní tsumi nɔ ɔ, lɛɛ jinɛ dloomi ɔ be dloomi pee hu.
7 Lɛɛ mɛni mɔ? Nɔ́ tutuutu nɛ Israel kɛ hɛdɔ ngɛ hlae ɔ, e nine sui nɔ́, se nihi nɛ a hla mɛ ɔ lɛɛ a nine su nɔ.+ Ni nɛmɛ nɛ piɛ ɔ, a ha nɛ a juɛmi nya la gbo,+ 8 kaa bɔ nɛ a ngma ke: “Mawu ha mɛ mumi nɛ haa nɛ a hwɔɔ mahe vii,+ nɛ lɔ ɔ ha nɛ a hɛngmɛhi hyɛ we nɔ́, nɛ a tuehi nui nɔ́ kɛ ba si mwɔnɛ ligbi nɛ ɔ.”+ 9 Jehanɛ hu ɔ, David de ke: “Ha nɛ a we okplɔɔ ɔ nɛ pee klama kɛ nane tɔ̃tɔ̃mi nɔ́ kɛ tue gblami nɔ́ kɛ ha mɛ. 10 Ha nɛ a hɛngmɛ nɔ nɛ wo diblii konɛ a ko hyɛ nɔ́, nɛ be fɛɛ be ɔ, ha nɛ a dɔ a mi.”+
11 Enɛ ɔ he ɔ, i ngɛ bie ke, Tse a tsa tɛ we si nɛ a maa nɔ si butuu, aloo? Dɛbi! Se kɛ gu nane yaya nɛ a hia a nɔ ɔ, yi wami hemi ngɛ kɛ ha nihi nɛ a je je ma amɛ a mi ɔ, konɛ lɔ ɔ nɛ ha nɛ a je hunga.+ 12 Jehanɛ ɔ, ke nane yaya nɛ a hia a peeɔ ní nami kɛ ha je ɔ, nɛ a si gbeemi ɔ peeɔ ní nami kɛ ha nihi nɛ a je je ma amɛ a mi ɔ,+ lɛɛ ke a yibɔ ɔ su ɔ, hyɛ bɔ nɛ a ní nami ɔ maa hiɛ ha!
13 Jehanɛ ɔ, i kɛ nyɛ nihi nɛ nyɛ je je ma amɛ a mi ɔ ngɛ munyu tue. Akɛnɛ i ji bɔfo kɛ ha je ma amɛ he je ɔ,+ i woɔ ye sɔmɔmi ní tsumi ɔ hɛ mi nyami*+ 14 konɛ ma hyɛ kaa eko ɔ, ma nyɛ ma ha nɛ imi nitsɛ ye we bi* ɔmɛ nɛ a je hunga, nɛ́ ma he a ti ni komɛ a yi wami lo. 15 Ejakaa ke kuami nɛ a kua mɛ ɔ+ ha nɛ a kpɛti ni komɛ nɛ a ngɛ je ɔ mi ɔ kɛ Mawu pee huɛ ɔ, lɛɛ tse ngɔmi nɛ a maa ngɔ mɛ ɔ maa pee wami nɛ a ma ná kɛ je gbogboehi a kpɛti mɔ. 16 Jehanɛ se hu ɔ, ke má a fã nɛ a ngɔ kɛ pee kekleekle yiblii ɔ ngɛ klɔuklɔu ɔ, lɛɛ má a tsuo hu ngɛ klɔuklɔu; nɛ ke sipoku ɔ ngɛ klɔuklɔu ɔ, tso kɔni ɔmɛ hu maa pee klɔuklɔu jã nɔuu.
17 Se ke tso kɔni ɔmɛ ekomɛ ku kɛ pue si, nɛ mo nɛ jinɛ o ji nga mi oliv tso ɔ, a ngɔ mo kɛ ba mɛtɛ tso ɔ he ngɛ a kpɛti konɛ mo hu o ná oliv tso ɔ sipoku ɔ mi ní kpakpa amɛ eko ɔ, 18 ko wo o he nɔ* ngɛ tso kɔni ɔmɛ a nɔ, se ke o wo o he nɔ* ngɛ a nɔ ɔ,+ mo kai kaa tsa pi mo nɛ o hɛɛ sipoku ɔ, mohu ɔ, sipoku ɔ lɛ hɛɛ mo. 19 O ma de ke: “A ku tso kɔnihi kɛ pue si konɛ a nyɛ nɛ a ngɔ mi kɛ mɛtɛ tso ɔ he.”+ 20 E ji anɔkuale! Ejakaa akɛnɛ a be hemi kɛ yemi he je ɔ, a ku mɛ kɛ pue si,+ se nyɛɛ lɛɛ hemi kɛ yemi lɛ ha nɛ nyɛ daa si ɔ nɛ.+ Nyɛ ko wo nyɛ he nɔ, mohu ɔ, nyɛɛ ye gbeye. 21 Ejakaa ke Mawu baa we tso ɔ nitsɛ e kɔni ɔmɛ a yi ɔ, lɛɛ nyɛ hu e be nyɛ yi baae. 22 Enɛ ɔ he ɔ, nyɛ susu Mawu mi mi himi ɔ+ kɛ e tue gblami ɔ he. Tue gblami ngɛ kɛ ha ni nɛmɛ nɛ a nɔ si ɔ,+ se Mawu mi mi himi ɔ ngɛ kɛ ha nyɛ, ke ji kaa nyɛ ya nɔ nɛ nyɛ hi si ngɛ e mi mi himi ɔ mi, ke pi jã a, lɛɛ nyɛ hu e maa po nyɛ kɛ pue si. 23 Nɛ mɛ hu ke a ba ná hemi kɛ yemi ɔ, a maa ngɔ mɛ kɛ mɛtɛ tso ɔ he,+ ejakaa Mawu ma nyɛ maa ngɔ mɛ kɛ mɛtɛ tso ɔ he ekohu. 24 Mawu po nyɛ kɛ je nga mi oliv tso ɔ he, nɛ e ngɔ nyɛ kɛ mɛtɛ oliv tso nɛ e wa ngɛ abɔɔ ɔ mi ɔ he, e ngɛ mi kaa pi jã nɛ e sa nɛ e hi ngɛ adebɔ nya mohu lɛɛ. Lɔ ɔ ke e ma nyɛ maa pee jã a, lɛɛ e be yee ha lɛ kulaa kaa e maa ngɔ ni nɛ ɔmɛ nɛ mɛɛ a ji tso ɔ nitsɛ e kɔni ɔmɛ ɔ kɛ ba mɛtɛ mɛ nitsɛmɛ a we oliv tso ɔ he ekohu!
25 Ejakaa nyɛmimɛ, i sume nɛ laami sane nɛ e ngɛ klɔuu nɛ ɔ nɛ laa nyɛ,+ konɛ nyɛ ko pee juɛmitsɛmɛ ngɛ nyɛ nitsɛmɛ nyɛ hɛ mi: Lɔ ɔ ji kaa, Israelbi komɛ kplii a tsui kɛ ya si be nɛ nihi nɛ a je je ma amɛ a mi ɔ a yibɔ ɔ su, 26 nɛ blɔ nɛ ɔ nɔ lɛ a maa gu kɛ he Israel tsuo+ yi wami. Kaa bɔ nɛ a ngma a. A ngma ke: “Kpɔlɔ ɔ* maa je Zion kɛ ba,+ nɛ e ma je ní peepee yayahi kɛ je Yakob mi. 27 Nɛ somi nɛ i kɛ mɛ maa so+ benɛ ma je a he yayami ɔmɛ kɛ je ɔ ji nɛ ɔ nɛ.”+ 28 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, ngɛ sane kpakpa a blɔ fa mi ɔ, a ji he nyɛli ngɛ nyɛ he je; se Mawu hla mɛ, nɛ a ji nihi nɛ Mawu suɔ mɛ ngɛ a nɛmɛ ɔmɛ a he je.+ 29 Ejakaa Mawu be e he piae ngɛ nike ní ɔmɛ nɛ e kɛ ha a he, nɛ e be e he piae ngɛ nihi nɛ e tsɛ mɛ ɔ a he. 30 Ejakaa kaa bɔ nɛ be ko ɔ, nyɛ gbo Mawu tue+ se amlɔ nɛ ɔ, a na nyɛ mɔbɔ+ ngɛ a tue gbomi ɔ he ɔ,+ 31 jã kɛ̃ lɛ amlɔ nɛ ɔ, ni nɛ ɔmɛ gbo tue, nɛ a gu lɔ ɔ nɔ kɛ na nyɛ mɔbɔ, konɛ amlɔ nɛ ɔ, mɛ nitsɛmɛ hu a na mɛ mɔbɔ. 32 Ejakaa Mawu bla mɛ tsuo nɛ e tsi a nya ngɛ tue gbomi mi+ bɔ nɛ pee nɛ e na mɛ tsuo mɔbɔ.+
33 Ní babauu nɛ Mawu ngɛ, kɛ e juɛmi ɔ, kɛ e nile ɔ mi kuɔ wawɛɛ nitsɛ! A be nyɛe ma hla e kojomi ɔmɛ a mi, nɛ e blɔ ɔmɛ hu, a be nyɛe maa nu kulaa sisi! 34 Ejakaa “mɛnɔ ba le Yehowa* juɛmi ɔ, aloo e ba plɛ e ga wolɔ?”+ 35 Aloo “mɛnɔ lɛ e sɛ hlami nɛ e ha lɛ nɔ́ ko nɛ́ e sa kaa e to lɛ nane mi?”+ 36 Ejakaa e mi lɛ níhi tsuo je, nɛ e nɔ lɛ a gu kɛ ba, nɛ a ngɛ kɛ ha lɛ. Á wo e hɛ mi nyami kɛ ya neneene. Amen.
12 Enɛ ɔ he ɔ, nyɛmimɛ, akɛnɛ Mawu je e mi mi sami ɔ kpo kɛ tsɔɔ nyɛ he je ɔ, i kpa nyɛ pɛɛ nɛ nyɛɛ ngɔ nyɛ nɔmlɔ tso ɔmɛ+ kɛ ha kaa afɔle nɛ e hɛ ngɛ, nɛ e ngɛ klɔuklɔu+ nɛ e saa Mawu hɛ mi. Nɛ nyɛɛ ngɔ nyɛ juɛmi kɛ tsu ní be mi nɛ nyɛ ngɛ lɛ sɔmɔe ɔ.+ 2 Nɛ nyɛ ha nɛ je* nɛ ɔ nɛ jɔɔ nyɛ kudɔmi,* mohu ɔ, nyɛ ha nɛ Mawu nɛ tsake bɔ nɛ nyɛ susuɔ níhi a he ha kɛ gu nyɛ juɛmi nɛ nyɛ maa hi tsakee ɔ nɔ,+ konɛ nyɛ nitsɛmɛ nyɛ ná Mawu suɔmi nya ní nɛ e ye mluku, nɛ e hi, nɛ e sa e hɛ mi ɔ nɔ mi mami.+
3 Ejakaa kɛ gu dloomi nɛ a dloo mi ɔ nɔ ɔ, i ngɛ nɔ fɛɛ nɔ nɛ e ngɛ nyɛ kpɛti ngɛ lejɛ ɔ dee ke, e ko bu e he pe bɔ nɛ e sa kaa e bu e he,+ mohu ɔ, e susu níhi a he konɛ e ná juɛmi nɛ mi tsɔ, nɔ fɛɛ nɔ nɛ e pee jã ngɛ hemi kɛ yemi nɛ Mawu susu kɛ ha* lɛ ɔ nya.+ 4 Ejakaa kaa bɔ nɛ nɔmlɔ tso kake ngɛ he níhi fuu,+ se he ní ɔmɛ tsuo tsu we nɔ́ kake ɔ, 5 jã kɛ̃ lɛ wɔ hu e ngɛ mi kaa wa he hiɛ mohu lɛɛ, se wa ji nɔmlɔ tso kake nɛ waa kɛ Kristo pee kake, se kaa ni kakaakahi ɔ, wa ji wa sibi a he níhi.+ 6 Ke jã a, lɛɛ ngɛ dloomi nɛ a dloo wɔ ɔ nya a, wa ngɛ nike ní slɔɔtoslɔɔtohi,+ ke e ji gbami ɔ, nyɛ ha nɛ waa da hemi kɛ yemi nɛ a susu kɛ ha wɔ ɔ nɔ kɛ gba; 7 aloo ke sɔmɔmi ko ɔ, nyɛ ha nɛ waa ya nɔ nɛ wa sɔmɔ; aloo nɔ nɛ e tsɔɔ ní ɔ, ha nɛ e ya nɔ nɛ e tsɔɔ ní;+ 8 aloo nɔ nɛ e woɔ nihi he wami ɔ, ha nɛ e wo nihi he wami;+ nɔ nɛ e gbaa níhi kɛ haa nihi ɔ, ha nɛ e pee jã faa;+ nɔ nɛ e hyɛɔ nihi a nɔ ɔ,* ha nɛ e pee jã saminya;*+ nɔ nɛ e naa nɔ mɔbɔ ɔ, ha nɛ e kɛ bua jɔmi nɛ pee jã.+
9 Nyɛ ko ha nɛ osato peemi nɛ hi nyɛ suɔmi ɔ mi.+ Nyɛɛ hiɔ nɔ́ yaya;+ nyɛɛ mɛtɛ nɔ́ kpakpa he. 10 Nyɛ je nyɛmi suɔmi kpo, nɛ nyɛɛ suɔ nyɛ sibi a sane. Ngɛ bumi nɛ e sa kaa nyɛɛ bu nyɛ sibi blɔ fa mi ɔ, nyɛɛ sɛ hlami kɛ pee jã.*+ 11 Nyɛ hɛ mi nɛ wa kɛ ní tsumi,* nyɛ ko pee hejɔ.*+ Nyɛ ha nɛ mumi ɔ nɛ wo nyɛ kã.+ Nyɛɛ pee nyɔguɛhi kɛ ha Yehowa.*+ 12 Nyɛ nya ngɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi ɔ mi. Nyɛ fĩ si ngɛ amanehlu mi.+ Nyɛɛ hɛɛ sɔlemi mi.+ 13 Nyɛɛ da ni klɔuklɔu ɔmɛ a hiami níhi a nɔ nɛ nyɛ ha mɛ níhi nɛ nyɛ ngɛ ɔ eko.+ Nyɛ kɛ pee nyɛ su kaa nyɛ maa pee nihi nibwɔ.+ 14 Nyɛɛ ya nɔ nɛ nyɛɛ jɔɔ nihi nɛ a waa nɔ yi mi ɔ;+ nyɛɛ jɔɔ nihi, nɛ nyɛ ko gbiɛ nihi.+ 15 Nyɛɛ kɛ nihi nɛ a ngɛ nyae ɔ nɛ nya; nyɛɛ kɛ nihi nɛ a ngɛ ya foe ɔ nɛ fo. 16 Nyɛɛ kɛ ni kpahi nɛ hi si kaa bɔ nɛ nyɛɛ kɛ nyɛ nitsɛmɛ nyɛ sibi hiɔ si ɔ; nyɛ ko ngɔ nyɛ juɛmi kɛ ma ní nguanguahi a nɔ,* mohu ɔ, nyɛ ha nɛ níhi nɛ a ba si ɔ nɛ kudɔ nyɛ.+ Nyɛ ko pee nyɛ he juɛmitsɛmɛ ngɛ nyɛ nitsɛmɛ nyɛ hɛ mi.+
17 Nyɛ ko pee nɔ ko yayami kɛ to yayami nane mi.+ Nyɛ susu nɔ́ nɛ hi ngɛ adesahi tsuo a hɛ mi ɔ he. 18 Ke e maa hi ɔ, nyɛɛ bɔ mɔde wawɛɛ nɛ nyɛɛ kɛ adesahi tsuo nɛ hi si ngɛ tue mi jɔmi mi.+ 19 Nihi nɛ i suɔ, nyɛ ko ye nyɛ nitsɛmɛ nyɛ he lue, se mohu, nyɛɛ ngmɛɛ he kɛ ha Mawu mi mi fumi ɔ;+ ejakaa a ngma ke: “Yehowa* de ke, ‘Imi pɛ lɛ i ngɛ he blɔ kaa i yeɔ lue; ma to nane mi.’”+ 20 Se “ke hwɔ ngɛ o he nyɛlɔ yee ɔ, ha lɛ ní nɛ e ye; ke kuma ngɛ lɛ yee ɔ, ha lɛ nɔ́ ko nɛ e nu; ejakaa ke o peeɔ jã a, o ma bua la ngu hɛuu nya ngɔ pue e yi mi.”*+ 21 Nyɛ ko ha nɛ yayami nɛ ye nyɛ nɔ kunimi, mohu ɔ, nyɛɛ ya nɔ nɛ nyɛɛ ngɔ kpakpa kɛ ye yayami nɔ kunimi.+
13 Nɔ fɛɛ nɔ* nɛ e ba e he si kɛ ha blɔ nyahi nɛ a nɔ kuɔ ɔ,+ ejakaa blɔ nya ko be nɛ pi Mawu ngɔ nɛ e je;+ Mawu lɛ ngmɛ blɔ nɛ blɔ nyahi tsuo nɛ a ngɛ ɔ daa si ngɛ a blɔ hehi.+ 2 Enɛ ɔ he ɔ, nɔ fɛɛ nɔ nɛ e teɔ si kɛ woɔ blɔ nya a, e teɔ si kɛ siɔ Mawu blɔ nya tomi ɔ; nihi nɛ a te si kɛ wo lɛ ɔ maa ngɔ kojomi kɛ ba mɛ nitsɛmɛ a nɔ. 3 Nihi nɛ a peeɔ nɔ́ kpakpa a yi nɔ yeli ɔmɛ gbeye, se nihi nɛ a peeɔ nɔ́ yaya a lɛɛ, a yeɔ mɛ gbeye.+ E he hia we nɛ o ye blɔ nyahi gbeye. Ke o pee nɔ́ kpakpa a,+ a ma je o yi. 4 Ejakaa a ji Mawu sɔmɔli kɛ ha mo konɛ e hi ha mo. Se ke o ngɛ yayami pee ɔ, lɛɛ moo ye gbeye, ejakaa e hɛɛ we klaate ɔ yaka gu. A ji Mawu sɔmɔli nɛ́ a maa gbla nɔ nɛ ngɛ yayami pee ɔ tue.
5 Enɛ ɔ he ɔ, bɔ fɛɛ bɔ nɛ ji ɔ, e sa kaa nyɛɛ ba nyɛ he si kɛ ha mɛ, pi ngɛ jamɛ a abofu ɔ he je kɛkɛ, mohu ɔ, ngɛ nyɛ he nile hu he je.+ 6 Lɔ ɔ he je nɛ nyɛ woɔ tóhi hulɔ ɔ nɛ; ejakaa a ji Mawu sɔmɔli kɛ ha nihi, nɛ daa nɛ ɔ, a ngɛ yi mi tomi nɛ ɔ nɔuu he ní tsue. 7 Nɔ́ nɛ sa mɛ tsuo ɔ, nyɛɛ ngɔ kɛ ha mɛ: nɔ nɛ e biɔ tó ɔ, nyɛɛ wo tó ɔ;+ nɔ nɛ e biɔ ke nyɛɛ wo ma hiɔ nɛ a po kɛ ha nyɛ ɔ, nyɛɛ wo; nɔ nɛ e sa gbeye yemi ɔ, nyɛɛ ngɔ jamɛ a gbeye yemi ɔ kɛ ha lɛ;+ nɔ nɛ e sa bumi ɔ, nyɛɛ ngɔ jamɛ a bumi ɔ kɛ ha lɛ.+
8 Nyɛ ko hɛɛ nɔ ko nɔ ko nɔ́ ko he hiɔ kaa ja suɔmi nɛ nyɛ maa suɔ nyɛ sibi ɔ pɛ;+ ejakaa nɔ fɛɛ nɔ nɛ e suɔ e nyɛmi nɔmlɔ ɔ, e ye mlaa a nɔ.+ 9 Ejakaa mlaa nɛ ji, “Ko puɛ gba,+ koo gbe nɔmlɔ,+ koo ju,+ o hɛ ko kɔ,”+ kɛ kita kpa amɛ tsuo nɛ ngɛ ɔ, e kpiti pomi ji: “E sa nɛ o suɔ o nyɛmi kaa bɔ nɛ o suɔ o he ɔ.”+ 10 Suɔmi pee we e nyɛmi nɔ́ yayami;+ enɛ ɔ he ɔ, suɔmi ji mlaa a nɔ yemi.+
11 Nɛ nyɛɛ pee enɛ ɔ, ejakaa nyɛ le be ɔ, kaa ngmlɛfia a nɛ e sa kaa nyɛ hɛ nɛ tsɛ̃ kɛ je mahe mi ɔ su momo,+ ejakaa wa yi wami hemi ɔ su si ta pe be nɛ wa ba pee nihi nɛ a he ye ɔ. 12 Nyɔ ɔ be ta; e piɛ bɔɔ nɛ je maa na. Enɛ ɔ he ɔ, nyɛ ha nɛ wa sake diblii mi ní tsumi ɔmɛ kɛ pue he,+ nɛ waa wo la a he ta hwumi ní ɔmɛ.+ 13 Nyɛ ha nɛ waa nyɛɛ ngɛ he tsɔmi mi+ kaa bɔ nɛ a nyɛɛɔ piani ɔ, pi ngɛ okplɔɔ ngmɛmihi* nɛ ngɛ hoo kɛ dã demi mi, pi ngɛ ajuama bɔmi kɛ ní peepee yayahi nɛ tsɔɔ kaa nɔ ko zo tɔ ywia* mi,+ pi ngɛ pɛ kɛ hunga jemi mi.+ 14 Mohu ɔ, nyɛɛ wo Nyɔmtsɛ Yesu Kristo ɔ,+ nɛ nyɛ ko hi níhi nɛ peeɔ he lo ɔ akɔnɔ ɔ he blɔ nya toe kɛ fɔ si.+
14 Nyɛ he nɔmlɔ nɛ e hemi kɛ yemi ɔ mi wɛ ɔ atuu,+ se nyɛ ko kojo nihi nɛ a susumi je ekpa ngɛ nyɛ nɔ́ ɔ he ɔ.* 2 Nɔ ko ngɛ hemi kɛ yemi nɛ e kɛ yeɔ nɔ́ fɛɛ nɔ́, se nɔ nɛ e gbɔjɔ ɔ lɛɛ, e yeɔ bahi kɛ ngmɔ ní tsɔwihi pɛ. 3 Nɔ nɛ e ngɛ yee ɔ nɛ e ko gbe nɔ nɛ e yi ɔ he guɛ, nɛ nɔ nɛ e yi ɔ hu nɛ e ko kojo nɔ nɛ e ngɛ yee ɔ,+ ejakaa Mawu he lɛ atuu. 4 Mɛnɔ ji mo nɛ o maa kojo nɔ ko sɔmɔlɔ?+ Ke e maa da si jio, e maa nɔ si jio, lɛ nitsɛ e nyɔmtsɛ ɔ lɛ e maa tsɔɔ.+ Ngɛ anɔkuale mi ɔ, a ma ha nɛ e maa da si, ejakaa Yehowa* ma nyɛ ma ha nɛ e da si.
5 Nɔ ko buɔ ligbi kake kaa e hi pe ligbi kpa;+ nɔ kpa hu buɔ ligbi kake kaa bɔ nɛ e buɔ ligbi kpa amɛ tsuo ɔ;+ nyɛ ha nɛ nɔ fɛɛ nɔ nɛ e ná nɔ mi mami nɛ pi si ngɛ lɛ nitsɛ e juɛmi mi. 6 Nɔ nɛ buɔ ligbi komɛ kaa a he hia pe ligbi komɛ ɔ, e peeɔ jã kɛ woɔ Yehowa* hɛ mi nyami. Jehanɛ se hu ɔ, nɔ nɛ e yeɔ ní ɔ, e yeɔ kɛ woɔ Yehowa* hɛ mi nyami, ejakaa e naa Mawu si ngɛ niye ní ɔ he;+ nɛ nɔ nɛ e yi ní ɔ hu woɔ Yehowa* hɛ mi nyami, nɛ e naa Mawu si.+ 7 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, wa ti nɔ kake po be nɛ e ngɛ wami mi ngɛ lɛ nitsɛ e dɛ he,+ nɛ nɔ ko be nɛ e gbo nɛ e ngɛ lɛ nitsɛ e dɛ he. 8 Ejakaa ke wa ngɛ wami mi ɔ,+ wa ngɛ wami mi kɛ ha Yehowa,* nɛ ke wa gbo hu ɔ, wa gbo kɛ ha Yehowa.* Enɛ ɔ he ɔ, wa ngɛ wami mi jio, wa gbo jio, Yehowa* níhi ji wɔ.+ 9 Ejakaa enɛ ɔ he je nɛ Kristo gbo nɛ e kpale ba wami mi ekohu ɔ nɛ, konɛ e pee Nyɔmtsɛ ngɛ ni gbogboehi kɛ nihi nɛ a hɛ ngɛ ɔ tsuo a nɔ.+
10 Se mɛni he je nɛ o kojoɔ o nyɛmi ɔ?+ Aloo mɛni he je nɛ o gbeɔ o nyɛmi he guɛ hulɔ ɔ? Ejakaa wɔ tsuo wa maa da si ngɛ Mawu kojomi sɛ ɔ hɛ mi.+ 11 Ejakaa a ngma ke: “Yehowa* de ke, ‘be abɔ nɛ i ngɛ nɛ ɔ,+ imi lɛ nakutso fɛɛ nakutso ma kplã si kɛ ha, nɛ lilɛ fɛɛ lilɛ maa jaje Mawu ngɔ tsɔɔ heii.’”+ 12 Lɛɛ enɛ ɔ he ɔ, wa ti nɔ fɛɛ nɔ maa bu lɛ nitsɛ e he akɔtaa kɛ ha Mawu.+
13 Lɔ ɔ he ɔ, nyɛ ko ha nɛ waa kojo wa sibi hu,+ se mohu ɔ, nyɛ ha nɛ waa fia wa pɛɛ si kaa wa be nane tɔ̃tɔ̃mi nɔ́ ko aloo blɔ tsimi nɔ́ ko ngɔe kɛ fɔ nyɛmi ko hɛ mi.+ 14 l le, nɛ i ngɛ nɔ mi mami hu ngɛ Nyɔmtsɛ Yesu ɔ mi kaa nɔ́ ko be nɛ a ma de ke jamɛ a nɔ́ ɔ he tsɔ we;+ ke nɔ ko buɔ nɔ́ ko kaa e he tsɔ we ɔ, lɛ nɛ e he tsɔ we ha. 15 Ejakaa ke niye ní haa nɛ o nyɛmi haoɔ ɔ, lɛɛ pi suɔmi mi nɛ o ngɛ nyɛɛe ngɛ hu.+ Koo ngɔ o niye ní ɔ kɛ kpata jamɛ a nɔ ɔ nɛ Kristo ba gbo ha lɛ ɔ hɛ mi.+ 16 Enɛ ɔ he ɔ, nyɛ ko ha nɛ a tu kpakpa nɛ nyɛ peeɔ ɔ he munyu kaa e ji yayami. 17 Ejakaa Mawu Matsɛ Yemi ɔ, pi ní yemi kɛ ní numi,+ mohu ɔ, e ji dami kɛ tue mi jɔmi kɛ bua jɔmi nɛ́ mumi klɔuklɔu ɔ piɛɛ he. 18 Ejakaa nɔ fɛɛ nɔ nɛ e peeɔ nyɔguɛ kɛ haa Kristo ngɛ blɔ nɛ ɔ nɔ ɔ, e saa Mawu hɛ mi nɛ adesahi hu a bua jɔɔ e he.
19 Enɛ ɔ he ɔ, jehanɛ ɔ, nyɛ ha nɛ waa di níhi nɛ ngɔɔ tue mi jɔmi kɛ baa,+ kɛ níhi nɛ waa kɛ maa fia wa sibi kɛ ma si ɔ a se.+ 20 Nyɛ kpa Mawu ní tsumi ɔ gbɛmi kɛ pue si ngɛ niye ní he je.+ Ngɛ anɔkuale mi ɔ, nɔ́ fɛɛ nɔ́ he tsɔ, se e ji yayami kaa nɔ ko maa ye nɔ́ ko nɛ ma ha nɛ nihi a nane maa tɔ̃tɔ̃.+ 21 Nɔ́ nɛ hi pe kulaa ji kaa o be muɔ lo yee aloo o be wai nue aloo o be nɔ́ kpa ko nɛ maa tɔ̃tɔ̃ o nyɛmi nane ɔ pee.+ 22 Hemi kɛ yemi nɛ o ngɛ ɔ, baa yi kɛ ha mo nitsɛ o he ngɛ Mawu hɛ mi. Adesa nɛ́ e dɛ nɔ́ nɛ lɛ nitsɛ e suɔ ɔ nɔ kɛ kojo we e he ɔ ngɛ bua jɔmi. 23 Se ke e yi mi peeɔ lɛ enyɔɔnyɔ ɔ, lɛɛ ke e ye ɔ, a bu lɛ fɔ momo, ejakaa pi hemi kɛ yemi nya nɛ e ye ngɛ. Ngɛ anɔkuale mi ɔ, nɔ́ fɛɛ nɔ́ nɛ a kɛ dɛ hemi kɛ yemi nɔ ɔ ji yayami.
15 Se kɛ̃ ɔ, wɔ nihi nɛ wa he wa a, e sa nɛ waa tloo nihi nɛ a be he wami ɔ a gbɔjɔmi ɔmɛ,+ nɛ́ wa ko sa wɔ nitsɛmɛ wa hɛ mi.+ 2 Nyɛ ha nɛ wa ti nɔ fɛɛ nɔ nɛ e sa e nyɛmi hɛ mi konɛ e hi ha e nyɛmi ɔ, nɛ e fia lɛ kɛ ma si.+ 3 Ejakaa Kristo ɔ po sɛ lɛ nitsɛ e hɛ mi,+ se kaa bɔ nɛ a ngma a: “O he guɛ nɛ nihi gbeɔ ɔ ba pue ye nɔ.”+ 4 Ejakaa níhi tsuo nɛ a ngma ngɔ to ɔ, a ngma kɛ ha wɔ ní tsɔɔmi,+ konɛ kɛ gu wa si fimi+ kɛ jehanɛ se hu, kɛ gu bua womi nɛ jeɔ Ngmami ɔ mi ɔ nɔ ɔ, wa ná hɛ kɛ nɔ fɔmi.+ 5 Jehanɛ ɔ, Mawu nɛ́ e haa nɔ si fimi kɛ bua womi ɔ nɛ e ha nɛ nyɛ hu nyɛ ná juɛmi nɛ Kristo Yesu ná a nɔuu ngɛ nyɛ kpɛti, 6 konɛ nyɛɛ pee kake+ nɛ nyɛɛ ngɔ gbi* kake kɛ wo Mawu kɛ wa Nyɔmtsɛ Yesu Kristo Tsɛ ɔ hɛ mi nyami.
7 Lɔ ɔ he ɔ, nyɛ he nyɛ sibi atuu*+ kaa bɔ nɛ Kristo hu he nyɛ atuu ɔ,+ konɛ nyɛ kɛ wo Mawu hɛ mi nyami. 8 Ejakaa i ngɛ nyɛ dee ke Kristo ba pee sɔmɔlɔ kɛ ha nihi nɛ a po mɛ ɔ+ ngɛ Mawu anɔkuale yemi ɔ he je, konɛ e kɛ ma sihi nɛ Mawu wo a nɛmɛ ɔ nɔ mi+ 9 bɔ nɛ pee nɛ je ma amɛ nɛ a wo Mawu hɛ mi nyami ngɛ e mɔbɔ nami ɔ he je.+ Kaa bɔ nɛ a ngma a. A ngma ke: “Enɛ ɔ he je nɛ ma je o yi ngɛ je ma amɛ a mi ɔ nɛ, nɛ ma la yi jemi lahi kɛ ha o biɛ ɔ.”+ 10 Nɛ e de ekohu ke: “Nyɛ je mahi, nyɛɛ kɛ e we bi nɛ nya.”+ 11 Nɛ jehanɛ hu ɔ: “Nyɛ je mahi tsuo, nyɛ je Yehowa* yi, nɛ nyɛ ha nɛ ni ɔmɛ tsuo nɛ a je e yi.”+ 12 Jehanɛ hu ɔ, Yesaya de ke: “Yese* sipoku ɔ+ maa ba, nɔ nɛ e ngɛ si tee konɛ e ba ye je ma amɛ a nɔ ɔ;+ e nɔ lɛ je ma amɛ tsuo maa ngɔ a hɛ kɛ fɔ.”+ 13 Mawu, nɔ nɛ e haa nɔ hɛ kɛ nɔ fɔmi ɔ nɛ e ha nɛ bua jɔmi tsuo kɛ tue mi jɔmi nɛ hyi nyɛ tɔ kɛ gu nyɛ hɛ nɛ nyɛɛ kɛ fɔ e nɔ ɔ nɔ, konɛ hɛ kɛ nɔ fɔmi kɛ mumi klɔuklɔu ɔ he wami ɔ nɛ hiɛ kɛ be nɔ ha nyɛ.+
14 Jehanɛ ɔ, ye nyɛmimɛ, imi nitsɛ i ngɛ nɔ mi mami ngɛ nyɛ mi kaa nyɛ nitsɛmɛ hu ɔ, kpakpa peemi hyi nyɛ tɔ, nɛ nile tsuo hu hyi nyɛ tɔtɔɔtɔ, nɛ nyɛ nyɛɔ woɔ nyɛ sibi ga.* 15 Se i ngma nyɛ ngɛ ní komɛ a he, nɛ i laa we nyɛ nɔ́ ko nɔ́ ko nɔ, konɛ ma kai nyɛ ekohu ngɛ dloomi ɔ nɛ a kɛ dloo mi kɛ je Mawu ngɔ 16 kaa ma pee Kristo Yesu sɔmɔlɔ kɛ ha je ma amɛ ɔ he.+ I ngɛ Mawu sane kpakpa a he ní tsumi klɔuklɔu ɔ tsue,+ konɛ je ma nɛ ɔmɛ nɛ a ba pee afɔle nɛ sa, nɛ a kɛ mumi klɔuklɔu tsu he.
17 Enɛ ɔ he ɔ, ngɛ níhi nɛ kɔɔ Mawu he ɔ blɔ fa mi ɔ, i ngɛ nɔ́ nɛ ma da nɔ kɛ nya ngɛ Kristo Yesu mi. 18 Ejakaa i be nɔ́ ko nɛ imi nitsɛ i pee ɔ he munyu tue pe nɔ́ nɛ Kristo gu ye nɔ kɛ tsu konɛ je ma amɛ nɛ a bu tue ɔ pɛ. E gu ye nya mi munyu kɛ ye ní peepee, 19 kɛ okadihi kɛ nyakpɛ níhi* a he wami,+ kɛ Mawu mumi ɔ he wami ɔ nɔ kɛ pee enɛ ɔ, nɛ i fiɛɛ Kristo he sane kpakpa a kɛ pi si kɛ je Yerusalem kɛ bɔle si hluu kɛ ya si Ilirikum tɔɔ.+ 20 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, ngɛ blɔ nɛ ɔ nɔ ɔ, oti nɛ i kɛ ma ye hɛ mi ji kaa i be sane kpakpa a jajee ngɛ hehi nɛ a ha nɛ nihi le Kristo biɛ ngɛ momo ɔ, bɔ nɛ pee nɛ ma ko fia kɛ ma nɔ kpa ko sisi tomi nɔ; 21 mohu ɔ, kaa bɔ nɛ a ngma a: “Nihi nɛ a nine sui e he amaniɛ bɔmi ko nɔ ɔ maa na, nɛ nihi nɛ a nui ɔ, a maa nu sisi.”+
22 Enɛ ɔ hu he je nɛ a tsi mi blɔ si abɔ kaa ma ko ba nyɛ ngɔ ɔ nɛ. 23 Se amlɔ nɛ ɔ, i be zugba kpɔ ko nɛ a tsu we mi ní ngɛ kpokpa nɛ ɔmɛ a mi hu, nɛ jehahi babauu* ji nɛ ɔ nɛ ye hɛ ngɛ jae ngɛ nyɛ he nɛ i suɔ kaa ma ba nyɛ ngɔ. 24 Lɔ ɔ he ɔ, ke i ngɛ blɔ nɔ kɛ yaa Spania a, i he ye kaa ma na nyɛ, nɛ ke i kɛ nyɛ hi lejɛ ɔ be bɔɔ ɔ, lɔ ɔ se ɔ, nyɛ ma je mi blɔ bɔɔ. 25 Se amlɔ nɛ ɔ, e be kɛe nɛ ma hia blɔ kɛ ya Yerusalem konɛ ma ya sɔmɔ ni klɔuklɔu ɔmɛ.+ 26 Ejakaa nihi nɛ a ngɛ Makedonia kɛ Akaya a, a bua jɔ he kaa a maa ngɔ níhi nɛ a ngɛ ɔ eko kɛ ye bua ohiatsɛmɛ nɛ a ngɛ ni klɔuklɔu ɔmɛ+ nɛ a ngɛ Yerusalem ɔ a kpɛti ɔ. 27 Ngɛ anɔkuale mi ɔ, a bua jɔ he kaa a maa pee jã, nɛ niinɛ, a hɛɛ mɛ hiɔ; ejakaa ke je ma amɛ ná mumi mi níhi nɛ a ngɛ ɔ eko ɔ, lɛɛ mɛ hu a blɔ nya ní tsumi ji kaa a maa ngɔ he lo nya níhi nɛ a ngɛ ɔ kɛ sɔmɔ mɛ.+ 28 Enɛ ɔ he ɔ, ke i gbe enɛ ɔ nya nɛ i ngɔ níhi* nɛ a ha a kɛ ya ha mɛ slɔkee ɔ, ma je nɛ ma ba gu nyɛ ngɔ kɛ ya Spania. 29 Jehanɛ se hu ɔ, i le kaa ke i ná nɛ i ba su nyɛ ngɔ ɔ, i kɛ jɔɔmi babauu nitsɛ nɛ je Kristo ngɔ ɔ maa ba.
30 Amlɔ nɛ ɔ, nyɛmimɛ, i gu wa Nyɔmtsɛ Yesu Kristo nɔ kɛ jehanɛ se hu mumi ɔ suɔmi ɔ nɔ kɛ ngɛ nyɛ he wami woe kaa nyɛɛ piɛɛ ye he konɛ nyɛɛ kɛ hɛdɔ nɛ sɔle ha Mawu ngɛ ye he je,+ 31 konɛ a kpɔ̃ mi+ ngɛ nihi nɛ a ngɛ Yudea nɛ a he we yi ɔ a dɛ mi, konɛ sɔmɔmi nɛ ma ya sɔmɔ ngɛ Yerusalem ɔ nɛ sa ni klɔuklɔu ɔmɛ a hɛ mi,+ 32 bɔ nɛ pee nɛ ngɛ Mawu suɔmi nya a, ma ba nyɛ ngɔ kɛ bua jɔmi, konɛ i kɛ nyɛ tsuo wa he mi nɛ jɔ wɔ. 33 Mawu ɔ nɛ e haa tue mi jɔmi ɔ kɛ nyɛ tsuo nɛ hi si.+ Amen.
16 I ngɛ wa nyɛmiyo Foibe, nɛ e ji sɔmɔlɔ ngɛ Kenkrea+ asafo ɔ mi ɔ yi jee kɛ ngɛ nyɛ hae, 2 konɛ nyɛ he lɛ atuu ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi bɔ nɛ sa ni klɔuklɔu ɔmɛ, nɛ nɔ́ fɛɛ nɔ́ nɛ he maa hia lɛ ɔ, nyɛ ha lɛ,+ ejakaa lɛ nitsɛ hu e ye bua nihi fuu, nɛ imi hu i piɛɛ he.
3 Nyɛ de Priska kɛ Akuila,+ nɛ a ji ye nyɛmimɛ nɛ i kɛ mɛ tsuɔ ní ngɛ Kristo Yesu mi ɔ ke i biɔ mɛ, 4 mɛ ji nihi nɛ a ngɔ a wami* kɛ wo oslaa mi ngɛ ye* he,+ nɛ pi imi pɛ nɛ i ngɛ mɛ si nae, se mohu asafo ɔmɛ tsuo nɛ a ngɛ je ma amɛ a mi ɔ hu ngɛ mɛ si nae. 5 Jehanɛ hu ɔ, i biɔ asafo ɔ nɛ ngɛ a we ɔ mi ɔ hulɔ.+ I biɔ Epeneto, nɔ nɛ i suɔ lɛ, nɛ e ji kekle yiblii ngɛ Asia kɛ ha Kristo ɔ. 6 I biɔ Maria, nɔ nɛ e tsu ní wawɛɛ ha nyɛ ɔ. 7 I biɔ Androniko kɛ Yunia, ye wekuli+ nɛ a wo i kɛ mɛ tsu ɔ, nyumuhi nɛ bɔfo ɔmɛ le mɛ saminya, nɛ a kɛ Kristo ba pee kake be kɛkɛɛ si mi ɔ.
8 Nyɛ de Ampliato, ye suɔlɔ ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi ɔ ke i biɔ lɛ. 9 I biɔ Urbano, wa nyɛmi nɛ waa kɛ lɛ tsuɔ ní ngɛ Kristo mi ɔ, kɛ ye suɔlɔ Staki. 10 I biɔ Apele, anɔkualetsɛ ngɛ Kristo mi ɔ. I biɔ Aristobulo we ɔ mi bimɛ ɔmɛ. 11 I biɔ Herodion, ye wekuno ɔ. I biɔ Narkiso we ɔ mi bimɛ ɔmɛ nɛ a ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi ɔ. 12 I biɔ Trifaina kɛ Trifosa, yihi nɛ a ngɛ ní tsue wawɛɛ ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi ɔ. I biɔ Persi, wa suɔlɔ ɔ, ejakaa e tsu ní wawɛɛ ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi. 13 I biɔ Rufo, nɔ nɛ a hla lɛ ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi ɔ, kɛ e yayo kɛ imi hu ye yayo ɔ. 14 I biɔ Asinkrito, Flegon, Herme, Patroba, Herma, kɛ nyɛmimɛ ɔmɛ nɛ a kɛ mɛ ngɛ ɔ. 15 I biɔ Filologo kɛ Yulia, Nerea kɛ e nyɛmiyo ɔ, kɛ Olimpas, kɛ ni klɔuklɔu ɔmɛ tsuo nɛ a kɛ mɛ ngɛ ɔ. 16 Nyɛ nga nyɛ sibi kɛ nya he fiɔmi nɛ ngɛ klɔuklɔu. Kristo ɔ we asafo ɔmɛ tsuo ke a biɔ nyɛ.
17 Jehanɛ ɔ, nyɛmimɛ, i ngɛ nyɛ he wami woe kaa nihi nɛ a ngɔɔ mi gbamihi kɛ nane tɔ̃tɔ̃mi níhi nɛ kɛ tsɔɔmi ɔ nɛ nyɛ kase ɔ kɔ we ɔ baa a, nyɛ hɛ nɛ hi a he, nɛ nyɛɛ yu nyɛ he ngɛ a he.+ 18 Ejakaa nihi kaa jã a, a ji nyɔguɛhi, pi kɛ ha wa Nyɔmtsɛ Kristo, mohu ɔ, kɛ ha mɛ nitsɛmɛ a mi mi, nɛ a kɛ munyu dɔkɔɔ kɛ sisimi munyuhi sisiɔ nihi nɛ a hɛ be a he nɔ ɔ a tsui. 19 Nyɛ tue bumi ɔ, nihi tsuo le, nɛ enɛ ɔ he ɔ, ye bua jɔ nyɛ he. Se i suɔ nɛ nyɛɛ pee nyɛ he juɛmitsɛmɛ ngɛ nɔ́ kpakpa he, se nihi nɛ a li nɔ́ ko ngɛ nɔ́ yayami blɔ fa mi.+ 20 Ejakaa ngɛ Mawu, nɔ nɛ e haa tue mi jɔmi ɔ blɔ fa mi ɔ, e be kɛe kulaa nɛ e maa ywia Satan+ ngɛ nyɛ nane si. Wa Nyɔmtsɛ Yesu dloomi ɔ kɛ nyɛ nɛ hi si.
21 Timoteo, ye nyɛmi nɛ i kɛ lɛ tsuɔ ní ɔ ke e biɔ nyɛ, nɛ jã kɛ̃ lɛ ye wekuli Lukio, Yason, kɛ Sosipatre hu ke a biɔ nyɛ.+
22 Imi Tertio, nɔ nɛ e ngma sɛ womi nɛ ɔ biɔ nyɛ ngɛ Nyɔmtsɛ ɔ mi.
23 Gayo,+ nɔ nɛ i kɛ asafo ɔ tsuo wa ngɛ e we ɔ mi ɔ ke e biɔ nyɛ. Erasto, ma a sika nɔ hyɛlɔ* ɔ biɔ nyɛ, nɛ jã kɛ̃ lɛ e nyɛminyumu Kuato hu ke e biɔ nyɛ. 24* ——
25 Jehanɛ ɔ, sane kpakpa a nɛ i jajeɔ kɛ fiɛɛmi nɛ i fiɛɛɔ kɛ kɔɔ Yesu Kristo he ɔ tsɔɔ kaa Mawu ma nyɛ ma ha nɛ nyɛ he nɛ wa. Sane kpakpa nɛ ɔ kɛ laami sane nɛ e ngɛ klɔuu+ nɛ Mawu je kpo ɔ sisi numi kɔ. A ngɔ laami sane nɛ ɔ kɛ laa be kɛkɛɛ. 26 Se amlɔ nɛ ɔ lɛɛ a ha nɛ e pee heii,* nɛ a gu níhi nɛ gbali ɔmɛ ngma a nɔ nɛ a ha nɛ a le ngɛ je ma amɛ tsuo a mi, ngɛ neneene Mawu ɔ fami ɔ nya, konɛ e ha nɛ a bu tue kɛ gu hemi kɛ yemi nɔ; 27 Mawu ɔ nɔ nɛ lɛ nɔ kake too pɛ ji juɛmitsɛ ɔ,+ á gu Yesu Kristo nɔ kɛ wo e hɛ mi nyami kɛ ya neneene. Amen.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “wɔ.”
Aloo “nihi nɛ a pi Helabi.” Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “barbarobi.”
Aloo “lohwehi nɛ a sãã si loo a hii waae.”
Aloo “a ná bɔmi.”
Aloo “hiɔwo.”
Aloo “a kplɛɛ we nɔ kaa e sa nɛ a le Mawu saminya a.”
Aloo “sieku yeli.”
Aloo “nihi nɛ a ngɔɔ níhi nɛ yeɔ nɔ awi ɔ kɛ baa.”
Aloo “adesa fɛɛ adesa klaa.”
Aloo “a da Mlaa a nɔ kɛ de mo níhi nɛ o kase ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “be a hɛ mi.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he lo ko he lo ko.”
Aloo “afɔle nɛ a kɛ dlaa nɔ ko kɛ Mawu a kpɛti.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “a kɛ a yayamihi ke mɛ.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “nya sɔumi.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Baiblo komɛ de ke “e tsɛɔ níhi nɛ a be si himi mi kɛ baa si himi mi ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu.”
Aloo “e bu Sara kaa e ji yosa.”
Baiblo komɛ de ke “tue mi jɔmi ngɛ waa kɛ Mawu wa kpɛti.”
Baiblo komɛ de ke “wa nyaa.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “wa gbɔjɔ ɔ.”
Aloo “ma hyi kɛ be nɔ.”
Aloo “a ngɔ e yayami kɛ ke lɛ.”
Nɛ tsɔɔ kaa, e kɛ je yayami.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he ní.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he ní.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he ní.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he ní ɔmɛ a.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “he ní ɔmɛ a.”
Hebri aloo Aram munyungu nɛ e sisi ji, “Oo Tsaatsɛ!”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu ɔ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “nɔ nɛ e suɔ wawɛɛ aloo nɔ nɛ e ngɛ fo tue ɔ nɔ.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “nɛ e maa gbe nya, nɛ e maa po nɔ kpiti.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “amaniɛ bɔmi.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ngmɛdu.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “klaa.”
Aloo “i woɔ ye sɔmɔmi ní tsumi ɔ nɔ gojoo.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “ye he lo.”
Aloo “koo fĩa.”
Aloo “fĩa.”
Aloo “Yi wami helɔ ɔ.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “yi nɔ.” Hyɛ Munyu Komɛ A Sisi Tsɔɔmi.
Aloo “puɛmi,” kaa bɔ nɛ a puɛɔ buɛ ɔ.
Aloo “gba kɛ ha; dla kɛ ha.”
Aloo “nyɛɛɔ nihi a hɛ mi ɔ.”
Aloo “kɛ hɛdɔ.”
Aloo “pee jã kekle.”
Aloo “Nyɛɛ kɛ hɛdɔ nɛ tsu ní.”
Aloo “nyɛɛ kɛ nyɛ ní tsumi nɛ ko fiɛ.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “nyɛ ko ná susumi nguanguahi.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Nɛ tsɔɔ kaa, nɔ ɔ he maa jɔ, nɛ e susumi yaya a maa sile.
Aloo “Klaa fɛɛ klaa.”
Aloo “hɛja jemihi.”
Hela munyungu nɛ ji asel′geia a hiɛhiɛɛ peemi. Hyɛ Munyu Komɛ A Sisi Tsɔɔmi.
Baiblo komɛ de ke “nyɛ ko kojo nɔ ko ngɛ e yi mi nɛ e tɛ̃́ lɛ ɔ he je.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “nya.”
Aloo “nyɛ bua nɛ jɔ nyɛ sibi a he.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A5.
Aloo “Ishai.”
Aloo “nyɛ nyɛɔ tsɔɔ nyɛ sibi ní.”
Aloo “gbami okadihi.”
Baiblo komɛ de ke “jeha komɛ.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “yiblii.”
Ngɛ Hela gbi mi ɔ, “a kuɛ.”
Aloo “ye klaa.”
Aloo “ma a níhi a nɔ hyɛlɔ.”
Hyɛ Mi Tsɔɔmi Munyu A3.
Aloo “je kpo.”